III SA/Po 715/11

Dnia 8 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Protokolant: stażysta Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi J. C. i T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 kwietnia 2011r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2010r. o d d a l a s k a r g ę Małżonkowie T. i J. C., na podstawie aktu notarialnego z dnia 9 listopada 2010 r., Rep. A nr [...], nabyli prawo użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w D. M. tj. działkę nr 149/1 o pow. 0,2484 ha oraz prawo własności znajdujących się na tej działce budynków usługowo – handlowych. W informacji w sprawie podatku od nieruchomości podatnicy – działający przez pełnomocnika – zadeklarowali do opodatkowania wyłącznie grunty o pow. 2484 m2, bez wykazania budynków znajdujących na tych gruntach. Postanowieniem z dnia 7 stycznia 2011 r. Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia T. i J. C. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r. W dniu 21 stycznia 2011 r. pracownicy Urzędu Miejskiego przeprowadzili oględziny przedmiotowej nieruchomości oraz dokonali pomiaru powierzchni w istniejącym budynku ustalając, iż posiada on 228,29 m2. Ustalono ponadto, iż budynek znajduje się w rozbudowie. Z protokołu oględzin wynika, iż podczas oględzin obecny był pełnomocnik stron – W. C., który oświadczył, iż budynek jest w trakcie budowy i nie można go użytkować, wobec czego nie powinien być naliczony podatek do chwili zakończenia budowy. Pełnomocnik odmówił podpisania protokołu mówiąc, że podpisze, gdy przybędzie niebawem do Urzędu. Decyzją z dnia 9 lutego 2011 r. nr [...] Burmistrz, na podstawie art. 21 § 1 pkt 2 i art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 2, art. 3, art.4, art. 5, art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r, o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 95, poz. 613 z 2010r. ze zm.) i a rt. 1, art. 2, art. 3, art. 4, art. 55 ust. 1 i 2 i art. 6 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 października 2002r. o podatku leśnym ( Dz. U. Nr 200, poz. 1682 z 2002r. ze zm.), Komunikatu Prezesa GUS z dnia 20 października 2009r.w sprawie średniej ceny sprzedaży drewna, obliczonej wg średniej ceny drewna uzyskanej przez Nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały 2009r. ( M.P. 09.69.896) i Uchwały Rady Miejskiej w Łobżenicy Nr XXX/208/09 z dnia 22 października 2009r. w sprawie określenia stawek w podatku od nieruchomości na 2010r. ustalił dla T. i J. C. wymiar podatku od nieruchomości i podatku leśnego za grudzień 2010 r. Podatek od nieruchomości ustalono na kwotę – 139,00 zł. Z kolei z podatku leśnego podatnicy zostali zwolnieni na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz. U. 2002 r. Nr 200, poz. 1682). W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na akt notarialny z dnia 09.11.2010 r., na mocy którego małżonkowie C. nabyli prawo użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w D. M. tj. działkę nr 149/1 o pow. 0,2484 ha oraz prawo własności znajdujących się na tej działce budynków usługowo – handlowych. Jednak podatnicy, pomimo dwukrotnego wezwania, nie zgłosili do opodatkowania budynku znajdującego się na tej działce. Organ wskazał, że wszczęte z urzędu postępowanie podatkowe i przeprowadzone oględziny budynku wykazało, iż budynek znajduje się w rozbudowie i nadbudowie, również dokonano pomiaru powierzchni w istniejącym budynku, na podstawie której naliczono podatek – zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zaznaczył natomiast, iż część budynku, która jest w rozbudowie i nadbudowie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości od dnia 1 stycznia roku następnego po roku, w którym budowa zostanie zakończona, albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym użytkowaniem – zgodnie z art. 6 ust. 2 powyższej ustawy. Jako podstawę opodatkowania organ przyjął powierzchnię budynków – 228,29 m2, stosując stawkę jak dla budynków pozostałych. W odwołaniu od powyższej decyzji T. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej podatku od pozostałych budynków z powodu oczywistego braku podstawy prawnej. Zaskarżonej decyzji podatnik zarzucił błędne ustalenie podstawy nabycia nieruchomości oraz dokonanie oględzin budynku bez zachowania obowiązujących procedur. Odwołujący podniósł, iż urzędnicy dokonujący pomiaru nie przedłożyli stosownych upoważnień do działania, a nawet nie okazali legitymacji służbowych. Za niezasadne uznał stwierdzenie organu, iż nie wykazał on w informacji żadnych budynków. Zaznaczył, iż w informacji zadeklarował obiekt budowlany z "0" podstawą opodatkowania. Zobowiązany zauważył, iż prowadzenie budowy odbywało się na podstawie decyzji Starosty z dnia 10 lutego 1999 r., która nie pozostawia wątpliwości, że nie ma w budynku starej części nadającej się do użytkowania. Podkreślił, iż obiekt nigdy nie został oddany do użytkowania w całości ani w części. Jeśli natomiast w nieznanej mu przeszłości ktoś użytkował część obiektu, to przecież nie może to stanowić przesłanki legalizacji bezprawia. Podatnik zakwestionował ponadto sposób dokonania pomiarów budynku. Podniósł, iż nie wiadomo od jakiego do jakiego miejsca prowadzone były pomiary, w wyniku których ustalono powierzchnię podlegającą opodatkowaniu. Ze starego bowiem budynku pozostały jedynie niewielkie, nieregularne fragmenty murów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 28 kwietnia 2011 r., nr [...], wydana na podstawie art. 233§ 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej i art. 2 – 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 95, poz. 613 z 2010r. ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, iż na mocy aktu notarialnego z dnia 9.11.2010 r. podatnicy nabyli prawo użytkowania wieczystego gruntu i prawo własności wzniesionych na nim budynków położonych w D. M. W złożonej po terminie informacji w sprawie podatku od nieruchomości, podatnicy w ogóle nie podali powierzchni nabytych budynków. Wobec tego, że powyższe dane były niezgodne ze stanem faktycznym – bowiem w akcie notarialnym nabycia nieruchomości mowa jest o nabyciu przez podatników prawa własności budynków – organ I instancji wezwał o dokonanie korekty informacji, której jednak nie przedłożono. Kolegium wskazało, iż istniejący budynek – zgodnie z ustaleniami organu I instancji – jest dobrze zachowany, jest praktycznie nienaruszony z wyjątkiem małych elementów, które zostały rozebrane w celu dobudowy kotłowni i klatki schodowej. W związku z powyższymi ustaleniami organ podatkowy, również w zakresie istniejącej powierzchni 228,29 m2 budynku, wydał decyzje określającą wysokość podatku za grudzień 2010 r. tj. za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nabyto nieruchomość, przyjmując m.in. faktyczną powierzchnię budynków stwierdzoną w wyniku czynności przeprowadzonej w toku postępowania tego organu. Kolegium zaznaczyło, że zasadniczą okolicznością decydującą o powstaniu obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym nabyty został budynek – zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy – jest nabycie prawa własności budynku, a faktem przesądzającym o konieczności płacenia podatku jest posiadanie tego obiektu, a nie jego użytkowanie w danym czasie. W skardze do WSA podatnicy wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako sprzecznej z prawem, a przez to naruszającej ich interes prawny. Skarżący podnieśli, iż sporny budynek znajduje się w trakcie budowy i nie jest ostatecznie wykończony, a organ podatkowy nie wykazał, że rozpoczęto użytkowanie budynku przed jego ostatecznym wykończeniem. Organ stwierdził natomiast, że w przeszłości w zachowanych fragmentach budynku była prowadzona jakaś działalność. Zobowiązani wskazali, że przebudowany nowy obiekt, w stosunku do obiektu, na który powołuje się organ podatkowy posiada drugą kondygnacje oraz jest podpiwniczony. Zarzucili ponadto, że SKO dokonało ustaleń opierając się na fałszywych informacjach, iż pełnomocnik podatników brał udział w czynnościach oględzin oraz, że istniejący budynek jest dobrze zachowany i jest praktycznie nie naruszony z wyjątkiem małych elementów. Nie wyjaśnił ponadto wątpliwości podniesionych w odwołaniu odnośnie obliczenia powierzchni budynku stanowiącego podstawę opodatkowania. W piśmie procesowym z dnia 17 października 2011 r. T. C. wyjaśnił, iż odwołanie jaki i skarga dotyczyły decyzji w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2010 r., jak i za 2011 r. Wobec rozpoznania przez SKO odwołania w dwóch decyzjach, skarżący wniósł o potraktowanie skargi z dnia 22.08.2011 r. jako złożonej od decyzji SKO w sprawie podatku za 2010 r., jak i 2011 r. Dodatkowo zobowiązany wniósł o przesłuchanie przed Sądem pracowników organu podatkowego biorących udział w oględzinach oraz jego ojca W. C. będącego pełnomocnikiem. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Stwierdził ponadto, że w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż budynek istnieje. Wynika to także z załączonego do akt odpisu aktu notarialnego – umowa sprzedaży z dnia 9.11.2010 r. oraz protokołu oględzin nieruchomości przeprowadzonego w obecności pełnomocnika skarżących. Zaznaczył, iż przeprowadzenie remontów, czy rozbudowa budynku, wobec brzmienia art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie wpływa na zwolnienie z obowiązku podatkowego. Odnośnie powierzchni budynku, organ stwierdził, że została ona ustalona podczas oględzin budynku w dniu 21.01.2010 r. przeprowadzonych w obecności pełnomocnika podatników, który jej nie zakwestionował. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone w szczególności przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Wyeliminowanie z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracyjny następuje w sytuacji, gdy Sąd stwierdzi, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Kierując się wskazanymi wyżej przepisami oraz mając na uwadze podniesione w skardze zarzuty, Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 28 kwietnia 2011r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza nr [...] z dnia 9 lutego 2011r. w przedmiocie ustalenia skarżącym podatku od nieruchomości i podatku leśnego za grudzień 2010 r., w kwocie 139,00 zł. Wbrew twierdzeniu skarżącego T. C., zawartemu w piśmie procesowym z dnia 22 sierpnia 2011r. ani z oznaczenia zaskarżonej decyzji w skardze wniesionej do Sądu, ani z uzasadnienia skargi, nie wynika, ze dotyczy ona również decyzji Samorządowego Kolegium odwoławczego nr [...], wydanej w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za 2011r. Ze stanu sprawy wynika, że na podstawie aktu notarialnego z dnia 9 listopada 2010 r., Rep. [...] skarżący małżonkowie T. i J. C. nabyli prawo użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w D. M. tj. działkę nr 149/1 o pow. 0,2484 ha oraz prawo własności znajdujących się na tej działce budynków usługowo – handlowych. W informacji w sprawie podatku od nieruchomości podatnicy – działający przez pełnomocnika – zadeklarowali do opodatkowania grunty o pow. 2484 m2, jednak nie wykazali żadnych budynków do opodatkowania. W dniu 21 stycznia 2011 r. pracownicy Urzędu Miejskiego przeprowadzili oględziny przedmiotowej nieruchomości oraz dokonali pomiaru powierzchni w istniejącym budynku, ustalając, że posiada on 228,29 m2. Ustalono ponadto, iż budynek znajduje się w rozbudowie. Z protokołu oględzin wynika, iż podczas oględzin obecny był pełnomocnik stron – W. C., który oświadczył, iż budynek jest w trakcie budowy i nie można go użytkować, wobec czego nie powinien być naliczony podatek do chwili zakończenia budowy. Pełnomocnik odmówił podpisania protokołu deklarując, że podpisze, protokół w Urzędzie. Kwestia sporna w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do zasadności opodatkowania podatkiem od nieruchomości za miesiąc grudzień 2005 r. budynków, których własność skarżący nabyli na mocy wskazanego wyżej aktu notarialnego z dnia 9 listopada 2010 r. Organy obu instancji, jako podstawę opodatkowania, przyjęły ustaloną podczas oględzin powierzchnię w istniejącym budynku i jako podstawę prawną wymiaru podatku powołały art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.). Stwierdziły ponadto, że część budynku, która jest w rozbudowie i nadbudowie będzie podlegała opodatkowaniu stosownie do regulacji z art. 6 ust. 2 powołanej ustawy. Zdaniem skarżących, przedmiotowy budynek znajduje się w trakcie budowy i nie jest ostatecznie wykończony. W konsekwencji zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, obowiązek podatkowy w stosunku do tego budynku powinien powstać z dniem 1 stycznia roku następnego po roku, w którym budowa została zakończona, albo w którym zaczęto użytkowanie. Zgodnie z powołanym art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.) obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Z kolei ust. 2 powołanego przepisu stanowi, że jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona, albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem. Jak wynika, ze wskazanych wyżej. aktu notarialnego i protokołu oględzin, na nieruchomości gruntowej, którą nabyli skarżący znajduje się budynek. Przy czym, nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym, twierdzenie skarżących, że jest to budynek będący w trakcie rozbudowy i modernizacji. Z samego aktu notarialnego z dnia 9 listopada 2010 r. wynika bowiem jednoznacznie, że nabyte budynki nadają się do kapitalnego remontu. W konsekwencji nie można stwierdzić, że skarżący nabyli w drodze aktu notarialnego budynek w budowie. Budowa budynku nie jest tym samym, co adaptacja lub remont już istniejącego obiektu. Niekwestionowany zły stan techniczny budynków, które mimo ich nieużytkowania, nie straciły cech budynku określonych w Prawie budowlanym, nie ma wpływu na wymiar podatku od nieruchomości (por. wyrok NSA z 15.10.2010 r., sygn. akt II FSK 686/09). W uchwale z dnia 14 kwietnia 1997 r., sygn. akt FPK Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przepis art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie obejmuje swoim zakresem istniejących budynków, które zostały poddane remontowi kapitalnemu; obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje w odniesieniu do tych budynków w chwili określonej w art. 6 ust. 1 tej ustawy. Wobec powyższego zasadnie organ I instancji dokonał skarżącym wymiaru podatku od nabytego budynku za grudzień 2010 r. w oparciu o art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wbrew zarzutom skargi, prawidłowo organy podatkowe przyjęły, jako podstawę opodatkowania nabytego budynku powierzchnię ustaloną podczas oględzin dokonanych w dniu 21 stycznia 2010 r. Zaznaczyć należy, iż ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy protokołu oględzin, jednoznacznie wynika, że pełnomocnik skarżących W. C., choć odmówił podpisania protokołu, był obecny podczas oględzin i skorzystał z prawa składania wyjaśnień. Z protokołu tego nie wynika natomiast, aby kwestionował on sposób obliczenia powierzchni dla celów podatkowych. Oświadczył jedynie, że budynek jest w trakcie budowy i nie można go użytkować, wobec czego podatek powinien być naliczony od chwili zakończenia budowy. Sąd na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r. oddalił wnioski dowodowe strony skarżącej zawarte w piśmie z dnia 17 października 2011 r. Zgodnie bowiem z art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd może z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające wyłącznie z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W tym stanie sprawy, Sąd uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę.