II SA/Ke 255/14
WyrokWSA w Kielcach2014-05-08
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Jacek Kuza, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zakazie wprowadzania do obrotu produktów, które mogą być środkami zastępczymi i stwarzają zagrożenie dla życia lub zdrowia, może zostać wydana bez wcześniejszego zawiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze kontroli, jeśli istnieje bezpośrednie zagrożenie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji miały prawo przeprowadzić kontrolę i wydać decyzję o zakazie wprowadzania do obrotu produktów, które okazały się środkami zastępczymi zagrażającymi życiu i zdrowiu, bez wcześniejszego zawiadomienia przedsiębiorcy. Odstąpienie od zasady czynnego udziału strony w postępowaniu było uzasadnione ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego, co jest dopuszczalne na mocy art. 10 § 2 K.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji zakazującą wprowadzania do obrotu produktów sprzedawanych w sklepie. Produkty te, po badaniach laboratoryjnych, okazały się zawierać substancje psychoaktywne będące środkami zastępczymi, stwarzającymi zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Firma M. Sp. z o.o. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak uzasadnienia, naruszenie zasady czynnego udziału strony oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących kontroli i środków zastępczych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2014r. sprawy ze skargi M. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzenia do obrotu produktów oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 27c ust. 6 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. z 2011r. Dz .U. Nr 212, poz.1263, ze zm.) w związku z art. 4 pkt 27 i art 44c ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz.U. z 2012r. poz. 124) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez M. Sp. z o.o. w P. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] którą zakazano wprowadzania do obrotu produktów [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny podniósł, że w odwołaniu firma M. Sp. z o.o. w P. zarzuciła Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu wydanie zaskarżonej decyzji z dnia [...] z naruszeniem przepisów art. 10 § 1, art. 81, art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 107 § 3, art. 108 k.p.a., art. 27c ust. 6 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 77 ust. 6, ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej, art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie w całości postępowania organu I instancji, a także uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym stwierdził, że dokonał oceny okoliczności faktycznych i prawnych, w jakich Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał zaskarżoną decyzję z dnia [...] i wskazał następujący stan faktyczny i prawny sprawy:
W dniu 18 września 2013r. Straż Miejska poinformowała Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o wprowadzaniu do obrotu podejrzanych produktów przez sklep [...]. W związku z powyższym, ustawowym obowiązkiem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego było podjęcie działań mających na celu likwidację zagrożenia życia i zdrowia ludzi (art. 27c ust. 1 i 3 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej) i dlatego w dniu 24 września 2013r. w obecności funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji i straży Miejskiej przeprowadzono kontrolę sanitarną w powyższym sklepie. Kontrolę przeprowadzili upoważnieni przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego pracownicy, którzy przed przystąpieniem do czynności kontrolnych poinformowali sprzedawcę P. P. o przedmiocie i zakresie kontroli, o przysługujących jej prawach i obowiązkach w trakcie kontroli, a także uzasadnili fakt niepowiadomienia skarżącej Spółki o zamiarze kontroli. Z uwagi na uzasadnione podejrzenie zagrożenia zdrowia i życia ludzi przez sprzedawane w sklepie produkty, kontrole przeprowadzono bez zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli zgodnie z art. 79 ust. 2 pkt 2 i pkt 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej. W dniu kontroli ustalono, że sklep oferował do sprzedaży produkty: [...] bez prawidłowego oznakowania opakowań (nie podano na nim składu, przeznaczenia oraz pochodzenia produktu) , a informacje zawarte na etykietach mogły sugerować używanie tych produktów jako środków zastępczych.
W celu stwierdzenia czy oferowane produkty zawierają substancje psychoaktywne spełniające definicję środka zastępczego, o którym mowa w art. 4 pkt 27 ustawy oz dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii, pobrano próbki każdego asortymentu i przesłano je do badań w laboratorium Narodowego Instytutu Leków w Warszawie.
W dniu 25 października 2013r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny otrzymał wyniki badań próbek produktów pobranych ze stanu sklepu w dniu 24 września 2013r. tj. [...] wraz z dokumentacją fotograficzną badanych próbek i charakterystyką aktywności farmakologicznej zidentyfikowanych w nich substancji chemicznych.
Narodowy Instytut Leków w Warszawie we wszystkich badanych produktach wykrył substancje psychoaktywne, tj. UR-144,Pentedron oraz 5-FUR-144. Z przedstawionej przez Narodowy Instytut Leków w Warszawie, aktywności farmakologicznej wszystkich wykrytych substancji chemicznych wynika, że są one analogami strukturalnymi substancji wymienionych w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005r.o przeciwdziałaniu narkomanii, wykazują działanie psychoaktywne i są środkami zastępczymi w rozumieniu art. 4 pkt 27 tej ustawy. Przeprowadzona przez Narodowy Instytut Leków w Warszawie ekspertyza wykazała, że użycie badanych produktów zagraża zdrowiu i życiu ludzi, gdyż wywołuje efekty takie jak w przypadku użycia środków odurzających lub substancji psychotropowych czyli: arytmię serca, zaburzenia czynności ruchowych, zawroty głowy, apatię, niewrażliwość na nieprzyjemne bodźce, ataki paniki, urojenia, bóle w klatce piersiowej, wymioty i myśli samobójcze, podniesienie ciśnienia tętniczego krwi, niepokój, halucynacje, paranoje i psychozy.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wobec potwierdzania, że sprzedawane przez skarżącą Spółkę w sklepie [...] produkty są środkami zastępczymi i stwarzają zagrożenie życia lub zdrowia, wydał w dniu [...], którą zgodnie z art. 27c ust. 6 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, nakazał wycofanie z obrotu i zakazał wprowadzania do obrotu produktów o nazwach [...], a ze względu na ochronę zdrowia i życia ludzi nadał tej decyzji, zgodnie z art. 108 § 1 kpa, rygor natychmiastowej wykonalności.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie stwierdził, że organ I instancji przeprowadził w należącym do Spółki sklepie prawidłowe oraz zgodne z ustawowymi uprawnieniami postępowanie kontrolne, a ze względu na ochronę życia i zdrowia ludzi miał nie tylko prawo ale i obowiązek zastosowania przepisów, których naruszenie zarzucono w odwołaniu. Organ II instancji podkreślił, że zakwestionowana decyzja wbrew twierdzeniom Spółki posiada uzasadnienie prawne i faktyczne. Podstawą do wydania zaskarżonej decyzji były wyniki badań próbek produktów oferowanych do sprzedaży w dniu kontroli sklepu [...]. Wyniki przeprowadzonych badań potwierdzają, że opisane wyżej zagrożenie było realne, gdyż w pobranych próbkach stwierdzono obecność substancji psychoaktywnych, które w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii są środkami zastępczymi i ich użycie zagraża zdrowiu i życiu ludzi.. Odpowiadając szczegółowo na zarzuty odwołania wskazano m. in. że przepisy art. 77 ust. 6, art. 79 ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie mogły być zastosowane w niniejszej sprawie – ze względu na realne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii polegający na stwierdzeniu, że organ nie udowodnił iż wskazane w zaskarżonej decyzji środki były używane jako środki zastępcze organ wskazał, przepisy prawa nie nakładają na organy obowiązku udowodnienia, że podejrzane produkty były używane jako środki zastępcze, wystarczy samo podejrzenie że oferowany produkt jest środkiem zastępczym aby organ podjął działanie zgodne z prawem. Również zarzut naruszenia art. 108 § 1 Kpa w ocenie organu odwoławczego jest bezzasadny i znajduje uzasadnienie w niniejszej sprawie i jest zgodny z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 lipca 2010r. w sprawie II OSK 1134/09 gdzie zostało stwierdzone "stosownie do art. 108 § 1 kpa decyzji, od której przysługuje odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego".
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] wniosła M. Sp. z o.o. w P., zarzucając :
a) naruszenie przepisów postępowania:
- art. 7, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w sposób istotnie wpływający na treść rozstrzygnięcia poprzez brak właściwego uzasadnienia decyzji, zarówno na płaszczyźnie uzasadnienia faktycznego, jak i prawnego, niewykazanie spełnienia przesłanek wskazanych w ustawie, niewykazanie okoliczności wynikających z przepisów, w tym brak dowodów by stwierdzić że istnieje “zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi", nieprzeprowadzenie biezbędnych badań by uznać, że produkty stwarzają jakiekolwiek zagrożenie będąc stosowane zgodnie z treścią etykiety, niewskazanie w skarżonej decyzji by środki były kiedykolwiek “ używane" jako środki odurzające, a także niewyjaśnienie zasadności nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności i odstąpienie od zasady czynnego udziału strony postępowania:
- art. 10 § 1 kpa oraz art. 81 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania przez Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, w postaci braku zawiadomienia strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji oraz uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione, mimo uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów;
- art. 108 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalnosci, mimo braku istnienia do tego podstaw faktycznych i prawnych;
b) naruszenie przepisów prawa materialnego:
- art. 27c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego zastosowanie mimo braku istnienia do tego przesłanek oraz bezpodstawne stwierdzenie, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, mimo braku niezbędnych badań w tym zakresie jak również dowodów dla poprcia tych okoliczności;
- art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że wskazane w decyzji środki stanowią zastępcze w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, mimo iż organ nie udowodnił, że były one w tym celu używane, a etykieta zawarta na zajętych produktach wprost wskazuje na fakt, że pdodukty nie służą do spożycia;
- naruszenie art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji na podstawie doeodów pozyskanych w wyniku kontroli, która została przeprowadzona z rażącym naruszeniem przepisów ustawy, co spowodowało niesłuszne obciążenie strony kosztami uzyskania badań, które nie mogą stanowić dowodu w żadnym postępowaniu, a tym samym nie spełniają przesłanek z art. 27c ust. 4 ustawy o PIS;
- art. 79, art. 79a, art. 80 ust. 1, art. 79b, art, 82 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez przeprowadzenie kontroli, w trakcie której zatrzymano produkty, w sposób niezgodny z przepisami prawa.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z wymienionymi powyżej przepisami procedury administracyjnej i prawa materialnego, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] oraz decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. pełnomocnik wniósł o zasądzenie na rzecz skarżącego od organu administracji kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem decyzja organu odwoławczego odpowiada przepisom prawa.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną.
Dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia w ramach tak zakreślonej właściwości Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności.
Należy przede wszystkim wskazać, że skarżący zgłosili w skardze tożsame zarzuty jakie zgłosili w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy bardzo dokładnie przedstawił zarówno stan faktyczny jak również stan prawny występujący w niniejszej sprawie, który Wojewódzki Sad Administracyjny w pełni podziela i przyjmuje za własny.
Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...], którą zakazano wprowadzania do obrotu produktów i nakazano wycofanie z obrotu środków zastępczych: [...].
Podstawę prawną wydanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14.03.1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011r. nr 212, poz. 1263, ze zm.) oraz przepisy ustawy z dnia 29.07.2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012r., poz. 124), zwanej dalej ustawą.
W tym miejscu podkreślić trzeba, że rolą Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest – wynikająca z art. 1 ustawy z dnia 14.03.1985r. – realizacja zadań z zakresu zdrowia publicznego, a katalog sposobu realizacji tych zadań nie ma charakteru zamkniętego – co wynika z użytego w tym przepisie sformułowania
"w szczególności". Jak wynika z kolei z art. 2 ust. 1 ustawy przeciwdziałanie narkomanii realizuje się m. in. przez działalność zapobiegawczą, ograniczanie szkód zdrowotnych i społecznych, zwalczanie niedozwolonego obrotu, wytwarzania, przetwarzania, przerobu i posiadania substancji, których używanie może prowadzić do narkomanii. Przepis art. 44b ustawy zakazuje wytwarzania i wprowadzania do obrotu środków zastępczych. Zgodnie z definicją ustawową "środka zastępczego" zawartą w art. 4 pkt 27 ustawy – jest to substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego używana zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych. Odnosząc się z kolei do pojęcia "wprowadzanie do obrotu" wskazać trzeba, że stosownie do art. 4 pkt 34 ww. ustawy jest to udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych. Zgodnie z art. 44c ust. 1 ustawy, w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub produktu, co do którego zachodzi podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym, właściwy państwowy inspektor sanitarny stosuje odpowiednio art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zgodnie natomiast z ust. 6 cytowanego przepisu który w przypadku stwierdzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, właściwy państwowy inspektor sanitarny zakazuje, w drodze decyzji, wytwarzania produktu lub wprowadzania produktu do obrotu, a także nakazuje wycofanie produktu z obrotu oraz jego zniszczenie na koszt strony postępowania.
Jak wynika z protokołu badań Narodowego Instytutu Leków w Warszawie we wszystkich badanych produktach zabezpieczonych w sklepie [...] czasie kontroli w dniu 24 września 2013r. wykryto substancje psychoaktywne, które są analogami strukturalnymi substancji wymienionych w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii i wykazują działanie psychoaktywne i są środkami zastępczymi w rozumieniu art. 4 pkt 27 przedmiotowej ustawy.
Nie budzi wątpliwości Sądu spełnienie w niniejszej sprawie przesłanek określonych w ww. art. 27c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej jak również art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.
W ocenie Sądu, również pozostałe zarzuty skargi są niezasadne.
Materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych niniejszej sprawy potwierdza, że w prowadzonym postępowaniu zabezpieczono realizację zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.). Okoliczności te, podobnie jak i wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem odpowiednich przepisów prawa, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach wydanych w niniejszej sprawie decyzji z dnia 25 października 2013r. i 27 grudnia 2013r., spełniających wymogi określone w art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Podkreślenia wymaga, że organ I instancji – nadając na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. rygor natychmiastowej wykonalności – prawidłowo powołał się na opisaną w tym przepisie przesłankę ochrony życia i zdrowia ludzkiego, wyjaśniając dodatkowo że wydana decyzja zapobiega korzystaniu przez konsumentów z produktu stwarzającego zagrożenie dla bezpieczeństwa zdrowotnego ludzi.
Za niezasadne uznać należy także podniesione w skardze zarzuty o rażącym naruszeniu art. 79a, art. 79b, art. 80, art. 82 ustawy z dnia 2.07.2004r – zwłaszcza że strona nie wskazała w uzasadnieniu, na czym miałyby polegać przedmiotowe nieprawidłowości. W tym zakresie wskazać trzeba, że – jak wynika z protokołu kontroli – czynności kontrolne zostały wykonane przez odpowiednio upoważnionych pracowników po okazaniu legitymacji służbowych oraz doręczeniu pracownikowi przedsiębiorcy prawidłowo wystawionego upoważnienia do przeprowadzenia kontroli – zgodnie z wymogami art. 79a ust. 1, 6, 9 ustawy z dnia 2.07.2004r. Następnie poinformowano sprzedawczynię o jej prawach i obowiązkach w trakcie kontroli oraz uprawnieniach Państwowej Inspekcji Sanitarnej (art. 79b ustawy z dnia 2.07.2004r.). Niezależnie od okoliczności, że pracownik sklepu mógł być – stosownie do art. 80 ust. 5 ustawy z dnia 2.07.2004r. – uznany za osobę, o której mowa w art. 97 K.c. wskazać trzeba, że wymogu dokonywania czynności kontrolnych w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej nie stosuje się w przypadkach, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego (art. 80 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 2.07.2004r.). Również zakazu podejmowania i prowadzenia więcej niż jednej kontroli działalności przedsiębiorcy nie stosuje się w sytuacji, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego (art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2.07.2004r.).
Niezależnie od powyższego wskazać trzeba, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, c ustawy P.p.s.a uchylenie decyzji mogą powodować tylko naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania, które odpowiednio miały wpływ lub mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy również zauważyć, że tylko naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik kontroli, powoduje, że dowody przeprowadzone w toku kontroli, nie mogą stanowić dowodu w żadnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym, karnym lub karno-skarbowym zgodnie z art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Takiego wpływu skarżąca w niniejszej sprawie nie wykazała. Ustosunkowując się do pozostałej argumentacji strony wskazać trzeba, że jednym z obowiązków przedsiębiorcy ustanowionych na gruncie ww. ustawy z dnia 2.07.2004r. jest spełnianie określonych przepisami prawa warunków wykonywania działalności gospodarczej, w szczególności dotyczące ochrony przed zagrożeniem życia, zdrowia ludzkiego i moralności publicznej (art. 18). Należy przy tym wyjaśnić skarżącej, że jakkolwiek zasadą jest zawiadamianie przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli (art. 79 ust. 1 ustawy), to w przypadku gdy – tak jak w stanie faktycznym niniejszej sprawy – przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się (art. 79 ust. 2 pkt 5 ustawy).
Nie można także podzielić poglądu skarżącej o naruszeniu art. 10 § 1 i 81 K.p.a. przez niezapewnienie jej czynnego udziału w każdym stadium postępowania wobec braku zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji przez organ I instancji. Pamiętać bowiem należy, że art. 81 K.p.a. pozwala co prawda na uznanie okoliczności faktycznej za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów – chyba, że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w art. 10 § 1 K.p.a., dotyczącej zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się co do zabranych dowodów, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego. Taka też sytuacja, zdaniem Sądu, zaistniała w niniejszej sprawie – która wymagała szybkiego załatwienia ze względu na niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia ludzkiego. Ponadto zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. może odnieść skutek tylko wówczas, gdy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22.03.2012r. sygn. akt II GSK 431/12,). Tymczasem skarżąca takiej zależności nie wykazała.
Na zakończenie podkreślić należy, że istotne dla prawidłowego podjęcia rozstrzygnięcia było to, że organy zasadnie uznały, że wprowadzane przez skarżącą do sprzedaży specyfiki (których skład potwierdziły odpowiednie ekspertyzy) stanowią zagrożenie dla życia i zdrowia, podejmując w rezultacie działania w oparciu o przepisy prawa – przy zastosowaniu przewidzianych w ustawach środków. Na organach tych ciąży bowiem obowiązek ochrony fundamentalnych wartości, takich jak życie i zdrowie ludzkie. Wymaga to często podejmowania szybkich i adekwatnych czynności do zaistniałych sytuacji, które mają służyć realizacji ustawowego celu. Państwowa Inspekcja Sanitarna jest nie tylko uprawniona, ale wręcz zobowiązana do ochrony życia i zdrowia obywateli i może stosować środki przewidziane prawem, niejednokrotnie bardzo uciążliwe dla adresatów takich decyzji. Takie działanie organów prawie zawsze będzie wiązać się z wkroczeniem w autonomię i w sferę wolności jednostki, w tym także swobody prowadzenia działalności gospodarczej. Podyktowane to jest jednak realizacją nadrzędnego celu, a równocześnie podstawowego obowiązku Państwa jakim jest ochrona zdrowia i życia obywatela ( vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2013r. sygn. akt II OSK 295/12).
Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło