I FZ 173/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Roman Wiatrowski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia adw. A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Lu 1309/13 przyznające wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 5 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt: I SA/Lu 1309/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu wniosku o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A.W. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt: I SA/Lu 329/13 na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 5 lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. przyznał adwokatowi A. Z. kwotę 147,60 zł tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Z przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji stanu sprawy wynikało, że wymieniony pełnomocnik złożył pismo, w którym stwierdził brak podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 1309/13, odrzucającego skargę o wznowienie postępowania sądowego, złożoną przez A. W. od postanowienia z dnia 5 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Lu 329/13, odrzucającego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. Ponadto wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, które według złożonego oświadczenia, nie zostały pokryte w żadnym zakresie. Wskazując na motywy swojego orzeczenia Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w odniesieniu do złożonej opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej zastosowanie miał art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 – dalej: "rozporządzenie"). Sąd uznał, że stawka minimalna, w analizowanym przypadku, wynosiła zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia 240 zł, a zatem kwota wynagrodzenia, została określona w kwocie 120 zł, którą należało zwiększyć o kwotę podatku od towarów i usług według stawki 23%. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik A. W., adw. A. Z. zarzucił naruszenie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz c) rozporządzenia, poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie stawka minimalna wynagrodzenia adwokata wynosi 120 zł, podczas gdy przedmiotem skargi była należność pieniężna, a wiec minimalna stawka obliczona na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia powinna wynieść 600 zł. W tych okolicznościach wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przyznanie mu, z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej, kwoty 738 zł, obejmującej podatek od towarów i usług w wysokości 138 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z § 19 rozporządzenia, do którego odsyła art. 250 P.p.s.a., koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 rozporządzenia oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie zaś z § 4 ust. 1 rozporządzenia wysokość stawki minimalnej zależy od wartości przedmiotu sprawy lub jej rodzaju, a w postępowaniu egzekucyjnym - od wartości egzekwowanego roszczenia. Treść § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia określa szczegółowo podstawę obliczania stawek minimalnych w postępowaniu przez sądami administracyjnymi w pierwszej instancji. Stanowi mianowicie, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji - w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - stawkę obliczoną na podstawie § 6 rozporządzenia, który uzależnia wysokość stawek minimalnych od wartości przedmiotu sprawy. Przy czym przez "wartość przedmiotu sprawy", o której mowa w § 6 rozporządzenia na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego rozumieć należy wartość przedmiotu zaskarżenia wskazaną w art. 216 P.p.s.a. Z kolei w innych sprawach, na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, wynagrodzenie to wynosi 240 zł. W przypadku sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, wynagrodzenie wynosi odpowiednio 50% lub 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1. Dla rozstrzygnięcia zatem przedmiotowej sprawy, tj. ustalenia właściwego przepisu rozporządzenia, na podstawie którego zostanie ustalone wynagrodzenie należne adwokatowi z tytułu pomocy prawnej udzielonej w związku z przyznanym prawem pomocy, niezbędnym pozostaje prawidłowe określenie przedmiotu zaskarżenia. W ocenie adwokata A. Z. skoro rozpoznawana sprawa ze skargi o wznowienie postępowania dotyczyła "sprawy pierwotnej", tj. zaskarżenia decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. w związku z tym zastosowanie powinny znajdować kwoty wynagrodzenia uzależnione od wartości przedmiotu sprawy. Tymczasem Sąd pierwszej instancji zajął stanowisko, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie nie są należności pieniężne wobec czego zastosował § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia. W tym miejscu podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko tut. Sądu wyrażone w postanowieniu z dnia 2 lipca 2014 r., sygn. akt: I FZ 165/14 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), wydanym w tożsamym pod względem okoliczności faktycznych i stanu prawnego sprawie. W postanowieniu tym, Naczelny Sąd Administracyjny w pełni zaakceptował stanowisko przedstawione w zażaleniu, tym samym uznając w ślad za jego autorem, że przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie są de facto należności pieniężne, wynikające z decyzji wymiarowej, które determinują zarówno kwestię wpisów od wnoszonych środków zaskarżenia (w tym od skargi o wznowienie postępowania) jak również kwestię zasądzanych kosztów oraz wynagrodzenia pełnomocników z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skoro przez "przedmiot zaskarżenia" należy rozumieć przedmiot postępowania objęty zaskarżonym aktem bądź czynnością w związku z tym w przypadku wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia nastąpić powinno w odniesieniu do aktu albo czynności, które zostały zaskarżone w postępowaniu sądowoadministracyjnym, o wznowienie którego strona wnosi. Wobec tego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie ponownie rozpoznając sprawę będzie obowiązany zweryfikować kwotę należnego wynagrodzenia pełnomocnika za pomoc prawną udzieloną z urzędu przy uwzględnieniu okoliczności, że w przypadku sporządzenia opinii o braku podstaw kasacyjnych przez adwokata ustanowionego na zasadzie prawa pomocy, w odniesieniu do postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, w sprawie ze skargi na decyzję wymiarową w podatku od towarów i usług, wynagrodzenie określa się na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.