I SA/Wa 51/14
WyrokWSA w Warszawie2014-09-11
Skład orzekający: Jolanta Dargas, Emilia Lewandowska, Anita Wielopolska-Fonfara
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje organów administracji dotyczące przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, której właścicielem jest Skarb Państwa, a zarząd wykonuje Wojskowa Agencja Mieszkaniowa, zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, co skutkuje ich nieważnością?Ratio decidendi
Decyzje organów administracji dotyczące przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, której gospodarowanie powierzono Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości. Zgodnie z ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, Prezesowi Agencji przysługują uprawnienia wojewody, a dyrektorom oddziałów regionalnych uprawnienia starosty. Naruszenie to stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi współużytkowników wieczystych na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Organ odwoławczy powołał się na ochronę konserwatorską zespołu urbanistycznego, co miało wykluczać przyznanie 50% bonifikaty. Skarżący argumentowali, że nieruchomość jest objęta ochroną konserwatorską. Sąd administracyjny uznał, że obie decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta, a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Anita Wielopolska-Fonfara Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2014 r. sprawy ze skargi H. Z., A. K., R. K., A. N., U. N., A. S., B. S., A. D., L. D., B.C., Z. C., B. W., M. W., E. G., F. P., W. P., G. G., J.G., J. K., J. B., U.B., J. P., L. P., J. S., Z.S., K. M., K. S., B.S., J. S., K. S., K. W., M.W., M. C., J. C., S. K., S.K. i Z. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Wojewoda [...], decyzją z [...] listopada 2013 r. nr [...], sprostowaną postanowieniem z [...] stycznia 2014 r. nr [...], uchylił decyzję Prezydenta [...] z [...] maja 2013 r. orzekającą o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...], opisanej w księdze wieczystej nr. [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...], sprostowanej postanowieniem z [...] czerwca 2013 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że odwołanie od decyzji Prezydenta [...] wnieśli wszyscy współużytkownicy wieczyści przedmiotowej nieruchomości wnosząc o uchylenie decyzji w IV punkcie rozstrzygnięcia i przyznanie im 50 % bonifikaty, o której mowa w art. 4 pkt 10 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości.
Organ odwoławczy uzyskał informację od Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, z której wynika, że przedmiotowa nieruchomość zabudowana współczesnym budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym znajduje się na terenie fortu [...] wpisanego do rejestru zabytków decyzją z dnia [...] maja 1990 r. Natomiast nieruchomość oznaczona jako działka ewidencyjna nr [...] nie jest indywidualnie wpisana do rejestru zabytków. W ocenie organu bonifikata 50% określona w art.4 ust 10 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r., przysługuje tylko wtedy jeżeli do rejestru zabytków wpisano nieruchomość a nie zespół urbanistyczny czy ruralistyczny.Organ stwierdził, że jak to wynika z informacji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, ochroną konserwatorską objęty jest Zespół [...], zaś współcześnie wybudowany budynek nie stanowi jego części ani nie jest wpisany do rejestru zabytków indywidualną decyzją konserwatorską. W ocenie organu decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2013 r. podlega uchyleniu ze względu na błędne określenie podmiotu na rzecz którego winna wpłynąć opłata przekształceniowa oraz orzeczenie w sprawie roszczenia o zapłatę 25 % środków jakie uzyska Agencja. Organ ustalił, że jest bezsporne, że dotychczasowym właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest Skarb Państwa, którego uprawnienia wykonuje Wojskowa Agencja Mieszkaniowa. Z przepisów ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych R.P jednoznacznie wynika, że opłata z tytułu przekształcenia winna być uiszczona na rzecz Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, tj. podmiotu wykonującego prawo własności dotychczasowego właściciela nieruchomości. Natomiast Miastu [...] będzie przysługiwać roszczenie o zapłatę 25 % środków uzyskanych przez Agencję .
Organ przytoczył przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości i ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, odnoszących się do niniejszej sprawy.
W skardze na decyzję Wojewody [...] wniesionej przez wszystkich współużytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości, szczegółowo wskazanych w skardze, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi, podniesiono, że organ odwoławczy swoje rozstrzygnięcie oparł wyłącznie na piśmie informacyjnym [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków a całkowicie pominął takie dowody jak decyzję Stołecznego Konserwatora Zabytków z dnia [...].05.1990 r., a także wypisu z księgi wieczystej prowadzonej dla wyodrębnionych lokali mieszkalnych stanowiących własność skarżących. Z dowodów zaś tych wynika fakt, że działka nr [...] jako część fortu [...], leżąca w założeniu fortecznym, jest objęta ochroną konserwatorską. Spełnia tym samym wymogi prawne określone w art. 4 pkt. 10 ustawy przekształceniowej z 2005 r.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu chociaż z innych powodów niż wskazano w jej treści.
W sprawie jest bezsporne, że objęta zaskarżoną decyzją nieruchomość położona w W. przy ulicy [...], oznaczona jako działka ewidencyjna [...] z obrębu [...] stanowi własność Skarbu Państwa, którego uprawnienia wykonuje Wojskowa Agencja Mieszkaniowa. Przepis art. 11 ust 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stanowi, że z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z odrębnych ustaw starosta jest reprezentantem Skarbu Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami. Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności jest sprawą z zakresu gospodarowania nieruchomościami. Jedną z takich odrębnych ustaw o jakich wspomniane jest w powołanym art. 11 ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. z 2010 r, nr 1367, poz 206). W zakresie gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa powierzonymi Agencji (art.14.ust.1) własność organów określa przepis art.14 ust 2a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych R.P, zgodnie z którym Prezesowi Agencji przysługują uprawnienia wojewody zaś dyrektorom oddziałów regionalnych Agencji uprawnienia starosty wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, z wyjątkiem uprawnień dotyczących wywłaszczenia nieruchomości. Zatem w sytuacji gdy nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa i została powierzona Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w trybie art.14 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych R.P, ogólna reguła odnosząca się do właściwości organów w zakresie gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa, określona w art. 4 pkt 9 i 9 b1 oraz art.11 ust1 i art. 9 a u.g.n., zostaje zmodyfikowana przez przepisy szczególne zawarte w ustawie o zagospodarowaniu Sił Zbrojnych R.P. Wobec tego decyzje podjęte przez organy obu instytucji, w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości, zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności takich decyzji, określoną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., a co obliguje sąd do stwierdzenia nieważności decyzji dotkniętych taką wadliwością .
Wydanie decyzji przez niewłaściwe organy skutkuje wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie ich nieważności i nie podlegają ocenie sądu co do zgodności z prawem merytorycznej treści takich decyzji. Z tego tez względu zarzuty skargi odnoszące się do merytorycznej treści tych decyzji nie mogły być przedmiotem oceny Sądu co do ich zasadności .
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art.152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło