II OSK 2465/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-14
Skład orzekający: Barbara Adamiak, Paweł Miładowski, Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odmówił zawieszenia postępowania sądowego z urzędu lub na wniosek strony, pomimo toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowania w sprawie zgodności przepisów ustawy o ochronie przyrody, na podstawie których nałożono karę pieniężną, z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odmówił zawieszenia postępowania. Sąd I instancji oceniał jedynie zasadność zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 k.p.a., a nie bezpośrednio przepisy ustawy o ochronie przyrody zakwestionowane przed Trybunałem Konstytucyjnym. Ponadto, wniosek o zawieszenie postępowania na podstawie art. 126 p.p.s.a. nie spełniał wymogu zgodnego wniosku wszystkich stron, a fakultatywne zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. pozostawione jest ocenie sądu pod kątem celowości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia. Organ I instancji nałożył karę, którą następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu wadliwego ustalenia obwodu pni drzew. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony na decyzję SKO, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. Skarżąca kasacyjnie wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania poprzez niezawieszenie postępowania, mimo toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowania dotyczącego zgodności przepisów ustawy o ochronie przyrody z Konstytucją RP.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej S. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 10/14 w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z 22 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę S. G. (dalej: skarżąca, skarżąca kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. (dalej: SKO w Koszalinie, Kolegium, organ odwoławczy) z [...] listopada 2013 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
W decyzji z [...] czerwca 2013 r., nr [...], Burmistrz Gminy i Miasta S. (dalej: organ I instancji), na podstawie art. 104 i art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.), art. 88 ust.1 pkt 2 i ust. 2, art. 89 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 627, dalej u.o.p.) oraz § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. nr 228, poz. 2306 ze zm.), po rozpatrzeniu z urzędu sprawy dotyczącej usunięcia bez zezwolenia 15 sztuk drzew gatunek świerk oraz 2 sztuk drzew gatunek brzoza, z nieruchomości oznaczonej działką gruntu nr [...], obręb ewidencyjny R., wymierzył S. G. karę pieniężną w wysokości 1.431.757,58 zł.
S. G. odwołała się od ww. decyzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie w całości - ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia sprawy organowi I instancji, albo uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy przez odroczenie terminu spłaty naliczonej kary administracyjnej na okres trzech lat od dnia jej wydania.
SKO w K. decyzją z [...] listopada 2013 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 1, art. 84 ust. 1 oraz art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 u.o.p., po rozpatrzeniu odwołania, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Kolegium za zasadny uznało zarzut, że brak jest w aktach sprawy dokumentacji, która wskazywałaby, jakie drzewa i w jaki sposób były mierzone dla potrzeb ustalenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia. Kolegium podkreśliło, że zgodnie z przepisem art. 85 ust. 1 u.o.p., opłatę za usunięcie drzew ustala się na podstawie stawki zależnej od obwodu pnia oraz rodzaju i gatunku drzewa. Ustęp 2 art. 85 u.o.p. stanowi, że stawki opłat za usuwanie drzew nie mogą przekraczać za jeden centymetr obwodu pnia mierzonego na wysokości 130 cm określonych w dalszym brzmieniu tego przepisu wartości.
Dokonując analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Kolegium stwierdziło, że naliczając administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, organ I instancji przyjął obwód pni usuniętych drzew mierzonych - jak podał - na wysokości ścięcia, tj. na wysokości 130 cm. Jednak wszystkie pozostałe po ścięciu drzew pniaki - jak wynika z dokumentacji fotograficznej znajdującej się w aktach sprawy - mają mniejszą aniżeli 130 cm wysokość. Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie można zatem przyjąć jednoznacznie, tak jak wskazano w zaskarżonej decyzji, że rzeczywiście pomiaru obwodu pni ściętych drzew dokonano na tej wysokości.
W aktach sprawy brak jest również informacji o dokonaniu przez organ pomiarów kłód ściętych drzew. Zasadnie zatem zarzuca pełnomocnik strony, że nie wiadomo, jakie ustalenia i okoliczności były dla organu I instancji podstawą określenia obwodu drzew, które to pomiary następnie posłużyły do naliczenia administracyjnej kary pieniężnej.
Gdyby drzewa zostały ścięte na wysokości powyżej 130 cm, to organ w sposób oczywisty przyjąć winien obwód pni drzew mierzonych na wysokości 130 cm. Uzasadnione bowiem jest twierdzenie, że w tych przypadkach, gdy drzewo zostało zniszczone lub usunięte, ale pozostał pień o wysokości co najmniej 130 cm, pomiar drzewa dokonany będzie właśnie na tej wysokości. Taka byłaby bowiem reguła ustalenia wysokości opłaty za usunięcie drzewa. Przyjęcie zatem następnie przez organ do obliczenia opłaty za usunięcie drzew, a następnie do obliczenia administracyjnej kary pieniężnej, obwodu pni drzew mierzonych właśnie na wysokości 130 cm byłoby działaniem właściwym, dzięki czemu nałożona administracyjna kara pieniężna naliczona zostałaby w sposób prawidłowy.
Dokonanie takich ustaleń w niniejszej sprawie budzi jednak istotne wątpliwości, a to z uwagi na fakt, że doszło do ścięcia pni drzew na wysokości poniżej 130 cm.
Ustalenia wymaga także, co stało się z kłodami ściętych drzew, na podstawie których można by podjąć próbę ustalenia obwodu pnia ściętego drzewa na wysokości właśnie 130 cm.
Z akt sprawy nie wynika, by organ I instancji w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji dokonywał ich pomiaru. Co prawda, na znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji zdjęciowej widoczne są kłody drzew, ale nie wiadomo czy są to kłody drzew ściętych przez S. G. bez zezwolenia, czy też kłody drzew nabytych przez stronę na podstawie dowodów, które zgodnie z protokołem z 9 kwietnia 2013 r. zostały przez stronę przedłożone, a których brak jest w aktach sprawy (tj. pismo z 20 marca 2013 r. znak: [...] dotyczące zakupu drewna w ilości 8 m³ świerk oraz faktura z 29 marca 2013 r. za zakup drewna w ilości 8,37 m³, na drewno świerkowe). Nadto znajdujące się w aktach sprawy zdjęcia są nieopisane, nie można się zatem na ich podstawie zorientować, których konkretnie z wyciętych drzew dotyczą poszczególne zdjęcia.
Kolegium zauważyło również, że organ I instancji przyjął, że działka nr [...] położona w obrębie R. stanowi własność S. G. Jednak okoliczność ta nie znajduje udokumentowania i odzwierciedlenia w aktach niniejszej sprawy.
Na decyzję SKO w K. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniosła, działając przez pełnomocnika, S. G. wnosząc o: uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (test jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zawieszenie postępowania sądowo-administracyjnego w sprawie naliczenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia wobec S. G., w związku z tym, że przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt: [...] toczy się postępowanie o zbadanie zgodności m. in. art. 88 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 1 u.o.p. z art. 2, art. 21 ust, 1, art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 1-3 oraz art. 86 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a rozstrzygnięcie sprawy niniejszej zależy od wyniku tegoż postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Skarżąca wniosła również o przeprowadzenie dowodu z dokumentu, tj. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 lipca 2013 r. w sprawie o sygn. akt: II OSK 1580/13 - na okoliczność wskazania przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, że przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie ze skargi konstytucyjnej o zbadanie zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej m. in. przepisów u.o.p., na podstawie których orzeczono wobec S. G. karę pieniężną za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła: a) naruszenie prawa art. 88 ust. 3, 4, 5 6, 7 u.o.p. - poprzez nie zastosowanie wskazanych przepisów prawa w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, b) naruszenie art. 89 ust. 1 u.o.p. w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 2 wskazanej ustawy - poprzez brak prawidłowej wykładni, która nie byłaby sprzeczna z przepisami Konstytucji, stosowanymi bezpośrednio, a powodującą uznanie nałożonych kar za rażąco wygórowane i nie zasadne.
SKO w K. w odpowiedzi na skargę podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Oddalając skargę Sąd I instancji wskazał, że brak było podstaw do zawieszenia postępowania sadowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie kontrola Sądu ogranicza się bowiem do zasadności zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Natomiast w chwili obecnej kontroli Sądu nie podlega zastosowanie zakwestionowanych przed Trybunałem Konstytucyjnym przepisów u.o.p. Oznacza to, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależy od wyniku toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowania.
W ocenie Sądu I instancji, zaskarżona decyzja Kolegium nie narusza art. 138 § 2 k.p.a. Prawidłowo wskazał organ odwoławczy, że organ I instancji przeprowadzając w dniu 9 kwietnia 2013 r. oględziny działki nr [...] w celu ustalenia ilości usuniętych z jej terenu drzew, nie zastosował się do wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 22 września 2004 r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów (Dz. U. nr 219, poz. 2229). Zdaniem Sądu I instancji, protokół z oględzin przygotowany w sprawie przez organ I instancji nie odpowiada powyższym wymogom. Według Sądu I instancji, słusznie zarzuca organ odwoławczy, że z protokołu nie wynika w jaki sposób organ I instancji ustalił obwody pni stanowiących podstawę naliczenia przedmiotowej kary. W tej części treść protokołu ogranicza się do podania liczby usuniętych drzew oraz podania, jak można domniemywać, wielkości obwodu pni. Sąd I instancji zwraca uwagę, że brak jest jakiejkolwiek informacji w jaki sposób dokonano pomiaru, czy na wysokości ścięcia, czy też na wysokości 130 cm od poziomu gruntu.
Rację ma organ odwoławczy wskazując, że skoro z załączonej do protokołu dokumentacji zdjęciowej wynika, że drzewa ścięte zostały przy ziemi, to należało szczegółowo wskazać sposób ustalenia obwodów pni.
W ocenie Sądu I instancji, inny jest bowiem sposób ustalania obwodu pnia w przypadku ścięcia przy ziemi, a inny gdy powyżej 130 cm od ziemi. Tylko w prawidłowy sposób ustalone obwody pni mogą stanowić podstawę naliczenia kary administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia.
Sąd I instancji zwrócił uwagę, że słusznie też wskazał organ odwoławczy, że skoro organ I instancji stwierdził usunięcie 15 drzew gatunku świerk z terenu działki nr [...], a skarżąca posiadała wyrażoną w decyzji z [...] października 2012 r. zgodę na usunięcie 1 drzewa tego gatunku, to należało ustalić, które z usuniętych drzew tego gatunku objęte było zezwoleniem. Okoliczność ta wynikałaby ze sporządzonego protokołu, gdyby organ I instancji opisał poszczególne zdjęcia obrazujące pnie usuniętych drzew.
Zdaniem Sądu I instancji, w warunkach analizowanej sprawy zasadnie więc stwierdził organ odwoławczy, że organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego zgodnie z treścią art. 7, art. 77 k.p.a. Skoro zaś przedmiotowe postępowanie nie mogło być uzupełnione przez organ odwoławczy bez zarzutu naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania i zachodziła konieczność przeprowadzenia nowego postępowania wyjaśniającego w części określonej przez organ odwoławczy, to był on zobligowany był na mocy art. 138 § 2 k.p.a. wydać decyzję uchylającą rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i przekazać sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca (dalej: skarżąca kasacyjnie).
Skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. tj. nie zawieszenie postępowania z urzędu pomimo wystąpienia ustawowych przesłanek - przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt [...] toczyło się postępowanie o zbadanie zgodności m.in. art, 88 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 1 u.o.p. z art. 2, art. 21 ust. 1, art. 31 ust 3, art. 64 ust 1-3 oraz art. 86 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku tegoż postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym,
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie art. 126 p.p.s.a. tj. nie zawieszenie postępowania na wniosek stron pomimo złożenia takiego wniosku przez skarżącą w piśmie pełnomocnika strony z 22 stycznia 2014 r. umotywowanego tym, że przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt [...] toczyło się postępowanie o zbadanie zgodności m.in. art. 88 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 1 u.o.p. z art. 2, art. 21 ust 1, art 31 ust. 3, art. 64 ust. 1-3 oraz art. 86 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku tegoż postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Odnośnie zarzutu nr 1, skarżąca kasacyjnie podnosi, że równolegle z niniejszym postępowaniem toczyło się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt [...], o zbadanie zgodności m. in. art. 88 ust. 1 pkt 2 oraz 89 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 ze zm.) z art. 2, art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 1-3 oraz art. 86 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w którym Trybunał Konstytucyjnym wyrokiem z 1 lipca 2014 r. orzekł, że art. 88 ust 1 pkt 2 i art. 89 ust 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 627, 628 i 842) przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez wyglądu na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W ocenie skarżącej kasacyjnie, rezultaty niniejszego postępowania, uzależnione są od rozstrzygnięcia ww. postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. W związku z powyższym Sąd I instancji powinien zawiesić przedmiotowe postępowanie z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zgodnie z wnioskiem strony skarżącej zawarty w skardze z 2 grudnia 2013 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] listopada 2013r.
Skarżąca kasacyjnie powołała się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 czerwca 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 548/11.
Odnośnie zarzutu nr 2 skarżąca kasacyjnie wskazuje, że w przedmiotowej sprawie, skarżąca kasacyjnie pismem pełnomocnika strony wnosiła o zawieszenie postępowania na podstawie art. 126 p.p.s.a. Swój wniosek motywowała tym, że równolegle z niniejszym postępowaniem toczyło się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt [...], o zbadanie zgodności m.in. art. 88 ust 1 pkt 2 oraz 89 ust. 1 u.o.p. z art. 2, art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 1-3 oraz art. 86 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, wskazując, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku ww. postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. Skarżąca kasacyjnie wskazuje, że po nie zawieszeniu z urzędu postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, pomimo ww. przesłanek, postanowiła skorzystać z postanowień normy wyrażonej w art, 126 p.p.s.a. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, prawidłowość takiego postępowania potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z 25 maja 2011 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 1/11.
Skarżąca kasacyjnie uważa, że nawet brak zgody jednej ze stron postępowania nie przekreśla możliwości jego zawieszenia, jeżeli Sąd orzekający stwierdzi, że zachodzą okoliczności uzasadniające zawieszenie postępowanie z urzędu, co potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z 5 maja 2008 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 482/08.
Skarżąca kasacyjnie twierdzi, że w przedmiotowej sprawie wskazała na okoliczności uzasadniające zawieszenie postępowania z urzędu, zatem Sąd I instancji powinien zawiesić niniejsze postępowanie zgodnie z wnioskiem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.
Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Ponadto w przypadku podniesienia w skardze kasacyjnej jednocześnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć te pierwsze, ponieważ determinują one ocenę prawidłowego zastosowania lub właściwej wykładni przepisów prawa materialnego powołanych w tej sprawie.
Skarżąca kasacyjnie w skardze kasacyjnej nie podniósła zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzestając na wskazaniu zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania.
Po pierwsze, należy zaznaczyć, że chybiony jest zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia prawa przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony przez Sąd I instancji, według którego brak było podstaw do zawieszenia postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przepis art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje przypadki fakultatywnego zawieszenia postępowania. O zawieszeniu postępowania na podstawie ww. przepisu decydują względy celowościowe, których prawidłowo Sąd I instancji nie dostrzegł. Celowość zawieszenia postępowania w sytuacjach uregulowanych w tym przepisie ustawodawca pozostawił ocenie Sądu. Ponadto sposób jego wykładni nie może prowadzić do tworzenia nowych podstaw zawieszenia postępowania. Zawieszenie postępowania określone w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ma charakter fakultatywny, bowiem ocena jego zasadności pozostawiona została uznaniu sądu, który wydając postanowienie w tej kwestii powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy.
Zgodnie z dyspozycją art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik toczącego się postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii.
Sąd I instancji wskazał, że oceniał zasadność zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Natomiast na tym etapie postępowania nie podlegało zastosowanie zakwestionowanych przed Trybunałem Konstytucyjnym przepisów u.o.p. Zasadnie zatem uznał Sąd I instancji, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależało od wyniku toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowania.
Po drugie Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie art. 126 p.p.s.a., tj. nie zawieszenie postępowania na wniosek stron pomimo złożenia takiego wniosku przez skarżącą kasacyjnie w piśmie pełnomocnika strony z 22 stycznia 2014 r. Sąd I instancji w postanowieniu z 5 marca 2014 r. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej kasacyjnie o zawieszenie postępowania sądowego w sprawie z jej skargi na decyzję SKO w K. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej odmówił zawieszenia postępowania sądowego. Według art. 126 p.p.s.a., sąd może również zawiesić postępowanie na zgodny wniosek stron. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że podstawową przyczyną zawieszenia postępowania w tym trybie jest wola stron, a nie jakieś zdarzenie, które stanowi przeszkodę w prawidłowym procesowaniu.
Skarżąca kasacyjnie w uzasadnieniu wniosku o zawieszenie postępowania z 22 stycznia 2014 r. wskazała na to, że przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt [...] toczy się postępowanie o zbadanie zgodności m.in. art. 88 ust 1 pkt 2 oraz 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 ze zm.) z art. 2, art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 1-3 oraz art. 86 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Wniosek skarżącej kasacyjnie z 22 stycznia 2014 r. nie wypełnia przesłanki w postaci zgodnego wniosku stron. Przesłanką zawieszenia postępowania jest w tym przypadku zgodny wniosek wszystkich stron zmierzający do uzyskania orzeczenia sądu o zawieszeniu postępowania. Przedmiotowy wniosek złożyła tylko skarżąca kasacyjnie, zatem nie można uznać, że był to zgodny wniosek wszystkich stron. Ponadto, określenie "sąd może zawiesić postępowanie" oznacza, że postanowienie o zawieszeniu postępowania sąd wydaje w przypadkach, gdy uzna to za celowe, i stwierdzi, że czynność stron polegająca na złożeniu wniosku nie zmierza do obejścia prawa (M. Jędrzejewska, Zawieszenie postępowania na zgodny wniosek stron, NP 1960, nr 7-8, s. 963 i n.). Naczelny Sąd Administracyjny kontrolując orzeczenie Sądu I instancji w ramach zarzutu dotyczącego naruszenia art. 16 p.p.s.a. nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania w tym zakresie.
Organ I instancji ponownie rozpatrując niniejszą sprawę na podstawie zmienionego stanu prawnego wynikającego z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 1 lipca 2014 r. (sygn. akt [...]) uwzględni jego treść dokonując wykładni obowiązujących przepisów regulujących wymierzanie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia.
Z tych względów, na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło