II OZ 1309/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-12-10
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, która nie jest aktem podlegającym bezpośredniej egzekucji, może zostać wstrzymana na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. z uwagi na potencjalne przyszłe szkody?Ratio decidendi
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, która sama w sobie nie jest aktem podlegającym bezpośredniej egzekucji i nie wywołuje skutków materialnoprawnych nadających się do egzekucji, nie może zostać wstrzymana na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Ochrona tymczasowa może być udzielona jedynie aktom, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, a obawy dotyczące przyszłych, potencjalnie szkodliwych aktów administracyjnych nie uzasadniają wstrzymania obecnej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący R.M. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. dotyczącej środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Skarżący zarzucił sądowi błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że planowana inwestycja (przebudowa i zmiana sposobu użytkowania budynku przetwórstwa spożywczego na budynek wytapialni tłuszczy technicznych) doprowadzi do katastrofy biologicznej i wyrządzenia znacznej szkody. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 1101/13 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 1101/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, w sprawie ze skargi R.M., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2013 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W uzasadnieniu Sąd zacytował przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", a następnie wskazał, że wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł zostać uwzględniony. W ocenie Sądu wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. W związku z powyższym nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i nie każdy wymaga wykonania. Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne, nadające się do egzekucji. Zdaniem Sądu takich skutków nie wywołuje zaskarżona decyzja Kolegium o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji ww. przedsięwzięcia. Decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia jako etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia o wydanie np. decyzji o warunkach zabudowy czy pozwolenia na budowę. Nie stanowi ona aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji, a tym samym nie narusza na tym etapie inwestycyjnym żadnych praw skarżącego. Nie można zatem przyjąć, że wydanie tego typu decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. W związku z powyższym Sąd odmówił udzielenia ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o czym orzeczono w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł skarżący, kwestionując go w całości i domagając się jego zmiany poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zakwestionowanemu postanowieniu zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że wydanie decyzji środowiskowej nie może spowodować niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie skarżącego wykonanie przebudowy i zmiana sposobu użytkowania budynku przetwórstwa spożywczego na budynek wytapialni tłuszczy technicznych z budową zbiorników magazynowych i odprowadzeniem wód technicznych kanalizacją deszczową do rowu [...] wpadającego do rzeki [...] i następnie rzeki [...] płynącej przez miasto B. musi skończyć się katastrofą biologiczną zagrażającą nie tylko skarżącemu, ale przede wszystkim środowisku miasta B. i jego mieszkańców, a więc doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody i spowoduje trudne do odwrócenia skutki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu pierwszej instancji przez pryzmat zaistnienia niebezpieczeństw o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza B. z dnia [...] czerwca 2013 r. stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia pn.: "Przebudowa i zmiana sposobu użytkowania budynku przetwórstwa spożywczego na budynek produkcji wytapialni tłuszczy technicznych z budową zbiorników magazynowych" na wskazanych w tej decyzji działkach.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (por. postanowienia NSA: z dnia 1 października 2014 r., sygn. akt II OSK 2618/14 i wskazane tam orzecznictwo; z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 116/12; z dnia 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1898/09; z dnia 4 listopada 2008 r., sygn. akt II OZ 1143/08) przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji administracyjnej) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie.
W niniejszej sprawie na podstawie zakwestionowanej decyzji inwestor nie może rozpocząć jakichkolwiek robót budowlanych. Zaś sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu budowlanego - w ocenie skarżącego szkodliwego dla niego, lokalnej społeczności i środowiska - nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej. Podkreślić należy, że wydanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów.
Mając na uwadze powyższe, zaskarżone postanowienie należy uznać za odpowiadające prawu. Dlatego, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło