I GZ 498/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 15 września 2014 r., sygn. akt III SA/Gd 545/14 w zakresie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie cła antydumpingowego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 15 września 2014 r., sygn. akt III SA/Gd 545/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. odmówił J. M. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] maja 2014 r., w przedmiocie cła antydumpingowego. Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że pełnomocnik skarżącego został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 18 lipca 2014 r. Wpis sądowy od skargi uiszczony został w dniu 1 sierpnia 2014 r. W dniu 12 sierpnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym polegającym na uiszczeniu wpisu od skargi oraz o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wskazał, że na skutek omyłki jego pracownik zamiast uiścić wymagany wpis sądowy od skargi na numer rachunku bankowego WSA w G., wskazany w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału z dnia 3 lipca 2014 r., dokonał w dniu 21 lipca 2014 r. przelewu wpisu w wysokości 2.000 zł na rachunek bankowy niebędący rachunkiem Sądu. Błąd ujawnił się w zestawieniu operacji bankowych na koniec lipca 2014 r. i został przez tę osobę naprawiony, jednak bez powiadomienia o tym pełnomocnika skarżącego. O nieprawidłowościach pełnomocnik powziął wiedzę z postanowienia WSA w G. odrzucającego skargę z powodu nieuiszczenia wpisu w terminie - w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 543/14, które to postanowienie doręczono mu w dniu 11 sierpnia 2014 r. Zdaniem skarżącego pomyłka polegająca na przestawieniu na poleceniu przelewu jednej cyfry w wielocyfrowym numerze konta bankowego nie może być traktowana jako wynik niedbalstwa czy niezachowania należytej staranności. Tego rodzaju błąd może się zdarzyć i wynikające z tego nieuiszczenie wpisu nie może być poczytane za winę w rozumieniu art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Ponadto, termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności liczy się od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi, a nie od czasu dowiedzenia się pełnomocnika o tym fakcie. W związku z tym konieczne jest wnioskowanie o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. uzasadniając swoje rozstrzygnięcie w sprawie, przede wszystkim przedstawił sekwencję zdarzeń istotnych w sprawie. Wskazał, że skoro wezwanie do uiszczenia wpisu doręczono w dniu 18 lipca 2014 r., to wpis ten powinien być uiszczony w terminie do 25 lipca 2014 r. Wpis uiszczono – na nieprawidłowy numer konta - w dniu 21 lipca 2014 r. O fakcie uiszczenia wpisu na nieprawidłowy numer konta pracownik pełnomocnika skarżącego dowiedział się – najpóźniej – w dniu 1 sierpnia 2014 r. W tym samym dniu uiszczony został wpis. W dniu 11 sierpnia 2014 r. pełnomocnikowi skarżącego doręczono odpis postanowienia w innej sprawie, na podstawie którego można było wysnuć wniosek, że wpis także w niniejszej sprawie uiszczono po terminie. W dniu 12 sierpnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniósł zatem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi (oraz o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu). Biorąc pod uwagę powyższe oraz treść art. 87 § 1 p.p.s.a., Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu powinien być złożony w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (czym w niniejszej sprawie jest powzięcie wiedzy o pomyłce we wskazaniu numeru konta i uiszczeniu wpisu na niewłaściwy numer konta bankowego), czyli w ciągu 7 dni od 1 sierpnia 2014 r. W terminie tym wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu nie został jednak złożony, a dopiero w dniu 12 sierpnia 2014 r., po otrzymaniu w dniu 11 sierpnia 2014 r. przez pełnomocnika skarżącego odpisu postanowienia, z którego wynikało, że wpis uiszczono po terminie. W ocenie Sądu I instancji w sprawie nie można mówić o braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, a pełnomocnik skarżącego próbuje wykazać brak winy w uchybieniu terminu brakiem własnej winy wskazując, że jego pracownik nie przekazał mu informacji o tym, że wpis uiszczono na niewłaściwy numer konta, a po naprawieniu błędu w tym zakresie nie poinformował go o tym fakcie. Taki stan rzeczy świadczy – w ocenie Sądu - o niewłaściwym przepływie informacji między pełnomocnikiem skarżącego, a jego pracownikami. Można w tej sytuacji mówić o zaniedbaniu, czy też niedostatecznej staranności w prowadzeniu sprawy, co wyklucza brak winy. Skoro pełnomocnik skarżącego posługuje się przy dokonywaniu pewnych czynności swoimi pracownikami, którzy nie powiadamiają go o istotnych dla sprawy okolicznościach faktycznych, a na skutek tych zaniedbań pełnomocnik skarżącego nie podejmuje we właściwym terminie czynności procesowych, nie może być mowy o braku winy w uchybieniu terminu. W zażaleniu na powyższe postanowienie J. M. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie stronie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Postanowieniu zarzucił naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. przez przyjęcie, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy przy czynności uiszczenia wpisu od skargi z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącego wskazał, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu w dniu 12 sierpnia 2014 r., nie uchybiało terminowi. Dalej zarzucił, że w zaskarżonym postanowieniu nie rozważono tak istotnej kwestii dla oceny braku winy, jaką jest różnica między "faktem uiszczenia wpisu na nieprawidłowy numer konta", a zaistniałą w sprawie oczywistą omyłką w zapisie numeru rachunku bankowego. Ostatnio wskazana okoliczność świadczyła w ocenie pełnomocnika jedynie o błędzie pracy pracownika kancelarii, lecz nie przesądzała o niedochowaniu przez pełnomocnika skarżącego należytej staranności w wykonywaniu zadań. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie, co wymaga sprecyzowania - wobec okoliczności podnoszonych w zażaleniu - jest wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W związku z powyższym podnoszone przez pełnomocnika skarżącego kwestie mające uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu - to jest oczywista i niezawiniona omyłka osoby dokonującej przelewu - nie podlegają ocenie na obecnym etapie postępowania. Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie powinny być okoliczności, które zdaniem pełnomocnika skarżącego mają świadczyć o braku winy strony w uchybieniu siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Poza sporem przyczyną uchybienia terminu do uiszczenia wpisu było pomyłkowe wpisanie przez pracownika numeru konta bankowego sądu. Przyczyna ta ustała, co także kwestionowane nie jest, 1 sierpnia 2014 r., kiedy to pracownik zorientował się, że doszło do pomyłki. Z tym dniem zatem zaczął biec siedmiodniowy termin do zgłoszenia wniosku o przywróceniu terminu. W świetle powołanych przepisów i okoliczności sprawy należy stwierdzić, że trafne jest stanowisko Sądu I instancji, iż w niniejszej sprawie wpadkowej nie uprawdopodobniono, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu nastąpiło bez winy strony. Należy mieć na względzie, że pojęcie winy strony w uchybieniu terminowi w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę pełnomocników ustanowionych w sprawie. Z kolei zawodowy charakter działalności profesjonalnych pełnomocników powoduje, że ich odpowiedzialność obejmuje także działania osób, którymi posługują się wykonując swój zawód (por. postanowienia NSA z dnia 8 kwietnia 2014 r. II OZ 336/14, z dnia 11 czerwca 2014 r. I FZ 149/14). Tym samym niewłaściwie zorganizowany przepływ informacji między pełnomocnikiem a jego pracownikami - szczególnie w kwestii tak istotnej jak terminy podejmowania czynności w postępowaniu sądowym - nie przemawia za przyjęciem braku winy w uchybieniu terminu. Za trafną w tym zakresie należy więc uznać ocenę WSA, że doszło do zaniedbania, co wyłącza możliwość skorzystania z dobrodziejstwa art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia art. 45 Konstytucji RP. Prawo do sądu zagwarantowane ustawą zasadniczą nie oznacza, że strona, czy jej pełnomocnik nie ma obowiązku dokonywania czynności procesowych w ustawowych terminach. Należy zatem stwierdzić, że zaskarżonym postanowieniem zasadnie odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego wobec nieuprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu w okresie siedmiu dni od dnia 1 sierpnia 2014 r. Z uwagi powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.