II OZ 1247/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 708/13 wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownemu rozpoznania Postanowieniem z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 708/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie, ponieważ uprawdopodobnił on przesłanki określone w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." Sąd podał, iż z akt administracyjnych sprawy wynika, że Wójt Gminy M. decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], nakazał skarżącemu odtworzenie bruzdy spływowej na jego działce nr ewid. [...], w sposób umożliwiający odpływ powierzchniowej wody opadowej z gruntów działki nr ewid. [...]. W sentencji tej decyzji organ określił również wymagane parametry przedmiotowej bruzdy w ten sposób, że w jej początkowym górnym odcinku, o długości około 90 m, winna ona posiadać: głębokość 0,5 m, szerokość dna 0,5 m i szerokość górą 1,0 m. Zaskarżoną decyzją SKO w Lublinie utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Sąd stwierdził, że wykonanie obowiązku nałożonego na skarżącego decyzją organu pierwszej instancji, utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją, który to obowiązek sprowadza się do wykonania robót ziemnych na odcinku o długości co najmniej 90 m, ze swej istoty może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Ponadto skarżący uprawdopodobnił w swoim wniosku, iż wykonanie powyższego obowiązku może wywołać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Skarżący wskazał bowiem, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do niekontrolowanego przepływu wód powierzchniowych i opadowych, powodując zniszczenie w obrębie gruntów skarżącego, a także uniemożliwiając użytkowanie rolnicze części tych gruntów. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył uczestnik postępowania – J. Ś. wskazując, że orzeczenie Sądu I instancji jest niezasadne, ponieważ A.K. nie wykazał w wystarczający sposób spełnienia przesłanek zawartych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem autora zażalenia w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające podjęcie takiego rozstrzygnięcia, ponieważ nie ma możliwości, by działania mające na celu wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowały szkodę na gruntach sąsiednich. Wręcz przeciwnie, to niewykonywanie zaskarżonej decyzji spowoduje w przyszłości po raz kolejny zalanie okolicznych nieruchomości, a tym samym szkodę wyrządzoną właścicielom sąsiednich nieruchomości. J.Ś. wskazał ponadto, iż niesłusznym jest uznanie, że skarżący w sposób dostateczny wykazał, że wykonanie nałożonego na niego obowiązku może doprowadzić do niekontrolowanego przepływu wód powierzchniowych i opadowych, powodując zniszczenie w obrębie gruntów skarżącego, a zatem uniemożliwienie użytkowania rolniczego części tych gruntów. Podał, że ustalenia co do przebiegu oraz wykonania bruzdy wykonywał biegły, któremu wiarę dały organy obu instancji i którego opinia przeczy sugestiom A.K. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględniając przy tym obowiązek orzekania sądu administracyjnego na podstawie akt sprawy (art. 166 w związku z art. 133 § 1 p.p.s.a.) uznać należy, że rozpoznanie żądania wstrzymania wykonania aktu lub czynności i wydanie postanowienia, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie może nastąpić wyłącznie na podstawie samego wniosku. Wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, sąd administracyjny powinien w równym stopniu uwzględnić materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione powyżej przesłanki, od spełnienia których uzależnione zostało udzielenie ochrony tymczasowej. Ocena ta, nie może przy tym pomijać potrzeby (nakazu) uwzględnienia poszanowania praw wszystkich uczestników postępowania. Sąd, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powinien brać pod uwagę interesy prawne i stanowiska wszystkich uczestników postępowania, albowiem niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., może zachodzić nie tylko po stronie wnoszącego skargę (wnioskodawcy), ale również po stronie innych uczestników postępowania. Uzasadnia to konieczność przeprowadzania oceny potrzeby udzielenia ochrony tymczasowej również przez pryzmat uwarunkowań odnoszących się na tle okoliczności sprawy do innych, niż skarżący, uczestników postępowania (por. post. NSA z dnia 10 lutego 2006 r., sygn. akt II OZ 102/06; M. Szubiakowski, Glosa do ww. post., "OSP" 206, z. 10, s. 555-557). Odnosząc przedstawione uwagi do uzasadnienia zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że Sąd I instancji uwzględniając wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej pominął w swoich rozważaniach przedstawione powyżej kwestie, co odnieść należy do elementu oceny zasadności udzielenia ochrony tymczasowej, który wiązać należy z prawami J.Ś. Wobec tego więc, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, Sąd I instancji nie odniósł się do podniesionych powyżej kwestii, których potrzeba i konieczność rozważenia - tymbardziej ze względu na przedmiot sprawy - jest istotna z punktu widzenia oceny trafności orzeczenia o wstrzymaniu/odmowie wstrzymania aktu lub czynności, postanowienie to uznać należało za nieprawidłowe. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.