I SA/Wa 2616/13
WyrokWSA w Warszawie2014-05-13
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Iwona Maciejuk, Tomasz Szmydt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja deklaratoryjna stwierdzająca nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną może zostać uznana za bezprzedmiotową w rozumieniu art. 162 § 1 k.p.a. w sytuacji, gdy droga ta utraciła przejezdność, ale jej status drogi publicznej istniał w dniu 31 grudnia 1998 r.?Ratio decidendi
Decyzja deklaratoryjna stwierdzająca nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną nie staje się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 162 § 1 k.p.a. z powodu utraty przejezdności drogi, jeśli jej status drogi publicznej istniał w dniu 31 grudnia 1998 r. Status prawny drogi, a nie jej stan faktyczny (przejezdność), decyduje o jej charakterze jako drogi publicznej. Utrata przejezdności nie powoduje automatycznie utraty tego statusu.Stan faktyczny
Skarżąca M. M. wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Wojewody z 2003 r., która stwierdziła nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod ulicę "..." przez Gminę-Miasto K. z dniem 1 stycznia 1999 r. Organa administracji odmówiły stwierdzenia wygaśnięcia, uznając, że decyzja nie stała się bezprzedmiotowa, ponieważ ulica "..." miała status drogi publicznej w dniu 31 grudnia 1998 r., a późniejsza utrata przejezdności nie wpływa na jej prawny status. Skarżąca zarzucała błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie art. 162 § 1 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Sędziowie: WSA Iwona Maciejuk WSA Tomasz Szmydt (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji oddala skargę.
M. M. złożyła skargę na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013r. znr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013r. znak [...], odmawiającej stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1999r. nr [...] stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. przez Gminę-Miasto K. własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną – ulicę [...] w K., oznaczonej jako działka nr [...].
Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.
Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13.10.1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.), decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. nr [...] stwierdził nabycie przez Gminę - Miasto K. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną - ulicę [...] w K., oznaczonej jako działka nr [...].
Pismem z dnia 15 września 2008r. M. M. wystąpiła do Ministra Infrastruktury z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003r. nr [...].
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2010r. znak [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003r. nr [...]
Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu wniosku M. M. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2010 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1834/10 oddalił skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2010 roku.
Pismem z dnia 20 sierpnia 2010 r. M. M., wniosła o wygaszenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., znak [...] na podstawie art. 162 k.p.a.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] odmówił stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., nr [...].
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, po rozpatrzeniu odwołania M. M., uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. skierowana była do zmarłych J. B. i A. B.. Organ wojewódzki powinien zatem przeprowadzić postępowanie przy udziale wszystkich stron, zgodnie z art. 10 § 1 w zw. z art. 28 k.p.a.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2013r. nr [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003r. znak [...], uznając brak podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia ww. decyzji.
Odwołanie od powyższe decyzji z dnia [...] czerwca 2013r. złożyła M. M., podnosząc, iż decyzja z dnia [...] grudnia 2003r. stała się bezprzedmiotowa w związku z faktem, iż ul. [...] nie jest drogą publiczną, gdyż nie jest powszechnie dostępna. Decyzja ta jest bezprzedmiotowa, skoro przedmiotem tej decyzji nie jest droga publiczna. W odwołaniu wskazano również, iż ul. [...] stała się niedrożna, doszło do jej zamknięcia przez posadowienie bramy na działkach nr[...], zatem uniemożliwia to w sposób oczywisty korzystanie z drogi w sposób odpowiadający korzystaniu z drogi publicznej. W przedmiotowym stanie zachodzą zarówno przesłanki rezygnacji z uprawnień przez stronę, jak i przesłanka zmiany stanu faktycznego uniemożliwiająca wykonanie decyzji. Stwierdzenie wygaśnięcia tej decyzji leży zarówno w interesie społecznym Jak i w interesie strony.
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] września 2013r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013r. odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1999r.
Organ II instancji wskazał, że jak wynika z akt niniejszej sprawy nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], stanowiąca własność osób fizycznych, była zajęta pod drogę publiczną - ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz znajdowała się w tej dacie we władaniu publicznoprawnym Gminy Miasto K. W tej dacie ul. [...] posiadała również status drogi publicznej.
Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1834/10, wiążącym organ również w niniejszej sprawie. W powyższym wyroku Sąd stwierdził ponadto, iż ul. [...] nie utraciła charakteru drogi publicznej oraz wskazał, że dla rozstrzygnięcia w trybie art. 73 ust 1. ustawy z 13 października 1998 r. istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r., w związku z czym posadowienie bramy na innej działce, tj. na działkach nr [...] w 2007 r. nie ma znaczenia dla statusu drogi publicznej ul. [...].
Organ przyjął, że skoro w dniu 31 grudnia 1998 r. istniały przesłanki, z którymi przepis materialny wiąże skutki w postaci przejścia prawa własności, to nie jest możliwe uznanie, iż deklaratoryjna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003r. stała się bezprzedmiotowa, w rozumieniu art. 162 § 1 k.p.a.
Nadmienić ponadto należy, iż ww. decyzja z dnia [...] grudnia 2003 r., wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu, wywołała już skutki w obrocie prawnym, gdyż własność nieruchomości przeszła na rzecz Gminy - Miasto K. Zatem nie można mówić o bezprzedmiotowości tej decyzji, gdyż jej przedmiotem było właśnie potwierdzenie dokonanie zmiany w zakresie prawa własności nieruchomości, która to zmiana już się dokonała. Brak natomiast możliwości korzystania z drogi publicznej nie oznacza bezprzedmiotowości decyzji, umożliwiającej stwierdzenie jej wygaśnięcia, skoro decyzja ta deklaratoryjnie potwierdza zaistnienie określonych skutków w dniu 31 grudnia 1998r. Cel wydania decyzji deklaratoryjnej trzeba rozumieć jako potwierdzenie dokonania zmiany w zakresie stosunków własnościowych i jak wskazano wyżej, cel ten został wykonany.
Organ przyjął zatem, że brak jest koniecznej przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia ww. decyzji z dnia [...] grudnia 2003 roku.
M. M. złożyła skargę na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 roku.
Skarżąca zarzucała:
- błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia polegający na uznaniu, iż w dacie 31 grudnia 1998r. istniały przesłanki powodujące przejście prawa własności nieruchomości na rzecz Miasta Gminy K. podczas gdy z prawidłowej analizy wynika, iż przesłanki takie nie występowały;
- błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia polegający na uznaniu, iż brak przejezdności drogi nie powoduje pozbawienia jej statusu drogi publicznej podczas gdy z prawidłowej analizy wynika, że droga ta nie jest ogólnodostępna, a zatem nie może z niej korzystać każdy i wobec tego nie jest drogą publiczną w rozumieniu art. 1 Ustawy o drogach publicznych;
- naruszenie przepisów postępowania a to art. 162 §1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i nie uznanie, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. stała się bezprzedmiotowa, podczas gdy przesłanki przewidziane w przedmiotowym przepisie zaistniały, a uznanie decyzji za bezprzedmiotową oraz stwierdzenie jej wygaśnięcia leży zarówno w interesie społecznym jak i interesie stron postępowania,
Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty skarżąca wnosiła o uchylenie przedmiotowej decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej oraz przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzając kontrolę sprawy w ramach wskazanych kryteriów uznać należało, że skarga podlegała oddaleniu.
Skarżąca w pierwszym rzędzie zarzucała błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia polegający na uznaniu, iż w dacie 31 grudnia 1998r. istniały przesłanki powodujące przejście prawa własności nieruchomości na rzecz Miasta Gminy K. Zdaniem skarżącej z prawidłowej analizy wynika, iż przesłanki takie nie występowały.
Należy wskazać że z akt niniejszej sprawy wynika, iż nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], stanowiąca własność osób fizycznych, była zajęta pod drogę publiczną - ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz znajdowała się w tej dacie we władaniu publicznoprawnym Gminy Miasto K. W tej dacie ul. [...] posiadała również status drogi publicznej.
Ulica [...] została objęta wykazem zamieszczonym w załączniku nr 1 i 2 do uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych i lokalnych. Przy ówczesnym brzmieniu art. 9 ustawy o drogach publicznych wystarczającym była publikacja w wojewódzkim dzienniku urzędowym samej uchwały. Wykaz miał bowiem charakter pomocniczo-techniczny.
Ponadto, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 marca 2011r. sygn. akt I SA/Wa 1834/10, wiążącym również w niniejszej sprawie, stwierdził, iż ul. [...] nie utraciła charakteru drogi publicznej oraz wskazał, że dla rozstrzygnięcia w trybie art. 73 ust 1. ustawy z 13 października 1998 r. istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r., w związku z czym posadowienie bramy na innej działce, tj. na działkach nr [...] w 2007 r. nie ma znaczenia dla statusu drogi publicznej ul. [...].
Nie można zatem przyjąć, że utrata przejezdności powoduje to, że droga nie ma charakteru drogi publicznej. Decyduje o tym jej status prawny a nie stan faktyczny. Kwestia przejezdności drogi nie powoduje automatycznie utraty charakteru drogi publicznej.
Organ prawidłowo zatem przyjął, że skoro w dniu 31 grudnia 1998 r. istniały przesłanki, z którymi przepis materialny wiąże skutki w postaci przejścia prawa własności, to nie jest możliwe uznanie, iż deklaratoryjna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003r. stała się bezprzedmiotowa, w rozumieniu art. 162 § 1 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło