II OZ 1048/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 8 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SO/Bk 4/14 odrzucające zażalenie A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 maja 2014 r. w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziów oraz referendarzy WSA w Olsztynie do rozpoznania sprawy II SA/Ol 1263/12 i rozpoznania złożonego w niej wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...] września 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. A. Z. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 maja 2014 r. oddalające jego wniosek o wyłączenie sędziów i referendarzy sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie od orzekanie w sprawie II SO/Ol 1263/12 i złożonego w niej wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2014 r. Przewodniczący Wydziału wezwał wnioskodawcę do złożenia 6 egzemplarzy odpisów zażalenia poświadczonych za zgodność z oryginałem - w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie do wykonania powyższego obowiązku doręczono wnioskodawcy w dniu 10 lipca 2014 r. Termin upływał zatem w dniu 17 lipca 2014 r. Do tej daty odpisy zażalenia nie zostały złożone. W odpowiedzi na ww. wezwanie wnioskodawca w piśmie z dnia 14 lipca 2014 r. zakwestionował jego prawidłowość. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił zażalenie wniesione przez A. Z. wskazując, że nie spełniało ono wymogu formalnego określonego w art. 47 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Sąd uznał, że w powyższych okolicznościach wnioskodawcę należało wezwać do nadesłania - w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania - brakujących egzemplarzy odpisów zażalenia dla organu. Wnioskodawca nie jest bowiem jedyną stroną postępowania wpadkowego dotyczącego wyłączenia sędziów. Pomimo prawidłowego wezwania i pouczenia o skutkach niewykonania obowiązku wynikającego z wezwania w wyznaczonym przez Sąd terminie nie uzupełniono braku formalnego zażalenia, co uzasadniało jego odrzucenie na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Dla wzmocnienia przytoczonej argumentacji Sąd powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, w której przyjęto, iż niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył A. Z., wnosząc o jego uchylenie w całości ze stwierdzeniem rażącego naruszenia prawa lub naruszenia prawa. Podniósł szereg zarzutów naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, wskazując na nieważność z mocy prawa zaskarżonego postanowienia z uwagi na orzekanie w tej sprawie przez sędziego WSA Marka Leszczyńskiego, który wydał zaskarżone postanowienie w sytuacji, w której podjął on również postanowienie od którego wniesiono odrzucone zażalenie. A zatem ten sam sędzia dokonywał oceny zaskarżalności zażalenia na swoje postanowienie. Ponadto zakwestionował ustalenia Sądu w zakresie uznania, że zażalenie obarczone jest brakiem formalnym, uzasadniającym jego odrzucenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy odnieść się do podnoszonych w zażaleniu zarzutów dotyczących nieważności postępowania z powodu orzekania tego samego sędziego w tej samej sprawie, w sytuacji kiedy będące przedmiotem zaskarżenia postanowienie wydał ten sam sędzia, który wcześniej orzekał w przedmiocie wyłączenia sędziów z wniosku złożonego przez skarżącego w tej sprawie. Odmawiając słuszności podniesionym w tej mierze argumentom wskazać należy, że w świetle art. 18 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach, w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator. W orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęciem "sprawy", o której mowa w art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., należy rozumieć orzeczenie rozstrzygające sprawę sądowoadministracyjną co do istoty (to jest wyrok lub postanowienie w przedmiocie zaskarżonego aktu administracyjnego), nie zaś rozstrzygnięcie kwestii incydentalnej w toku postępowania. Podejmowane przez sąd postanowienia w kwestiach, takich jak: przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, przyznanie prawa pomocy, czy rozstrzyganie w przedmiocie innych wniosków stron – mają charakter wpadkowy i nie sposób przyjąć, by podjęcie w tym przedmiocie decyzji przez sędziego sprawozdawcę godziło w prawo strony do bezstronnego sądu. Spośród wielu orzeczeń sądów administracyjnych w szczególności należy wymienić uchwałę NSA z 23 maja 2005 r., I OPS 3/05, w której wyrażono pogląd, zgodnie z którym sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego, zaskarżonego następnie skargą kasacyjną, nie jest wyłączony na podstawie art. 18 § 1 pkt 6 p.p.s.a. od badania w trybie art. 178 tej ustawy, czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne, w tym także od udziału w wydaniu postanowienia odrzucającego skargę kasacyjną (ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 110). Z kolei w postanowieniu z 19 października 2010 r., sygn. akt I FZ 369/10 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl/), NSA przyjął dopuszczalność rozstrzygania przez takiego sędziego kwestii przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym. Z powyższych względów fakt orzekania przez sędziego Marka Leszczyńskiego w składzie Sądu I instancji w sprawie o wyłączenie sędziów i referendarzy sądowych WSA w Olsztynie, nie był przeszkodą do wydania przez tego sędziego postanowienia o odrzuceniu zażalenia wniesionego na wydane w tej sprawie postanowienie. Dokonując natomiast oceny zasadności odrzucenia zażalenia przez Sąd pierwszej instancji wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Zażalenie powinno zaś czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym (art. 194 § 3 p.p.s.a.). Jednocześnie w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Podstawę odrzucenia zażalenia z uwagi na nieusunięcie braków formalnych stanowi natomiast przepis art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie zasadnie wezwano A. Z. do nadesłania odpisów zażalenia dla stron postępowania wpadkowego. Niedopełnienie zaś tego obowiązku we wskazanym przez Sąd siedmiodniowym terminie skutkować musiało odrzuceniem zażalenia, czego wnioskodawca – prawidłowo pouczony o skutkach uchylenia się od nadesłania odpisów – był świadomy. Sąd pierwszej instancji zobligowany był zatem, na mocy art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., odrzucić zażalenie. W świetle powyższego zaskarżone postanowienie należy uznać za prawidłowe. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.