VII SA/Wa 1918/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Z. W. kwotę 572 (pięćset siedemdziesiąt dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 ; r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej kpa, po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]od decyzji Wojewody [...]z dnia [...]marca 2012 r. ([...]) stwierdzającej - na wniosek Z. W. - nieważność decyzji Starosty [...]z dnia [...]października 2001 r. (nr [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] pozwolenia na budowę pawilonu handlowego spożywczego wraz z drogami wewnętrznych, parkingami, wyjazdami i wjazdami oraz przyłączami na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...], przy ul. [...] w [...]- uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. Organ wskazał, że rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności ma obowiązek zbadać czy pochodzi on od podmiotu posiadającego przymiot strony. Podkreślił, że postępowanie nieważnościowe jest nowym postępowaniem, obowiązkiem organu jest zatem na nowo ustalić krąg stron. Następnie przytoczył art. 28 kpa i wyjaśnił, że o tym czy podmiot posiada przymiot strony decyduje norma prawna, z której dla tego podmiotu wynikają określone prawa i obowiązki. Powołując się na orzecznictwo, wyjaśnił pojęcie interesu prawnego. Organ wskazał, że Z. W. jest właścicielem działki nr ew. [...]bezpośrednio graniczącej z działką inwestycyjną, co jednak nie przesądza o posiadaniu przymiotu strony. Przytoczył art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 27 marca 2003 r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717), zgodnie z którym działką budowlaną jest nieruchomość gruntowa lub działka gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych. Podał, że z planu zagospodarowania działki inwestycyjnej wynika, że odległość między elewacją bez otworów okiennych i drzwiowych, a działką skarżącego wynosi kilkadziesiąt centymetrów. Powierzchnia działki nr ew. [...] wynosi [...] a to - w ocenie organu - uniemożliwia realizację na niej obiektów budowlanych, zatem nie można było uznać, że jest to działka budowlana. Nie ma możliwości zaprojektowania na niej choćby miejsca parkingowego z i zachowaniem warunków technicznych. Wobec powyższego organ stwierdził, że nie było podstaw do weryfikacji usytuowania ww. inwestycji w stosunku do działki nr ew. [...], w tym pod kątem § 12, § 19 ust. 2, § 271 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia i 14 grudnia 1994 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r., Nr 15, poz. 140). Organ podkreślił, że to na podmiocie żądającym wszczęcia postępowania spoczywa ciężar wykazania, że ma on legitymację w rozumieniu art. 28 kpa. Z. W. nie wykazał istnienia interesu prawnego, a podnoszona okoliczność realizacji inwestycji niezgodnie z projektem nie ma wpływu na niniejszą decyzję, bowiem kompetentnym do jej rozstrzygnięcia jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Inwestycja nie wpłynie ujemnie na możliwość zagospodarowania nieruchomości skarżącego. W związku z powyższym organ stwierdził, że skoro Wojewoda [...]wszczął i prowadził postępowanie na wniosek podmiotu nie będącego stroną, to należało uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję wniósł Z. W., zarzucając naruszenie art. 28 kpa przez odmowę przyznania mu przymiotu strony i podnosząc, że zawsze był traktowany jako strona tak w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, jak i w postępowaniu przed Wojewodą [...]o stwierdzenie nieważności. Skarżący stwierdził, że posiada status strony w rozumieniu art 28 kpa., gdyż jest właścicielem nie tylko działki nr [...], ale rówież przyległych do niej działek nr [...] i [...] tworzących integralną całość jego posesji i bezpośrednio graniczących z działkami inwestycyjnymi. Nie zgodził się z argumentacją, że na działce nr [...] nie ma możliwości realizacji obiektów budowlanych, czy parkingu, gdyż chodzi tu o prawo własności o charakterze bezwzględnym. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej ppsa. Poddaną kontroli Sądu decyzją z dnia [...]czerwca 2012 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody [...]z dnia [...]marca 2012 r. stwierdzającą, na wniosek Z. W., nieważność decyzji Starosty [...]z dnia [...]października 2001 r. udzielającej pozwolenia na budowę ww. pawilonu handlowego i umorzył postępowanie organu I instancji przyjmując, że wnioskodawca nie posiada legitymacji do kwestionowania ww. decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym. W świetle powołanych na wstępie kryteriów skarga zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem art. 157 § 2 kpa w związku z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Zasadna była argumentacja przedstawiona w zaskarżonej decyzji co do tego, że rzeczą organu w pierwszej kolejności - w każdym stadium postępowania - jest ustalenie czy osoba składająca wniosek o stwierdzenie nieważności jest uprawniona do jego złożenia. Ustalenie braku interesu prawnego wnioskodawcy powoduje bowiem niedopuszczalność rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w tym przedmiocie. Podkreślić jednak trzeba, że wprawdzie sprawa o stwierdzenie nieważności decyzji jest formalnie sprawą nową, lecz faktycznie stanowi swoistą kontynuację postępowania prowadzonego w trybie zwyczajnym (vide uchwała składu siedmiu sędziów SN z 14 czerwca 1991 r. sygn. akt III AZP 2/91, publ. OSNCP 1992, nr 1, poz. 3). Nie ma zatem uzasadnionych powodów, aby w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji pozbawiać praw strony osoby, które prawa te posiadały w postępowaniu zwyczajnym, przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Co do zasady stroną postępowania nieważnościowego, a zatem również podmiotem uprawnionym do żądania jego wszczęcia, będzie osoba, które była uznana za stronę w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji w postępowaniu zwykłym. Co do zasady, bowiem nie można przyjmować a priori, że podmioty, które nie występowały w postępowaniu zwykłym, nie mają interesu prawnego w występowaniu o stwierdzenie nieważności, czy też podmioty, które były stronami postępowania zwykłego przymiotu strony nie utraciły w skutek zmiany okoliczności faktycznych sprawy. Ostatnia z opisanych sytuacji nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Z. W. był bowiem uznany za stronę w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...]z dnia [...]października 2001 r., której stwierdzenia nieważności domaga się obecnie. Zdaniem Sądu, nie było również podstaw do weryfikacji i odmowy przyznania skarżącemu statusu strony na etapie niniejszego postępowania. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że w postępowaniu nieważnościowym, tak jak w postępowaniu o udzielenie pozwolenia budowlanego, o tym kto ma przymiot strony rozstrzygają przepisy ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 28 ust. 2 tej ustawy - stanowiącym regulację lex specialis w stosunku do art. 28 kpa - stronami są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa dają podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Chodzi przy tym o wszelkie przepisy - co wymaga podkreślenia, obowiązujące w dacie złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji - które wymuszają jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innego obiektu budowlanego. Będą to więc zarówno przepisy techniczno-budowlane, jak i przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego czy ochrony środowiska (por. NSA wyrok z 22 stycznia 2008 r" II OSK 1892/06). Jak wynika z akt sprawy skarżący nadal pozostaje właścicielem, nie tylko działki nr ew. [...], wobec której brak przymiotu działki budowlanej upatrywał organ odwoławczy, ale również działek [...] i [...] bezpośrednio graniczących ze sporną inwestycją stanowiących jedną całość posesji Z. W.. W konsekwencji, nawet przy założeniu, że działka nr [...] nie jest działką budowlaną w rozumieniu przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - okoliczność ta nie mogła przesądzać, jak przyjął organ II instancji, o pozbawieniu skarżącego statusu strony, który ograniczenie w zagospodarowaniu nieruchomości (prowadzenia prawidłowej gospodarki) wywodził z nieprawidłowości w posadowieniu spornego obiektu. Stanowisko to skarżący sprecyzował w skardze wskazując na naruszenie § 12 pkt 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999r. Nr 15, po i. 140 ze zm.). W świetle przedstawionej argumentacji rzeczą organu odwoławczego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem stanowiska Sądu. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ppsa orzekł jak w pkt I i II sentencji wyroku. O kosztach rozstrzygnięto nam podstawie art. 200 ww. ustawy.