II SA/Wa 876/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Janusz Walawski (spr.), Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2014 r. sprawy ze skargi J. W. na orzeczenie Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby oddala skargę Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 129 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz. U. Nr 104, poz. 708 z poźn. zm.), po dokonaniu analizy i oceny całokształtu okoliczności i materiału dowodowego w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko J. W. - funkcjonariuszowi Delegatury Centralnego Biura Antykorupcyjnego w [...], obwinionemu o to, że: a) pomimo mianowania decyzją personalną nr [...] z dnia [...] września 2011 r. na stanowisko [...], nie stawił się w miejscu pełnienia służby i nie podjął obowiązków służbowych, czym zaniechał wykonania czynności służbowej, tj. o przewinienie dyscyplinarne, o którym mowa w art. 107 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, b) wbrew ciążącemu na nim obowiązku wynikającym z § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 września 2006 r. w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego (Dz. U. Nr 177, poz. 1311), nie uprzedził bezpośredniego przełożonego Naczelnika Wydziału [...] Delegatury Centralnego Biura Antykorupcyjnego [...] o niemożności stawienia się do służby, przyczynie takiej nieobecności oraz przewidywanym okresie jej trwania, a także nie usprawiedliwił swojej nieobecności, tj. o przewinienie dyscyplinarne, o którym mowa w art. 107 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy, Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego uznał J. W. winnym zarzucanych mu czynów oraz orzekł karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego, po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, działając na podstawie art. 133 ust. 4 pkt 1 ustawy o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego w uzasadnieniu orzeczenia podał, że w toku postępowania dyscyplinarnego zostało udowodnione, że J. W., po wyrażeniu w dniu [...] września 2011 r. zgody na przeniesienie na pełnienie służby na stanowisku [...] w Wydziale [...] Delegatury CBA [...], nie stawił się do służby w wyznaczonym przez przełożonego terminie i miejscu. Organ podniósł, że funkcjonariusz temu nie zaprzecza, twierdząc jednak, że w rozmowie telefonicznej kadrowej, która miała miejsce w dniu [...] września 2011 r., jak i w rozmowie telefonicznej z Dyrektorem Delegatury CBA [...] nie otrzymał takiego polecenia, twierdząc, że wydanie mu polecenia stawienia się do służby byłoby żądaniem jego wykonania niezgodnego z prawem. Organ podał, że funkcjonariusz nie stawił się do służby, pomimo tego, że miał wyznaczony zakres obowiązków i odpowiedzialności odpowiedni do posiadanego orzeczenia lekarskiego. Nie usprawiedliwił nieobecności w służbie, a po rozmowie telefonicznej z Dyrektorem Delegatury w dniu [...] września 2011 r. nie kontaktował się z bezpośrednim przełożonym i nie określił czasu trwania swojej nieobecności w służbie. Stawił się w Delegaturze CBA [...] dopiero w związku z toczącym się postępowaniem dyscyplinarnym, po otrzymaniu wezwania z dnia [...] października 2011 r. związanego z jego przesłuchaniem w dniu [...] października 2011 r. W ustalonym stanie faktycznym bez znaczenia pozostaje, że funkcjonariusz stawił się do służby w dniu [...] października 2011 r. po otrzymaniu orzeczenia z dnia [...] października 2011 r. nr [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA stwierdzającego jego niezdolność do służby związanej z wykonywaniem czynności operacyjno - rozpoznawczych i dochodzeniowo - śledczych. Funkcjonariusz nie pełnił służby w okresie od dnia [...] września 2011 r. do dnia [...] października 2011 r. oraz nie powiadomił bezpośredniego przełożonego o przyczynie nieobecności i czasie jej trwania, czym naruszył dyscyplinę służbową w stopniu uzasadniającym wydalenie go ze służby. Orzeczenie Szefa CBA z dnia [...] stycznia 2012 r. stało się przedmiotem skargi wniesionej przez J. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której odniósł się do stanowiska organu przedstawionego w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia i wniósł o jego uchylenie. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 października 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1350/12 uchylił zaskarżone orzeczenie i określił, że nie podlega ono wykonaniu w całości. Sąd w uzasadnieniu wyroku podał, że organ nie ustalił stanu faktycznego w sposób odpowiadający warunkom wynikającym z art. 107 § 3 Kpa. Treść uzasadnienia skarżonego orzeczenia świadczy o tym, iż organ przytoczył w nim jedynie twierdzenia poszczególnych świadków i skarżącego. Nie dokonał jednakże ich oceny pod kątem wiarygodności, a w konsekwencji nie zbudował na ich podstawie spójnej i jednolitej wersji zdarzeń. W szczególności organ nie wyjaśnił kluczowej w niniejszej sprawie kwestii rozbieżności pomiędzy twierdzeniami Dyrektora Delegatury CBA [...], że wydał stronie polecenie służbowe stawienia się do służby w dniu [...] września 2011 r., a twierdzeniem skarżącego, że otrzymał od niego polecenie stawienia się do służby dopiero po zakończeniu badań lekarskich. Bez wyjaśnienia zaś tej materii, kwestią niezbadaną pozostaje, to czy w istocie doszło do naruszenia przez skarżącego dyscypliny służbowej. Podkreślić należy, że to uchybienie organu jest na tyle istotne, że uniemożliwia tutejszemu Sądowi dokonanie analizy poprawności merytorycznej zapadłego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego, w dniu 4 kwietnia 2014 r. wydał wyrok o sygn. akt. I OSK 157/13, którym uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądził od J. W. na rzecz organu koszty postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny podał, że uszło uwadze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że zagadnienie odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego jest określone w rozdziale 7 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz. U. Nr 104, poz. 708 z późn. zm.) - "Odpowiedzialność dyscyplinarna funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego". Jest to pełna regulacja materialnoprawna, jak i procesowa postępowania dyscyplinarnego. Jedynie art. 135 ust. 1 powołanej ustawy zawiera odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania karnego. Zgodnie z tym przepisem, w zakresie nieuregulowanym w niniejszej ustawie, do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, dotyczące wezwań, terminów, doręczeń i świadków, z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych oraz zatrzymania i doprowadzenia świadków. W postepowaniu dyscyplinarnym do świadków nie stosuje się art. 184 Kodeksu postępowania karnego. W ustawie o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym nie ma przepisu odsyłającego do stosowania w postępowaniu dyscyplinarnym Kpa. Sprawa odpowiedzialności dyscyplinarnej nie jest bowiem sprawą administracyjną załatwianą w formie decyzji administracyjnej. Wymogi formalne orzeczenia dyscyplinarnego zostały określone w art. 129 ust. 2 powołanej ustawy, którego pkt 6 stanowi, że orzeczenie dyscyplinarne powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Treść tego przepisu nie jest tożsama z treścią art. 107 § 3 Kpa, który dokładnie określa, co powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji administracyjnej. W przypadku uzasadnienia orzeczenia dyscyplinarnego, ustawodawca nie określił szczegółowych wytycznych. Oznacza to, że w tym zakresie pozostawił organowi dyscyplinarnemu możliwość swobodnej, lecz nie dowolnej oceny dowodów. Sądowa kontrola oceny dowodowej w istocie oznacza jedynie sprawdzenie, czy nie wykazuje ona błędów natury faktycznej lub logicznej, bądź, czy nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie należy rozumieć osąd o pewnej wartości, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestii zastosowania określonego przepisu prawa do wydania takiego, a nie innego rozstrzygnięcia. Nadto stosownie do art. 153 powołanej ustawy, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W tym miejscu podkreślić należy, że sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych ogranicza się do kontroli prawidłowości poczynionych ustaleń przez organ administracji publicznej. Celem postępowania przed sądem administracyjnym nie jest bowiem ustalenie stanu faktycznego, lecz ocena czy właściwe w sprawie organy ustaliły prawidłowo stan faktyczny sprawy. Mając powyższe na uwadze oraz przy uwzględnieniu wiążących wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego, co do dalszego postępowania, dokonując kontroli legalności zaskarżonego orzeczenia Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie wydane orzeczenie dyscyplinarne jest zgodne z prawem. Zgodnie z art. 107 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz. U. Nr 104, poz. 708 z poźn. zm.), funkcjonariusz podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej za naruszenia dyscypliny służbowej oraz w innych przypadkach określonych w ustawie. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest: 1) odmowa wykonania albo niewykonanie polecenia przełożonego, względnie organu uprawnionego na podstawie ustawy do wydawania poleceń funkcjonariuszom CBA, z wyłączeniem poleceń, o których mowa w art. 71 ust. 2; 2) zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy; 3) niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa; 4) wprowadzenie w błąd przełożonego lub innego funkcjonariusza, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę służbie, funkcjonariuszowi lub innej osobie; 5) postępowanie przełożonego w sposób przyczyniający się do rozluźnienia dyscypliny służbowej w podległej jednostce organizacyjnej lub komórce organizacyjnej CBA; 6) stawienie się do służby w stanie po spożyciu alkoholu lub po użyciu podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub używanie podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez CBA; 7) utrata służbowej broni palnej, amunicji lub legitymacji służbowej; 8) utrata przedmiotu stanowiącego wyposażenie służbowe, którego wykorzystanie przez osoby nieuprawnione wyrządziło szkodę obywatelowi lub stworzyło zagrożenie dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa powszechnego; 9) utrata materiału zawierającego informacje niejawne; 10) ujawnianie informacji pozostającej w związku z wykonywaniem czynności służbowych. Skarżącego uznano winnym popełnienia przewinienia dyscyplinarnego określonego w pkt 3 powyżej przytoczonego przepisu i na podstawie art. 113 ust. 1 pkt powołanej ustawy została mu wymierzona kara dyscyplinarna wydalenia ze służby. Zgodnie z art. 129 ust. 1 i 2 ustawy o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, na podstawie oceny zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym materiału dowodowego przełożony dyscyplinarny wydaje orzeczenie o: 1) uniewinnieniu albo 2) odstąpieniu od ukarania, albo 3) ukaraniu, albo 4) umorzeniu postępowania. 2. Orzeczenie powinno zawierać: 1) oznaczenie przełożonego dyscyplinarnego; 2) datę wydania orzeczenia; 3) imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe obwinionego; 4) opis przewinienia dyscyplinarnego zarzucanego obwinionemu wraz z kwalifikacją prawną; 5) rozstrzygnięcie o uniewinnieniu, stwierdzeniu winy i odstąpieniu od ukarania lub wymierzeniu kary dyscyplinarnej albo umorzeniu postępowania dyscyplinarnego; 6) uzasadnienie faktyczne i prawne orzeczenia; 7) pouczenie o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania; 8) podpis, z podaniem imienia i nazwiska przełożonego dyscyplinarnego, oraz pieczęć jednostki organizacyjnej CBA. Analizując zaskarżone orzeczenie Sąd stwierdził, że odpowiada ono warunkom określonym w powyżej przytoczonym przepisie, w szczególności zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, które nie wykazuje błędów natury faktycznej lub logicznej i nie jest sprzeczne z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy. Zgodnie z art. 126 powołanej ustawy, przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego. Należy zgodzić się z organem, że korzystając z przekazanego przez ustawodawcę wyłącznie tym podmiotom prawa do oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie, rozstrzygnął rozbieżności pomiędzy zeznaniami Dyrektora Delegatury CBA [...], a wyjaśnieniami skarżącego na korzyść tego pierwszego. W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie to nie zostało podjęte na podstawie dowolnej oceny dowodów i mieści się w swobodnej ich ocenie. Podstawowym obowiązkiem skarżącego, wynikającym z decyzji personalnej Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] września 2011 r. było stawienie się do służby w dniu [...] września 2011 r. w Wydziale [...] Delegatury Centralnego Biura Antykorupcyjnego [...], nawet jeżeli nie posiadał orzeczenia komisji lekarskiej potwierdzającej jego zdolność do pełnienia służby przy realizacji zadań operacyjno-śledczych. Skarżący posiadał bowiem ważne orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia [...] sierpnia 2006 r. określające jego zdolność do służby związanej z wykonywaniem funkcji kierowniczych, specjalistycznych lub administracyjno-technicznych. Obowiązek zapewnienia skarżącemu pełnienia służby zgodnie z posiadanym orzeczeniem lekarskim ciążył na kierowniku jednostki organizacyjnej Delegatury CBA [...]. Skarżący na rozprawie w dniu 10 lipca 2014 r. podał, że od dnia doręczenia rozkazu o przeniesieniu nie był osobiście w Delegaturze CBA [...], a wszystkie sprawy załatwiał telefonicznie. W ocenie Sądu, takie postępowanie skarżącego, przy uwzględnieniu że wcześniej zajmował on wysokie stanowisko kierownicze w Biurze Kadr i Szkolenia CBA, organ zasadnie ocenił jako mające wpływ na zaostrzenie wymiaru kary. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, Sąd ocenia że stanowią one jedynie polemikę skarżącego ze stanowiskiem organu i ustalonym w sprawie stanem faktycznym i prawnym. Przedstawione przez skarżącego argumenty, w żaden sposób nie usprawiedliwiają faktu, że nie stawił się on do służby w wyznaczonym terminie. Nawet jeżeli uwzględni się, że skarżący nie posiadał ważnego orzeczenia komisji lekarskiej uprawniającego do wykonywania czynności operacyjno-śledczych to miał on obowiązek stawić się do służby, gdyż z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy nie wynika, że z obowiązku tego został zwolniony. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.