II SA/Wa 536/14

WyrokWSA w Warszawie2014-08-27

Skład orzekający: Maria Werpachowska, Ewa Pisula – Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Miasta przekroczyła swoje upoważnienie ustawowe, wprowadzając w uchwale zasady wynajmowania lokali warunek "nieprzerwanego zamieszkiwania" jako kryterium ponownego zawarcia umowy najmu z byłym najemcą, któremu umowę wypowiedziano z powodu zadłużenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że warunek "nieprzerwanego zamieszkiwania" w § 39 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady Miasta nie stanowił przekroczenia upoważnienia ustawowego. Przepis ten nie określał zasad wynajmowania lokali w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, lecz ustanawiał odrębną instytucję ponownego zawarcia umowy najmu dla określonej grupy byłych najemców. Sąd uznał, że wprowadzenie tego warunku było uzasadnione z punktu widzenia polityki mieszkaniowej gminy, mającej na celu stabilizację sytuacji mieszkaniowej i racjonalne gospodarowanie zasobem lokalowym, a osoby niespełniające tego warunku nadal mogły ubiegać się o najem lokalu na zasadach ogólnych.
Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy wniósł skargę na uchwałę Rady Miasta dotyczącą zasad wynajmowania lokali mieszkalnych, kwestionując § 39 ust. 1 pkt 1, który wprowadzał warunek "nieprzerwanego zamieszkiwania" jako przesłankę ponownego zawarcia umowy najmu z byłym najemcą, któremu umowę wypowiedziano z powodu zadłużenia. Prokurator zarzucił przekroczenie upoważnienia ustawowego i nierówne traktowanie obywateli. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że przepis ten nie stanowi zasad wynajmowania lokali, a jedynie reguluje specyficzną sytuację byłych najemców, co jest uzasadnione polityką mieszkaniową.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Prokuratora Okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędziowie WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung (spraw.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w W. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wynajmowania lokali mieszkalnych wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] – oddala skargę – Prokurator Okręgowy w W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Nr [..] Rady Miasta [...] z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937) w części obejmującej § 39 ust. 1 pkt 1 przy czym przepis ten nie został znowelizowany Uchwałą Nr [..] Rady Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 116, poz. 3676) zmieniającą uchwałę w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy. Zaskarżonej uchwale zarzucił istotne naruszenie prawa, tj. przekroczenie upoważnienia z art. 21 ust. 1 pkt 2 oraz art. 21 ust. 3 w związku z art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) poprzez wprowadzenie, jako kryterium różnicowania podmiotów uprawnionych do ponownego zawarcia umowy najmu w § 39 ust. 1 pkt 1 warunku "nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu", a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki "nieprzerwanego jej użytkowania w tym celu", pomimo braku po stronie Rady Miasta [...] kompetencji do ustalenia ww. ograniczenia, co skutkuje nierównym traktowaniem podmiotów o takich samych cechach istotnych (relewantnych) przewidzianych ustawą do których należą - niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i niskie dochody. W związku z powyższym wniósł o stwierdzenie nieważności § 39 ust. 1 pkt 1 Uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937). W uzasadnieniu prokurator wskazał, że regulując zasady wynajmowania lokali, Rada Miasta [...] zrealizowała upoważnienie zawarte w art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, zgodnie, z którym rada gminy uchwala zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Przy czym ustawodawca, w art. 21 ust. 3 tej ustawy postanowił, że zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy powinny określać w szczególności: 1) wysokość dochodu gospodarstwa domowego uzasadniającą oddanie w najem lub w podnajem lokalu na czas nieoznaczony i lokalu socjalnego, oraz wysokość dochodu gospodarstwa domowego uzasadniającą zastosowanie obniżek czynszu, 2) warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy, 3) kryteria wyboru osób, którym przysługuje pierwszeństwo zawarcia umowy najmu lokalu na czas nieoznaczony i lokalu socjalnego, 4) warunki dokonywania zamiany lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy oraz zamiany pomiędzy najemcami lokali należących do tego zasobu a osobami zajmującymi lokale w innych zasobach, 5) tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej, 6) zasady postępowania w stosunku do osób, które pozostały w lokalu opuszczonym przez najemcę lub w lokalu, w którego najem nie wstąpiły po śmierci najemcy, 7) kryteria oddawania w najem lokali o powierzchni użytkowej przekraczającej 80 m2. Jak wynika z § 39 ust. 1 pkt 1 Uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] lipca 2009 r., na wniosek osoby, której wcześniej wypowiedziano umowę najmu na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy, gdy przyczyną rozwiązania stosunku prawnego było zadłużenie spowodowane pogorszeniem sytuacji materialnej najemcy, możliwe jest ponowne zawarcie umowy najmu, której przedmiotem będzie ten sam lub inny lokal o mniejszej powierzchni, jeżeli: 1) osoba ta nieprzerwanie zamieszkuje w tym lokalu, a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki - nieprzerwanie ją użytkuje w tym celu; 2) ustała przyczyna, z powodu której została rozwiązana umowa najmu, przy czym warunek ten uważa się za spełniony również w przypadku, jeżeli jest podpisane oraz realizowane porozumienie dotyczące spłaty zadłużenia. Zdaniem prokuratora, z powyższego zapisu wynika, że pewna kategoria członków wspólnoty samorządowej, o których mowa w § 39 ust. 1 pkt 1 zaskarżonej uchwały (osoby niezamieszkujące w lokalu nieprzerwanie oraz w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki - osoby nie użytkujące ich nieprzerwanie w tym celu), została bez podstawy prawnej wykluczona z możliwości ubiegania się o pomoc mieszkaniową ze strony Gminy w postaci możliwości ponownego zawarcia umowy najmu. Wykluczenie to nie znajduje podstaw w upoważnieniu ustawowym określonym w art. 21 ust. 1 pkt 2 oraz art. 21 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Kryteria "nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu", a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki "nieprzerwanego jej użytkowania w tym celu" nie mieszczą się w pojęciu "warunków zamieszkiwania", o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Użytego w tym przepisie określenia "warunki zamieszkiwania" nie można odrywać od dalszej części tego wyrażenia. Pełna hipoteza art. 21 ust. 3 pkt 2 obejmuje "warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy". Nie sposób przyjąć, odczytując badane określenie, by "nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu", a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki "nieprzerwanego jej użytkowania w tym celu" należało do "warunków kwalifikujących wnioskodawcę do ich poprawy". Brak jest podstaw do rozumienia "warunków zamieszkiwania", nawet bez dodatkowego określenia, wskazanego w art. 21 ust. 3 pkt 2 in fine, inaczej niż warunków faktycznych zamieszkiwania (powierzchnia, wyposażenie, stan techniczny, ilość osób korzystających z lokalu itp.). Okoliczności prawne związane z lokalem i wnioskodawcą do tych "warunków zamieszkiwania" nie należą. Dalej prokurator wskazał, że zamieszczając w przedmiotowej uchwale zaskarżone regulacje Rada naruszyła w sposób istotny art. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, w którym ustawodawca określił osoby posiadające prawo do najmu lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu. Z przywołanego bowiem przepisu wynika, że tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy (ust. 1). Gmina, na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach (ust. 2). Ustawodawca zatem zakreślił krąg osób posiadających prawo do najmu lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu. Należą do niego - w myśl art. 4 ust. 1 i 2 ustawy - mieszkańcy gminy mający niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i prowadzący gospodarstwa domowe o niskich dochodach. Dlatego też należy przyjąć, iż krąg osób, którym gmina powinna stworzyć warunki do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, został jednoznacznie określony, bowiem ustawa nie wprowadziła innych ograniczeń ani też nie dała radzie gminy możliwości ograniczenia kręgu osób uprawnionych do ubiegania się o lokal mieszkalny z gminnego zasobu. Absolutnie przy tym nie ma znaczenia fakt, czy ubieganie się o najem lokalu ma charakter pierwotny i dana osoba ubiega się o lokal po raz pierwszy, czy też wnosi o ponowne zawarcie umowy najmu, której przedmiotem ma być ten sam, czy też inny lokal. Uzależnienie zaś takiego uprawnienia od innego, nieprzewidzianego w ustawie kryterium, w tym przypadku: "nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu", a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki "nieprzerwanego jej użytkowania w tym celu", wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego i w takim przypadku jest to działanie bezprawne. Podkreślił, że wprowadzenie takiej normy nie ma właściwego upoważnienia normatywnego i bezzasadnie wyklucza z możliwości ponownego zawarcia umowy najmu osoby, których potrzeby mieszkaniowe w dalszym ciągu pozostają niezaspokojone. Zdaniem prokuratora § 39 ust. 1 pkt 1 zaskarżonej uchwały Rady Miasta [...] jest również niezgodny z wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP zasadą praworządności, gdyż Rada wyłączyła realizację ustawowo określonego obowiązku gminy polegającego na zaspakajaniu potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach w stosunku do osób, które nieprzerwanie nie zamieszkiwały w lokalu, a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki nieprzerwanie ich nie użytkowały w tym celu. W odpowiedzi na skargę Rada [...] wniosła o jej oddalenie. Organ wskazał, że zaskarżony przepis uchwały nie został ustanowiony w celu wykonania wskazanych przez skarżącego przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów. Należy bowiem zauważyć, że żaden przepis ustawy nie nakłada na gminy obowiązku ponownego zawierania umowy najmu lokalu komunalnego po skutecznym wypowiedzeniu umowy. Przepisy prawa ustawowego obligują jedynie gminy do umożliwienia byłemu najemcy lokalu komunalnego skorzystania z takich samych uprawnień, jak każdy inny członek wspólnoty samorządowej, tj. umożliwienia mu wystąpienia z wnioskiem o najem lokalu komunalnego. Dalej wyjaśnił, że przepis § 39 uchwały reguluje kwestię ponownego zawarcia umowy najmu lokalu komunalnego w przypadku, gdy wcześniej umowa ta została wypowiedziana z powodu zadłużenia spowodowanego pogorszeniem sytuacji materialnej najemcy. Warunkami jakie muszą być przez byłego najemcę spełnione są: fakt nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu oraz spłata zadłużenia albo zawarte i realizowane porozumienie o spłacie zaległości. Warunek w postaci "nieprzerwanego zamieszkiwania" lub "nieprzerwanego użytkowania" w przypadku pracowni, nie ma związku z ustawową przesłanką "warunków zamieszkiwania kwalifikujących wnioskodawcę do ich poprawy". Warunek ten jest natomiast uzasadniony z tego względu, że tylko w przypadku nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu jest zachowany sens zawarcia z byłym najemcą umowy najmu na ten sam lokal. Pomoc mieszkaniowa, o której mowa w skarżonym przepisie, ukierunkowana jest bowiem na uregulowanie sytuacji tych najemców, którzy z przyczyn od siebie niezależnych utracili tytuł prawny do lokalu, w którym ciągle zamieszkują. Miasto działa wówczas z poszanowaniem zasady stabilizacji sytuacji mieszkaniowej byłego najemcy. Zatem niezasadne – w ocenie organu, jest stwierdzenie Prokuratora jakoby wymóg "nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu", a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki "nieprzerwanego jej użytkowania w tym celu" ograniczał krąg podmiotów mogących ubiegać się o ponowne zawarcie umowy najmu lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m. in. w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Oceniana pod tym kątem skarga Prokuratora Okręgowego w W. nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zaskarżona uchwała Rady Miasta [...] należy do kategorii aktów prawa miejscowego o charakterze wykonawczym. Została bowiem wydana w wykonaniu upoważnienia ustawowego zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.). Zatem dla rozstrzygnięcia zasadności skargi istotna jest wykładnia powołanego przepisu, określającego kompetencje prawodawcze Rady, stanowiącego upoważnienie do wydania zaskarżonej uchwały, a także przepisów ustawowych regulujących materię normowaną uchwałą. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, rada gminy uchwala zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym zasady i kryteria wynajmowania lokali, których najem jest związany ze stosunkiem pracy, jeżeli w mieszkaniowym zasobie gminy wydzielono lokalne przeznaczone na ten cel; w razie gdy rada gminy nie określi w uchwale odmiennych zasad, do lokali podnajmowanych przez gminę stosuje się odpowiednio zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Stosownie zaś do art. 21 ust 3 cytowanej ustawy zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy powinny określać w szczególności: 1) wysokość dochodu gospodarstwa domowego uzasadniającą oddanie w najem lub w podnajem lokalu na czas nieoznaczony i lokalu socjalnego, oraz wysokość dochodu gospodarstwa domowego uzasadniającą zastosowanie obniżek czynszu; 2) warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy; 3) kryteria wyboru osób, którym przysługuje pierwszeństwo zawarcia umowy najmu lokalu na czas nieoznaczony i lokalu socjalnego; 4) warunki dokonywania zamiany lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy oraz zamiany pomiędzy najemcami lokali należących do tego zasobu a osobami zajmującymi lokale w innych zasobach; 5) tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej; 6) zasady postępowania w stosunku do osób, które pozostały w lokalu opuszczonym przez najemcę lub w lokalu, w którego najem nie wstąpiły po śmierci najemcy; 7) kryteria oddawania w najem lokali o powierzchni użytkowej przekraczającej 80 m2. Z cytowanych powyżej przepisów wynika, że ustawodawca określił, co w szczególności winny zawierać zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Posłużenie się przez ustawodawcę zwrotem "w szczególności" wskazuje, iż omawiana delegacja ustawowa ma charakter otwarty, przez co należy rozumieć, że w uchwalanych przez radę gminy zasadach muszą zostać zamieszczone postanowienia odnoszące się co najmniej do wszystkich kwestii wymienionych w tym przepisie. Rada gminy może zatem zamieścić w uchwale dodatkowe zagadnienia związane z najmem, jednak nie może dowolnie określać dodatkowych kryteriów, według których potrzeby mieszkaniowe określonych gospodarstw domowych o niskich dochodach mogą być zaspokojone. W orzecznictwie podkreśla się dodatkowo, że zasady wynajmowania lokali winny być tak skonstruowane, by ci spośród mieszkańców gminy, którzy spełniają podstawowe kryteria przedmiotowe (jak warunki zamieszkiwania i wysokość dochodu), od których zależy wynajęcie lokalu z zasobu mieszkaniowego gminy, mieli równe szanse na czynienie starań o uzyskanie lokalu. Dlatego też kreowane przez gminę w drodze uchwały zasady wynajmowania lokali z mieszkaniowego zasobu gminy nie mogą zawężać granic tego ustawowego obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 2322/13, publ. LEX nr 1461242). W rozpoznawanej sprawie Prokurator zarzucił zaskarżonej uchwale istotne naruszenie prawa, tj. przekroczenie upoważnienia z art. 21 ust. 1 pkt 2 oraz art. 21 ust. 3 w zw. z art. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego poprzez wprowadzenie, jako kryterium różnicowania podmiotów uprawnionych do ponownego zawarcia umowy najmu w § 39 ust. 1 pkt 1 warunku "nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu", a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki "nieprzerwanego jej użytkowania w tym celu", pomimo braku po stronie Rady Miasta [...] kompetencji do ustalenia ww. ograniczenia, co skutkuje nierównym traktowaniem podmiotów o takich samych cechach istotnych (relewantnych) przewidzianych ustawą do których należą - niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i niskie dochody. Zarzut ten w ocenie Sądu jest niezasadny. Zgodnie z § 39 ust. 1 pkt 1 zaskarżonej uchwały na wniosek osoby, której wcześniej wypowiedziano umowę najmu na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy, gdy przyczyną rozwiązania stosunku prawnego było zadłużenie spowodowane pogorszeniem sytuacji materialnej najemcy, dopuszcza się ponowne zawarcie umowy najmu, której przedmiotem będzie ten sam lub inny lokal o mniejszej powierzchni, jeżeli: 1) osoba ta nieprzerwanie zamieszkuje w tym lokalu, a w przypadku pracowni do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki - nieprzerwanie ją użytkuje w tym celu; 2) ustała przyczyna, z powodu której została rozwiązana umowa najmu, przy czym warunek ten uważa się za spełniony również w przypadku, jeśli jest podpisane oraz realizowane porozumienie dotyczące spłaty zadłużenia. Z przytoczonego powyżej przepisu wynika, że możliwe jest ponowne zawarcie umowy najmu z osobami, którym wcześniej umowę wypowiedziano z powodu pozostawania w zwłoce z zapłatą czynszu lub innych opłat za używanie lokalu (art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego) pod warunkiem spełnienia przesłanek wskazanych w pkt 1 i 2 cytowanego przepisu. Z konstrukcji przepisu wynika dodatkowo, że zgoda na przedłużenie umowy leży w gestii organu. Zatem możliwa jest też taka sytuacja, w której pomimo spełnienia wymogów wskazanych w cytowanym przepisie organ odmówi ponownego zawarcia umowy najmu. Pomimo tak skonstruowanego uprawnienia organu, nie można, w ocenie Sądu, czynić zarzutu przekroczenia kompetencji i nierównego traktowania stron poprzez wprowadzenie dodatkowego, nieznanego ustawie kryterium nieprzerwanego zamieszkiwania lokalu, a w przypadku pracowni - nieprzerwanego użytkowania. Cytowany przepis § 39 ust. 1 uchwały nie stanowi bowiem zasad na podstawie których dokonuje się najmu lokalu, ale ustanawia odrębną instytucję ponownego zawarcia umowy najmu. Zatem zapis ten należy traktować, jako dodatkowe zagadnienia związane z najmem uwzględniające opisane w cytowanym przepisie sytuacje życiowe najemców, pomagające w pełni prowadzić politykę mieszkaniową gminy. Rację ma organ wskazując, że przepis ten jest niejako przywilejem dla określonej grupy osób, które utraciły prawo do lokalu w związku z pogorszeniem sytuacji materialnej i zadłużeniem, ale nadal pozostają w powyższym lokalu. Zatem warunek w postaci "nieprzerwanego zamieszkiwania" lub "nieprzerwanego użytkowania" w przypadku pracowni, określony w cytowanym § 39 ust. 1 pkt 1 uchwały, nie ma związku z ustawową przesłanką "warunków zamieszkiwania kwalifikujących wnioskodawcę do ich poprawy" ale jest uzasadniony z tego względu, że tylko w przypadku nieprzerwanego zamieszkiwania w lokalu jest zachowany sens zawarcia z byłym najemcą umowy najmu na ten sam lokal. Dodatkowo § 7 ust. 2 pkt 2 cytowanej uchwały zapewnia takim osobom pierwszeństwo zawarcia umowy najmu innego lokalu niż zajmowany dotychczas. Z zapisów tych wynika, że takie rozwiązanie zmierza do rozsądnego i logicznego gospodarowania zasobem mieszkaniowym. Organ podejmuje bowiem takie działania nie w celu faworyzowania określonej grupy mieszkańców - nieprzerwanie zamieszkujących lub nieprzerwanie użytkujących lokal, ale w celu ograniczenia potencjalnych kosztów związanych z remontem i przygotowaniem lokalu do dalszego wynajmu. Należy bowiem zauważyć, że zarówno osoby, mieszące się w katalogu podmiotów wymienionych w § 39 ust. 1 uchwały, jak i osoby pozostałe nadal mają prawo wystąpić o przydział lokalu mieszkalnego z zasobów mieszkaniowych gminy - i o ile spełnią kryteria wymienione w uchwale, na taką listę zostaną zakwalifikowane, a w konsekwencji zostanie zawarta z nimi umowa najmu lokalu. Skoro zatem istnieje grupa osób, która lokal nadal zajmuje, to znacznie tańszym i szybszym sposobem udzielenia pomocy mieszkaniowej będzie przywrócenie im tytułu prawnego do lokalu zajmowanego, po przeprowadzeniu postępowania w zakresie § 39 ust. 1 cytowanej uchwały, niż doprowadzenia do opróżnienia tego lokalu, wyremontowanie go i oddanie do wynajmu. Także uprawnienie z cytowanego § 7 ust. 2 pkt 2 uchwały zmierza do tego samego celu – należy zagwarantować pierwszeństwo w wynajęciu mniejszego lokalu, by nie doprowadzać do jego ponownego ewentualnego zadłużenia, a odzyskany większy lokal oddać do najmu innym czekającym mieszkańcom. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że nie można mówić o ograniczeniu kręgu podmiotów mogących ubiegać się o ponowne zawarcie umowy najmu w przypadku nieprzerwanego nie zajmowania i nieprzerwanego nie użytkowania lokalu. Ponieważ jak wskazano powyżej przepis ten, takich osób nie dotyczy. Osoby, które nie mieszczą się w kategorii podmiotów wskazanych w § 39 ust. 1 cytowanej uchwały mogą natomiast ubiegać się o najem lokalu na warunkach ogólnych, tak jak wszyscy mieszkańcy gminy. Stąd też w ocenie Sądu nieuprawniony jest też zarzut niezgodności wymienionego przepisu z wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP zasadą praworządności, gdyż Rada – wbrew twierdzeniu skarżącego, nie wyłączyła realizacji ustawowo określonego obowiązku gminy polegającego na zaspakajaniu potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach, ponieważ zasady najmu lokalu z zasobów mieszkaniowych gminy są takie same dla wszystkich mieszkańców, natomiast zapis § 39 ust. 1 cytowanej uchwały jest dodatkowym uregulowaniem - w ramach powierzonych jej kompetencji ustawowych, polityki mieszkaniowej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło