II OSK 1145/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-01-27
Skład orzekający: sędzia NSA Jerzy Siegień, sędzia NSA Teresa Kobylecka, sędzia del. WSA Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym, który nie jest inwestorem, posiada interes prawny w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącym robót budowlanych w częściach wspólnych nieruchomości, jeśli wskazuje na wadliwe wykonanie tych robót i ich negatywne konsekwencje dla jego lokalu?Ratio decidendi
Właściciel lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym, który nie jest inwestorem, nie posiada interesu prawnego w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącym robót budowlanych w częściach wspólnych nieruchomości, jeśli wadliwe wykonanie tych robót nie wynika z wydanej decyzji, a jedynie z nieprawidłowości wykonania umowy o roboty budowlane. Interes prawny musi być oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego, a subiektywne odczucie wpływu inwestycji nie jest wystarczające.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi właściciela lokalu mieszkalnego na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na odwodnienie budynku z izolacją ścian piwnic. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) uchylił decyzję GINB, uznając, że skarżący posiada interes prawny ze względu na zalewanie jego piwnic i zawilgocenie lokalu mieszkalnego. GINB złożył skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędne przyznanie skarżącemu przymiotu strony.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 stycznia 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Siegień (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Teresa Kobylecka sędzia del. WSA Jakub Zieliński Protokolant: starszy inspektor sądowy Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 1057/14 w sprawie ze skargi E. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 listopada 2014 r. uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.
Wojewoda Lubuski decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. umorzył wszczęte na wniosek J. S., E. N., A. K. oraz A. M. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty S. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Wspólnocie Mieszkaniowej ul. [...] w S. pozwolenia na odwodnienie budynku z izolacją ścian pionowych zewnętrznych piwnic w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w S., przy ul. [...], na działkach nr ew. 343/25, 343/33, 208/11, obręb ew. 1-S., jedn. ew. S.-M. Od decyzji tej J. S., E. N., A. K. oraz A. M. złożyli odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2014 r., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w ocenie organu odwoławczego wniesione odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem decyzja Wojewody Lubuskiego z dnia [...] stycznia 2014 r. odpowiada prawu.
Organ podkreślił, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, interes prawny ustala się w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, mając na uwadze charakter inwestycji. Konieczną cechą interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego.
W oparciu o zgromadzone dokumenty organ stwierdził, iż A. M., A. K., J. S. i E. N. legitymują się prawem współwłasności lokali mieszkalnych nr 6, nr 4, nr 1 i nr 3 (dla których Sąd Rejonowy w S. V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgi wieczyste), z którym to prawem związane są określone udziały w nieruchomości oznaczonej nr ew. 343/25 (dla której Sąd Rejonowy w S. V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW) na której znajduje się budynek objęty inwestycją.
W oparciu o treść księgi wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w S. V Wydział Ksiąg Wieczystych dla działki nr ew. 343/25, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w budynku objętym spornym zamierzeniem inwestycyjnym wyodrębniono 36 lokali, a zatem jest to tzw. "duża wspólnota", o której mowa w art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903, ze zm.).
Podmiotem uprawnionym do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym gdy postępowanie dotyczy części wspólnej nieruchomości jest wspólnota mieszkaniowa, reprezentowana przez zarząd, a właściciel odrębnego lokalu - w sprawach dotyczących tego lokalu. Właściciel lokalu mieszkalnego wyodrębnionego w budynku objętym wspólnotą, w sprawach z zakresu prawa budowlanego nie ma legitymacji do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, chyba że posiada własny interes prawny podlegający ochronie na podstawie przepisów prawa materialnego.
Organ stwierdził, że sporne zamierzenie inwestycyjne obejmowało wykonanie systemu drenażu opaskowego z odprowadzeniem wód drenażowych do sieci kanalizacji miejskiej, deszczowej oraz izolację ścian pionowych piwnic zewnętrznych, a więc objęte decyzją o pozwoleniu na budowę prace budowlane dotyczą wyłącznie części wspólnych nieruchomości.
W opinii Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, przepisy art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) nie mogły stanowić o posiadaniu interesu prawnego, bowiem jest to regulacja nakładająca określony obowiązek wyłącznie na inwestora, nie ograniczająca w żaden sposób praw oraz nie nakładająca jakichkolwiek obowiązków na inne podmioty.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał za pozbawiony uzasadnionych podstaw zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 17 i 27 ustawy o własności lokali w zw. z § 316 i § 317 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.) w zw. z art. 140 K.c. w zw. z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP.
Przepisy warunków technicznych - § 316 i § 317 odnoszą się do realizacji przedsięwzięcia budowlanego dotyczącego części wspólnych nieruchomości, z których swój interes prawny wywodzić może cała wspólnota mieszkaniowa, nie zaś jej poszczególni członkowie. Przepis art. 17 ustawy o własności lokali dotyczy zasad ponoszenia zobowiązań dotyczących nieruchomości, zatem odnosi się do interesu ekonomicznego, który nie może być utożsamiany z interesem prawnym. Z uwagi na wykazany brak interesu prawnego w niniejszej sprawie, mając na względzie zakres inwestycji dotyczący części wspólnych budynku, źródłem interesu prawnego odwołujących się nie może być art. 27 ustawy o własności lokali. Niewątpliwie postępowanie administracyjne służy ochronie praw, jednakże chodzi o ochronę praw, których gwarancję zapewnia ustawodawca, w kontekście dyspozycji art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, a zatem o wpływ realizowanego przedsięwzięcia na sferę praw i obowiązków, głównie wynikających z przepisów administracyjnych. Uwzględniając powyższe rozważania, odwołujący się zobowiązani byli wykazać, zdaniem organu, że planowane roboty budowlane w sposób realny spowodują ograniczenie ich indywidualnie oznaczonego prawa do niezakłóconego korzystania z nieruchomości, tj. ograniczą możliwość realizowania swojego prawa do ewentualnej zabudowy, spowodują zmianę warunków technicznych, które z kolei determinować będą ich sytuację prawną, obligując do podjęcia określonych czynności lub odwrotnie uniemożliwiając ich dokonanie. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odwołujący się powyższych okoliczności nie wykazali, zaś organ odwoławczy nie znalazł innych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, przepisów odrębnych, z których możliwe byłoby wywiedzenie interesu prawnego odwołujących się.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonując oceny zaskarżonej decyzji uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja naruszają przepisy prawa. Skarżący wskazał, że jego interes prawny wynika z zalewania dwóch przynależnych do lokalu, którego jest właścicielem, piwnic, których również jest właścicielem, i za które ponosi opłaty w wysokości 3,50 zł za metr kwadratowy, tj. w takiej wysokości jak za lokal mieszkalny, i które to piwnice służą tylko i wyłącznie do użytku skarżącego. Zdaniem Sądu pierwszej instancji podstawą przyznania skarżącemu przymiotu strony mogą być wskazywane przez niego zarówno zarzuty związane z zalewaniem piwnic będących jego własnością, przynależnych do mieszkania, którego jest właścicielem, jak i negatywne konsekwencje dla własności skarżącego spowodowane zawilgoceniem i powstawaniem grzyba pleśniowego na zewnętrznych i nośnych ścianach piwnic i następnie wyższych kondygnacji czyli jego lokalu mieszkalnego, który znajduje się bezpośrednio nad piwnicami, co w konsekwencji uniemożliwi skarżącemu w pełni użytkowanie tych piwnic oraz jego mieszkania.
Zdaniem Sądu, członek wspólnoty mieszkaniowej, jeśli wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, może wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której co do zasady występuje wspólnota. Jednakże organy tej kwestii nie wyjaśniły. Zgodnie z art. 6 ustawy o własności lokali, ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Przepis ten nie odbiera jednak żadnemu z właścicieli tworzących wspólnotę żadnych praw.
Stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy o własności lokali, sprawami wspólnoty mieszkaniowej kieruje zarząd i reprezentuje ją na zewnątrz. Jednakże art. 22 ust. 1 tej ustawy ogranicza działanie zarządu do kwestii zarządu zwykłego, przy czym ust. 3 tego przepisu wymienia przykładowo czynności przekraczające zwykły zarząd. Sąd podkreślił, że przepisy te, ani żadne inne przepisy tej ustawy, nie określają jednoznacznie, co oznacza sformułowanie, iż zarząd reprezentuje wspólnotę na zewnątrz, a w każdym razie przepisy te nie wykluczają działania członków wspólnoty mieszkaniowej na zewnątrz w obronie własnych praw. Dlatego też Sąd nie podzielił stanowiska organu, że we wszystkich sprawach za członków wspólnoty mieszkaniowej działa wyłącznie wspólnota, a w szczególności jej zarząd.
Każdy właściciel lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, może mieć swój własny interes prawny, podlegający ochronie w oparciu o przepisy prawa cywilnego, jak i na podstawie materialnoprawnych regulacji z zakresu prawa administracyjnego. Nie można więc wywodzić generalnego wniosku, iż we wszystkich sytuacjach i za wszystkich członków wspólnoty mieszkaniowej działa wyłącznie wspólnota, a błędem byłoby automatyczne utożsamianie interesu prawnego wspólnoty mieszkaniowej z interesem prawnym poszczególnych właścicieli lokali mieszkalnych. Ocenie organu powinno zatem podlegać czy właściciel wyodrębnionej nieruchomości lokalowej był w stanie wykazać, że doszło do negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość, poprzez dopuszczenie do realizacji określonych robót budowlanych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Warszawie złożył Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zarzucając naruszenie:
1) prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, polegające na niewłaściwym zastosowaniu poprzez błędne uznanie, że wadliwy, niezgodny z projektem budowlanym oraz zasadami sztuki budowlanej sposób wykonywania robót budowlanych objętych decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Wspólnocie Mieszkaniowej ul. [...] w S. pozwolenia na odwodnienie budynku z izolacją ścian pionowych zewnętrznych piwnic w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, stanowi podstawę do przyznania skarżącemu - właścicielowi lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym w S. przy ul. [...], interesu prawnego w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę;
2) przepisów postępowania, tj.:
- art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.) polegające na niewyjaśnieniu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, jakie przepisy postępowania zostały naruszone przez organy orzekające w sprawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], oraz niewskazaniu istotnego wpływu naruszonych przepisów na wynik postępowania;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 K.p.a. polegające na uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, pomimo że przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony i nie budził wątpliwości, organy podjęły właściwe rozstrzygnięcie, a w związku z tym skarga powinna być oddalona.
W uzasadnieniu skargi organ wskazał, że do przyznania legitymacji procesowej właścicielowi lokalu mieszkalnego wyodrębnionego w budynku, w którym działa wspólnota mieszkaniowa, konieczne jest posiadanie przez właściciela tego lokalu interesu prawnego. Tymczasem Sąd uznał, że podstawą do przyznania skarżącemu przymiotu strony mogą być wskazywane przez niego zarówno zarzuty związane z zalewaniem piwnic będących jego własnością przynależnych do mieszkania, którego jest właścicielem, jak i negatywne konsekwencje dla własności właściciela spowodowane zawilgoceniem i powstaniem grzyba pleśniowego na zewnętrznych i nośnych ścianach piwnic i następnie wyższych kondygnacji, czyli jego lokalu mieszkalnego, który znajduje się bezpośrednio nad piwnicami, co uniemożliwi w pełni użytkowanie tych piwnic oraz mieszkania.
Skarżący w piśmie z dnia 19 lipca 2013 r. oraz piśmie z dnia 22 lipca 2013 r., powołał się na okoliczność wykonania izolacji pionowej ścian zewnętrznych piwnic i ław fundamentowych oraz drenażu w sposób wadliwy i niezgodny z zasadami sztuki budowlanej oraz zaleceniami autora opinii technicznej w przedmiocie odwodnienia budynku, a także w sposób niezgodny z projektem, "co prowadzi do zawilgocenia ścian piwnic i dalszych kondygnacji naziemnych". W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wykonywanie robót budowlanych niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym bądź w sposób naruszający zasady sztuki budowlanej nie pozwala na przyjęcie, że skarżący posiada interes prawny, a tym samym przymiot strony w postępowaniu dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę, stosownie do treści art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki uzasadniające stwierdzenie nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.
Za usprawiedliwiony należy uznać zawarty w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, poprzez błędne uznanie, że wadliwy, niezgodny z projektem budowlanym oraz zasadami sztuki budowlanej sposób wykonywania robót w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w S. stanowi podstawę do przyznania skarżącemu - właścicielowi lokalu mieszkalnego w tym budynku wielorodzinnym interesu prawnego w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącym tych robót.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje stanowisko przyjmujące, że pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 K.p.a., może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Jeżeli prawo materialne daje określonemu podmiotowi podstawę do wykazania w danym postępowaniu jego interesu prawnego lub obowiązku, to przesądza to o jego przymiocie jako strony tego postępowania (por. uchwałę NSA z dnia 26 listopada 2001 r. sygn. akt OPK 19/01; ONSA 2002/2/68). W postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę takim przepisem prawa materialnego, w rozumieniu art. 28 K.p.a., jest art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest rozpoznanie i rozstrzygnięcie w trybie unormowanym przepisami prawa procesowego prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej materialnej pod kątem kwalifikowanych wad prawnych decyzji administracyjnej kończącej postępowanie zwykłe lub nadzwyczajne. Ponieważ postępowanie nadzwyczajne w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę stanowi jedynie odrębną sprawę procesową a nie materialnoprawną w stosunku do postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, brak jest racjonalnych przesłanek do rozszerzania kręgu stron postępowania nadzwyczajnego w stosunku do postępowania zwykłego. W obu tych postępowaniach normą materialnoprawną określającą krąg stron postępowania jest art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (por. wyroki NSA z dnia 5 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 598/06 i z dnia 25 września 2008 r. sygn. akt II OSK 1058/07).
Zarówno więc w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę prowadzonego w zwykłym trybie jak i w trybach nadzwyczajnych krąg podmiotów uznanych za strony, w takim samym stanie faktycznym, powinien być ustalony identycznie, z uwzględnieniem przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności stroną mogą być wprawdzie nie tylko podmioty uznane za strony w postępowaniu zwykłym zakończonym wydaniem kwestionowanej decyzji. Może to jednak wynikać, np. z faktu nieprawidłowego pominięcia niektórych stron w postępowaniu zwykłym albo zbycia nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania danej inwestycji.
W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę interes prawny ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który jako przepis szczególny względem art. 28 K.p.a. ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu należy natomiast rozumieć, zgodnie z przepisem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Celem tej regulacji było więc przesądzenie w ustawie, że osoby trzecie mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem opartym na konkretnym przepisie prawa materialnego. Samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Ograniczenie w zagospodarowaniu terenu nie może być następstwem wzrostu obciążeń czy uciążliwości dla otoczenia związanych z przyszłym użytkowaniem obiektu budowlanego, jeżeli nie jest oparte na konkretnym przepisie obowiązującego prawa.
Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji upatrywał interes prawny skarżącego w tym, że są zalewane piwnice będące jego własnością, co z kolei powoduje zawilgocenie jego lokalu mieszkalnego znajdującego się bezpośrednio nad piwnicami. Sąd pierwszej instancji nie wskazał jednak żadnego konkretnego przepisu prawa, którego naruszenie powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości stanowiących własność skarżącego.
Zamierzenie inwestycyjne realizowane przez Wspólnotę Mieszkaniową budynku mieszkalnego wielorodzinnego w S. przy ul. [...] obejmowało wykonanie systemu drenażu opaskowego z odprowadzeniem wód drenażowych do sieci kanalizacji miejskiej, deszczowej oraz izolację ścian pionowych piwnic, zewnętrznych. Jak wynika z treści projektu budowlanego, budynek objęty spornym zamierzeniem inwestycyjnym znajduje się na terenie, na który oddziałuje rzeka [...] i występują okresowo wysokie stany wód gruntowych, których poziom waha się i często przekracza poziom ław fundamentowych. Jako przyczynę występowania wody w piwnicach, wskazano nieistnienie izolacji pionowej ścian zewnętrznych (opis techniczny, pkt 5, charakterystyka obiektu).
Roboty budowlane objęte decyzją Starosty S. z dnia [...] lutego 2013 r. udzielającą pozwolenia na budowę dotyczą wyłącznie części wspólnych nieruchomości i nie ingerują ani w lokal nr 3 należący do skarżacego, ani w przynależne do tego lokalu piwnice. Stwierdzone zalewanie piwnic oraz zawilgocenie lokalu mieszkalnego skarżacego nie jest spowodowane wydaniem pozwolenia na budowę. Prowadzone na jego podstawie roboty budowlane miały natomiast zapobiec skutkom występowania wysokich stanów wód gruntowych i nie powodowały ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego oraz nie powodowały wzrostu obciążeń czy uciążliwości dla otoczenia. Kwestia natomiast wykonania izolacji pionowej ścian zewnętrznych piwnic i ław fundamentowych oraz drenażu w sposób wadliwy i niezgodny z zasadami sztuki budowlanej, jako będąca wynikiem nieprawidłowości wykonania umowy o roboty budowlane, a nie wynikiem wydania pozwolenia na budowę, nie ma znaczenia przy ocenie posiadania przez skarżącego przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a. oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę.
Sąd drugiej instancji uznając, że istota sprawy została już dostatecznie wyjaśniona, w oparciu o art. 188 P.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i oddalił wniesioną do sądu pierwszej instancji skargę. Naczelny Sąd Administracyjny miał w tym względzie na uwadze poczynione przez organy obu instancji ustalenia faktyczne oraz prawidłowe przyjęcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że skarżący nie posiada interesu prawnego, a tym samym przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lutego 2013 r.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 oraz art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Z uwagi na okoliczności uchylenia zaskarżonego wyroku oraz sytuację majątkową skarżącego (postanowienie WSA w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1057/14), Sąd na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło