II SA/Rz 446/14

WyrokWSA w Rzeszowie2014-05-29

Skład orzekający: Ewa Partyka, Małgorzata Wolska, Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając o nakazie rozbiórki, może oprzeć swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na treści przedłożonego projektu budowlanego zamiennego, nie wykazując w sposób przekonujący, czy obiekt budowlany odpowiada definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonujący, czy obiekt budowlany podlegający rozbiórce odpowiada definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, opierając swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na treści projektu budowlanego zamiennego. Organ nadzoru budowlanego nie jest związany treścią takiego projektu i powinien ustalić charakter obiektu na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
Stan faktyczny
W sprawie rozpatrywana była decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) nakazująca rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi. Organ pierwszej instancji (PINB) pierwotnie nakazał inwestorowi sporządzenie projektu budowlanego zamiennego z uwagi na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu. Po przedłożeniu projektu, PINB uznał, że nie usunięto wszystkich nieprawidłowości i nakazał rozbiórkę, uznając budynek za wielorodzinny. WINB uchylił decyzję PINB i sam orzekł nakaz rozbiórki, uznając budynek za jednorodzinny z usługami hotelarskimi, opierając się na treści przedłożonego projektu budowlanego zamiennego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie charakteru budynku.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 maja 2014 r. sprawy ze skargi W. Z. i M. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. Z. kwotę 757 zł /słownie: siedemset pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. N. kwotę 257 zł /słownie: dwieście pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi W. Z. oraz M. N. jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwany dalej WINB) z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], o nakazie rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi,. Z treści zaskarżonej decyzji oraz akt administracyjnych wynikają następujące okoliczności faktyczne oraz prawne : w dniu 12 sierpnia 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej PINB) przeprowadził kontrolę części usługowej w budynku mieszkalnym z usługami hotelarskimi usytuowanym na działce nr ewid. 1403 położonej w I. Obiekt ten został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...], znak [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu M. N. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi na ww. działce. W trakcie kontroli organ ustalił, że inwestor realizując przedmiotowy obiekt odstąpił od warunków wydanego pozwolenia na budowę. Zrezygnowano z balustrad na balkonach wykonując pełną zabudowę co spowodowało zwiększenie kubatury budynku, od strony zachodniej zmieniono układ i kąt nachylenia połaci dachowej co stanowi zmianę geometrii dachu, zmieniono ukształtowanie terenu od strony południowej i zachodniej (wykonano półki wraz z murkami oporowymi). W związku z powyższym PINB wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wybudowania budynku pensjonatowego w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego, a następnie decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...], nałożył na inwestora – M. N. - obowiązek sporządzenia oraz przedłożenia w PINB, w terminie do dnia 31 grudnia 2011 r., 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku pensjonatowego, wybudowanego na działce nr ewid. 1403 położonej w I. Po przedłożeniu w dniu 20 grudnia 2011 r. przez inwestora projektu budowalnego zamiennego, pismem z dnia 8 lutego 2012 r. PINB zobowiązał inwestora do usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w tym projekcie w terminie do dnia 9 marca 2012 r. W dniu 8 marca 2012 r. M. N. ponownie przedłożył cztery egzemplarze projektu budowlanego zamiennego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] - PINB nakazał inwestorowi M. N. rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego o powierzchni zabudowy 257 m², wybudowanego na działce nr ewid. 1403 położonej w I. W uzasadnieniu wskazał, że analizując ponownie przedłożony projekt budowlany zamienny stwierdził, że usunięte zostały jedynie nieprawidłowości dotyczące zakresu sporządzenia projektu oraz braku wymaganych podpisów. Nie zostały usunięte nieprawidłowości związane z niezgodnością tego projektu z ustaleniami obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego (dalej MPZP) - uchwała Rady Miejskiej [...] z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...]. W ocenie organu samo przedłożenie projektu budowlanego zamiennego nie jest tożsame z wypełnieniem obowiązku wynikającego z decyzji zobowiązującej do przedłożenia takiego projektu. Fakt, że większość lokali w przedmiotowym budynku została już sprzedana jako lokale mieszkalne, świadczy o tym, że przedmiotowy budynek jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, a nie mieszkalnym jednorodzinnym, czy pensjonatowym. Tym samym inwestor nie wykonał obowiązku sporządzenia oraz przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, uwzgledniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Organ wyjaśnił, że zdecydowano o wydaniu decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, gdyż wydanie decyzji o zaniechaniu dalszych robot budowlanych byłoby swojego rodzaju fikcją prawną, gdyż roboty budowlane przy tym obiekcie zostały już zakończone. Nie ma zatem możliwości wydania nakazu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego, gdyż takie rozstrzygnięcie nie doprowadziłoby do wykonania budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami i nie doprowadziłoby do zgodności z ustaleniami planu. Odwołania od tej decyzji wnieśli E. K. i G. K., A. Z., W. Z., M. N., W. S., W. Z., J. D., B. O. i R. O., B. P. oraz M. P. reprezentowana przez B. P. – wspólnicy firmy "[...]" spółka cywilna z siedzibą w Ł. Postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. WINB stwierdził, że odwołanie J. D. zostało wniesione z uchybieniem terminu. Po rozpoznaniu pozostałych odwołań WINB decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], uchylił w całości decyzję PINB z dnia [...] kwietnia 2012 r. i jednocześnie nakazał inwestorowi – M. N. rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi, wybudowanego na działce ewid. nr 1403 położonej w I. W uzasadnieniu wskazał, że argumenty zawarte w odwołaniach nie mogą zostać uwzględnione, gdyż zachodzą okoliczności, wobec których organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do nakazania rozbiórki przedmiotowego budynku. Organ odwoławczy stwierdził, że w rozpoznawanym przypadku inwestor spełnił swój obowiązek jedynie formalnie przedkładając projekt budowlany zamienny. Projekt ten powinien zostać tak sporządzony, aby uwzględniał wszystkie roboty budowlane, które powinny zostać wykonane w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. W przedłożonym projekcie nie zostały uwzględnione roboty budowlane, które doprowadziłyby przedmiotowy budynek do stanu zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a wręcz inwestor i projektant stoją na stanowisku, że projekt ten został sporządzony zgodnie z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego. WINB stwierdził, że jeżeli po sprawdzeniu przedłożonego projektu okaże się, że zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego jest niemożliwe ze względu na jego sprzeczność z przepisami prawa, uzasadnionym jest wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego budynku. Bezprzedmiotowe jest też w rozpatrywanym przypadku nakazanie zaniechania dalszych robót budowlanych bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Nie można nakazać zaniechania dalszych robót budowlanych, gdyż doprowadziłoby to do sytuacji, w której pozostanie obiekt budowlany naruszający przepisy prawa miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dorowadzenie obiektu do stanu poprzedniego nie może mieć zastosowania w przypadku budowy nowego obiektu budowlanego, gdyż wówczas stan poprzedni – to stan w którym obiekt ten nie istniał. WINB wyjaśnił, że inwestor przedłożył projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzonego z usługami hotelarskimi, dlatego zreformował zaskarżoną decyzję, nakazując inwestorowi rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi. W. Z. reprezentowany przez adwokata skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (zwany dalej WSA) skargę na decyzję WINB z dnia [...] grudnia 2012 r. wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji, ewentualnie o stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) zasady dwuinstancyjności postępowania, z uwagi na fakt, że WINB wydał decyzję w zakresie przedmiotowo nieobjętym postępowaniem prowadzonym przez PINB, 2) art. 107 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. wobec braku uzasadnienia podstaw wydania nowej decyzji w zakresie dotychczas nierozpoznawanym, 3) art. 7, 77 i 107 k.p.a. przez nierozpoznanie zarzutów nieważności postępowania zgłoszonych przez W. Z. w odwołaniu od decyzji organu I instancji, oraz brak wszechstronnej analizy materiału dowodowego w sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do ustalenia, że budynek posadowiony na działce ewid. nr 1403 w I. jest budynkiem jednorodzinnym, podczas gdy w budynku tym wyodrębniono szereg samodzielnych lokali w rozumieniu ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, Nadto zaskarżonej decyzji zarzucono nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. albowiem: a) decyzja ta jest i była niewykolona już w dniu jej wydania, zaś niewykonalność ta ma charakter trwały, b) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą tj. przestępstwo zniszczenia mienia nabytego przez skarżącego skutkiem ustanowienia na jego rzecz prawa odrębnej własności lokalu w budynku położonym na działce ewid. nr 1403 w I. W uzasadnieniu skargi rozwinięto ww. zarzuty. Natomiast M. N. reprezentowany przez adwokata wniósł skargę do WSA na decyzję WINB z dnia [...] grudnia 2012 r. w części nakazującej skarżącemu rozbiórkę budynku, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w zaskarżonej części wobec istnienia przyczyn określonych w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 83 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.; zwanej dalej p.b.), ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w części objętej skargą oraz zasądzenie kosztów postępowania w sprawie według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) art. 51 ust. 5, art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. przez uznanie, że w przedmiotowej sprawie zaistniała konieczność wydania decyzji orzekającej rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi, podczas gdy – pomijając już brak wszelkich podstaw faktycznych do takiego orzeczenia już to w postaci rzekomej niezgodności projektu budowlanego zamiennego z ustaleniami MPZP Miasta I. – organ zobowiązany był w pierwszej kolejności do wymuszenia na inwestorze dokonania ewentualnych zmian lub przeróbek w zakresie niezbędnym do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami i wymogami pozwolenia na budowę czy przepisami prawa budowlanego, a nie orzekać o rozbiórce całości budynku nie mówiąc już o rozbiórce jego części, 2) art. 83 ust. 1 i 3 p.b. skutkujące nieważnością decyzji w zaskarżonej części, jeśli uwzględnić, że WINB orzekał w zaskarżonej decyzji jako organ I instancji (uchyla i nakazuje rozbiórkę), mimo, że jest organem wyższego stopnia w stosunku do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego i do jego właściwości jako organu I instancji nalezą wyłącznie zadania i kompetencje określone w ust. 1- w sprawach, o których mowa w art. 82 ust. 3 i 4 p.b. 3) art. 7 w zw. z art. 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, przez uznanie, że okoliczności na podstawie których oparto wydanie zaskarżonej decyzji zostały w dostateczny sposób udowodnione, stan faktyczny został dokładnie wyjaśniony z uwzględnieniem interesu społecznego, po wyczerpującym zebraniu i zinterpretowaniu całości materiału dowodowego sprawy, a decyzja należycie podaje tak jej podstawę prawną jak i faktyczną. W uzasadnieniu rozwinięto ww. zarzuty. W odpowiedzi na opisane wyżej skargi WINB wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 14 maja 2013 r., sygn. II SA/Rz 39/13 - WSA zawiesił postępowanie sądowe do czasu zakończenia sprawy zawisłej przed Głównym Urzędem Nadzoru Budowlanego w związku z odwołaniem W. Z. od decyzji WINB z dnia [...] marca 2013 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] października 2011 r., nr [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] października 2011 r., nr [...], nakładającej na inwestora M. N. obowiązek sporządzenia oraz przedłożenia w PINB, w terminie do dnia 31 grudnia 2011 r., 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku pensjonatowego, wybudowanego na działce nr ewid. 1403 położnej w I. 10 czerwca 2013 r. wpłynęła do WSA decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. Rozstrzygnięciem tym utrzymano w mocy decyzję WINB z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] października 2011 r., nr [...] nakładającej na inwestora M. N. obowiązek sporządzenia oraz przedłożenia w PINB, w terminie do dnia 31 grudnia 2011 r., 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku pensjonatowego, wybudowanego na działce nr ewid. 1403 położnej w I. W związku z powyższym WSA postanowieniem z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 39/13 podjął zawieszone postępowanie sądowe. Następnie Sąd ustalił, że W. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. Pismem z dnia 20 sierpnia 2013 r. WSA zwrócił się do WSA w Warszawie z prośbą o wypożyczenie całości akt administracyjnych dotyczących skargi W. Z. na decyzję WINB z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Pismem z dnia 30 sierpnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1562/13 WSA w Warszawie poinformował, że w chwili obecnej nie jest możliwe wypożyczenie w/w akt administracyjnych, gdyż sprawa została skierowana do oczekujących na termin rozprawy. Postanowieniem z dnia 20 września 2013 r. sygn. II SA/Rz 39/13 WSA zawiesił postępowanie sądowe w niniejszej sprawie do czasu zakończenia sprawy zawisłej przed WSA w Warszawie, w związku ze skargą W. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. WSA w Warszawie w dniu 27 marca 2014 r. stwierdził prawomocność wyroku, wydanego w sprawie o sygn. VII SA/Wa 1562/13. Wyrokiem tym Sąd oddalił skargę W. Z. na decyzję GINB z dnia [...] czerwca 2013 r., o nr [...]. W związku z powyższym WSA postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 39/13, podjął zawieszone postępowanie sądowe. W dniu 19 maja 2014 r. wpłynął do Sądu wniosek W. Z. o zawieszenie postępowania sądowego z uwagi na to, że w dniu [...] października 2013 r. Rada Miejska [...] podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]". Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skargi jako częściowo uzasadnione podlegają uwzględnieniu. Należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, iż istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Organy nadzoru budowlanego działyły w niniejszej sprawie na podstawie przepisu art. 51 ust. 5 p.b. W myśl jego treści, w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Natomiast art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., stanowi, iż organ w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Nakaz rozbiórki został umotywowany przez WINB tym, że przedstawiony do zatwierdzenia projekt budowlany nie odpowiada treści obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zawartego w uchwale Rady Miasta [...] z dnia [...] lutego 2006 r., o nr [...] (zwany dalej MPZP). Zdaniem Sądu, Organ drugiej instancji wykazał niezgodność projektu budowlanego zamiennego opracowanego w styczniu 2012 r. z zapisami konturu MPZP o oznaczeniu MN p, o przeznaczeniu zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna z predyspozycjami do lokalizacji zabudowy pensjonatowej, w zakresie: 1) dopuszczalnej ilości kondygnacji budynku. Z projektu budowlanego zamiennego wynika, że budynek posiada cztery kondygnacje nadziemne w tym jedną na poddaszu, przez co nie jest zgodny z § 25 pkt 5 c MPZP, który dopuszcza zabudowę budynkami mieszkalnymi i pensjonatowymi nie wyżej niż trzy kondygnacje w tym jedna kondygnacja w poddaszu (s. 10 decyzji WINB), 2) dopuszczalnej wysokości budynku. W § 25 pkt 5b MPZP ustalono nieprzekraczalną wysokość budynku na 12 m. Natomiast projekt budowlany zamienny na przekroju budynku A-A przewiduje wysokość budynku 12,78 m, liczoną od najniżej położonego terenu przy ścianie budynku do kalenicy górnej (s. 11 decyzji WINB). W rezultacie, Sąd podziela stanowisko Organu odwoławczego, że tak ustalone niezgodności projektu zamiennego z regulacjami MPZP, były okolicznościami uniemożliwiającymi jego zatwierdzenie w świetle art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. Stosownie do tej regulacji: przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W tym zakresie, nie znalazł potwierdzenia zarzut skargi M. N. oparty na twierdzeniu naruszenia przez organy nadzoru budowlanego art. 7 w związku z art. 77 i art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. WSA kontrolując zaskarżoną decyzję dostrzegł nieprawidłowości polegające na przyjęciu przez WINB, że nielegalny obiekt budowlany jest obiektem jednorodzinnym. Kwestia ta została poruszona w skardze W. Z. w zakresie zarzutu podnoszącego nieprzeanalizowanie przez WINB całości materiału dowodowego, co doprowadziło do ustalenia, że budynek posadowiony na działce nr 1403 w I. jest budynkiem jednorodzinnym, podczas gdy w budynku tym wyodrębniono szereg samodzielnych lokali w rozumieniu ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. Należy przypomnieć, iż Organ odwoławczy postanowił w całości uchylić zaskarżoną decyzję PINB o nakazaniu inwestorowi M. N. rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego i jednocześnie orzec o nakazaniu rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organ odwoławczy na stronie nr 11 uzasadnienia decyzji umotywował to stanowisko następująco : Ponieważ inwestor przedłożył projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi, zreformowałem zaskarżoną decyzję, nakazując inwestorowi – Panu M. N., zam. [...] – rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z usługami hotelarskimi, wybudowanego na działce ewid. nr 1403 położonej w I. Organ odwoławczy wyłącznie na tym ustaleniu opiera swe stanowisko oraz idące za nim rozstrzygnięcie reformatoryjne. Sąd Administracyjny nie może podzielić stanowiska o tym, że o charakterze obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z przepisami prawa przesądza inwestor w treści przedłożonego na wezwanie organu projektu budowlanego zamiennego. Projekt budowlany zamienny sporządzony w związku z realizacją obowiązku wynikającego z art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. jest dowodem tworzonym na potrzeby postępowania naprawczego. Jak każdy dowód, także i projekt budowlany zamienny podlega swobodnej a nie legalnej ocenie organu prowadzącego postępowanie wyjaśniające. Te twierdzenia nie mogą budzić jakiejkolwiek wątpliwości w świetle przepisów art. 7, art. 77 oraz art. 80 K.p.a.. Organ nadzoru budowlanego nie jest więc związany jego treścią, a w szczególności nie jest związany oceną sporządzającego dokument, co do kwalifikacji przedmiotu postępowania naprawczego. To w oparciu o całość materiału dowodowego w sprawie, organ powinien ustalić z jakim dokładnie rodzajem znanego ustawie obiektu budowlanego ma do czynienia. W niniejszej sprawie, WINB zdecydował się na wydanie decyzji reformatoryjnej z tej tylko przyczyny, że projekt budowlany zamienny charakteryzuje wzniesiony przez M. N. obiekt mieszkalny jako jednorodzinny. Przyjmując to ustalenie za prawdziwe nie podano przyczyn, dla których Organ pierwszej instancji popełnił błąd stwierdzając w swym rozstrzygnięciu, że obiekt budowlany jest w obiektem wielorodzinnym. Przypomnieć wypada, że PINB uznał, iż budynek zaprojektowano jako wielorodzinny, gdyż przewidziano w nim odrębne lokale mieszkalne, a ponadto większość lokali w przedmiotowym budynku została sprzedana. Dlatego według PINB nie odpowiada on definicji budynku jaką podaje art. 3 pkt 2a p.b. W myśl zawartej w nim definicji, pod pojęciem budynku mieszkalnego jednorodzinnego należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się (podkreślenie Sądu) wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. WINB nie podzielił oceny PINB, co do tego że budynek objęty postępowaniem naprawczym jest budynkiem wielorodzinnym, nie przedstawiając na to twierdzenie kontrargumentów w postaci przekonujących dowodów mogących prowadzić do odmiennych wniosków, niż te jakie wyprowadził na podstawie analizy materiału dowodowego organ pierwszej instancji. Należy zgodzić się z zarzutem, że adresaci decyzji, a więc także nabywcy lokali, nie zostali przekonani o tym, że przedmiot postępowania naprawczego nie odpowiada podanej wyżej ustawowej definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zdaniem Sądu, decyzja o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego powinna w sposób precyzyjny opisywać obiekt podlegający przymusowej rozbiórce, bowiem to na jej podstawie w przypadku gdy inwestor nie wykona w sposób dobrowolny orzeczonego obowiązku, będzie sporządzany tytuł wykonawczy w postępowaniu egzekucyjnym. Egzekucja obowiązku rozbiórki nie może dotyczyć obiektu nieistniejącego. Jeżeli faktycznie przedmiotowy budynek jest budynkiem wielorodzinnym, zaś decyzja o nakazie rozbiórki jest skierowana do budynku jednorodzinnego, to może to zadecydować o bezprzedmiotowości postępowania egzekucyjnego. Dlatego te kwestie mają także znaczenie kluczowe z punktu widzenia realizacji przepisów prawa budowlanego. Reasumując, WINB powołując się wyłącznie na zapis projektu budowlanego zamiennego nie udowodnił, że obiekt budowlany podlegający rozbiórce odpowiada definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego określonej w art. 3 pkt 2a p.b. Zdaniem Sądu, to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik zakończonego postępowania odwoławczego, skoro poprzez naruszenie art. 7, 77 i 80 K.p.a. nie wykazano przekonująco podstaw do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. WINB ponownie prowadząc postępowanie będzie obowiązany uwzględnić to uchybienie, co winno polegać na wyjaśnieniu na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy przedmiot postępowania naprawczego odpowiada definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego czy też jest on budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym Wniosek o zawieszenie postępowania sądowego nie mógł zostać przez Sąd uwzględniony albowiem kontrola zaskarżonych rozstrzygnięć administracyjnych, przeprowadzana jest według stanu prawnego obowiązującego w dacie podejmowania rozstrzygnięcia przez organ. Dlatego ewentualne zmiany prawa miejscowego, jakie nastąpiłyby po wydaniu kwestionowanej decyzji WINB, nie mogły mieć znaczenia dla końcowego wyniku niniejszego postępowania. W świetle tych ustaleń, koniecznym było uchylenie zaskarżonej decyzji WINB na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. O kosztach postępowania przez WSA orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji nastąpiło w oparciu o art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło