III SA/Kr 1170/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie WSA Hanna Knysiak – Molczyk WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2014 r. sprawy ze skargi Ł. K. na akt Prezydenta Miasta z dnia 9 lipca 2013 r. w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy I. uchyla zaskarżony akt, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata M. P., Adwokaci i Radcowie Prawni Sp. P., ul. [...] w K, kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. Pismem z dnia 8 lipca 2013 r., znak: [...], Prezydent Miasta poinformował Ł. K. o odmowie przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Ł. K. złożył w dniu 23 stycznia 2012 r. wniosek o przyznanie lokalu mieszkalnego z zasobu Gminy. Z odpowiedzi udzielonej przez Prezydenta Miasta za pismem z dnia 13 lutego 2012 r. wynikało, że za osoby o niezaspokojonych potrzebach mieszkaniowych, które uprawnione są do ubiegania się o przyznanie lokalu z zasobów mieszkaniowych Gminy, nie są uznawane osoby pozbawione wolności, stosownie do przepisu § 49 ust. 1 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia [...] 2007 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy (Dz. Urz. Woj. z dnia 5 grudnia 2007 r., Nr 850, poz. 5589 ze zm.). Na negatywne rozpatrzenie wniosku Ł. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z 14 września 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 413/12, skargę odrzucił, bowiem skarżący nie poprzedził skargi wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. Ł. K. złożył w dniu 3 czerwca 2013 r. kolejny wniosek o przyznanie lokalu z mieszkaniowego zasobu Gminy, podtrzymując w uzasadnieniu, że jego sytuacja życiowa uzasadnia przyznanie mu lokalu socjalnego, bowiem został eksmitowany z dotychczas zajmowanego mieszkania i po opuszczeniu zakładu karnego stanie się osobą bezdomną. O negatywnym rozpatrzeniu wniosku skarżący został poinformowany pismem Zastępcy Dyrektora Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta z 8 lipca 2013 r., znak: [...]. W uzasadnieniu negatywnego dla skarżącego stanowiska wskazano, że zgodnie z § 54 ust. 1 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia [...] 2012 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń (Dz. Urz. Woj. z dnia 9 listopada 2012 r., poz. 5817), za osoby o niezaspokojonych potrzebach mieszkaniowych nie są uznawane osoby pozbawione wolności w związku z zastosowaniem środka zabezpieczającego lub odbywaniem kary pozbawienia wolności. Oznacza, to zdaniem organu, że w trakcie przebywania w zakładzie karnym nie istnieje możliwość ubiegania się o udzielenie pomocy mieszkaniowej. Przepisy gminne nie przewidują bowiem w tym czasie takiej formy pomocy polegającej na wcześniejszym złożeniu wniosku oraz wpisaniu na listę osób oczekujących na lokal mieszkalny. Poinformowano skarżącego, że taka możliwość otwiera się dopiero z chwilą opuszczenia zakładu karnego. W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa z dnia 17 lipca 2013 r. skarżący podtrzymał swój wniosek wraz z uzasadnieniem. W odpowiedzi na powyższe wezwanie organ administracji nie znalazł podstaw do zmiany zajętego stanowiska. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na pismo z dnia 8 lipca 2013 r., znak: [...], Ł. K. podniósł ponownie argumentację zawartą we wnioskach kierowanych do organu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że z uwagi na fakt niespełniania przez skarżącego podstawowych kryteriów do ubiegania się o najem lokalu z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych stanowisko organu było prawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga była dopuszczalna i podlegała rozpatrzeniu. Podkreślić bowiem należy, że kwestionowany skargą akt Prezydenta Miasta z dnia 8 lipca 2013 r., znak: [...], jak wynika z analizy obowiązujących w tej kwestii przepisów, przebiegu postępowania w tym przedmiocie i uzasadnienia tego aktu, został wydany na etapie ustalenia przez organ spełnienia warunków przez skarżącego do umieszczenia go na liście mieszkaniowej. Nie jest to więc z pewnością akt dotyczący odmowy skierowania skarżącego do zawarcia umowy o najem konkretnego lokalu mieszkalnego, który podejmowany jest w późniejszym etapie, a który nie podlega kontroli sądu administracyjnego lecz kognicji sądów powszechnych (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1922/12), lecz jest to akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Kwestionowany skargą akt Prezydenta Miasta został wydany na podstawie przepisów uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia [...] 2012 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń (Dz. Urz. Woj. z dnia 9 listopada 2012 r., poz. 5817), w tym w szczególności na podstawie § 54 ust. 1 pkt 2 tej uchwały. Wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 14 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 149/13 stwierdzono nieważność § 54 ust. 1 pkt 2 ww. uchwały Rady Miasta. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn.. akt I OSK 575/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie z dnia 14 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 149/13. Wobec powyższego, biorąc pod uwagę skutki stwierdzenia nieważności przepisu aktu prawa miejscowego, który zawiera normy o charakterze ogólnym, abstrakcyjnym i wyznaczające sposób zachowania się określonych adresatów w sytuacjach przewidzianych w tych normach, które obowiązują do czasu utraty przez nie mocy obowiązującej w przypadkach wskazanych w ustawach lub w nich samych, stwierdzić należy, że negatywne stanowisko Prezydenta Miasta wyrażone w kwestionowanym skargą akcie, zostało wydane bez podstawy prawnej. Mimo, że nastąpiło to z dniem 14 listopada 2013 r., to stwierdzenie nieważności działa z mocą wsteczną, a więc tak, jak by w ogóle wskazanego przepisu - § 54 ust. 1 pkt 2 ww. uchwały Rady Miasta - w ogóle nie było od początku w wiążącym strony, jak i Prezydenta Miasta, akcie prawa miejscowego. Z powyższych powodów skargę należało uwzględnić uznając kwestionowany nią akt za naruszający prawo. Sąd nie mógł jednak stwierdzić nieważności zaskarżonego aktu, gdyż zgodnie z art. 146 § 1. P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla jedynie ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł, na podstawie art. 200 w zw. z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), jak w pkt II sentencji wyroku.