I SA/Wa 2154/13
WyrokWSA w Warszawie2014-07-22
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Joanna Gierak-Podsiadły, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość zajęta pod drogę publiczną i znajdująca się we władaniu jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r. stała się z mocy prawa własnością tej jednostki, mimo braku formalnego tytułu prawnego do nieruchomości w tym dniu?Ratio decidendi
Nieruchomość, która w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, ale była zajęta pod drogę publiczną i znajdowała się we władaniu takiej jednostki, z dniem 1 stycznia 1999 r. staje się z mocy prawa własnością tej jednostki. Kluczowe jest faktyczne sprawowanie władztwa nad nieruchomością, np. poprzez utrzymanie nawierzchni, naprawę czy odśnieżanie, a nie posiadanie formalnego tytułu prawnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymującej w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Powiat prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Skarżący A. K. kwestionował, czy nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną i czy istniało nad nią władztwo publicznoprawne w dniu 31 grudnia 1998 r. Sąd rozpatrywał skargę na decyzję Ministra.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.) WSA Włodzimierz Kowalczyk Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2014 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej przez A. K. jest decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] nr [...] stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat [...] prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka [...] o pow. [...] ha, obręb [...], zajętej pod drogę publiczną powiatową nr [...].
W uzasadnieniu tej decyzji, przedstawiając przebieg sprawy, organ II instancji wskazał, że Wojewoda [...] działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat [...] prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha obręb [...] zajętej pod drogę publiczną powiatową nr [...]. Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu wniosku A. K., decyzją z dnia [...] nr [...] stwierdził nieważność ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...].
Następnie Zarząd Powiatu w [...] wnioskiem z dnia [...] nr [...] wystąpił do Wojewody [...] o wydanie decyzji potwierdzającej nabycie przez Powiat [...] prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha obręb [...], zajętej pod drogę publiczną powiatową nr [...].
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat [...] prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha obręb [...], zajętej pod drogę publiczną powiatową nr [...].
Pismem z dnia [...] sprecyzowanym pismem z dnia [...] A. K. wniósł odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], kwestionując sprawowanie władztwa publicznego.
Przedstawiając własne stanowisko w sprawie, organ II instancji wskazał w pierwszej kolejności na przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Wyjaśnił, iż na podstawie tego przepisu, nabycie własności nieruchomości z mocy prawa nastąpiło jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. spełnione zostały łącznie następujące przesłanki:
-nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego,
-nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną,
-nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego.
Organ podał przy tym, iż ww. przepis art. 73 ust. 1 ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy istnieniu publicznego władztwa nad nieruchomością. Stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych na dzień 31 grudnia 1998 r. Z powyższego wynika (jak zaznaczył organ), że prowadząc postępowanie w trybie art. 73 organ obowiązany jest ustalić stan prawny i faktyczny na dzień 31 grudnia 1998 r.
I dalej, organ wskazał, że zgodnie z aktami sprawy nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], z której wydziela się działkę nr [...], stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własność A.K. Zatem w dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego.
Z materiału dowodowego wynika, że droga nr [...] relacji C. stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. drogę publiczną, bowiem została wymieniona w rozporządzeniu Ministra Komunikacji z dnia 14 lipca 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich m. in. w województwie [...] (Dz. U. Nr 30, poz. 151) jako droga wojewódzka. Na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną dotychczasowe drogi krajowe i wojewódzkie, nie wymienione w załącznikach do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. Nr 160, poz. 1071) stają się z dniem 1 stycznia 1999 r. drogami powiatowymi. Przedmiotowa droga nie została wymieniona w ww. załącznikach, tym samym została zaliczona do kategorii dróg powiatowych. Na podstawie uchwały Zarządu Województwa [...] nr 21/144/03 z dnia 18 marca 2003 r. w sprawie nadania numerów dla dróg powiatowych na terenie województwa [...] droga powiatowa nr [...] otrzymała nr [...].
Organ II instancji wskazał przy tym, że konieczną przesłanką zastosowania art. 73 ust. 1 jest, aby nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną już w dniu 31 grudnia 1998 r. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/G1 69/2008, opubl. LexPolonica nr 1980124). Z kolei przestrzenny zasięg działania ww. art. 73 ust. 1 w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z dnia 31 grudnia 1998 r. do definicji pasa drogowego (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych), jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998 r. bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym.
W aktach sprawy znajduje się m. in. mapa zasadnicza przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 10 marca 1977 r. pod nr [...], która zawiera adnotację, że stan wykazany na mapie jest zgodny ze stanem faktycznym na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz mapa z podziałem działki nr [...] przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] pod nr [...], z których jednoznacznie wynika, że część działki nr [...], oznaczonej obecnie nr [...], znajdowała się w granicach pasa drogowego. Zatem powyższe dokumenty geodezyjne stanowią dowód zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną w dacie wskazanej przez ustawodawcę tj. w dniu 31 grudnia 1998 r.
Organ II instancji zauważył dalej, że w przypadku wykazania zajęcia pod drogę publiczną nieruchomości na organie spoczywa także obowiązek zbadania kwestii władztwa publicznego. Wskazał w tej materii, że w aktach sprawy znajdują się postanowienia Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w [...] wydane w [...] i [...] w sprawie lokalizacji w pasie drogi nr [...] (ul.[...]) sieci wodociągowej, napowietrznej linii energetycznej nn oraz gazociągu średniego ciśnienia. Ponadto skarżący załączył do odwołania swoje oświadczenie z dnia [...] o wyrażeniu zgody na udostępnienie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] pod budowę sieci gazowej. Dokumenty te stanowią dowód sprawowania władztwa publicznego nad drogą nr [...] relacji C. Stosownie bowiem do art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142. poz. 1591 z późn. zm.), także w wersji obowiązującej w 1998 r., zaopatrzenie w wodę, energię elektryczną należy do zadań własnych gminy. Wykonując to zadanie, o czym świadczą urządzenia do tego przeznaczone, gmina musiała wykonywać co najmniej władztwo faktyczne nad nieruchomością.
W konsekwencji organ II instancji uznał, że przedmiotowa nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] o pow. [...] ha obręb N. była w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta pod drogę publiczną oraz sprawowane było nad nią władztwo publicznoprawne.
Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, iż wszystkie wymogi wynikające z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. zostały wypełnione.
Na koniec organ odniósł się do kwestii odszkodowania wyjaśniając, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 15 września 2009 r. sygn. akt P 33/07 wskazał, iż art. 73 ustawy reguluje wywłaszczenie nieruchomości prywatnych zajętych pod drogi publiczne i ma charakter porządkujący sytuacje faktyczne, jakie zaistniały przed końcem 1998 r. Realizacja tego przepisu następuje poprzez dwie odrębne sprawy administracyjne. W jednej z nich wojewoda potwierdza w drodze decyzji, że konkretna nieruchomość została wywłaszczona z mocy prawa na podstawie art. 73 przepisów wprowadzających. Decyzja wojewody ma charakter deklaratoryjny, bowiem potwierdza, że konkretna nieruchomość została wywłaszczona z dniem 1 stycznia 1999 r. W odrębnym zaś postępowaniu, tylko na wniosek byłego właściciela takiej nieruchomości, złożony w terminie do dnia 3 grudnia 2005 r., starosta orzeka o wysokości odszkodowania za utraconą własność. Niezależność wskazanych spraw administracyjnych powoduje, że brak jest bezpośredniego związku decyzji wojewody wydawanej na podstawie art. 73 ust. 3 z możliwością złożenia wniosku o odszkodowanie. Tym samym w niniejszym postępowaniu nie jest możliwe orzekanie w kwestiach odszkodowawczych. Organ podał także, że organy administracji nie mają obowiązku indywidualnego powiadamiania obywateli o zmianach obowiązujących przepisów prawa. Akty prawne mają moc powszechnie obowiązującą, ogłaszane są w Dziennikach Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej i każdy obywatel może samodzielnie zapoznać się z ich treścią. W tym zakresie nie można skutecznie powoływać się na niewiedzę, nieznajomość prawa lub występować z roszczeniem do organów administracji.
Reasumując organ II instancji uznał, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] nie narusza prawa, a podjęte rozstrzygnięcie znajduje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym.
W skardze na tą decyzję, skarżący wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji ją poprzedzającej.
Zarzucił:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego a w szczególności art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez:
-przyjęcie, że działka gruntu należąca do skarżącego, oznaczona nr geod. [...] o pow. [...] ha, w dniu 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod drogę publiczną, podczas gdy całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie możliwości dokonania podziału działki oznaczonej nr geod. [...] wraz z załącznikiem do rzeczonego postanowienia oraz pismo Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w [...] z dnia [...] znak [...], w sposób jednoznaczny wskazują, że na dzień 31 grudnia 1998 r. nieruchomość należąca do skarżącego nie była zajęta pod drogę publiczną,
-przyjęcie, że w odniesieniu do działki należącej do skarżącego, oznaczonej nr geod. [...] o pow. [...] ha, w dniu 31 grudnia 1998 r. występowało władztwo publicznoprawne, podczas gdy organ w żaden sposób nie wykazał istnienia władztwa publicznoprawnego nad nieruchomością należącą do skarżącego,
-przyjęcie, że w odniesieniu do działki gruntu należącej do skarżącego, oznaczonej nr geod. [...] o pow. [...] ha, w dniu 31 grudnia 1998 r. występowało władztwo publicznoprawne przejawiające się zlokalizowaniem linii wodociągowej i gazowniczej, podczas gdy skarżący wyraził zgodę na posadowienie linii wodociągu i gazociągu, a tym samym ich lokalizacja nie stanowi przejawu władztwa publicznoprawnego,
-przyjęcie, że w odniesieniu do działki należącej do skarżącego, oznaczonej nr geod. [...] o pow. [...] ha, w dniu 31 grudnia 1998 r. występowało władztwo publicznoprawne przejawiające się zlokalizowanie linii wodociągowej i gazowniczej podczas gdy organ nie wykazał, aby linia wodociągowa i gazownicza w rzeczywistości były zlokalizowane na nieruchomości należącej do powoda,
II. naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności:
-art. 7 i 77 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy wyłącznie w oparciu o wybiórczą, a nie wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, zatem - zaniechanie ciążącego na organie obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i pominięcie w ustaleniu stanu faktycznego m. in. dowodów z postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie możliwości dokonania podziału działki oznaczonej nr geod. [...] wraz z załącznikiem do rzeczonego postanowienia oraz pisma Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w [...] z dnia [...] znak [...], które w sposób jednoznaczny wskazują, że na dzień 31 grudnia 1998 r. nieruchomość należąca do skarżącego nie była zajęta pod drogę publiczną.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 73 ust. 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Zgodnie z tym przepisem, nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Powołany przepis, jak z niego wynika, określa normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje, że grunty nie stanowiące własności Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. ich własnością. Do przesłanek tych należą: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości. Sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed dniem 1 stycznia 1999 r. Natomiast "władanie" oznacza faktyczne sprawowanie władztwa, zbliżone do posiadania; przy czym do spełnienia przesłanki władztwa nie jest konieczne udowodnienie służącego podmiotowi publicznoprawnemu jakiegokolwiek tytułu do nieruchomości. W świetle omawianej regulacji podstawowe znaczenie ma jedynie to, czy Skarb Państwa lub gmina przez swoje jednostki organizacyjne w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę wykonywały faktyczne czynności, takie jak np. utrzymywanie nawierzchni, naprawa, remont, odśnieżanie itp. związane z szeroko rozumianym zarządzaniem drogą publiczną. Ustawodawca skutki nabycia własności nieruchomości z mocy prawa odniósł bowiem do każdego stanu władania cudzą nieruchomością, nawet wbrew woli jej właściciela, byleby nieruchomość nie stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własności publicznej (v. wyrok NSA z dnia 8 maja 2014 r., sygn. akt I OSK 2637/12).
Stosując ten przepis organy orzekające w sprawie w obu instancjach zgodnie przyjęły, że wszystkie przesłanki w nim określone wystąpiły, a wobec czego, uzasadnione jest wydanie orzeczenia o stwierdzeniu nabycia przez Powiat [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości, zajętej pod część drogi powiatowej, oznaczonej nr [...] o powierzchni [...] ha. Ocena ta, zdaniem Sądu, jest prawidłowa, znajduje bowiem potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Stąd też Sąd nie podzielił zarzutów i argumentów zawartych w skardze, kwestionujących spełnienie w sprawie dwóch przesłanek, o których mowa w art. 73 ust. 1 powołanej wyżej ustawy tj. zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. i pozostawania tej nieruchomości we władaniu podmiotu publicznoprawnego w tej dacie.
Rozwijając powyższą ocenę przypomnieć należy, iż zaskarżoną decyzją organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] stwierdzającą, że z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomość położona w obrębie N. gm. T. stanowiąca działkę o nr [...] o pow. [...] ha, zajęta pod drogę publiczną powiatową Nr [...], stanowiąca w dniu 31 grudnia 1998 r. własność A.K., stała się z mocy prawa własnością Powiatu [...].
W sprawie bezsporny jest fakt, iż ww. nieruchomość, objęta zaskarżoną decyzją, w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiła własność osoby fizycznej, tj. skarżącego, na mocy aktu notarialnego z [...] Rep. A nr [...].
Nadto, w ocenie Sądu, zebrane w sprawie materiały nie pozwalają postawić tezy przedstawionej w skardze.
I tak, z materiału dowodowego wynika, że droga nr [...] relacji C. stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. drogę publiczną, bowiem została wymieniona w rozporządzeniu Ministra Komunikacji z dnia 14 lipca 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich m. in. w województwie [...] (Dz. U. Nr 30, poz. 151) jako droga wojewódzka. Na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną dotychczasowe drogi krajowe i wojewódzkie, nie wymienione w załącznikach do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. Nr 160, poz. 1071) stały się z dniem 1 stycznia 1999 r. drogami powiatowymi. Przedmiotowa droga nie została wymieniona w ww. załącznikach, tym samym została zaliczona do kategorii dróg powiatowych. Na podstawie uchwały Zarządu Województwa [...] nr [...] z dnia [...] w sprawie nadania numerów dla dróg powiatowych na terenie województwa [...] droga powiatowa nr [...] otrzymała nr [...].
W aktach sprawy znajduje się także mapa zasadnicza przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] pod nr [...], która zawiera adnotację, że stan wykazany na mapie jest zgodny ze stanem faktycznym na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz mapa z podziałem działki nr [...] przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] pod nr [...]. Z dokumentów tych jednoznacznie wynika, że część działki nr [...], oznaczonej obecnie nr [...], znajdowała się w granicach pasa drogowego drogi powiatowej nr [...]. Warto przy tym dostrzec, iż z wyjaśnień zawartych w piśmie Starosty Powiatowego w [...] z dnia [...] znak: [...] wynika, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] została wydzielona w trakcie podziału geodezyjnego działki [...], jako grunt zajęty na dzień 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną; geodeta uprawniony dokonujący na zlecenie Powiatu [...] podziału działki nr [...] dokonał czynności przyjęcia granic zewnętrznych nieruchomości oraz przebiegu granicy gruntu zajętego pod drogę publiczną powiatową, ograniczając grunt zajęty pod drogę do części jezdni żwirowej oraz części utwardzonego pobocza. Z powyższego jednoznacznie wynika więc, że wprawdzie podział działki nr [...] został dokonany w [....] i z tego roku pochodzi mapa z projektem podziału działki nr [...], jednakże odnosi się on do stanu z [...] (i miał na celu wydzielenie części gruntu zajętego pod drogę w dniu [...], w związku z prowadzeniem niniejszego postępowania w trybie ww. art. 73 ust. 1). W konsekwencji, zdaniem Sądu, zgodzić się należy z organami orzekającymi w sprawie, iż powyższe dokumenty stanowią wystarczający dowód zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną w dacie wskazanej przez ustawodawcę, tj. w dniu 31 grudnia 1998 r.
Odnosząc się z kolei do zaistnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego na przedmiotowej działce, należy wskazać na to, iż w aktach sprawy znajduje się protokół zdawczo – odbiorczy, na podstawie którego przekazano Zarządowi Powiatu w [...] m. in. drogę powiatową nr [...] o przebiegu C. Powyższy protokół sporządzono co prawda według stanu na dzień 29 stycznia 1999 r., lecz jego podstawę prawną stanowiło rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 1998 r. w sprawie dostosowania organizacji dyrekcji okręgowych dróg publicznych oraz będących ich częściami zarządów drogowych i drogowej służby liniowej do organizacji administracji publicznej określonej przepisami o reformie administracji publicznej (Dz. U. Nr 156, poz. 1027). W kwestii mocy dowodowej protokołów sporządzonych na podstawie powyższego rozporządzenia wypowiedział się zaś Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów NSA z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/05 (ONSAiWSA 2006/3/70). W uchwale tej NSA wskazał, że w sprawie o stwierdzenie nabycia mienia na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) protokół zdawczo -odbiorczy, o którym mowa w powołanym wyżej rozporządzeniu jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 k.p.a., określającym stan faktyczny władania mieniem Skarbu Państwa przez jednostki organizacyjne przejmowane z dniem 1 stycznia 1999 r. przez właściwe jednostki samorządu terytorialnego. Na tej też podstawie Sąd uznał, że w niniejszej sprawie spełniona została także przesłanka władztwa publicznoprawnego dostrzegając przy tym, że na ww. dokument słusznie powołał się w wydanej decyzji organ I instancji.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skoro bowiem przedmiotowa działka nr [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własność osoby fizycznej oraz zajęta była w tej dacie pod drogą publiczną (wojewódzką, a następnie zaliczoną do kategorii dróg powiatowych) i pozostawała we władaniu publicznoprawnym, to stosownie do art. 73 ust. 1 powołanej ustawy stała się ona z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością powiatu, na terenie którego jest położona - w trybie określonym w art. 73 ust. 1 ww. ustawy.
Powyższe oznacza, że kwestionowana przez skarżącego decyzja nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów procedury administracyjnej.
Odnosząc się do zarzutów skargi i powołanego w niej postanowienia Wójta Gminy [...] z [...] nr [...] w przedmiocie możliwości dokonania podziału działki oznaczonej nr geod. [...] oraz pisma Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w [...] z dnia [...] znak: [...] informującego o rezygnacji z wykupu działki nr [...] z uwagi na brak projektu modernizacji drogi, Sąd stwierdza, iż oba ww. dokumenty nie mogły wpłynąć na ocenę sprawy i nie mogły w efekcie skutkować uwzględnieniem skargi. Oba te dokumenty nie odnoszą się bowiem stanu na dzień 31 grudzień 1998 r., a wobec tego stosownie do przepisu art. 73 ust. 1 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. nie mogły być miarodajne dla ustalenia spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie. Nadto, w ocenie Sądu, dokumenty geodezyjne zgromadzone w sprawie, w tym kwestionowana przez skarżącego mapa sytuacyjna zawierająca adnotację, iż przedstawia stan na dzień 31 grudnia 1998 r., w sposób wyraźny wskazuje na to, że nieruchomość skarżącego w wymienionej dacie znajdowała się w części w pasie drogi publicznej. Obszar zajęcia pod drogę został oznaczony kolorem czerwonym i znajduje się w liniach rozgraniczających pasa drogowego. Przebieg drogi przedstawia także mapa ewidencji gruntów z dnia [...], również zawierająca adnotację, iż przedstawia stan zgodny ze stanem faktycznym na gruncie na dzień 31 grudnia 1998 r. W konsekwencji Sąd uznał, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie potwierdza zajęcie części działki nr [...] pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998 r., a dokumenty powołane przez skarżącego nie wpływają na ocenę w tej materii. Należy także w tym miejscu dostrzec, iż z materiału dowodowego (powyżej już powoływanego) wynika też (wbrew stanowisku skarżącego), że działka [...] została zajęta pod jezdnię żwirową i część utwardzonego pobocza.
Sąd stwierdza także, że na ocenę sprawy nie mogła wpłynąć treść przywołanej w skardze decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] wydanej w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji na działce sąsiedniej, a to z tej samej przyczyny, co powyżej przywołane dokumenty, tj. z uwagi na fakt, że w żaden sposób nie nawiązuje do stanu istniejącego w dniu 31 grudnia 1998 r. Określone w niej linie rozgraniczające drogę powiatową nie potwierdzają w żaden sposób tezy przyjętej w skardze, iż w ww. dacie działka nr [...] w części nie była zajęta pod drogę.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło