II GSK 2133/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Anna Robotowska Sędzia del. WSA Inga Gołowska (spr.) Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 2 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. R. i M. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 czerwca 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 550/14 w sprawie ze skargi Ł. N. na decyzję A. R. i M. R. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W., 2. zasądza od Ł. N. na rzecz A. R. i M. R. 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. I. Wyrokiem z 12 czerwca 2014r. sygn. akt: V SA/Wa 550/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uwzględnił skargę Ł. N. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] listopada 2013r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności finansowej ze środków unijnych i uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie oraz zasądził od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz Ł. N. kwotę 200,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Referując stan sprawy, Sąd I instancji podał, że [...] Oddział Regionalny ARiMR rozstrzygnięciem, z [...] listopada 2013r. wydanym po rozpoznaniu wniosku Ł. N. o przyznanie pomocy w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych", na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013r. poz. 173), odmówił przyznania pomocy z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w §14 ust. 4 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z 17 października 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 193, poz. 1397, ze zm.). Ł. N. pismem z [...] października 2013r. został poinformowany o konieczności dokonania uzupełnień złożonego wniosku. Powyższe pismo zostało odebrane przez niego w dniu [...] października 2013r. Zgodnie z informacją zawartą w piśmie termin na dostarczenie wymaganych uzupełnień wynosił 21 dni kalendarzowych od dnia otrzymania pisma tj. do [...] listopada 2013r. (ze względu na dzień ustawowo wolny od pracy tj. [...] listopada 2013r.). W dniu [...] listopada 2013r. ([...] listopada 2013r. data nadania) wpłynęła prośba o przedłużenie terminu na uzupełnienie dokumentów i była to data po terminie na złożenie uzupełnień. W związku z powyższym, że sobota nie jest uznana za dzień ustawowo wolny od pracy, termin nie został zachowany. Niezależnie od powyższego organ przypomniał, że strona nie dokonała niezbędnych uzupełnień złożonego wniosku, albowiem: 1. nie złożyła wyjaśnień dotyczących wielkości ekonomicznej gospodarstwa; 2. nie dostarczyła dokumentów z ponownie przeprowadzonego postępowania offsetowego, dokumentacji dotyczącej ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, jak i dokumentów dotyczących posiadania gruntów; 3. nie wyjaśniła rozbieżności dotyczących posiadania zwierząt; 4. nie dostarczyła oświadczenia współposiadacza gospodarstwa o wyrażeniu zgody na ubieganie się o przyznanie pomocy przez wnioskodawcę; 5. we wniosku o przyznanie pomocy nie poprawiła szeregu precyzyjnie określonych pozycji. Organ podkreślił, że również w Planie Rozwoju Gospodarstwa nie dokonano niezbędnych wyjaśnień i uzupełnień. II. Rozstrzygnięcie opisane powyżej zaskarżył Ł. N. zarzucając mu naruszenie art. 22 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, w związku z §14 ust. 4 pkt 4 i §17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z 17 października 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o stwierdzenie bezskuteczności czynności oraz zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. III. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uznał, że skarga była zasadna. W pisemnych motywach wyroku, Sąd I instancji podał, że za wadliwe uznać należało rozważania organu dotyczące niezachowania przez skarżącego terminu na wniesienie prośby o jego przedłużenie w związku z zamiarem uzupełnienia dokumentów. Art. 57§4 k.p.a. stanowi, że jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy następny dzień powszedni. Dokonując interpretacji powyższego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów, z 15 czerwca 2011r., sygn. akt: I OPS 1/11 uznał sobotę za dzień ustawowo wolny od pracy i nie podzielił poglądu wyrażonego przez Sąd Najwyższy, który w podjętej przez siebie uchwale 7 sędziów, z 25 kwietnia 2003r. sygn. akt: III CZP 8/03 stwierdził, że sobota nie jest dniem uznanym ustawowo za wolny od pracy w rozumieniu art. 115 k.c., w związku z art. 165§k.p.c. i nadał jej moc zasady prawnej. Zarówno organy administracji jak i sądy administracyjne winny respektować przy rozpoznawaniu spraw postanowienia uchwały NSA z 15 czerwca 2011r., sygn. akt: I OPS 1/11 oraz poglądy wyrażone w jej uzasadnieniu. IV. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, działając przez pełnomocnika, zaskarżyła powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. 1). art. 269§1 p.p.s.a. poprzez oparcie swojego rozstrzygnięcia na uchwale NSA z 15 czerwca 2011r. sygn. akt: I OPS i uznanie jej mocy wiążącej a w konsekwencji stwierdzenie, iż sobota jest dniem równorzędnym z dniem ustawowo wolnym od pracy, podczas gdy uchwałą dotyczy przepisu, który nie znajduje zastosowania w sprawie (tj. art. 57§4 k.p.a.) w zw z czym brak jest podstaw do uznania, iż Agencja rozpoznając sprawę powinna respektować postanowienia tej uchwały, 2). art. 141§4 p.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia przyczyn powołania się przez WSA na uchwałę dotyczącą przepisu, który nie znajdował zastosowania w sprawie, a nie na uchwałę SN z 25 kwietnia 2003r. sygn. akt: III CZP 8/03, która dotyczy mającego w sprawie zastosowanie art. 115 k.c., 3). art. 22 ust. 2 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich poprzez zastosowanie art. 57§4 k.p.a. podczas gdy z art. 22 ust. 2 ustawy o wspieraniu wprost wynika, że w sprawach o udzielenie pomocy w ramach działania ,,Modernizacja gospodarstw rolnych" nie stosuje się tego przepisu. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi, który wydał orzeczenie oraz o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania wg norm przepisanych. Uzasadniając skargę kasacyjną skarżąca przedstawiła uzasadnienie wniesionych zarzutów oraz stanowisko w sprawie. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie sporządzono. V. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, gdyż ma usprawiedliwione podstawy, a zaskarżone orzeczenie nie odpowiada prawu (argumentum a contrario z art. 184 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 183§1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone w §2 art. 183 p.p.s.a. w tej sprawie nie występują. Przystępując do oceny zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że zasadny okazał się zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Problem prawny jaki zarysował się w sprawie poddanej kontroli instancyjnej dotyczył dopuszczalności stosowania art. 57§4 k.p.a. do postępowań administracyjnych prowadzonych w oparciu o przepisy ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich a w konsekwencji tego, czy sobota winna być traktowana jako dzień ustawowo wolny od pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., opierając się na treści uchwały NSA z 15 czerwca 2011r. sygn. akt: I OPS 1/11 w której stwierdzono, że sobota jest dniem równorzędnym z dniem ustawowo wolnym od pracy w rozumieniu art. 57§4 k.p.a., zakwestionował stanowisko organu wedle którego upływ terminu przypadający na sobotę traktowaną jako dzień roboczy, powoduje, że pismo złożone dopiero w poniedziałek jest pismem złożonym już po terminie, zakreślonym do dokonania określonej czynności. Zasadnie autor skargi kasacyjnej zarzuca wadliwość wyroku Sądu I instancji w tej kwestii. WSA w W., w pisemnych motywach wyroku nie wyjaśnił dlaczego cyt. uchwała NSA miała zastosowanie w tej sprawie jak również nie wskazał przyczyn dla których pominął art. 115 k.c., dokonując kontroli zaskarżonej odmowy przyznania płatności. Powyższe uchybienia, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego świadczą o naruszeniu art.141§4 i art. 269 p.p.s.a. Uchybienie to stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Także zarzut naruszenia art. 22 ust. 2 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, poprzez zastosowanie w przedmiotowej sprawie art. 57§4 k.p.a. jest zasadny. Zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy, do postępowań w sprawach przyznania pomocy na podstawie umowy prowadzonych przez podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Jak wynika natomiast z § 33 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, wydanego na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, obliczania i oznaczania terminów związanych z wykonywaniem czynności w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy i wypłaty środków finansowych z tytułu pomocy dokonuje się zgodnie z przepisami k.c. dotyczącymi terminów. Powyższe oznacza, że Sąd I instancji, kontrolując odmowę przyznania płatności skarżącemu Ł. N., zupełnie pominął treść art. 22 ust. 2 ustawy oraz przywołany przepis rozporządzenia wykonawczego a to spowodowało, że w sposób nieuprawniony przyjął, iż w sprawie organy powinny zastosować przepis art. 57§4 k.p.a. WSA w W. wadliwie też zanegował potrzebę stosowania uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2003r. sygn. akt: III CZP 8/03 w której stwierdzono, że sobota nie jest dniem uznanym ustawowo za dzień wolny od pracy w rozumieniu art. 115 k.c. w zw z art. 165§1 k.p.c. Naczelny Sąd Administracyjny z tego względu uwzględnił skargę kasacyjną i na podstawie art. 185§1 p.p.s.a. uchylił zaskarżone orzeczenie w całości, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania WSA w W.. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji uwzględni powyższe rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego dokonując kontroli zaskarżonej odmowy przyznania płatności. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205§2 p.p.s.a. Wynagrodzenie pełnomocnika organu w kwocie 280,00 zł określono na podstawie §14 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. (tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 490 z zm.).