II GSK 2144/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-03-01

Skład orzekający: Małgorzata Rysz, Joanna Kabat-Rembelska, Andrzej Skoczylas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy beneficjent pomocy finansowej z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" może zaliczyć do wydatków zakup kosiarki, jeśli umowa zakupu została zawarta po terminie wymaganym przez przepisy, mimo że w treści umowy widnieją dwie daty, a skarżąca twierdzi, że została ona zawarta wcześniej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżąca nie wykazała, iż nabyła kosiarkę w wymaganym terminie. Pomimo obecności dwóch dat na umowie i twierdzeń skarżącej, całokształt okoliczności sprawy, w tym późne przedłożenie umowy, brak wcześniejszego informowania organu o zakupie, niezłożenie deklaracji podatkowej oraz używanie kosiarki na przełomie lat 2011/2012, świadczy o tym, że umowa została zawarta po terminie. W związku z tym beneficjent nie spełnił warunku wydatkowania co najmniej 70% pomocy na inwestycje w terminie, co skutkuje obowiązkiem zwrotu 100% otrzymanej kwoty.
Stan faktyczny
Skarżąca M.Ż. otrzymała pomoc finansową na "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Organ ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności, ponieważ skarżąca nie rozliczyła w terminie 18 169,40 zł z powodu braku terminowego rozliczenia kosztów inwestycji (zakup kosiarki) i braku możliwości przedłużenia terminu. Kluczową kwestią było ustalenie daty zakupu kosiarki – czy nastąpił on w grudniu 2011 r. (w terminie), czy w grudniu 2012 r. (po terminie). Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że zakup nastąpił po terminie. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M.Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 maja 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 327/14 w sprawie ze skargi M.Ż. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu "ułatwienia startu młodym rolnikom" oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., wyrokiem objętym skargą kasacyjną, oddalił skargę M.Ż. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 2 grudnia 2013 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję z dnia 15 listopada 2012 r. Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR, którą organ ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom", z uwagi na brak terminowego rozliczenia kosztów inwestycji zawartych w Planie Rozwoju Gospodarstwa oraz brak możliwości przedłużenia terminu na zrealizowanie inwestycji określonych w biznesplanie. W uzasadnieniu podał, że skarżącej została wypłacona pomoc w dniu 9 marca 2009 r. W dniu 17 stycznia 2012 r. skarżąca złożyła wniosek o zmianę Planu Rozwoju Gospodarstwa w zakresie planowanych inwestycji, poprzez rezygnację z zakupu pługa 4-skibowego, agregatu uprawowego i siewnika na rzecz zakupu agregatu uprawowo-siewnego 3 m, opryskiwacza ciągnikowego 400 l, kosiarki rotacyjnej 1,65 m, przenośnika 4 m typ-żmijka, silosu zbożowego i mieszalnika pasz sypkich. Ponadto skarżąca złożyła faktury VAT - 7 szt. oraz dowody zapłaty - 6 szt. Organ wskazał, że część z przedstawionych faktur została rozliczona w ramach innego działania "Modernizacja gospodarstw rolnych", wobec czego przy rozliczaniu kwoty premii wydatkowanej nie można było wliczyć kwoty pomocy, która została zrefundowana z innych środków. Organ podał, że w terminie 3 lat od dnia wypłaty środków, skarżąca nie rozliczyła kwoty 18 169,40 zł. Po rozpoznaniu skargi M.Ż. na powyższą decyzję Prezesa ARiMR, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 7 czerwca 2013 r. decyzję uchylił. Sąd uznał, że skarżąca dopełniła wymaganej formy przedłożonego dokumentu z dnia 2 grudnia 2011 r., dotyczącego zakupu za 25 000 zł kosiarki rotacyjnej - ponieważ dokument został potwierdzony za zgodność z oryginałem przez pracownika ARiMR, co zostało dodatkowo potwierdzone przez pełnomocnika organu w trakcie rozprawy w dniu 7 czerwca 2013 r. Tym samym Sąd uznał że zasadne są zarzuty skarżącej dotyczące błędnego zastosowania § 19 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 200, poz. 1443, dalej jako rozporządzenie), a także niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego sprawy, powodujące naruszenie art. 7, 8, 11 i 75 § 1 k.p.a. To w konsekwencji spowodowało przedwczesne zastosowanie w sprawie § 20 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia. Sąd wskazał, że w przypadku uznania przez organ, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, że skarżąca faktycznie dokonała zakupu kosiarki rotacyjnej 2 grudnia 2011 r. okoliczność ta powinna być wzięta pod uwagę przy zastosowaniu § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b w zw. z § 20 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia. Prezes ARiMR po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] grudnia 2013r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia [...] listopada 2012 r. W uzasadnieniu wskazał, że w odpowiedzi na wezwanie organu M.R. – sprzedawca kosiarki, oświadczył, że umowa została sporządzona w grudniu 2011 r. Natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego poinformował, że M.Ż. nie złożyła deklaracji PCC-3 od zawartej umowy kupna-sprzedaży kosiarki rotacyjnej marki Claas. Organ odwoławczy po dokonaniu analizy dokumentu umowy kupna-sprzedaży stwierdził, iż na ww. umowie umieszczone zostały dwie daty. Jedna wskazuje na datę sporządzenia 2 grudnia 2012 r., druga data, która widnieje w pierwszym akapicie na stronie pierwszej, wskazuje na datę 2 grudnia 2011 r. Podniósł, że w celu ustalenia daty zawarcia umowy kupna-sprzedaży kosiarki rotacyjnej dokonał ponownej analizy wszystkich dokumentów zgromadzonych w sprawie. Podkreślił, iż z akt sprawy wynika, że skarżąca do dnia 9 marca 2012 r. nie dopełniła obowiązku wydatkowania 35 000 zł (70 % wydatków na inwestycje) i nie przedłożyła odpowiednich dokumentów w powyższym zakresie. Wskazał, że informowano skarżącą o konieczności przedłożenia brakujących dokumentów (pismo Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 24 maja 2012 r.), a skarżąca nie udzielała żadnej odpowiedzi i nie przedłożyła żadnych dokumentów w tym umowy kupna sprzedaży kosiarki rotacyjnej. Nie zareagowała również na pismo organu z dnia 20 czerwca 2012 r., w którym poinformowano ją o możliwości zażądania zwrotu nienależnie pobranych płatności. Organ podniósł również, iż skarżąca w piśmie do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczącym rozliczenia wydatkowania 70% kwoty przyznanej pomocy z tytułu działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" w ogóle nie podniosła kwestii umowy kupna sprzedaży kosiarki rotacyjnej. Wobec powyższego Prezes ARiMR uznał, że skarżąca nie zawarła przedmiotowej umowy w dniu 2 grudnia 2011 r. bo gdyby ją zawarła w tej dacie, to przedłożyłaby ją w toku wielomiesięcznego postępowania prowadzonego przez Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR oraz postępowania prowadzonego w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi wszczętego jej pismem z dnia 29 czerwca 2012r. Organ ponadto stwierdził, że skarżąca zwróciła się w dniu 28 maja 2012 r. do Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR, z prośbą o wydłużenie terminu na realizację inwestycji w biznesplanie, gdyż do tego czasu nie miała zawartej umowy na zakup kosiarki rotacyjnej. Podniósł również, iż brak zawarcia umowy na zakup kosiarki rotacyjnej w dniu 2 grudnia 2011 r., potwierdza niezłożenie przez skarżącą stosownej deklaracji w Urzędzie Skarbowym w L. Za niewiarygodne organ uznał tłumaczenia M.Ż., że zapomniała o ww. umowie. Uznał, że skarżąca była wielokrotnie wzywana przez organ I instancji w sprawie rozliczenia poniesionych wydatków 70% kwoty pomocy, a te wezwania przypomniałyby jej o istnieniu takiej umowy. Wobec powyższego organ uznał, że umowa kupna-sprzedaży kosiarki rotacyjnej, nie została zawarta w dniu 2 grudnia 2011 r. lecz w dniu 2 grudnia 2012 r. i wpłynęła do organu I instancji wraz z odwołaniem od decyzji z dnia 15 listopada 2012 r. Dlatego też wydatek na ww. kosiarkę nie mógł być uwzględniony w ramach przedmiotowego działania, ponieważ umowa jej zakupu została zawarta w dniu 2 grudnia 2012 r. a więc po terminie wynikającym z regulacji zawartej w § 18 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, który to termin przypadał na dzień 9 marca 2012 r. Zdaniem organu również wydatek na zakup kultywatora ścierniskowego nie może być rozliczony z uwagi na fakt braku uwzględnienia tej inwestycji w biznesplanie. Zatem organ stwierdził, że łącznie kwota uwzględnionej pomocy, wydatkowana w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" wynosi 16 830,60 zł. Z tego względu jego zdaniem skarżąca nie dopełniła obowiązku wydatkowania 35 000 zł (70% kwoty pomocy) w terminie zakreślonym przepisami prawa tj. do dnia 9 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę stwierdził, że kwestią zasadniczą w niniejszej sprawie jest ustalenie czy skarżąca nabyła kosiarkę rotacyjną marki Claas w dniu 2 grudniu 2011 r. czy też w dniu 2 grudnia 2012 r. Ustalenie tej okoliczności będzie skutkowało stwierdzeniem czy skarżąca wypełniła zapisy § 18 ust. 1 pkt 3 lit b) rozporządzenia, zgodnie z którym Beneficjent powinien wydatkować, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70 % kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Skarżąca zobowiązana była do wydatkowania 35 000 zł w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy (9 marca 2009 r.), a więc do dnia 9 marca 2012 r. Sąd I instancji wskazał, że w treści umowy zakupu kosiarki widnieją dwie daty 2 grudnia 2012 r. i 2 grudnia 2011 r. Skarżąca twierdzi, że umowę zawarto w dniu 2 grudnia 2011 r. natomiast wpisanie dwóch różnych dat wynika ze zwykłej omyłki i na potwierdzenie tej daty wskazuje zgodne oświadczenie stron umowy jak również oświadczenie dorosłych świadków. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, iż przedmiotowa umowa nie została zawarta w dniu 2 grudnia 2011 r., na co wskazuje materiał dowodowy, jak i zasady logiki i doświadczenia życiowego. Skarżąca powołała się na fakt zakupu kosiarki dopiero na etapie wniesienia odwołania (z dnia 3 grudnia 2012 r.) od decyzji I instancji z dnia 15 listopada 2012 r., do którego dołączyła kserokopię ww. umowy. Na wcześniejszym etapie postępowania kwestia ta w ogóle się nie pojawiła, mimo, że skarżąca prowadziła obszerną korespondencję z organem I instancji dotyczącą przyznanej pomocy, jednakże w żadnym z pism nie ujawniono faktu zakupu kosiarki. Nawet po uzyskaniu przez skarżącą informacji o nieudokumentowaniu wydatków na poziomie 70% przyznanej pomocy finansowej (pismo organu z 24 maja 2012 r.) skarżąca nie przedstawiła umowy o zakupie przedmiotowej kosiarki. Po otrzymaniu ww. pisma skarżąca złożyła kolejne dokumenty (zaświadczenie lekarskie, faktury, umowy kupna-sprzedaży), ale nie dotyczyły one przedmiotowej kosiarki. Także po otrzymaniu pisma organu z dnia 20 czerwca 2012 r. o możliwości dokonania zwrotu nienależnie pobranych płatności oraz zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego, skarżąca nie przedstawiła przedmiotowej umowy. Zdaniem Sądu I instancji gdyby przedmiotowa umowa została zawarta w dniu 2 grudnia 2011 r. to skarżąca przedstawiłaby ją już na etapie rozliczenia pozostałych faktur lub ostatecznie po uzyskaniu informacji o nieudokumentowaniu wydatków na poziomie 70% przyznanej pomocy finansowej albo w trakcie postępowania przed organem I instancji , a nie po wydaniu przez ten organ decyzji. Odnosząc się do oświadczeń przedłożonych przez skarżącą do skargi, Sąd I instancji wskazał, że z ich treści wynika jedynie fakt posiadania (używania) przez skarżącą (i jej męża) przedmiotowej kosiarki na przełomie 2011/2012 r., a nie fakt jej zakupu w grudniu 2011 r., ponieważ osoby składające te oświadczenia, nie były świadkami podpisania umowy. Wobec powyższego Sąd I instancji stwierdził, że nie ma podstaw do przyjęcia, że skarżąca spełniła warunek wydatkowania w ciągu 3 lat od dnia wypłaty pomocy – 70% przyznanej kwoty pomocy. Zatem, nie można w związku z tym przyjąć, że sankcja jaką organ powinien wobec niej zastosować ma dotyczyć jedynie zwrotu części płatności, związanej ze złożeniem po terminie dokumentów (umowy kupna kosiarki ) w oparciu o § 20 ust. 4 rozporządzenia. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła M.Ż. domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie: I. przepisów prawa materialnego, tj: 1. § 20 ust. 4 pkt 1 w zw. z § 19 pkt 2 rozporządzenia, poprzez niezastosowanie dyspozycji normy prawnej zawartej w ww. przepisie, pomimo bezspornego wystąpienia okoliczności przewidzianych w jej hipotezie; 2. § 20 ust. 3 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 3 lit b) rozporządzenia poprzez uznaniowe rozstrzygnięcie o zastosowaniu ww. normy prawnej wyłącznie o analizę zachowania strony w kontekście pojęcia zasad współżycia społecznego, a wbrew zgromadzonym w aktach dowodom; II. przepisów postępowania, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako p.p.s.a.) poprzez usankcjonowanie przez Sąd naruszenia przez organ norm prawa materialnego wskazanych powyżej w pkt 1 i 2. 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez pominięcie, a nawet zaakceptowanie przez Sąd mającego wpływ na wynik postępowania naruszenia przez organ całego szeregu przepisów postępowania, a mianowicie art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 75, art. 77 § 1 k.p.a., a zwłaszcza art. 80 k.p.a., w toku postępowania prowadzącego do wydania zaskarżonej decyzji z dnia 2 grudnia 2013 r. oraz decyzji ją poprzedzającej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie. Przed odniesieniem się do jej poszczególnych zarzutów przypomnieć należy, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego elementy konstrukcyjne i treściowe wyznaczają granice jej rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego wyznacza zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie z uwagi na podstawy, na których oparto skargę kasacyjną, jak i wobec sposobu ich uzasadnienia zasadne będzie łączne rozpoznanie zarówno zarzutów dotyczących prawa materialnego, jak i przepisów prawa procesowego. Trafność zarzutów dotyczących zastosowania prawa materialnego uzależniona jest bowiem od stwierdzenia, czy Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny okoliczności faktycznych mających miejsce w sprawie. W krajowym porządku prawnym wsparcie na podejmowanie działalności przez młodych rolników zostało określone jako działanie "Ułatwienie startu młodym rolnikom" – art. 5 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 64, poz. 427 ze zm.), a szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej na to działanie regulują przepisy rozporządzenia z dnia 17 października 2007 r., wydanego w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 29 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) powołanego rozporządzenia beneficjent powinien wydatkować, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70 % kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Z kolei § 19 pkt 2 stanowi, że beneficjent powinien przedłożyć w Agencji potwierdzone za zgodność z oryginałem przez pracownika Agencji lub notariusza kopie faktur, dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej lub innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje zgodne z założeniami biznesplanu - po zrealizowaniu każdej z inwestycji i nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy. Pomoc podlega zwrotowi w całości lub części, jeżeli beneficjent nie spełni warunków, o których mowa w § 18 ust. 1 rozporządzenia, lub nie przedłoży w Agencji dokumentów, o których mowa w § 19, co wynika z § 20 rozporządzenia. Powołane przepisy określają zobowiązania jakie beneficjent musi wykonać, aby mógł skorzystać z otrzymanej pomocy, bez konieczności jej zwrotu. Do spełnienia tych warunków skarżąca zobowiązała się już we wniosku o przyznanie pomocy zaznaczając odpowiednie rubryki w XIII punkcie wniosku. Obowiązki te wskazano również w decyzji z dnia 29 sierpnia 2008 r. przyznającej skarżącej pomoc z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom", zaznaczając, że beneficjent jest zobligowany do wywiązania się z nich. Realizacja założeń biznesplanu w zakresie planowanej inwestycji na kwotę co najmniej 70% pomocy, w określonym przez rozporządzenie czasie, jest jednym z takich zobowiązań. Już biznesplan na etapie składania wniosku musi przewidywać określone inwestycje na kwotę co najmniej 70% pomocy. Jest to warunek otrzymania pomocy zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3 lit. c rozporządzenia, który stanowi, że pomoc finansowa w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem, jest przyznawana osobie fizycznej jeżeli plan rozwoju gospodarstwa (biznesplan) przewiduje inwestycje na kwotę co najmniej 70% pomocy, z zastrzeżeniem § 18 ust. 3 rozporządzenia. Zatem, biorąc pod uwagę te regulacje wskazać należy, że aby wywiązać się z zobowiązań wynikających z § 18 i § 19 rozporządzenia i nie narazić się na konieczność zwrotu pomocy na podstawie § 20 rozporządzenia, należy w ciągu 3 lat od otrzymania pomocy wydatkować co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie i przedłożyć w określonym czasie dokumenty potwierdzające ten fakt. Jeżeli beneficjent chce przeznaczyć uzyskaną kwotę na inną inwestycję niż wskazana w biznesplanie załączonym do wniosku, to najpierw musi zwrócić się do organu o wyrażenie zgody, gdyż jest to zmiana warunków na jakich pomoc została udzielona. Ma na to 3 lata, gdyż w wciągu 3 lat musi wydatkować co najmniej 70% pomocy. Przypomnieć należy, że skarżącej została wypłacona pomoc z tytuł "Ułatwiania startu młodym rolnikom" w dniu 9 marca 2009 r., a więc datą graniczną na wydatkowanie w okresie 3 lat 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie, w przypadku skarżącej, to dzień 9 marca 2012 r. Kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie jest ustalenie, czy Sąd I instancji, podzielając podgląd wyrażony przez organ w zaskarżonej decyzji, prawidłowo przyjął, że skarżąca nie zrealizowała zobowiązania zawartego w § 18 ust. 1 pkt 3 lit b) rozporządzenia. Sąd I instancji stwierdził, że organ prawidłowo uznał, iż kosiarka marki Class, którą skarżąca ujęła w zmienionym biznesplanie, została zakupiona w grudniu 2012 r., a nie w grudniu 2011 r., jak twierdzi skarżąca. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, że na podstawie okoliczności niniejszej sprawy nie można przyjąć, aby skarżąca przedmiotową kosiarkę nabyła w grudniu 2011 r., w konsekwencji czego zasadne jest twierdzenie, że nie wypełniła warunku zawartego w § 18 ust. 1 pkt 3 lit b) rozporządzenia. Skarżąca, jak wskazywały organ oraz Sąd I instancji, po uzyskaniu pomocy finansowej prowadziła korespondencję z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie tej pomocy. Organ przypominał również skarżącej o konieczności dopełnienia obowiązku wynikającego z § 18 ust. 1 pkt 3 lit b) rozporządzenia, przed upływem terminu zawartego w tym przepisie (pismo organu z dnia 26 stycznia 2012 r.). Pismem z dnia 24 maja 2012 r. organ poinformował z kolei skarżącą, że nie udokumentowała wydatków na poziomie 70% przyznanej pomocy finansowej. W odpowiedzi na te pisma skarżąca nie informowała organu, że w grudniu 2011 r. zakupiła kosiarkę marki Class, który to wydatek chce włączyć do wydatków z tytułu pomocy "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Naczelny Sąd Administracyjny mając na uwadze powyższe okoliczności podziela stanowisko przyjęte przez Sąd I instancji, że gdyby umowa sprzedaży kosiarki została zawarta w dniu 2 grudnia 2011 r., jak twierdzi skarżąca, to zostałaby ona przedstawiona organowi wcześniej niż w dniu złożenia odwołania od decyzji organu I instancji ustalającej kwotę nienależnie pobranych płatności finansowych. Przemawiają za tym zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Naczelny Sąd Administracyjny podziela również stanowisko Sądu I instancji, iż z treści oświadczeń trzech dorosłych świadków, załączonych do skargi, nie wynika, że skarżąca w grudniu 2011 r. była właścicielem kosiarki Class, a jedynie, że w jej gospodarstwie tej kosiarki używano. Nie można tym samym zgodzić się z twierdzeniami skargi kasacyjnej, że wnioski wyprowadzone przez Sąd I instancji są błędne i właśnie nielogiczne. To uwzględnienie całości okoliczności sprawy opisanych powyżej, tj. dwie daty na umowie sprzedaży kosiarki, kilkukrotne przypomnienia organu o konieczności udokumentowania wydatkowanej pomocy, termin złożenia przedmiotowej umowy kupna – sprzedaży, niezłożenie deklaracji podatkowej w terminie, a więc wszystkie dowody zgromadzone w sprawie wzięte pod uwagę w ich całokształcie i wzajemnej relacji, świadczą o tym, że skarżąca w tamtym czasie nie była właścicielem przedmiotowej kosiarki. Mając na uwadze powyższe okoliczności, niezasadne są zarzuty prawa materialnego zawarte w skardze kasacyjnej. Nie mógł zostać zastosowany w sprawie § 20 ust. 4 pkt 1 w zw. z § 19 pkt 2 rozporządzenia. Przepis § 20 ust. 4 pkt 1 przewiduje, że w przypadku nieprzedłożenia w terminie dokumentu, o którym mowa w § 19 pkt 2 zwrotowi podlega 15% kwoty pomocy. Przepis ten będzie miał zastosowanie w przypadku gdy beneficjent wypełnił warunki przewidziane w § 18 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, a jedynie nie udokumentował w terminie trzech lat od dnia wypłaty pomocy wydatków poniesionych na inwestycje zgodne z planem. Należy zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że ustawodawca nie zawarł żadnych ograniczeń czasowych, co do możliwego opóźnienia, po których upływie spóźnione dokumenty uznać można byłoby za nieistniejące i że beneficjent do czasu zakończenia postępowania administracyjnego ma prawo złożyć brakujące dokumenty. Jednakże w rozpoznawanej sprawie, czemu dał wyraz organ w rozpoznawanej decyzji, a co zostało zaaprobowane przez Sąd I instancji, a także Naczelny Sąd Administracyjny, skarżąca nie wypełniła zobowiązania z § 18 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Wobec tego w stosunku do niej miał zastosowanie § 20 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, zgodnie z którym zwrotowi podlega 100% kwoty pomocy. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił przeprowadzone postępowanie administracyjne pod kątem przestrzegania wskazanych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 6, art. 7 art. 8, art. 9, art. 11). Nie doszło do naruszenia art. 80 k.p.a., gdyż organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i na podstawie analizy tego materiału dokonał wszechstronnej ich oceny, a stan faktyczny został prawidłowo ustalony. Stanowisko wyrażone w decyzji organ uzasadnił w sposób wymagany przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło