I OSK 2397/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-24

Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Monika Nowicka, Iwona Kosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek przyznać zasiłek celowy w pełnej wnioskowanej kwocie na pokrycie kosztów zakupu leków, jeśli wnioskodawca spełnia kryteria ustawowe, a organ dysponuje ograniczonymi środkami finansowymi?
Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej nie ma obowiązku przyznania zasiłku celowego w pełnej wnioskowanej kwocie, nawet jeśli wnioskodawca spełnia kryteria ustawowe. Decyzja w sprawie zasiłku celowego ma charakter uznaniowy, a organ musi uwzględnić nie tylko potrzeby wnioskodawcy, ale także swoje możliwości finansowe oraz potrzeby innych osób znajdujących się w trudnej sytuacji. Ograniczone środki finansowe mogą uzasadniać przyznanie zasiłku w niższej kwocie niż wnioskowana.
Stan faktyczny
D.P. złożył wniosek o zasiłek celowy na zakup leków. Organ pierwszej instancji przyznał częściową kwotę, odmówił przyznania reszty, uzasadniając to ograniczonymi środkami finansowymi i koniecznością zaspokojenia potrzeb innych osób. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę D.P., a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.), Sędzia NSA Monika Nowicka, Sędzia del. WSA Iwona Kosińska, Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Mazur, po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Ol 619/14 w sprawie ze skargi D.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 15 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Ol 619/14, po rozpoznaniu sprawy ze skargi D.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego, oddalił skargę (pkt 1); przyznał od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie adwokatowi [...] kwotę 240 złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu na rzecz skarżącego D.P. (pkt 2). Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w M., działający z upoważnienia Burmistrza M., decyzją z dnia 19 lutego 2014 r. nr [...], na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 4, art. 7 pkt 6, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 39 ust. 1, art. 106 ust. 1 i art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U z 2013 r., poz. 182 ze zm., dalej w skrócie u.p.s.), przyznał D.P. zasiłek celowy w kwocie 150 zł na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków oraz odmówił przyznania zasiłku celowego w kwocie 272 zł na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków. W uzasadnieniu decyzji podał, że D.P. w dniu 21 stycznia 2014 r. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na wykupienie leków w lutym 2014 r., w którym wskazał, że jest po zawale mięśnia sercowego, ma nadciśnienie tętnicze i inne przewlekłe choroby, co powoduje, że musi systematycznie przyjmować lekarstwa. W oparciu o przeprowadzony wywiad środowiskowy ustalono, iż wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności na czas określony do dnia 30 listopada 2014 r. i z tego tytułu otrzymuje zasiłek stały w kwocie 529 zł miesięcznie. Zamieszkuje w jednoizbowym mieszkaniu o powierzchni użytkowej 14,3 m². Lokal jest zajmowany bez tytułu prawnego, gdyż wnioskodawca odmówił podpisania umowy najmu z zarządcą i naliczane jest odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu. W ocenie organu D.P. spełnia przesłanki przyznania zasiłku celowego, określone w art. 7 pkt 5 i 6 u.p.s., gdyż jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, cierpi na choroby przewlekłe, a jego dochód nie przekracza kryterium dochodowego określonego w przepisach cyt. ustawy. Jednocześnie organ wyjaśnił, że poza zasadnością przyznania wsparcia jest zobowiązany również ustalić, czy przyznanie pomocy odpowiada celom i mieści się w możliwościach pomocy społecznej – art. 3 ust. 4 u.p.s. W związku z powyższym organ przedstawił środki finansowe jakimi dysponuje na przyznawanie i wypłatę wsparcia w formie zasiłków celowych i stwierdził, że z powodu ich zmniejszenia oraz z uwagi na stale zwiększającą się liczbę osób i rodzin ubiegających się o przyznanie pomocy nie jest w stanie przyznać D.P. wsparcia w pełnej wnioskowanej przez niego kwocie. Wskazał, że w okresie od stycznia 2014 r. do dnia wydania decyzji w niniejszej sprawie do organu pomocy społecznej wpłynęło 653 podań o przyznanie zasiłków celowych oraz 470 wniosków o przyznanie zasiłków okresowych. Z uwagi na posiadane środki oraz niezbędne wydatki takie jak: pokrycie kosztów utrzymania mieszkańców miasta M. w DPS, pokrycie części kosztów utrzymania dzieci z terenu miasta M. w placówkach opiekuńczych, przewidywany koszt zapewnienia niezbędnego schronienia osobom tego pozbawionym, konieczność pokrycia kosztów posiłków dla dzieci i uczniów w szkołach oraz konieczność zabezpieczenia odpowiednich środków na zakup w okresie zimowym opału i węgla dla osób potrzebujących wsparcie celowe jest ograniczone. Organ podał również wysokość środków, które w miesiącu styczniu 2014 r. wydatkował na wypłatę zasiłków celowych oraz wskazał, że wsparcie na zakup leków zostało udzielone dla 11 osób na łączną kwotę 2880 zł, co daje średnią kwotę na ten cel w wysokości 143,27 zł. Wsparcie przyznane wnioskodawcy kształtuje się w górnych granicach przyznawanych świadczeń na zaspokojenie tej potrzeby. D.P. jest osobą samotnie gospodarującą, nie ma innych osób na utrzymaniu i dysponuje stałym comiesięcznym dochodem w postaci zasiłku stałego w maksymalnej wysokości. Ma zatem przynajmniej potencjalne możliwości, aby chociaż częściowo zaspokajać zgłoszoną potrzebę z własnych środków. Zdaniem organu, przyznanie wyżej wymienionemu wszelkiej pomocy o jaką wnioskuje, skutkowałoby zmniejszeniem rozmiaru wsparcia dla osób znajdujących się w trudniejszej od niego sytuacji. Wnioskodawca stale zwiększa swoje żądania i skupia się na dokumentowaniu własnych potrzeb i wydatków twierdząc, że są mu one należne od Skarbu Państwa. Uwzględniając fakt, że co miesiąc otrzymuje on zasiłek stały w maksymalnej wysokości 529 zł, uznać należy, iż jest on w stanie sfinansować część kosztów zakupu leków we własnym zakresie. Z tego względu D.P. przyznano świadczenie pieniężne z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków w kwocie 150 zł jednorazowo i odmówiono przyznania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w kwocie 272 zł z przeznaczeniem na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków. Ponadto organ podał, że w 2013 r. wnioskodawca otrzymał wsparcie w postaci zasiłków w łącznej kwocie 11.675,32 zł, co stanowi średnio miesięcznie kwotę 972,94 zł, zaś wysokość wsparcia udzielonego mu w styczniu 2014 r. wyniosła 1060,61 zł. Na skutek wniesienia przez D.P. od powyższej decyzji odwołania sprawę rozpoznawało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie, które decyzją z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniło, że zasiłek celowy należy do fakultatywnych form pomocy społecznej. Osoba ubiegająca się o to świadczenie pieniężne spełniająca przesłanki określone w art. 7 pkt 5 i 6 u.p.s. musi liczyć się z tym, że nie każdy jej wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie przez organ pomocy społecznej uwzględniony, gdyż na rozmiar świadczenia mają wpływ nie tylko uzasadnione potrzeby wnioskodawcy ale również możliwości finansowe organu. W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji szczegółowo przeanalizował swoje możliwości finansowe oraz liczbę osób i rodzin pozostających w kręgu udzielanej pomocy w postaci zasiłków celowych, w tym wsparcia na zakup leków w styczniu 2014 r. i zasadnie stwierdził, że wsparcie przyznane wnioskodawcy kształtuje się w górnych granicach przyznawanych świadczeń na zaspokojenie przedmiotowej potrzeby. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi D.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, w której wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji. W uzasadnieniu skargi wskazał na treść art. 67 i 68 Konstytucji RP i wynikające z nich prawo do przyznania mu przez organ pomocy społecznej zasiłku celowego w kwocie w całości pokrywającej koszty zakupu niezbędnych leków. Ponadto skarżący podał, że organom orzekającym w sprawie znany jest fakt, iż gmina M. od 1990 r. nie dostarczyła mu lokalu zamiennego, czym przysporzyła mu wielkie trudności oraz , że decyzja została wydana po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 września 2012 r. sygn. akt II SA/Ol 338/12, w którym nakazał on organowi przeprowadzenie dokładnego postępowania wyjaśniającego. Skarżący zarzucił również, iż organ pierwszej instancji nie wyjaśnił, które z przypisanych mu leków są niezbędne, a które nie mają znaczenia w konieczności ich stosowania w leczeniu jego przewlekłych chorób. Zdaniem skarżącego, w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji naruszyły przepisy prawa materialnego, gdyż koszt zakupu niezbędnych leków przerzuciły na zasiłek stały, przyznany na zaspokojenie elementarnych potrzeb życiowych. W ocenie skarżącego Sąd powinien rozstrzygnąć, czy osoba na zasiłku stałym powinna mieć przyznany zasiłek celowy na wykupienie niezbędnych leków ratujących życie i zdrowie w całości, co odpowiada treści art. 68 ust. 1 Konstytucji RP. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 i 2 u.p.s., pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Celem tej pomocy nie jest jednak wyręczanie osoby w zaspokajaniu jej wszelkich potrzeb życiowych, lecz jedynie wspieranie w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienie jej życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc ta jest udzielana na podstawie przepisów cyt. ustawy, między innymi w postaci zasiłku celowego. Z treści art. 39 ust. 1 u.p.s. wynika, że w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. W świetle art. 39 ust. 2 u.p.s., zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Świadczenie pieniężne z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego nie ma charakteru obligatoryjnego, lecz uznaniowy. Uznaniowy charakter decyzji nie pozwala organowi na dowolność w podjęciu rozstrzygnięcia w sprawie, ale również nie nakazuje spełnienia każdego żądania osoby ubiegającej się o to świadczenie pieniężne. Spełnienie przez osobę ustawowych kryteriów do otrzymania zasiłku celowego nie nakłada na organ obowiązku jego przyznania w wysokości żądanej przez stronę. Organ rozpoznający wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi bowiem rozważyć nie tylko interes osoby ubiegającej się, ale również interes innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2008 r. sygn. akt I OSK 624/07 oraz wyrok NSA z dnia 26 września 2000 r. sygn. akt I SA 945/00, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu pierwszej instancji, analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie prowadzi do wniosku, że powyższe wymogi zostały zachowane. Organ pomocy społecznej pierwszej instancji sporządził wywiad środowiskowy, w toku którego ustalono, że skarżący ma 65 lat, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest bezrobotny, legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (wydanym do dnia 30 listopada 2014 r.) i otrzymuje zasiłek stały w wysokości 529 zł miesięcznie. Spełnia przesłanki do przyznania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego określone w art. 7 pkt 5 i 6 u.p.s. Organ biorąc pod uwagę, zarówno sytuację materialną skarżącego, jak również uwzględniając możliwości finansowe oraz konieczność zaspokojenia potrzeb innych osób i rodzin występujących o przyznanie pomocy, prawidłowo udzielił skarżącemu wsparcia w postaci przyznania zasiłku celowego w kwocie 150 zł jednorazowo na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków oraz odmówił przyznania zasiłku celowego w kwocie 272 zł na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wskazał, że niewątpliwie sytuacja materialna i życiowa skarżącego jest dość trudna, to jednak decyzja o przyznaniu mu zasiłku celowego z przeznaczeniem tylko na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków znajduje oparcie w przepisach prawa. Zauważyć należy, iż z akt sprawy wynika, że nie jest to jedyne wsparcie, które skarżący otrzymuje z pomocy społecznej. Pomoc finansowa jest mu udzielana regularnie co miesiąc. Posiada on także świadczenie pieniężne w formie zasiłku stałego w kwocie 529 zł miesięcznie. W 2013 r. skarżący uzyskał pomoc w łącznej kwocie 11.675,32 zł, tj. średnio miesięcznie kwotę 972,94 zł. Wysokość wsparcia udzielonego mu w styczniu 2014 r. wyniosła 1060,61 zł. Oprócz zasiłku stałego w wysokości 529 zł miesięcznie, skarżący otrzymywał zasiłki celowe, między innymi na zakup odzieży, bielizny, butli gazowych do przygotowywania posiłków, na dożywianie, częściowe pokrycie kosztów zakupu leków. Nie można oczekiwać, że świadczenia z pomocy społecznej staną się stałą i systematyczną formą wspomagania skarżącego we wskazanej przez niego wysokości, gdyż pomoc społeczna realizowana w formie zasiłku celowego ma za zadanie jedynie wspomóc osoby potrzebujące wsparcia, nie jest natomiast świadczeniem stałym. Ponadto organ wykazał, iż przyznał skarżącemu takie świadczenie w wysokości jakiej był w stanie udzielić z uwagi na środki, którymi dysponował. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 151 i art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), orzekł, jak w sentencji wyroku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł D.P., reprezentowany przez adwokata i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzucił naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U z 2013 r., poz. 182 ze zm.), przez nieuzasadnione przyjęcie, iż przeznaczenie zasiłku celowego na zakup leków, o który wnosi skarżący, nie będzie miało na celu umożliwienia mu przezwyciężenia trudnej sytuacji bytowej. Wskazując na powyższą podstawę kasacyjną wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych, albowiem nie zostały one uiszczone w całości, ani w części. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podał, że warunkiem korzystania z pomocy społecznej jest ustalenie, że wnioskowana pomoc ma charakter niezbędnej, jej udzielenie ma nastąpić w ściśle określonym celu, jakim jest przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej, a następnie stwierdzenie, że udzielenie pomocy jest konieczne z uwagi na fakt, iż osoba wnioskująca nie może własnymi zasobami i możliwościami przezwyciężyć trudnej sytuacji, w jakiej się znalazła. Oznacza to, że pomoc społeczna powinna zostać udzielona dopiero wtedy, gdy jednostka w sytuacji kryzysowej przestaje być samowystarczalna. Okoliczności, których wystąpienie uprawnia do przyznania zasiłku celowego, zostały przez ustawodawcę wskazane jedynie przykładowo. Przyjąć zatem trzeba, że również każda inna potrzeba, o ile będzie potrzebą niezbędną, może stanowić podstawę uprawnienia do otrzymania tego świadczenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Po 173/2011 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 24 maja 2011 r. , sygn. akt II SA/Op 525/2010). W ocenie autora skargi kasacyjnej, zakup leków jest w hierarchii skarżącego jedną z najważniejszych potrzeb, w związku z czym przyjęcie przez organ, że koszt zakupu leków powinien być pokryty z zasiłku stałego jest dla niego krzywdzący, gdyż zasiłek stały nie wystarcza w pełni na zaspokojenie jego innych podstawowych potrzeb życiowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na podstawie określonej w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., przy czym istota podniesionego w niej zarzutu sprowadza się do zakwestionowania stanowiska Sądu pierwszej instancji, który rozstrzygnięcie organu pomocy społecznej o przyznaniu D.P. zasiłku celowego w kwocie 150 zł na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków oraz odmowę przyznania zasiłku celowego w kwocie 272 zł na częściowe pokrycie kosztów zakupu leków, uznał za prawidłowe. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 39 ust. 1 u.p.s., poprzez jego błędną wykładnię, jest niezasadny. Zasiłek celowy, uregulowany w art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., jest jedną z form pomocy społecznej. Przepis ten stanowi, że w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zauważyć należy, iż przyznanie zasiłku celowego ma na celu umożliwienie zaspokojenia niezbędnych potrzeb, a następnie powrotu do życia w warunkach odpowiadających godności człowieka (art. 3 ust. 1 u.p.s.). Udzielane w ramach pomocy społecznej wsparcie ma zatem charakter jedynie pomocniczy (art. 2 ust. 1 u.p.s.). Oznacza to, że jedynie uzupełnia ono środki, możliwości i uprawnienia własne osoby objętej systemem świadczeń z pomocy społecznej i musi łączyć się ze współdziałaniem z jej strony, zmierzającym do przezwyciężenia powstałych trudności życiowych. Rozstrzygnięcie w przedmiocie zasiłku celowego jest podejmowane przez organy w ramach uznania administracyjnego. Wskazać należy, iż przepis art. 39 ust. 1 u.p.s. nie może być interpretowany z pominięciem innych przepisów powołanej ustawy, w tym m.in. art. 3 ust. 4 u.p.s., nakładającego na organy pomocy społecznej obowiązek uwzględnienia budżetu, którym dysponują na realizację przypisanych im przez ustawodawcę celów. Organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają bowiem w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą swoje zadania wykonywać. W związku z tym są one zobligowane dokonywać oceny nie tylko niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do tych świadczeń, ale także własnych możliwości finansowych. Organy pomocy społecznej są więc upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, gdyż posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbę osób, wymagających wsparcia. Muszą zatem dokonywać gradacji wagi potrzeb zgłaszanych przez takie osoby. W ramach pomocy społecznej nie jest zatem możliwe zaspokojenie wszystkich, nawet uzasadnionych, potrzeb osób uprawnionych do przedmiotowych świadczeń. Nawet niewielkie przesunięcie środków, którymi dysponuje organ, może skutkować brakiem realizacji ustalonych celów, jak chociażby udzielenie pomocy osobom bardziej potrzebującym. W takim przypadku przyznanie osobie ubiegającej się o świadczenie z pomocy społecznej zasiłku celowego w wysokości niższej od wnioskowanej może być podyktowane brakiem dostatecznych środków na jego pokrycie i to nawet wówczas, gdy osoba ta, z uwagi na swoją sytuację osobistą i majątkową, spełnia kryteria niezbędne do jego otrzymania. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie prawidłowo podzielił stanowisko organu, który uznał, że w sytuacji, gdy skarżący posiada inne środki, a brak jest dowodów na to, że są one niewystarczające do zaspokojenia chociażby w części potrzeby, o której sfinansowanie ubiegał się w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym, to w pierwszej kolejności powinien był skorzystać z tych środków. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionej podstawy i w oparciu o art. 184 P.p.s.a. podlega oddaleniu. Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wyjaśnić należy, iż w niniejszej sprawie działa on na zasadzie prawa pomocy. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za zastępstwo wykonane na zasadzie prawa pomocy, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258 – 261 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło