I SA/Sz 151/14

WyrokWSA w Szczecinie2014-09-10

Skład orzekający: Alicja Polańska, Ewa Wojtysiak, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy środki pieniężne przekazywane przez ojca córce w latach 1996-2002, w sytuacji gdy córka mieszkała z matką i była przez nią utrzymywana, a ojciec przekazywał jej miesięcznie znaczną kwotę, stanowią świadczenie alimentacyjne czy darowiznę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn?
Ratio decidendi
Środki pieniężne przekazane córce przez ojca w latach 1996-2002, które córka zaoszczędziła w 90% i przeznaczyła na wydatki inwestycyjne (wkład do spółki, nabycie udziałów, dopłaty do kapitału), nie mieszczą się w zakresie ustawowego obowiązku alimentacyjnego, który obejmuje zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb związanych z utrzymaniem i wychowaniem. W związku z tym, te środki zostały prawidłowo zakwalifikowane przez organy podatkowe jako darowizna podlegająca opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego ustalającą zobowiązanie w podatku od spadków i darowizn. Organy uznały, że środki pieniężne przekazane córce przez ojca w latach 1996-2002 w łącznej kwocie [...] zł stanowiły darowiznę, a nie świadczenie alimentacyjne. Córka w toku postępowania wyjaśniła, że otrzymywała od ojca miesięcznie kwotę [...] zł, którą w większości zaoszczędziła, a następnie przeznaczyła na inwestycje. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, kwestionując kwalifikację świadczeń jako darowizny i podnosząc, że stanowiły one realizację obowiązku alimentacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtysiak,, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 września 2014 r. sprawy ze skargi K. Ch. i M.Ch. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego ustalającą [...] solidarnie zobowiązanym wysokość zobowiązania w podatku od spadków i darowizn w kwocie [...] zł z tytułu nabycia przez [...] w latach 1996-2002 w drodze darowizny od [...] środków pieniężnych w łącznej kwocie [...] zł. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w toku czynności sprawdzających prowadzonych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych, podatniczka w piśmie z dnia [...] r. (uzupełnionym pismami z dnia [...] r.) wskazała, że w latach 1996-2002, tj. do ukończenia 25 roku życia, w okresie pobierania nauki, otrzymywała miesięcznie [....] zł od podatnika – jej ojca. Pieniądze te niemal w całości zaoszczędziła, ponieważ nie ponosiła bieżących kosztów utrzymania, pozostając na utrzymaniu matki. Wskazała, że mogła zaoszczędzić 90 % otrzymanej kwoty, to jest kwotę [...] zł. Ustalono bowiem w sprawie, że podatniczka otrzymała od ojca w latach 1996- 2002 kwotę [...] zł (tj. [....] zł miesięcznie przez okres 7 lat). Pobierała także wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia. Wyjaśniła, że środki finansowe w latach 1996-2002 otrzymywała od podatnika tytułem alimentów, na mocy umowy/porozumienia zawartego w dniu [...] r. pomiędzy podatnikiem, podatniczką i jej matką. Ustalono, że podatniczka w roku 2005 r. przeznaczyła łącznie kwotę [...] zł na wkład pieniężny do spółki cywilnej, nabycie udziałów w spółce z o.o. oraz wniesienie dopłat do kapitału zapasowego spółki z o.o. W dniu [...] r. podatniczka, na wezwanie organu, złożyła zeznanie SD-3, w którym wykazała nabycie środków pieniężnych tytułem darowizny od ojca w kwocie [...] zł; postanowieniem z dnia [...] wszczęto także postępowanie wobec podatnika, jako darczyńcy. Decyzją z dnia [....] organ I instancji ustalił podatniczce, solidarnie z darczyńcą, podatek od spadków i darowizn w kwocie [...] zł z tytułu nabycia w latach 1996-2002 środków pieniężnych w drodze darowizny w kwocie [....] zł. W tej samej dacie organ rozstrzygnął o zobowiązaniu podatnika w tym zakresie. Według organu, otrzymane przez podatniczkę środki pieniężne "wychodziły" poza zakres zaspokajania bieżących jej potrzeb i stanowiły darowiznę. Organ ocenił, że w sprawie ma zastosowanie art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U.2004.142.1514 ze zm.), zwanej dalej "u.p.s.d", przewidujący 20 % stawkę podatku i wyjaśnił, że obowiązek podatkowy powstał wskutek powołania się obdarowanej przed organem podatkowym na okoliczność otrzymania darowizny, a należny podatek od tego nabycia nie został zapłacony. Na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 u.p.s.d., podstawę opodatkowania ([...] zł) organ pomniejszył o kwotę wolną od podatku, tj. o [...] zł. W odwołaniach od ww. decyzji, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, podatnicy zarzucili: 1) naruszenie przepisów art. 122 w związku z art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U.2012.749 ze zm.), zwanej dalej "o.p." poprzez: - brak zebrania całego materiału dowodowego dotyczącego sytuacji majątkowej podatnika; - brak ustalenia przez organ rzeczywistych potrzeb podatniczki, co skutkowało bezpodstawnie dowolnym ustaleniem wartości świadczeń jako darowizny; - brak ustalenia nakładów jakie poczyniła matka podatniczki na jej wychowanie i utrzymanie; 2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. w związku z art. 128 i art. 135 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U.2012.788 ze zm.), zwanej dalej: "k.r.i.o." poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy świadczenia dokonywane w latach 1996-2002 przez podatnika na rzecz podatniczki stanowiły wypełnienie obowiązku alimentacyjnego. W uzasadnieniu odwołania, podatnicy, reprezentowani przez adwokata, powołując przepisy art. 128 i art. 135 k.r.i.o. i odnosząc się do dochodów oraz sytuacji majątkowej darczyńcy, stwierdzili, że były one wystarczające do zapewnienia podatniczce odpowiednio wysokiej stopy życiowej. Wraz z odwołaniem podatnicy przedłożyli kopie zawartych przez darczyńcę dwóch umów sprzedaży nieruchomości z dnia [...] r. i z dnia [...] r. za kwotę [...] zł oraz [...] zł, co miało dowodzić, że wysokość przekazywanych podatniczce świadczeń nie była wygórowana. Podatnicy wyjaśnili w odwołaniu, że przekazywane środki pieniężne miały zostać przeznaczone na studia dzienne na Uniwersytecie w okresie od [...] r. do [...] r., a następnie na studia podyplomowe oraz inne kursy (językowe, komputerowe, nauka tańca). Zdaniem odwołujących, organ powinien zbadać, czy we wskazanym okresie matka podatniczki spełniała jej potrzeby, co jest niezbędne w celu ustalenia rzeczywistych jej potrzeb. Nadto, według podatników, deklaracja o nabyciu darowizny złożona [...]r. na wyraźne wezwanie organu I instancji z dnia [...] r., jest bezprzedmiotowa, gdyż nie dotyczy środków podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Zdaniem odwołujących, powyższa deklaracja została złożona omyłkowo, jedynie pod wpływem organu. Zaskarżoną skargą ww. decyzją, [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Powołując przepis art. 96 k.r.i.o., organ odwoławczy wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, że rodzice są obowiązani troszczyć się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka, a przy ocenie, które z potrzeb uprawnionego powinny być uznane za potrzeby usprawiedliwione, należy z jednej strony brać pod uwagę możliwości zobowiązanego, z drugiej zaś - zakres i rodzaj potrzeb. Przywołując dalej przepisy art. 128 i art. 135 k.r.i.o., organ wskazał, że usprawiedliwionymi potrzebami uprawnionego, składającymi się na zakres świadczeń alimentacyjnych, nie są potrzeby będące przejawem zbytku, bądź też potrzeby życiowo celowe, ale niedotyczące utrzymania czy wychowania. Obowiązek alimentacyjny nie może obejmować obowiązku czynienia darowizn; obejmuje on obowiązek dostarczania środków utrzymania i w miarę potrzeby środków wychowania zwyczajowo przyjętych. Zdaniem organu, nie mieści się w ramach tego obowiązku pomoc polegająca na przekazaniu środków, które posłużyły do wniesienia wkładu pieniężnego do spółki cywilnej, nabycie udziałów w spółce z o.o. i wniesienie dopłat do kapitału zapasowego spółki z o.o. Organ ocenił, że wskazane wyżej wydatki nie stanowią kosztów bieżących i nie służą ich zaspokojeniu. W konsekwencji, organ odwoławczy uznał, że środki przekazane podatniczce bezpłatnie kosztem majątku podatnika stanowią darowiznę. Organ zwrócił uwagę, że wprawdzie brak jest umów darowizn, jednak okoliczność ta nie przesądza o tym, że czynności takie nie miały miejsca, skoro podatniczka złożyła zeznanie podatkowe SD-3, wykazując darowiznę w kwocie [...] zł. Przywołując dalej brzmienie przepisów art. 6 ust. 4 zd. 2 oraz art. 15 ust. 4 u.p.s.d., organ wyjaśnił, że prawidłowo ustalono w sprawie, iż dniem powstania obowiązku podatkowego był [...] r., kiedy to podatniczka powołała się na darowiznę w złożonych wyjaśnieniach (wpływ do organu 22 grudnia 2009 r.), a stawka podatku wynosi 20 %. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów art. 122 i art. 187 o.p., organ odwoławczy stwierdził, że akceptuje twierdzenia podatników w zakresie sytuacji finansowej podatnika w kontekście jego możliwości pozwalających na przekazywanie podatniczce środków finansowych w kwotach po [...] zł miesięcznie i ocenił jako niecelowe badanie nakładów poczynionych na utrzymanie oraz wychowanie podatniczki przez matkę, skoro zasady realizacji obowiązku alimentacyjnego wynikały z przedłożonej umowy/porozumienia z dnia [...] r. oraz składanych przez podatniczkę wyjaśnień (w dniach: [...].), odnoszących się w szczególności do twierdzeń o "zaoszczędzeniu" 90 % z kwot jej przekazywanych, co oznacza - według organu - niewydatkowanie ich na bieżące koszty związane z utrzymaniem, wykształceniem czy wypoczynkiem. Odnosząc się z kolei do podniesionej w odwołaniu kwestii omyłkowego złożenia zeznania podatkowego w sprawie i działania podatniczki pod wpływem organu podatkowego, organ odwoławczy stwierdził, że zeznanie podatkowe zostało podpisane przez podatniczkę, co oznacza, że zostało złożone świadomie, a celem złożenia zeznania było wykazanie nieujawnionych wcześniej darowizn do opodatkowania i uzyskanie gwarancji co do źródeł pochodzenia środków finansowych, które przeznaczyła na wskazane wyżej cele. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na opisaną wyżej decyzję, podatnicy, reprezentowani przez adwokata, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i uchylenie decyzji organu I instancji, zarzucili naruszenie: 1) prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 w związku z art. 187 § 1 o.p., poprzez brak zebrania całego materiału dowodowego i rozpatrzenia go w wyczerpujący sposób, polegające na: a) bezpodstawnym i błędnym zakwalifikowaniu przez organ odwoławczy części uzyskanych przez skarżącą od skarżącego świadczeń w wysokości [...] zł jako darowizny, przy jednoczesnym przyjęciu, że pozostała wartość uzyskanych przez nią w okresie 7 lat środków w wysokości zaledwie [...] zł stanowiła świadczenia alimentacyjne, co doprowadziło do nieuzasadnionego przyjęcia za podstawę opodatkowania podatkiem od darowizn kwoty [...] zł, a tym samym przyjęcie, że wysokość miesięcznych świadczeń alimentacyjnych należnych skarżącej wynosiła zaledwie [...] zł; b) nieustaleniu sytuacji majątkowej skarżącego, a tym samym brak możliwości właściwego określenia jego możliwości finansowych, które wyznaczają zakres ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego; c) nieustalenie wartości nakładów poczynionych przez matkę skarżącej na jej wychowanie i utrzymanie, co uniemożliwiło dokonanie rzetelnej oceny potrzeb finansowych skarżącej; d) nieustalenie sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej, w szczególności, wysokości uzyskiwanego przez nią wynagrodzenia; 2) prawa materialnego, tj. art. 135 k.r.i.o. poprzez: a) jego błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że zakres świadczeń alimentacyjnych zależy jedynie od bieżących potrzeb uprawnionego, podczas gdy art. 135 k.r.i.o., wyznaczający zakres obowiązku alimentacyjnego, stanowi o usprawiedliwionych potrzebach uprawnionego oraz zarobkowych i majątkowych możliwościach zobowiązanego; b) błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że świadczenia przekazywane przez skarżącego w latach 1996-2002 stanowiły darowiznę na rzecz skarżącej, w sytuacji gdy były one jedynie realizacją ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego; 3) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 4 u.p.s.d., poprzez jego błędne zastosowania, a w konsekwencji przyjęcie, iż obowiązek podatkowy istniał, w szczególności zaś, że powstał z chwilą złożenia przez skarżącą zeznania SD-3; 4) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 65 § 2 Kodeksu cywilnego poprzez nieuwzględnienie zgodnego zamiaru stron oraz celu umowy zawartej [...] r. pomiędzy skarżącym, skarżącą i jej matką w przedmiocie przekazywania przez skarżącego kwoty [...] zł miesięcznie tytułem alimentów na rzecz skarżącej i zakwalifikowanie świadczeń z niej wynikających jako darowizny, co stoi w sprzeczności z umową, jak też przyjęcie, że umowa była podstawą świadczeń alimentacyjnych w zakresie kwoty [...] zł, zaś w pozostałym zakresie (co do kwoty [...] zł) czynność ta stanowiła darowiznę, co skutkowało przyjęciem, iż ta sama czynność prawna stanowi zarówno darowiznę jak i świadczenie alimentacyjne. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, m.in., że w analizowanym okresie skarżąca uzyskiwała dochody z pracy, czego organ nie wziął pod uwagę, a to właśnie te środki mogły być w pewnym zakresie wykorzystane na dokonanie inwestycji, a środki otrzymane od skarżącego - wykorzystane na realizację bieżących potrzeb życiowych skarżącej. Przedstawiając następnie poglądy doktryny i orzecznictwa dotyczące znaczenia wyrażenia "usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego", skarżący zwrócili uwagę na niezwykle wysoki stopień zamożności skarżącego, a tym samym prawo skarżącej, jako córki, do otrzymywania świadczeń pieniężnych w kwocie [...] zł miesięcznie. W odpowiedzi na skargę, [...] wniósł o jej oddalenie, nie podzielając zasadności podniesionych w niej zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje. Przedmiotem sporu w sprawie jest ocena, czy przekazanie przez skarżącego w latach 1996-2002 na rzecz jego skarżącej (córki) środków pieniężnych w kwocie [...] zł (nie jak błędnie wskazują w skardze skarżący: [...] zł) stanowiło - zgodnie z twierdzeniem skarżących - realizację obowiązku alimentacyjnego, czy też - jak uznał organ podatkowy, powołując się, m.in. na złożone przez skarżącą zeznanie SD-3 - darowiznę. Zgodnie z brzmieniem art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U.2014.121), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Stosownie natomiast do brzmienia art. 128 k.r.i.o., obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Przepis art. 135 k.r.i.o. stanowi natomiast, że zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego (§ 1) oraz, że wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego (§2). W przywołanym art. 128 k.r.i.o. ustawodawca wskazał na przedmiot świadczenia alimentacyjnego, który stanowią środki utrzymania, a w miarę potrzeby także środki wychowania osoby uprawnionej. Celem świadczeń alimentacyjnych jest zapewnienie utrzymania osoby uprawnionej. Regulacja ta nie ma charakteru zupełnego, albowiem ustawodawca zezwala w sytuacji określonej w art. 135 § 2 k.r.i.o. na wykonywanie obowiązku alimentacyjnego nie w drodze świadczenia pieniężnego, ale poprzez osobiste starania o utrzymanie lub wychowanie dziecka. Obowiązek alimentacyjny określony w art. 128 k.r.i.o. należy odróżnić od innych obowiązków, które mogą mieć charakter w całości lub w części majątkowy, przewidzianych przez przepisy k.r.i.o. Przykładowo, w skład władzy rodzicielskiej wchodzi między innymi obowiązek pieczy nad majątkiem dziecka (art. 95 § 1 k.r.i.o.), który jest niezależny od obowiązku alimentacyjnego. Podobnie, zgodnie z art. 27 k.r.i.o., na każdym z małżonków spoczywa obowiązek zaspokajania potrzeb rodziny, w tym także potrzeb materialnych. Świadczenia alimentacyjne mają na celu utrzymanie się uprawnionego (Grzegorz Jedrejek, Komentarz do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, Wyd. Lex). W art. 135 § 1 k.r.i.o. ustawodawca wskazuje zasadnicze przesłanki, od których zależy zakres obowiązku alimentacyjnego, a jeżeli obowiązek ten ma charakter świadczenia pieniężnego - jego wysokość. Pierwszą przesłankę stanowią usprawiedliwione potrzeby uprawnionego. Drugą pozytywną przesłanką, wpływającą na zakres świadczeń alimentacyjnych, stanowią majątkowe możliwości zobowiązanego. Określenie takich możliwości wymaga ustalenia, chociażby, wysokości comiesięcznych dochodów osoby zobowiązanej do alimentacji. Według składu orzekającego w sprawie, uwzględniając powyższe regulacje i prawidłowo je stosując w sprawie, organy podatkowe obu instancji, prawidłowo ustaliły i następnie oceniły, że świadczenia pieniężne w łącznej kwocie [...] zł przekazane skarżącej przez skarżącego na przestrzeni lat 1996-2002 stanowiły darowiznę. Z ustaleń organów podatkowych wynika, że skarżąca w toku postępowania w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych w dniu [...] r. (następnie także w pismach z dnia [...] r.) powołała się na umowę/porozumienie z dnia [...] r. zawarte pomiędzy skarżącym, skarżąca i jej matką, w którym określono, że skarżąca będzie mieszkała wraz z matką, która pokryje koszty bieżącego utrzymania (głównie wyżywienia), a pozostałe koszty związane z edukacją, nauką języków obcych, kursami, stażami w kraju i za granicą, wyjazdami na wakacje, itp. oraz koszty ewentualnego zakupu i utrzymania samochodu, pokryje skarżący, płacąc skarżącej do czasu jej usamodzielnienia się co miesiąc kwotę [....] zł. Skarżąca w dniu [....] r., na wezwanie organu I instancji, złożyła zeznanie SD-3, w którym wykazała nabycie środków pieniężnych tytułem darowizny od skarżącego w kwocie [...] zł. Te ustalenia faktyczne prawidłowo poczynione w sprawie przez organy podatkowe, za podstawę orzeczenia przyjmuje także skład orzekający w sprawie. Stan faktyczny został ustalony w sprawie przez organy podatkowe - zgodnie z przepisami art. 122 i art. 187 § 1 o.p. - w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Organy przeprowadziły postępowanie dowodowe, którego wyniki, bez przekroczenia granic ustawowej swobody oceny dowodów, poddały rzetelnej analizie i ocenie, wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Ustalenia organów podatkowych wynikają z analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, na który składają się, ponad złożone przez skarżącą zeznanie podatkowe SD-3, inne dokumenty (wezwania organu, wyjaśnienia skarżącej, umowa/porozumienie z dnia 6 stycznia 1996 r.) pozyskane w toku czynności sprawdzających w stosunku do skarżącej, dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 rok od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych, prawidłowo włączone do akt postępowania w sprawie. Wbrew zarzutom skargi, w sprawie nie zachodziła konieczność czynienia dodatkowych ustaleń w zakresie sytuacji majątkowej skarżącego, ponad ustalenia poczynione przez organy podatkowe, a obejmujące ustalenie zadeklarowanych przez skarżącego dochodów w deklaracji PIT-36 na przestrzeni lat 1995-2009 i dochodów ze zbycia nieruchomości, które w pełni wystarczały na przyjęcie ustalenia, że czynienie przez niego świadczeń finansowych na rzecz skarżącej w wysokości [...]zł miesięcznie pozostawało w zakresie jego możliwości finansowych. Zbędne było także w sprawie ustalanie wartości nakładów poczynionych przez matkę skarżącej na jej wychowanie i utrzymanie, skoro skarżąca na żadnym etapie postępowania nie podnosiła, że matka nie wywiązywała się z obowiązku alimentacyjnego wobec niej określonego w umowie/porozumieniu. Przeciwnie, skarżąca, m.in. w piśmie z dnia [...] r. potwierdziła, że zamieszkiwała wspólnie z matką i była na jej utrzymaniu Zarzut, że organy nie ustaliły wysokości uzyskiwanego przez skarżącą wynagrodzenia, które mogło posłużyć na pokrycie wydatków inwestycyjnych, nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż ustalenie tej okoliczności mogłoby tylko potwierdzić, że w okresie nauki skarżąca była w stanie utrzymywać się sama lub, że obowiązek alimentacyjny skarżącego istniał w niższym zakresie niż twierdzą skarżący. Okoliczność ta nie miałaby również żadnego wpływu na ustalenie, w jakiej wysokości zostały skarżącej przekazane kwoty na przestrzeni lat 1996-2002. Odmienną natomiast kwestią jest ocena prawna świadczeń skarżącego poczynionych na rzecz skarżącej, jakiej dokonały w sprawie organy podatkowe. Według składu orzekającego w sprawie, organy podatkowe prawidłowo oceniły charakter otrzymanych przez skarżącą świadczeń pieniężnych w latach 1996-2002 uznając, że były to darowizny od skarżącego. Skoro bowiem usprawiedliwione potrzeby skarżącej, uprawnionej do alimentacji, okazały się dużo mniejsze niż możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej i zarazem pozwalały jej na "zaoszczędzenie" ok. 90 % z otrzymanej kwoty [...] zł, to organy były uprawnione do wyrażenia oceny, że zaoszczędzone przez skarżącą środki pieniężne o wartości [...] zł, przeznaczone przez nią w części na sfinansowanie w 2005 roku wydatków na wkład pieniężny do spółki cywilnej w kwocie [...] zł, na nabycie udziałów w spółce z o.o. za kwotę [...] zł, oraz na dopłaty do kapitału zapasowego tej spółki w kwocie [...] zł, nie mieściły się w zakresie ustawowego obowiązku alimentacyjnego. Środki te nie służyły bowiem zaspokojeniu usprawiedliwionych potrzeb skarżącej jako uprawnionej w zakresie utrzymania i wychowania, a tylko takie mogły być objęte obowiązkiem alimentacyjnym, stosownie do przywołanego wyżej brzmienia przepisu art. 128 k.r.i.o. Środki te zostały przekazane skarżącej nieodpłatnie kosztem majątku skarżącego, prawidłowo zatem organy podatkowe zakwalifikowały je jako pochodzące z darowizny, w rozumieniu art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeksu cywilnego, otrzymanej od skarżącego. Prawidłowo również organy oceniły, że tylko kwoty otrzymane przez skarżącą i wydatkowane na zaspokojenie jej usprawiedliwionych potrzeb w zakresie utrzymania i wychowania mogły zostać uznane za świadczenia alimentacyjne. Zatem, prawidłowo organy podatkowe wyłączyły z opodatkowania kwotę będącą różnicą pomiędzy otrzymanymi przez skarżącą kwotami w łącznej wysokości [...] zł, a kwotą wydatkowaną na utrzymanie, tj. [...], a nie jak błędnie wyliczyli skarżący [...]. Zatem, także w miesięcznym rozliczeniu, kwota ta przekracza [...] zł, a nie jak błędnie wyliczyli skarżący [...] zł. Nadto, niezależnie od tego, czy skarżąca złożyła w sprawie zeznanie podatkowe SD-3 o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych, w którym zadeklarowała, że otrzymała tytułem darowizny od skarżącego środki pieniężne w wysokości [...] zł, czy też nie złożyła takiego zeznania, to rozmiar i charakter tego świadczenia i tak zezwalałby organom podatkowym na ocenę, że była to darowizna, a nie alimenty. Należy także zwrócić uwagę na nielogiczność argumentacji skarżących, którzy z jednej strony uwypuklają wysokie potrzeby edukacyjno-wychowawcze skarżącej, a z drugiej nie dostrzegają, że otrzymane przez nią kwoty nie zostały na ten cel spożytkowane, lecz przeznaczone na wydatki inwestycyjne, niemające nic wspólnego z edukacją czy wychowaniem. Zatem, przyjęcie przez organy podatkowe, że na jej potrzeby edukacyjno-wychowawcze wystarczyła łączna kwota [...] zł alimentów otrzymanych od skarżącego (miesięcznie ok. [...] zł) - poza świadczeniami otrzymywanymi od matki skarżącej i jej własnymi zarobkami - było w pełni uzasadnione. Podzielić także należy ustalenia i oceny prawne organów podatkowych co do daty powstania obowiązku podatkowego, skoro skarżąca po raz pierwszy powołała się na okoliczność otrzymania świadczeń od skarżącego w dniu 10 grudnia 2009 r. i zastosowanie w sprawie przepisów art. 6 ust 4 i art. 15 ust. 4 u.p.s.d. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 6 ust. 4 u.p.s.d., w przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej na fakt nabycia, a stosownie do art. 15 ust. 4 u.p.s.a., nabycie niezgłoszone w ustawowym terminie podlega opodatkowaniu według stawki 20 %, jeżeli obowiązek podatkowy powstał wskutek powołania się podatnika przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej, powołanie nastąpiło w toku czynności sprawdzających, postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego na okoliczność dokonania tej darowizny, a należny podatek nie został zapłacony. W takich okolicznościach faktycznych sprawy nieuprawniony jest także zarzut naruszenia przepisu art. 62 § 2 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym, w umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu Mając na uwadze powyższe okoliczności, sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i - na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.) - orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło