I OSK 2931/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-04-15

Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Irena Kamińska, Leszek Kiermaszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prezes zarządu koła łowieckiego jest uprawniony do reprezentowania koła w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a jeśli nie, czy skutkuje to nieważnością postępowania?
Ratio decidendi
Prezes zarządu koła łowieckiego jest uprawniony do reprezentowania koła na zewnątrz, w tym w postępowaniu sądowoadministracyjnym, na podstawie § 65 ust. 1 pkt 1 statutu Polskiego Związku Łowieckiego. Przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do § 66 statutu, który dotyczy składania oświadczeń woli w rozumieniu prawa cywilnego, a nie wszelkich oświadczeń, w tym procesowych. W związku z tym zarzuty procesowe dotyczące braku umocowania prezesa zarządu są bezzasadne, a postępowanie nie jest dotknięte nieważnością.
Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Koła Łowieckiego o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej danych nowych członków. Koło Łowieckie odmówiło udzielenia informacji decyzją z dnia 14 lutego 2014 r., wskazując, że wniosek wpłynął 1 lutego 2014 r. Skarżący złożył skargę na bezczynność Koła Łowieckiego, kwestionując m.in. legitymację prezesa zarządu do reprezentowania Koła. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że Koło Łowieckie nie pozostawało w bezczynności, ponieważ wydało decyzję odmowną, a prezes zarządu był uprawniony do reprezentacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędzia del. WSA Leszek Kiermaszek (spr.) Protokolant: st. asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 lipca 2014 r. sygn. akt II SAB/Lu 108/14 w sprawie ze skargi S.P. na bezczynność Koła Łowieckiego Nr 39 "[..]" w [..] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt II SAB/Lu 108/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S.P. (dalej określanego jako skarżący) na bezczynność Koła Łowieckiego nr 39 "[..]" w [..] (dalej określanego jako Koło Łowieckie) w przedmiocie wniosku z dnia 26 stycznia 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wyrok ten wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Przywołanym pismem z dnia 26 stycznia 2014 r. skarżący zwrócił się do Koła Łowieckiego o udostępnienie informacji publicznej poprzez podanie dat: złożenia deklaracji członkowskich przez nowoprzyjętych jego członków, podjęcia uchwały o przyjęciu w poczet członków oraz uiszczenia przez nich wpisowego. Pismo to zostało nadane na poczcie dnia 27 stycznia 2014 r., Koło Łowieckie nie odnotowało jednak daty jego wpływu, w szczególności w postaci tzw. prezentaty potwierdzającej ten fakt. Decyzją z dnia 14 lutego 2014 r., nr 1/2014 Zarząd Koła Łowieckiego odmówił skarżącemu udzielenia informacji publicznej, stwierdzając, że wniosek z dnia 26 stycznia 2014 r. został mu doręczony dnia 1 lutego 2014 r. W piśmie, złożonym na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w dniu 1 lipca 2014 r., Koło Łowieckie stwierdziło zaś, że wymieniona wyżej decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 18 lutego 2014 r. Pismem z dnia 19 lutego 2014 r. skarżący złożył do tego Sądu skargę na bezczynność Koła Łowieckiego w rozpatrywanym zakresie. W odpowiedzi na tę skargę Koło Łowieckie wniosło o odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Podkreśliło, że skarga jest niedopuszczalna, gdyż została złożona od decyzji, od której przysługiwał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podtrzymało zarazem swój pogląd co do tego, iż w sprawie zachodziły podstawy do odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej. Odpowiedź na skargę była podpisana przez prezesa zarządu Koła Łowieckiego. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, sprecyzował, że przedmiotem skargi jest bezczynność Koła Łowieckiego. Zakwestionował także legitymację prezesa zarządu Koła Łowieckiego do reprezentowania tego Koła w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 lipca 2014 r. w pierwszej kolejności nie zgodził się z poglądem Koła Łowieckiego, że skarga była niedopuszczalna, przywołując orzecznictwo, w myśl którego mogła ona być wniesiona bez wzywania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej powoływanej jako P.p.s.a.). Następnie powołał się na doktrynę i stwierdził, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem w decyzji. W tym kontekście Sąd, odwołując się do orzecznictwa, uznał, że skarżący złożył swój wniosek do podmiotu wykonującego zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy, gdyż koła łowieckie wykonują zadania administracji państwowej związane z łowiectwem, stosownie do art. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r.-Prawo łowieckie (Dz. U. z 2013 r., poz. 1226 ze zm., obecnie Dz. U. z 2015 r., poz. 2168 ze zm.), tj. prowadzą gospodarkę łowiecką w ramach dzierżawionych przez siebie obwodów łowieckich. Jego zdaniem również informacje objęte wnioskiem skarżącego bezspornie, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c oraz f ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., obecnie Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm., dalej przywoływanej także jako ustawa), należą do informacji publicznej, skoro dotyczą elementu publicznoprawnej działalności tego podmiotu, jakim jest prowadzenie gospodarki łowieckiej. Sąd podkreślił jednak, że dnia 14 lutego 2014 r. Koło Łowieckie wydało decyzję odmawiającą udzielenia informacji publicznej, wobec czego nie można mu zarzucić bezczynności. Odwołał się jednocześnie do judykatury i doktryny przyjmujących, iż sąd administracyjny, orzekając w sprawie dotyczącej skargi na bezczynność organu administracji publicznej, nie bada merytorycznej zasadności podjętego działania, lecz ogranicza się do oceny, czy organ pozostaje w bezczynności. Tymczasem w niniejszej sprawie podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej przed wniesieniem skargi na bezczynność do sądu administracyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 w związku z art. 16 ustawy decyzję odmawiającą udostępnienia takiej informacji. W końcowym fragmencie uzasadnienia Sąd nie podzielił zarzutu podważającego legitymację prezesa zarządu Koła Łowieckiego do występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zaznaczył bowiem, że zgodnie z § 65 ust. 1 pkt 1 statutu Polskiego Związku Łowieckiego, zatwierdzonego uchwałą XXI Krajowego Zjazdu Delegatów tego Związku z dnia 2 lipca 2005 r. (dalej powoływanego jako statut) prezes zarządu koła łowieckiego reprezentuje to koło na zewnątrz. Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił. Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 10 lipca 2014 r., zaskarżając to orzeczenie w całości. Skarga kasacyjna zawiera zarówno zarzuty procesowe, jak i zarzut materialnoprawny. Najpierw pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 28 § 1 P.p.s.a. w związku z § 65 ust. 1 pkt 1 i § 66 ust. 1 statutu (w skardze kasacyjnej nieprawidłowo wskazano datę uchwały, którą przyjęto statut) poprzez niedostrzeżenie, że prezes zarządu Koła Łowieckiego nie może dokonywać czynności w postępowaniu w imieniu tego Koła, co skutkowało nieważnością postępowania, zgodnie z art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Kwestii tej dotyczył też drugi zarzut, odniesiony do art. 49 § 1 w związku z art. 29 P.p.s.a. W tych ramach pełnomocnik stwierdził bowiem, że Sąd pierwszej instancji zaniechał wezwania prezesa zarządu Koła Łowieckiego do uzupełnienia braku formalnego odpowiedzi na skargę przez wykazanie umocowania do dokonania tej czynności w imieniu Koła, co również skutkowało nieważnością postępowania w rozumieniu art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Z kolei zarzut materialnoprawny podnosił błędną wykładnię art. 13 ust. 1 ustawy w związku z art. 3 § 2 pkt 4 (w skardze kasacyjnej mowa o art. 3 § 2 ust. 4) P.p.s.a. polegającą na przyjęciu, że organ nie pozostawał w bezczynności, mimo iż odpowiedź na wniosek skarżącego nie została udzielona w ustawowym terminie. W oparciu o te podstawy kasacyjne pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez nakazanie Kołu Łowieckiemu udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 21 października 2013 r., nałożenie na nie grzywny w wysokości 1000 zł, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego i przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu za obie instancje według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor przypomniał przebieg dotychczasowego postępowania i nawiązał w pierwszej kolejności do zarzutów procesowych jako do najdalej idących. W tym kontekście wyraził pogląd, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, iż zgodnie z § 65 ust. 1 statutu w imieniu Koła Łowieckiego w postępowaniu może działać prezes jego zarządu. W statucie dokonano bowiem szczegółowego podziału kompetencji pomiędzy członków zarządu, zaś organ uprawniony do reprezentacji Koła Łowieckiego wskazano w § 66 ust. 1 statutu, w myśl którego oświadczenia woli w jego imieniu składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i osoba upoważniona przez zarząd. Tym samym dla skutecznej reprezentacji Koła Łowieckiego konieczne jest podjęcie czynności w tym ostatnim trybie. Dlatego postępowanie w sprawie było dotknięte nieważnością, ponieważ Sąd pierwszej instancji wbrew treści art. 49 § 1 w związku z art. 29 P.p.s.a. zaniechał wezwania prezesa zarządu Koła Łowieckiego, który złożył odpowiedź na skargę, do przedstawienia dokumentu umocowującego go do występowania w postępowaniu. Przechodząc do kwestii objętej zarzutem materialnoprawnym pełnomocnik skarżącego najpierw uznał za okoliczność bezsporną to, że wniosek skarżącego z dnia 26 stycznia 2014 r. dotyczył informacji publicznej, a Koło Łowieckie było podmiotem zobowiązanym do jej udzielenia. W związku z tym podniósł, iż stosownie do 13 ust. 1 i 2 ustawy wniosek ten powinien być załatwiony bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni, o ile wnioskodawca nie zostanie w tym terminie powiadomiony o powodach, dla których informacja nie może być w tym terminie udzielona, oraz o terminie, w jakim informację udostępni, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Jego zdaniem Koło Łowieckie nie dopełniło tych obowiązków, wobec czego pozostawało w bezczynności. Koło Łowieckie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosło o jej oddalenie, ewentualnie uchylenie zaskarżonego nią wyroku i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje. W uzasadnieniu w pierwszej kolejności nie zgodziło się z zarzutami procesowymi, wskazując, że § 65 ust. 1 pkt 1 statutu upoważnia prezesa zarządu do reprezentowania Koła Łowieckiego na zewnątrz i stanowi lex specialis w stosunku do § 66 statutu, przewidującego reprezentację łączną, który znajdować może w tym zakresie zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy prezes nie może pełnić swoich funkcji z powodu choroby, wyjazdu, urlopu itp. Odnosząc się z kolei do zarzutu materialnoprawnego Koło Łowieckie zwróciło uwagę, że w sprawie w dniu 14 lutego 2014 r. wydano decyzję odmawiającą udzielenia informacji publicznej. Dlatego przepis art. 13 ust. 1 i 2 ustawy, określający termin udostępnienia informacji publicznej, nie miał w sprawie zastosowania, skoro Koło Łowieckie w ogóle nie miało zamiaru udostępnić skarżącemu informacji publicznej w żadnym terminie. Następnie Koło Łowieckie przytoczyło fragment uzasadnienia uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08 (ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 63), zgodnie z którym jeżeli do dnia zakończenia postępowania sądowego w sprawie ze skargi na bezczynność stan bezczynności ustaje wskutek wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, postępowanie to staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W konsekwencji w sytuacji, gdy Koło Łowieckie "wykonało ciążący na nim obowiązek w terminie ustawowym przed wniesieniem skargi", zaskarżony wyrok powinien być uchylony, a postępowanie sądowe umorzone w trybie art. 189 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna okazała się bezzasadna. Ocenę sformułowanych w niej zarzutów rozpocząć należy od tych spośród nich, które mają charakter procesowy, gdyż, jak trafnie zauważył pełnomocnik skarżącego, są one najdalej idące i dotyczą kwestii mającej zgodnie z art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. znaczenie z punktu widzenia ważności postępowania, stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., branej przez ten Sąd pod rozwagę z urzędu, niezależnie od granic skargi kasacyjnej wyznaczanych przez jej zarzuty. Oba wspomniane zarzuty proceduralne kwestionują legitymację prezesa zarządu Koła Łowieckiego do występowania w imieniu tego podmiotu w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odnosząc się do tego zagadnienia zauważyć wypada, że w myśl art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Ustalając krąg uprawnionych do działania w imieniu tych podmiotów w sytuacji, gdy występują one w charakterze strony postępowania sądowoadministracyjnego, należy zatem sięgnąć do przepisów określających ich ustrój i stanowiących podstawę ich funkcjonowania, tj. w rozpatrywanym przypadku do ustawy-Prawo łowieckie. W świetle art. 33 ust. 1 tej ustawy koła łowieckie zrzeszają osoby fizyczne i są w realizacji celów i zadań łowiectwa podstawowym ogniwem organizacyjnym w Polskim Związku Łowieckim, który wedle jej art. 32 ust. 1 jest zrzeszeniem osób fizycznych i prawnych prowadzących gospodarkę łowiecką poprzez hodowlę i pozyskiwanie zwierzyny oraz działania na rzecz jej ochrony poprzez regulację liczebności populacji zwierząt łownych. Niemniej zarówno Związek, jak i koła mają osobowość prawną (art. 32 ust. 2 i art. 33 ust. 2 Prawa łowieckiego) i działają na podstawie ustawy oraz statutu uchwalanego przez Krajowy Zjazd Delegatów Związku (art. 32 ust. 3 tej ustawy). Koła łowieckie wchodzą więc w skład Polskiego Związku Łowieckiego, któremu ustawodawca pozostawił dużą swobodę w określeniu jego struktury (tak Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 listopada 2012 r., sygn. akt K 21/11, Dz. U. z 2012 r., poz. 1281, OTK-A 2012/10/119). Tym samym przesądzająca dla oceny procesowych zarzutów skargi kasacyjnej staje się wykładnia objętych nimi przepisów statutu, które dotyczą wszystkich kół łowieckich zrzeszonych w Polskim Związku Łowieckim. W § 65 statutu pozostawiono zarządowi każdego koła łowieckiego szczegółowy podział kompetencji pomiędzy członków zarządu, ograniczając jednak tę swobodę poprzez wskazanie takiego zakresu zadań, które zostały na mocy statutu przypisane poszczególnym członkom, w tym prezesowi zarządu koła. W § 65 pkt 1 statutu zastrzeżono mianowicie, że prezes ten m.in. kieruje bieżącą działalnością koła oraz reprezentuje koło na zewnątrz. Sąd pierwszej instancji uznał, że przytoczony przepis uprawnia prezesa zarządu do występowania w imieniu Koła Łowieckiego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, z czym pełnomocnik skarżącego się nie zgodził, odwołując się do § 66 ust. 1 statutu, w którym przewidziano reprezentację łączną. Jego zdaniem odpowiedź na skargę powinna być w niniejszej sprawie wniesiona z zachowaniem powołanego § 66 ust. 1, według którego oświadczenia woli w imieniu koła składają dwaj członkowie zarządu koła lub jeden członek zarządu koła i osoba przez zarząd koła do tego upoważniona, przy czym w imieniu koła zarząd składa oświadczenia na piśmie, umieszczając swoje podpisy pod nazwą koła. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił przeprowadzonej w skardze kasacyjnej wykładni przepisów statutu. Nie ulega wątpliwości, że przytoczony § 66 ust. 1 statutu dotyczy jedynie oświadczenia woli, czyli elementu czynności prawnej w rozumieniu prawa cywilnego, przesądzającego o wywołaniu skutków prawnych regulowanych przez to prawo (zob. Z. Radwański [w:] System Prawa Prywatnego. Tom 2, Prawo cywilne – część ogólna, red. Z. Radwańskiego, Warszawa 2002, s. 32). Chodzi zatem o działania, które pociągają za sobą dla koła konsekwencje majątkowe, polegające w szczególności na zaciąganiu w jego imieniu zobowiązań, nabywaniu i zbywaniu mienia itp., a nie o wszelkiego rodzaju oświadczenia, w tym oświadczenia wiedzy, choćby nawet miały one znaczenie dla sytuacji prawnej koła w dziedzinie nienależącej do prawa cywilnego. Odmienna interpretacja, przedstawiona przez pełnomocnika skarżącego, podważa rolę § 65 pkt 1 statutu ustanawiającego przecież regułę, iż to prezes zarządu reprezentuje koło na zewnątrz. Niepodobna wszak sprowadzać tej reguły do funkcji reprezentacyjnych w potocznym znaczeniu, ograniczających się jedynie do występowania w imieniu koła w sytuacjach oficjalnych, lecz pozaprocesowych i niejako pozaprawnych, tj. bez składania oświadczeń o wiążącym charakterze, wykraczających poza kurtuazyjne deklaracje. Skoro reprezentacja koła została w statucie zastrzeżona dla prezesa jego zarządu, to jej wykonywanie przez prezesa nie może być dla tego koła prawnie neutralne i jednocześnie kwestionowane jako nieznajdujące należytego umocowania. W efekcie prezes zarządu jest uprawniony do reprezentowania koła w postępowaniu sądowym samodzielnie, czyli m.in. do prezentowania stanowiska koła jako strony tego postępowania. Analogiczne postrzega się zakres reprezentacji na gruncie innych aktów prawnych określających ustrój osób prawnych w sposób zbliżony do rozwiązań odnoszących się do kół łowieckich. Przykładowo tak w orzecznictwie, jak w literaturze przyjmuje się, że to wójt może działać w procesie w imieniu gminy, gdyż zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446) kieruje bieżącymi sprawami gminy oraz reprezentuje ją na zewnątrz, mimo iż w art. 46 tej ustawy odmiennie ukształtowano kwestię składania oświadczeń woli w imieniu gminy w zakresie zarządu mieniem. W uzasadnieniu uchwały z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OPS 3/12 (ONSAiWSA 2013, nr 2, poz. 21), Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że formuła zawarta w przywołanym art. 31 nie wymaga w zasadzie wykładni oraz że skoro nie przewiduje ona żadnych ograniczeń przedmiotowych ani podmiotowych czy wyłączeń kompetencji w odniesieniu do reprezentowania, to uprawnia ona również do dokonywania czynności procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Reprezentacja w sferze publicznoprawnej może przejawiać się w wielu działaniach prawnych i faktycznych, w tym w podpisywaniu pism i dokumentów, wobec czego obejmuje też wspomniane czynności procesowe (zob. np. R. Budzisz [w:] Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, red. Paweł Chmielnicki, Warszawa 2013, s. 530). Powyższe rozważania przesądzają o bezzasadności sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów procesowych. Chybiony okazał się również podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut materialnoprawny. Odniesiony on został do dwóch przepisów, z których jeden, art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., w ogóle nie dotyczy niniejszej sprawy. Zgodnie z jego treścią w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonego wyroku kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, podczas gdy wyrokiem tym oddalono skargę na bezczynność organu, który przed wniesieniem skargi decyzją administracyjną omówił udzielenia informacji publicznej. Przepis ten zresztą nie należy do prawa materialnego, skoro nie może on stanowić podstawy rozstrzygnięcia konkretyzującego prawa czy obowiązki wynikające z tego prawa, lecz wyznacza przedmiotowy zakres kontroli sądowadministracyjnej. Analogicznie art. 13 ust. 1 ustawy jest przepisem procesowym, gdyż określa termin, w jakim należy udostępnić informacji publicznej na wniosek. Według niego powinno to nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2, które nie zostały powołane pośród podstaw skargi kasacyjnej, mimo iż w jej uzasadnieniu nawiązano do treści pierwszego z nich. Niezależnie od powyższego odnotować wypada, że pełnomocnik nie polemizuje ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, definiującym bezczynność jako stan, w którym organ m.in. nie wydaje decyzji w terminie przewidzianym prawem, i poprzestaje na kategorycznej konstatacji, iż Koło Łowieckie w tym terminie sprawy nie załatwiło. Nie wyjaśnił jednak przesłanek, z których tę konstatację wywiódł, w szczególności nie wskazał okoliczności mających znaczenie dla obliczenia analizowanego terminu, jakie wziął w tym zakresie pod uwagę. Nie mogły to być wszelako okoliczności odmienne od tych wynikających ze stanu faktycznego przyjętego przez Sąd pierwszej instancji, który nie może być przecież skutecznie zwalczany przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Skoro więc pełnomocnik nie zakwestionował spostrzeżenia zawartego w decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej z dnia 14 lutego 2014 r., że wniosek skarżącego z dnia 26 stycznia 2014 r. wpłynął do Koła Łowieckiego dnia 1 lutego 2014 r., to nie może utrzymywać, iż decyzja ta została wydana z przekroczeniem czternastodniowego termin określonego w art. 13 ust. 1 ustawy. Termin ten biegnie bowiem od dnia doręczenia wniosku adresatowi, przy czym ma on zastosowanie zarówno do czynności udostępnienia informacji publicznej, jak i do podjęcia w tej materii decyzji odmownej (I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, uwaga 2 do art. 13). Nie ulega wątpliwości, że zakres decyzji z dnia 14 lutego 2014 r. pokrywał się z zakresem wniosku z dnia 26 stycznia 2014 r., ponieważ w jej uzasadnieniu wymieniono wszystkie informacje wskazane we wniosku, które zostały przez to objęte odmową. Podkreślić zarazem trzeba, że art. 13 ust. 1 ustawy nie wymaga, by informacja publiczna została udostępniona natychmiast, lecz by w trakcie załatwiania sprawy nie wystąpiła nieuzasadniona (zbędna) zwłoka (tak I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa..., uwaga 1 do art. 13). W tym ostatnim kontekście zaakcentowania wymaga, że dokonując oceny terminowości czynności podjętych w przedmiocie wniosku o udzielenie informacji publicznej, należy mieć na względzie liczbę i treść wszystkich wniosków kierowanych do tego podmiotu przez skarżącego. W pewnych wypadkach szeroki zakres żądanych informacji może wymagać takich działań organizacyjnych i zaangażowania takich środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania zobowiązanego do jej udzielenia i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, choćby składała się z sumy informacji prostych znajdujących się w posiadaniu organu, musi być uznana za informację przetworzoną, ponieważ wspomniane czynności prowadzą do wytworzenia zbioru informacji, który nie istniał w chwili wystąpienia z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11, LEX nr 1094536). Nie można zarazem tracić z pola widzenia specyfiki podmiotu udostępniającego informację publiczną, w szczególności jego zasobów, determinujących zdolność do wykonania tego zadania. W efekcie do podmiotów, których główną rolą nie jest wykonywanie funkcji organów administracji publicznej, w tym udostępnianie informacji publicznej, należy odnieść łagodniejszy standard niż do podmiotów dysponujących fachowym aparatem przygotowanym do opracowania i udostępnienia tej informacji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt I OSK 1928/14, LEX nr 1985791). Z przytoczonych powodów trafnie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że Koło Łowieckie nie pozostawało bezczynne w załatwieniu niniejszej sprawy. Zasadnie również uznał, że w granicach niniejszej sprawy na uboczu musi pozostać merytoryczna strona decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Nie oznacza to jednak, że w tej sytuacji zachodzi przesłanka do umorzenia postępowania sądowadministracyjnego, o co Koło Łowieckie wniosło w odpowiedzi na skargę kasacyjną, powołując się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08. Okoliczności niniejszej sprawy różnią się bowiem zasadniczo od sytuacji procesowej, która została tą uchwałą rozstrzygnięta. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 26 listopada 2008 r. opowiedział się za umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu, organ dokonał czynności, co do której pozostawał w bezczynności. Wtedy postępowanie zainicjowane tą skargą staje się bezprzedmiotowe, gdyż zarzucana nią bezczynność ustała po jej wniesieniu, co wyklucza zarówno uwzględnienie skargi, jak i jej oddalenie. Tymczasem skarga w rozpoznawanej sprawie bezsprzecznie została wniesiona już po wydaniu, a nawet doręczeniu decyzji załatwiającej wniosek, co do którego Koło Łowieckie miało pozostawać w bezczynności. Sporządzono ją przecież 19 lutego 2014 r., czyli dzień po wskazanym przez Koło Łowieckie dniu doręczenia decyzji z dnia 14 lutego 2014 r. W konsekwencji skarga na bezczynność tego organu od początku była bezzasadna, co stosownie do wywodów zamieszczonych w uzasadnieniu uchwały z dnia 26 listopada 2008 r. powodowało konieczność jej oddalenia. Z powyższych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zarzuty kasacyjne są bezzasadne oraz że nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania sądowego, skargę kasacyjną oddalił, stosownie do art. 184 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł natomiast podstaw do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego, zgodnie z wnioskami zawartymi tak w skardze kasacyjnej, jak i w odpowiedzi na nią. Przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącego ustanowionemu z urzędu należy do Sądu pierwszej instancji, który udzielił prawa pomocy i jest właściwy do wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie na zasadzie art. 250 P.p.s.a. oraz przepisów w sprawie opłat za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z uwzględnieniem czynności dokonanych w toku postępowania kasacyjnego. Z kolei Koło Łowieckie, które nie było w postępowaniu reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, nie poniosło żadnych kosztów podlegających zwrotowi na zasadzie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło