VII SA/Wa 245/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi [...] sp. k. z siedzibą w Warszawie, [...] k. z siedzibą w Warszawie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia oceny technicznej skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] wydanym dnia [...] grudnia 2013 r. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakładające na [...] sp. z o.o. w [...] obowiązek przedłożenia organowi – w terminie miesiąca od dnia uostatecznienia się postanowienia sporządzonej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane oceny technicznej wykonanych robót budowlanych dotyczących sieci elektroenergetycznej pomiędzy stacjami trafo oznaczonymi jako P1/55 i PG1 na terenie działek nr [...], [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...], pod względem prawidłowości wykonania i zgodności z obowiązującymi przepisami budowlanymi. W ocenie organu odwoławczego nałożenie wyżej opisanego obowiązku na zobowiązaną spółkę było zasadne. Na podstawie zebranego materiału dowodowego nie można jednoznacznie stwierdzić oceny prawidłowości wykonanych robót budowlanych i bezpieczeństwa ich wykonania. Postanowienie wydane na podstawie art. 81c ma charakter dowodowy i nie rozstrzyga sprawy co do istoty. Przedłożenie żądanej dokumentacji pozwoli organowi orzec merytorycznie w kwestii czy stan ww. robót budowlanych nie zagrażają bezpieczeństwu ludzi i mienia i czy w związku z tym kwalifikuje się do pozostawienia w stanie istniejącym, czy też zachodzi konieczność wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie ich do odpowiedniego stanu technicznego. Ponadto odnosząc się do zarzutów wskazanych w zażaleniu organ wyjaśnił, iż jak wskazała sama strona skarżąca wykonane roboty zostały zinwentaryzowane przez geodetów a następnie wprowadzone do zasobu geodezyjno-kartograficznego. Zgodnie z art. 29a ust. 1 Prawa budowlanego budowa przyłączy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 20, wymaga sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przepis ten daje inwestorowi możliwość realizacji przyłączy bez zgłoszenia. W związku z tym nie można uznać wybudowania przedmiotowej sieci za samowolę. Natomiast kwestia naruszenia prawa własności w niniejszym przypadku winna być badana na gruncie prawa cywilnego przed sądem powszechnym. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły [...] sp. k . i [...] sp. k. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji pełnomocnik skarżących spółek zarzucił organowi naruszenie: 1. art. 31 ust. 1 pkt 20 w zw. z art. 29a Prawa budowlanego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez organ, iż inwestycja spółki [...] sp. z o.o. w postaci budowy sieci elektroenergetycznej nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, ani nawet zgłoszenia podczas, gdy zgodnie z obowiązującymi przepisami – art. 31 ust. 2 pkt 1 a contrario dla budowy sieci elektroenergetycznej niezbędnym jest uzyskanie pozwolenia na budowę; 2. art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie i uznanie, iż realizacja inwestycji przez [...] sp. z o.o. nie wymaga spełnienia wymogu dysponowania gruntem na cele budowlane, a kwestia uzyskania tytułu prawnego do gruntu jest kwestią prawa cywilnego; 3. art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie, a w efekcie przyjęcie, iż możliwym jest dokonanie legalizacji samowoli budowali wykonanej przez [...] sp. z o.o. w trybie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego w sytuacji, w której brak jest zgody właścicieli nieruchomości na dysponowanie gruntem na cele budowlane, a zatem niemożliwym spełnienie jest pkt 2, tj. doprowadzenie do zgodności budowy z prawem, jeżeli ta spełniać będzie wymogi techniczne; 4. art. 7, 75 i 77 kpa poprzez nieprzeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego wobec pominięcia przy orzekaniu dowodów z dokumentacji zdjęciowej wykonanej podczas prowadzonych przez spółkę [...] sp. z o.o. robót budowlanych polegających na położeniu dodatkowego okablowania "4eSP" i "2eSP+eNP", podczas gdy wynika z niej, iż została wykonana nowa inwestycja budowlana, która wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a tym samym nieistotnym przy braku przesłanek do legalizacji inwestycji jest ocena techniczna wykonanych robót; 5. art. 7, 77 i 80 kpa poprzez ich błędne zastosowanie i w efekcie brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego w sprawie i uznanie, iż inwestycja realizowana przez spółkę [...] sp. z o.o. jest budową przyłącza, która nie wymaga pozwolenia na budowę, podczas gdy z całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie i twierdzeniom również [...] sp. z o.o. nie mamy do czynienia z przyłączem, a budową sieci na odcinku kilkuset metrów przez działki nr [...], [...] i [...], a następnie pod ul. [...] do stacji trafo na działce [...], gdzie ma dopiero miejsce przyłączenie, a w drugim kierunku do stacji Pl/55. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty podane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), , dalej p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia. Poddawszy zaskarżone postanowienie ocenie legalności wyznaczonej przez wyżej przywołane przepisy Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono przepisów prawa, będących podstawą jego wydania i z tego względu skarga okazała się nieuzasadniona. Na wstępie należy zaznaczyć, że przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest wyłącznie postanowienie o charakterze dowodowym wydanym w trybie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Stosownie do tego przepisu organy administracji architektoniczno - budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości, co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1 (uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Wykładnia językowa przepisu art. 81 c ust. 2 ustawy wskazuje, że przepis ten daje uprawnienie nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości, a więc nie jakiekolwiek wątpliwości, ale o charakterze kwalifikowanym. Stosując powyższy przepis, który ma charakter szczególny i który stanowi podstawę do nałożenia na stronę określonych obowiązków, w tym także finansowych nie można dokonywać wykładni rozszerzającej. Stąd też organ wydając postanowienie na podstawie art 81 c ust ustawy Prawo budowlane obowiązany jest wykazać istnienie uzasadnionych wątpliwości, czyli wykazać spełnienie ustawowej przesłanki w danym konkretnym stanie faktycznym sprawy. Organ nie ma prawa nałożyć obowiązku sporządzenia ekspertyzy, jeżeli w danej sprawie nie występuje przesłanka uzasadnionych wątpliwości (wyrok NSA z 13 września 2011 r. sygn. akt II OSK 1331/10, LEX nr 1151841). Podkreślić należy, że ustawowa przesłanka, czyli istnienie uzasadnionych wątpliwości nie może być automatycznie utożsamiana z faktem wykonania robót w ramach samowoli budowlanej, nie może stanowić samodzielnej i wystarczającej przesłanki nałożenia obowiązków określonych w art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane (wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 marca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 288/04, LEX nr 842612). W rozpoznawanej sprawie organ wyjaśnił przyczynę wydania postanowienia – wskazując na charakter wykonanych robót, które ulegają zakryciu po ich zakończeniu co powoduje, że organ samodzielnie nie mógł dokonać ich oceny w żadnym zakresie. W tym miejscu należy ponownie podkreślić, że wydane postanowienie nie jest rozstrzygnięciem merytorycznym w postępowaniu prowadzonym na wniosek skarżących spółek. Ma ono jedynie charakter dowodowy, nie kończy postepowania administracyjnego i nie przesądza o kierunku rozstrzygnięcia w konkretnym postępowaniu administracyjnym. Dodać należy, że na tym etapie postępowania, gdy przedmiotem kontroli jest postanowienie dowodowe wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, Sąd nie był uprawniony do wypowiadania się w zakresie istnienia, czy też nie samowoli budowlanej, gdyż naruszyłby granice orzekania wyznaczone art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.