II SA/Rz 298/14
WyrokWSA w Rzeszowie2014-05-08
Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Magdalena Józefczyk, Elżbieta Mazur-Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy może w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków wprowadzić opłaty za nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego oraz za odbiór ścieków niespełniających norm, jeśli przepisy ustawy nie przewidują takich opłat?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Rada Gminy nie może w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków wprowadzać opłat za nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego ani za odbiór ścieków niespełniających norm, jeśli przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków ani akty wykonawcze nie przewidują takich opłat. Wprowadzenie takich opłat w regulaminie, będącym aktem prawa miejscowego, wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego, co skutkuje nieważnością tych postanowień.Stan faktyczny
Gmina Głogów Małopolski zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego, które stwierdziło nieważność § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Wojewoda uznał, że wprowadzone w tych paragrafach opłaty za nadzory związane z uzbrojeniem podziemnym oraz za odbiór ścieków niespełniających norm, zostały przyjęte bez podstawy prawnej. Gmina podniosła zarzuty naruszenia przepisów Konstytucji RP oraz ustaw, argumentując, że opłaty te stanowią wynagrodzenie za dodatkowe usługi lub rekompensatę za ryzyko, a ich wprowadzenie mieści się w granicach samodzielności gminy.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę Gminy Głogów Małopolski.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk SO del. Elżbieta Mazur-Selwa Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi Gminy Głogów Małopolski na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego z dnia 31 stycznia 2014 r., nr P-II.4131.2.19.2014 w przedmiocie dostarczania wody i odprowadzenia ścieków -skargę oddala-
Przedmiotem zaskarżenia jest rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego z dnia 31 stycznia 2014 r. znak: P-II.4131.2.19.2014 stwierdzające nieważność § 27 ust. 8 oraz § 32 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej w Głogowie Małopolskim z dnia 30 grudnia 2013 r. Nr XLV/481/2013 w sprawie uchwalenia
Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Głogów Małopolski. Rozstrzygnięcie to wskazuje w podstawie prawnej art. 85, art. 86 i art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.), zwanej dalej "u.s.g." oraz art. 15 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.z.z.w.".
W motywach skarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda Podkarpacki wskazał, że w myśl § 27 ust. 8 uchwały, za wszelkie nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego pobierana jest opłata według cennika usług Przedsiębiorstwa. Natomiast według § 32 ust. 2 tej uchwały, odbiór ścieków, o których mowa w ust. 1 (a zatem niespełniających wymogów określonych przepisami prawa lub w umowie) może nastąpić za dodatkową opłatą, naliczoną zgodnie z zasadami określonymi w umowie.
W ocenie organu, wskazane regulacje przyjęte zostały bez podstawy prawnej, stanowiąc tym samym rażące naruszenie prawa tj. art. 7 Konstytucji RP, zgodnie z którym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.
Wojewoda podkreślił, że z mocy art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g., sprawy zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków komunalnych, wodociągów i kanalizacji należą do zadań własnych gminy, stanowiąc zadania o charakterze użyteczności publicznej, które musza być jednak dokonywane zgodnie z unormowaniami zawartymi w u.z.z.w.
Zdaniem Wojewody, za usługi o charakterze użyteczności publicznej nie można uznać poszczególnych czynności faktycznych, sprowadzających się do zakładania i naprawiania urządzeń pomiarowych, ich oplombowania i wynajmowania. Nie zmierzają one bowiem do zaspokojenia potrzeb wymagających zaspokojenia w skali całej wspólnoty samorządowej. Ukierunkowane są zaś raczej na stworzenie zdolności technicznych pomiaru ilości świadczonych usług użytecznych publicznie oraz utrzymanie takich zdolności przez okres tego świadczenia.
Wojewoda, wskazując na art. 15 ust. 4 u.z.z.w., zauważył, że za przyłączenie nieruchomości danej osoby do sieci ani przedsiębiorstwu ani też gminie nie należą się jakiekolwiek opłaty, bowiem nie przewiduje ich tak ustawa, jak i akty wykonawcze. Organ powołał też art. 84 Konstytucji RP, z którego wynika, że obywatel jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych przewidzianych wyłącznie ustawą.
Wojewoda zwrócił także uwagę na § 5 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (DZ. U. Nr 127, poz. 886), który nie przewiduje możliwości objęcia taryfą (stawką opłat) należności za nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego.
Gmina Głogów Małopolski złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na opisane wyżej rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego, wnosząc o jego uchylenie w całości z powodu naruszenia:
- art. 84 Konstytucji RP przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że opłaty za nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego oraz opłaty za odbiór ścieków niespełniających wymogów określonych przepisami prawa lub w umowie stanowią ciężary i świadczenia o charakterze publicznym,
- art. 2 ust. 3 u.s.g. przez niezastosowanie, co doprowadziło do przyjęcia, że gmina nie może w drodze umów wprowadzać opłat za dodatkowe usługi, wykraczające poza zadania własne o charakterze obowiązkowym,
- art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. przez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, że nadzory techniczne świadczone na rzecz właścicieli przyłączy oraz przyjęcie ścieków nie spełniających norm nie stanowią realizacji zadań własnych gminy, czyli zadań o charakterze użyteczności publicznej,
- art. 19 ust. 2 u.z.z.w. przez jego niezastosowanie jako przepisu stanowiącego otwarty katalog praw i obowiązków odbiorców usług, które mają zostać określone w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków,
- art. 15 ust. 2 u.z.z.w. przez niezastosowanie, co skutkowało przyjęciem, że nadzory techniczne przyłączy nie mogą być odpłatne,
- art. 15 ust. 4 u.z.z.w. przez niewłaściwe zastosowanie, które doprowadziło do przyjęcia, że dopuszczalność umownego ustalania opłaty za przyjęcie ścieków niespełniających określonych wymogów oraz dopuszczalność opłat za nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego jest naruszeniem obowiązku bezpłatnego przyłączenia nieruchomości do sieci.
Strona skarżąca podniosła, że opłata za nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego dotyczy w rzeczywistości odpłatności za sprawdzenie stanu technicznego przyłącza wodociągowego, stanowiącego własność odbiorcy usług. Może to być więc wynagrodzenie za usługę świadczoną przez przedsiębiorstwo, odnoszącą się do części infrastruktury, która nie stanowi własności ani przedsiębiorstwa ani gminy, ale stosownie do art. 15 ust. 2 u.z.z.w. ma być stworzona na własny koszt przez odbiorcę usług. Przewidziana więc w § 27 ust. 8 Regulaminu odpłatność nie stanowi w istocie żadnej opłaty o charakterze administracyjnym, lecz tylko zastrzeżenie, że dobrowolne skorzystanie przez odbiorcę usług z nadzoru technicznego przedsiębiorstwa nad podziemnym uzbrojeniem (przyłączem) - stanowiącym własność odbiorcy - jest usługą odpłatną. Gmina podkreśliła, że posiadacz nieruchomości nie musi korzystać z nadzorów prowadzonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, ale jeśli ma taką wolę, to nie sposób byłoby zobowiązywać do nieodpłatnego wykonania nadzoru, skoro u.z.z.w. obliguje odbiorcę do poniesienia kosztu budowy przyłącza. Zakwestionowany § 27 ust. 8 uchwały nie zobowiązuje przecież odbiorców do korzystania z usług przedsiębiorstwa w zakresie nadzoru technicznego nad wybudowanym przyłączem, a jedynie stwarza taką możliwość, wprowadzając przy tym zasadę odpłatnego świadczenia tego rodzaju usługi.
Gmina podniosła, że jeśli obie strony umowy tj. przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne i odbiorca usług wyrażają w umowie wolę, by w sytuacji niespełnienia przez odprowadzane ścieki określonych norm przyjąć je do sieci kanalizacyjnej, to brak jest podstaw prawnych, aby dostawcy i odbiorcy usług uniemożliwić skorzystanie z takiej możliwości. Dodatkowa opłata ustalona w umowie stanowi zaś rekompensatę za ryzyko ponoszone przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanlizacyjne. Ponoszenie kosztów związanych z odbiorem ścieków nie spełniających określonych wymogów stanowi bowiem niewątpliwie dodatkowy koszt dla przedsiębiorstwa, w związku z czym strony powinny w tych kosztach partycypować proporcjonalnie i na zasadzie dobrowolności. Zakwestionowany przez organ § 32 ust. 2 uchwały ma na celu zróżnicowanie sytuacji odbiorców usług w zależności od tego, czy przestrzegają norm wymaganych dla odprowadzanych ścieków. Zdaniem Gminy, dopuszczalność przyjęcia ścieków niespełniających norm, za dodatkową opłatą określoną w umowie, w żadnym wypadku nie zmienia zakresu ustawowych obowiązków gminy wobec członków wspólnoty samorządowej w zakresie zadań własnych gminy związanych ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków. Odpłatność taka nie stanowi zaś żadnego ograniczenia w dostępie do usług, których zapewnianie jest ustawowym obowiązkiem gminy, bowiem nie jest to obowiązek, a jedynie możliwość, z której strony stosunku zobowiązaniowego mogą skorzystać na zasadzie dobrowolności.
W ocenie Gminy, stanowisko Wojewody stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady samodzielności gminy, podlegającej ochronie sądowej w myśl art. 2 ust. 3 u.s.g. Gmina może kształtować swoje prawa i obowiązki wobec osób trzecich w sposób określony w umowach, w zakresie dopuszczalnym normami prawa cywilnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o jej oddalenie podnosząc, że kompetencja rady gminy, uzyskana na podstawie art. 19 ust. 1 u.z.z.w. nie oznacza dowolności w zakresie ustalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Podejmując akty prawa miejscowego w oparciu o normę ustawową organ stanowiący musi ściśle działać na podstawie i w granicach upoważnienia zawartego w danej ustawie (art. 96 Konstytucji RP). Niedopuszczalne jest dokonywanie wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych. Zdaniem organu nadzoru, treść zakwestionowanych § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2 uchwały wykracza poza granice upoważnienia ustawowego zawartego w art. 19 ust. 1 u.z.z.w. w ten sposób, że normuje materię będącą przedmiotem regulacji ustawowej – zawartej w art. 15 tego aktu. Tymczasem przy stanowieniu przez organy gminy aktów prawa miejscowego nie ma miejsca na samodzielność prawotwórczą.
Wojewoda podniósł, że w świetle § 5 pkt 7 rozporządzenia Ministra Budownictwa w sprawie określenia taryf (...), koszty czynności wymienionych w § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2 uchwały nie mogą stanowić przedmiotu regulacji zawartych w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Wojewoda podkreślił, że w polskim systemie prawnym żaden przepis nie daje organom gminy uprawnień do ogólnego wprowadzania obciążeń finansowych w drodze regulacji prawnych powszechnie obowiązujących. W szczególności za przepis taki nie może zostać uznany art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g., bowiem stanowi on regulację prawa ustrojowego (mając zarazem charakter organizacyjny), ustala zakres działania organów gminy, określa w sposób ogólny zadania publiczne, których wykonywanie powierzono samorządowi gminnemu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Zakres tej kontroli obejmuje również orzekanie, po myśli art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 148 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt. W razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala - art. 151 powyższej ustawy.
W przedmiotowej sprawie przedmiotem oceny Sądu było rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego z dnia 31 stycznia 2014 r., Nr P-II.4131.2.19.2-14, którym stwierdzono nieważność § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej w Głogowie Małopolskim z dnia 30 grudnia 2013 r., Nr XLV/481/2013 w sprawie uchwalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Głogów Małopolski. Sąd rozpatrując sprawę musiał rozważyć, czy uchwała, będąca przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego, narusza przepisy ustawy o samorządzie gminnym oraz przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, na które wskazał organ nadzoru.
Wśród źródeł prawa powszechnie obowiązującego art. 87 ust. 2 Konstytucji RP wymienia akty prawa miejscowego.
Zgodnie z art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organy samorządu terytorialnego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązującego na obszarze działania tych organów. Regulacja ta oznacza, że jednostronne nakładanie na obywateli jakichkolwiek obowiązków nie jest dopuszczalne bez wyraźnego upoważnienia ustawowego. Uchwała rady gminy, będąca aktem prawa miejscowego, jest jednocześnie źródłem powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej na obszarze danej gminy (art. 87 ust. 2 Konstytucji), musi zatem respektować unormowania zawarte w aktach prawnych wyższego rzędu, a więc również w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Uchwała będąc aktem prawa miejscowego jest aktem o charakterze normatywnym, co oznacza to, że normy postępowania, wynikające z takiej uchwały, mają charakter generalny i abstrakcyjny oraz obowiązują na terenie właściwości podejmującego uchwałę organu. Akty prawa miejscowego nakładają na oznaczonych rodzajowo członków społeczności lokalnej obowiązek oznaczonego zachowania się w sytuacjach wskazanych w takich przepisach.
Rada gminy stanowiąc przepisy gminne zgodnie z art. 40 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym winna treść swoich regulacji dostosowywać ściśle do zakresu przyznanego im upoważnienia i przysługujących im kompetencji, wynikających z nich zadań, a w razie wątpliwości co do zakresu tego upoważnienia wyjaśnić te wątpliwości przy zastosowaniu wykładni zawężającej.
Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858 ze zm.) rada gminy, po dokonaniu analizy projektów regulaminów dostarczania wody i odprowadzania ścieków opracowanych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne, uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Regulamin jest aktem prawa miejscowego. Po myśli ust. 2 powyższego artykułu regulamin powinien określać prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym: 1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, 2) szczegółowe warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług, 3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach, 4) warunki przyłączania do sieci, 5) techniczne warunki określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych, 6) sposób dokonywania odbioru przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wykonanego przyłącza, 7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków, 8) standardy obsługi odbiorców usług, a w szczególności sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków, 9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe.
Odnosząc się do zakwestionowanych uregulowań podkreślić trzeba, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd o niedopuszczalności powtarzania w akcie prawa miejscowego postanowień ustaw lub ich modyfikacji (wyrok NSA z 8 kwietnia 2008 r., IIOSK 370/07, Lex 446997). Podstawy prawnej tego stanowiska należy upatrywać w przepisie § 137 w zw. z § 134 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz. U. Nr 100, poz. 908).
W § 27 ust. 8 uchwały Rady Miejskiej w Głogowie Małopolskim z dnia 30 grudnia 2013 r., Nr XLV/481/2013 w sprawie uchwalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Głogów Małopolski uchwalono, że "Za wszelkie nadzory związane z realizacją uzbrojenia podziemnego pobierana jest opłata według cennika usług Przedsiębiorstwa".
W świetle przepisu art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Ani ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę ( ...) ani akty wykonawcze nie przewidują możliwości decydowania w regulaminie o opłatach za przyłączenie do sieci ani dla przedsiębiorstwa ani dla gminy, stąd też dokonanie regulacji w tym zakresie w regulaminie, będącym aktem prawa miejscowego nie znajduje podstawy w obowiązujących przepisach prawa. Kwestia ewentualnego dobrowolnego skorzystania przez odbiorcę usług z nadzoru technicznego przedsiębiorstwa i wynikających z tego faktu ewentualnych rozliczeń nie może być regulowana przedmiotowym regulaminem, stąd też stanowisko organu nadzoru zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym w zakresie § 27 ust. 8 regulaminu zasługuje na aprobatę.
W przepisie § 32 ust. 2 załącznika do uchwały Rady Miejskiej w Głogowie Małopolskim z dnia 30 grudnia 2013 r., Nr XLV/481/2013 w sprawie uchwalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Głogów Małopolski uchwalono, że : "Odbiór ścieków, o których mowa w ust. 1 może nastąpić za dodatkową opłatą naliczoną zgodnie z zasadami określonymi w Umowie". Z kolei przepis § 32 ust. 1 stanowi, że : "Jeżeli jakość ścieków nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa lub w Umowie, Przedsiębiorstwo może okresowo powstrzymać się od zamknięcia przyłącza kanalizacyjnego, o którym mowa w § 5 ust. 1 pkt 4 lit. c), o ile pozwalają na to techniczne i technologiczne możliwości Przedsiębiorstwa".
Przepis art. 19 ust. 2 u.z.z.w. w punkcie 3 pozwala radzie gminy określić w regulaminie sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki ustalone w taryfach. Tak więc przepis ten nie daje podstaw do wprowadzenia do regulaminu regulacji dotyczącej dodatkowych opłat znajdujących swoje umocowanie w umowie. Sposób rozliczeń w przypadku przedmiotowej uchwały został określony w Rozdziale V w § 15 - § 24. Ceny i stawki opłat za odprowadzanie ścieków, których jakość nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa lub w umowie mogą zostać ustalone w taryfie stosownie do brzmienia § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie określenia taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków.
W takiej sytuacji uznać należy, że ani ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę (...) ani akty wykonawcze nie przewidują możliwości decydowania w regulaminie o opłatach za odprowadzanie ścieków, których jakość nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa lub w umowie, stąd też dokonanie regulacji w tym zakresie w regulaminie, będącym aktem prawa miejscowego nie znajduje podstawy w obowiązujących przepisach prawa. W związku z tym stanowisko organu nadzoru zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym w zakresie § 32 ust. 2 regulaminu zasługuje na aprobatę.
Odnosząc się do zarzutów skargi uznać należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie.
Nie można w sprawie mówić o naruszeniu przepisu art. 84 Konstytucji RP ograniczającego obowiązek ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych do tych, które zostały określone w ustawie. Problem niniejszej sprawy sprowadza się do ustalenia, czy w akcie prawa miejscowego, jakim jest uchwała Rady Miejskiej w Głogowie Małopolskim z dnia 30 grudnia 2013 r. Nr XLV/481/2013 w sprawie uchwalenia Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Głogów Małopolski można było zawrzeć ustalenia zawarte w § 27 ust. 8 i 32 ust. 2 załącznika do tej uchwały. Z uwagi na wskazane wyżej stanowisko Sądu, iż ustalenia te wykraczają poza zakres upoważnienia ustawowego, co powoduje ich nieważność kwestia jaki mają charakter świadczenia wynikające z § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2 ma dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy znaczenie drugorzędne.
Zarzut dotyczący naruszenia przepisu art. 2 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym jest także niezasadny. Przecież rozstrzygnięcie nadzorcze nie zakazuje Gminie zawierania umów wykraczających poza zadania własne. Zaskarżone rozstrzygnięcie jedynie wskazuje, iż niedopuszczalne jest zawarcie w badanym Regulaminie treści określonych w jego § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2, nie zabraniając Gminie zawierania umów z jakimikolwiek podmiotami.
Podobnie zarzut dotyczący naruszenia przepisu art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym przez przyjęcie, iż nadzory techniczne świadczone na rzecz właścicieli przyłączy nie stanowią zadań własnych gminy. Kwestia ta nie ma dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie wskazuje, iż niedopuszczalne jest zawarcie w Regulaminie – jako akcie prawa miejscowego - treści określonych w jego § 27 ust. 8 i § 32 ust. 2 z uwagi na brak upoważnienia ustawowego w tym zakresie.
W sprawie nie można również dopatrzeć się naruszenia przez organ przepisów art. 19 ust. 2 u.z.z.w. Sformułowanie przepisu art. 19 ust. 2 wskazanej ustawy wskazujący na treść, jaką powinien zawierać regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków, z uwagi na fakt, że ma charakter aktu prawa miejscowego, nie może być interpretowany rozszerzająco, bowiem nie może przekraczać zakresu delegacji ustawowej. Ponadto z całą pewnością nie może być interpretowany wbrew jego literalnemu brzmieniu, które nakazuje określić w nim sposób rozliczeń ale w oparciu o ceny i stawki ustalone w taryfach.
Przepisy art. 15 ust. 2 i ar.15 ust. 4 u.z.z.w. nie dają gminie uprawnienia do zamieszczenia w uchwale dotyczącej Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków treści zawartych w § 27 ust. 8 i art. 37 ust. 2.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie narusza prawa, dlatego na podstawie przepisu art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło