II SA/Kr 565/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi JN. na zaświadczenie Prezydenta Miasta K. z dnia 15 kwietnia 2002 r. znak: [ ] w przedmiocie stwierdzenia samodzielności lokalu mieszkalnego postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić J.N. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Prezydent Miasta K. wydał w dniu 15 kwietnia 2002 r. zaświadczenie znak [.....] stwierdzające samodzielność lokalu mieszkalnego nr [.....] wraz z przynależnym pomieszczeniem w postaci piwnicy w budynku nr [.....] przy ul. [.....] w K. Zaświadczenie to wydano na wniosek Biura Usług Technicznych i Ekspertyz "[.....] " Spółka cywilna. Skarżący J.N. pismem z dnia 8 stycznia 2014 r. wezwał Prezydenta Miasta K. do usunięcia naruszenia prawa wydanym ww. zaświadczeniem poprzez jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Organ ten pismem z dnia 3 lutego 2014 r. poinformował skarżącego, że nie ma prawnych możliwości uchylenia, zmiany treści lub unieważnienia wydanego zaświadczenia. Pismo to zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 lutego 2014 r. W obszernej skardze skarżący domaga się uchylenia tak wydanego zaświadczenia i zarzuca – przy jego wydaniu – naruszenie art. 217 § 2 K.p.a. poprzez wydanie tego zaświadczenia podmiotowi nie będącemu właścicielem nieruchomości; a także zarzuca naruszenie art. 218 § 2 K.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do zbadania legitymacji wnioskodawcy ubiegającego się w 2002 r. o wydanie przedmiotowego zaświadczenia. Zarzucono również naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez brak zweryfikowania wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności oraz art. 219 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie, tj. odmowę wydania w 2002 r. zaświadczenia stwierdzającego samodzielność lokalu mieszkalnego nr [.....] w budynku przy ul. [.....] w K. Uzasadniając swoją skargę skarżący dodatkowo wskazał, że wydane zaświadczenie narusza jego interesy, ponieważ uniemożliwia jego córce i zięciowi wypełnienie obowiązku alimentacyjnego polegającego na przyjęciu schorowanego ojca pod swój dach i sprawowanie nad nim opieki. Brak wypełnienia obowiązku alimentacyjnego wynika z istnienia groźnych dla zdrowia i życia warunków mieszkaniowych. Na skutek wydanego zaświadczenia nastąpiło wyodrębnienie lokalu mieszkalnego nr [.....] v jako samodzielnego, a ten lokal zajmuje brat nieżyjącego współwłaściciela i ta sytuacja uniemożliwia córce skarżącego przeprowadzenie remontu budynku polegającego na rozbiórce poddasza wzniesionego z użyciem podkładów kolejowych nasączonych rakotwórczą substancją. Zgodnie z ustaleniami rodzinnymi w przypadku, gdy skarżący i jego żona będą wymagać opieki swoich dzieci, to córka mieszkająca w K. zajmie się nimi. Obecny stan techniczny budynku nr [.....] skarżący upatruje w błędnym wydaniu zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego, co doprowadziło do wydzielenia tego lokalu i zablokowania jakichkolwiek działań w obrębie nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta K. wniósł o jej odrzucenie, a w razie nieuwzględnienia tego zarzutu – o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ nie jest ona objęta właściwością sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm..) dalej zwaną P.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych wskazany został w treści przepisu art. 3 § 2 P.p.s.a. i obejmuje on: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 6) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 7) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 6, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 8) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-5. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie przez skarżącego aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W tej sprawie przedmiotem skargi jest wydanie zaświadczenia stwierdzającego samodzielność lokalu mieszkalnego. Zaświadczenie jest czynnością organu administracji publicznej o cechach całkowicie odrębnych od typowych aktów administracyjnych, poddanych kontroli sądów administracyjnych, jak decyzje czy postanowienia. Jak stwierdził w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 listopada 2006 r., sygn. akt I OSK 88/06 Naczelny Sąd Administracyjny (opubl. w LEX nr 293177), (...) "Jak wynika z przepisów Kpa regulujących wydawanie zaświadczeń /art. 217-220/ oraz przyjętego orzecznictwa - zaświadczenie jest urzędowym poświadczeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Przy jego pomocy organ administracji publicznej stwierdza, co mu jest wiadome, nie rozstrzyga jednak żadnej sprawy. Zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego i wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom. Możliwe jest ponowne wydanie zaświadczenia w tej samej sprawie, bez uprzedniego korygowania czy unieważnienia pierwotnie wydanego zaświadczenia, z tego względu, że jest ono rodzajem czynności faktycznej, a te nie korzystają z powagi rzeczy osądzonej. Kwestia ta nie podlega dyskusji, albowiem wartość zaświadczenia należy oceniać w kategoriach wyrażania prawdy obiektywnej, co do faktów lub prawa. Zatem można zanegować jego wartość wykazując, że potwierdza ono fałsz. Natomiast nie może ono - w przeciwieństwie do aktu administracyjnego - być oceniane w kategoriach ważności rozstrzygnięcia organu. Właściwy organ może odmówić postanowieniem, na które służy zażalenie wydania zaświadczenia o żądanej treści, jeżeli miałoby to prowadzić do poświadczenia stanu prawnego niezgodnego z danymi wynikającymi z prowadzonej przez organ ewidencji" (...). Z takim stanowiskiem w pełni należy się zgodzić. Treść zaświadczenia wymyka się spod kontroli legalności dokonywanej przez sądy administracyjne. Zaświadczenie może być oceniane w kategoriach prawdy bądź fałszu, ale już nie w kategoriach zgodności bądź niezgodności z prawem. Zaświadczenie nie wywołuje bowiem żadnych skutków prawnych, które mogłyby być oceniane z punktu widzenia legalności. Zaświadczenie stanowi oświadczenie wiedzy organu administracji publicznej na temat pewnych faktów lub stanu prawnego. Chodzi przy tym o wiedzę, którą organ dysponuje z urzędu na podstawie posiadanych przez siebie danych, informacji i dokumentów. W tym stanie rzeczy należy uznać, że skarga wniesiona w przedmiotowej sprawie jest niedopuszczalna, zmierza bowiem do weryfikacji treści zaświadczenia, co wykracza poza kompetencje sądu administracyjnego. Taka zaś skarga podlega odrzuceniu i takie stanowisko znajduje oparcie zarówno w orzecznictwie, jak i w literaturze. Przykładowo można wskazać na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2003 r., sygn. akt II SA 1439/02; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopad 2006 r., sygn. akt I OSK 88/06 lub wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1376/11, opub. w LEX nr 1155847. Niedopuszczalność bezpośredniej weryfikacji treści zaświadczenia przez sąd administracyjny potwierdza również doktryna - por. Z. R. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści, PiP 10/2004, s. 66. Osoba, która nie zgadza się z treścią wydanego zaświadczenia nie pozostaje bez środków ochrony prawnej. Może ona żądać wydania nowego zaświadczenia, ale o innej treści. Jeżeli organ uwzględni żądanie - winien wydać nowe zaświadczenie, nie stoi bowiem temu na przeszkodzie zasada powagi rzeczy osądzonej, skoro zaświadczenie nie rozstrzyga o prawach czy obowiązkach, a więc bezpośrednio nie wywołuje skutków prawnych. Jeżeli zaś organ nie znajdzie podstaw do uwzględnienia żądania wydania nowego zaświadczenia, winien wydać postanowienie odmowne, na podstawie art. 219 K.p.a., które po wyczerpaniu środków zaskarżenia przewidzianych w K.p.a. (zażalenie), będzie mogło być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Może także osoba niezgadzająca się z treścią wydanego zaświadczenia starać się podważać podejmowane na podstawie takiego zaświadczenia inne czynności administracyjne lub cywilne, o ile będzie to zgodne z przepisami postepowania administracyjnego lub cywilnego. Sąd administracyjny nie może jednak udzielać porad prawnych jakiejkolwiek stronie i stąd jedynie ogólnie wskazano na inne tryby wersyfikacyjne. Tym samym należy także stwierdzić, że nie mają znaczenia argumenty podniesione w skardze. Podnoszone okoliczności co do stanu technicznego konkretnego lokalu mieszkalnego nie są w tej sprawie przedmiotem rozpoznawania. Także okoliczności dotyczące obowiązku alimentacyjnego nie maga w tej sprawie odnieść zamierzonego prz4ez skarżącego skutku. Sąd administracyjny odrzucając skargę w ogóle nie może polemizować czy nawet merytorycznie ustosunkowywać się do zarzutów skargi. Byłoby to bowiem naruszenie prawa przez sąd administracyjny. W tym stanie rzeczy należy uznać, że skarga w przedmiotowej sprawie została wniesiona na czynność nie mieszczącą się w zakresie właściwości sądu administracyjnego, a zatem podlega ona odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Z powyższych względów, na podstawie powołanego przepisu, orzeczono jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono w pkt 2 na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 232 § 2 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.