I SA/Rz 593/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 września 2014r. sprawy ze skargi "A" spółka z o.o. spółka komandytowa w R. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2014r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego - oddala skargę - I SA/Rz 593/14 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] maja 2014r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w R., po rozpatrzeniu zażalenia A. sp.k. w R. (dalej: spółka/skarżąca) na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] marca 2014r., nr [...], w sprawie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w R. prowadzi wobec spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 15 listopada 2013r. nr [...]. Pismem z dnia 6 marca 2014r. spółka wniosła o zawieszenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego z uwagi na złożenie wniosku o rozłożenie na raty należności objętych przedmiotowym tytułem wykonawczym. Postanowieniem z dnia 26 marca 2014r. organ egzekucyjny odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki. Na powyższe postanowienie spółka wniosła zażalenie. Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie, organ odwoławczy uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo odmówił zawieszenia prowadzonego wobec spółki postępowania, stwierdzając, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania egzekucyjnego, o których mowa w art. 56 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 1015 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu egzekucyjnego, że okoliczność złożenia przez spółkę wniosku o rozłożenie na raty należności objętych przedmiotowym tytułem wykonawczym nie mieści się w żadnej z podstaw zawieszenia postępowania egzekucyjnego z art. 56 § 1 u.p.e.a. i w związku z tym, nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że stosownie do art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny ma obowiązek zwieszenia postępowania egzekucyjnego w wypadku rozłożenia na raty należności dochodzonej w toku egzekucji, jednakże samo złożenie wniosku o rozłożenie takiej należności na raty nie wypełnia tej przesłanki. W ocenie tego organu, skutek w postaci zawieszenia postępowania egzekucyjnego powoduje dopiero wydanie pozytywnej decyzji w zakresie rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej. Ponadto, organ odwoławczy stwierdził, że co do zawieszenia postępowania egzekucyjnego nie znajdują zastosowania przesłanki zawieszenia postępowania wymienione w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2012r. poz. 1015 ze zm.) – dalej: k.p.a. Wprawdzie przepis art. 18 u.p.e.a. odsyła do przepisów k.p.a., jednakże w przepisie tym mowa jest o odpowiednim stosowaniu przepisów k.p.a., co oznacza, że przepisy te mogą być stosowane tylko wówczas, gdy u.p.e.a. w ogóle danej kwestii nie reguluje, bądź reguluje ją w sposób niepełny. Tymczasem przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego są uregulowane w u.p.e.a. w sposób szczegółowy, stąd też nie jest możliwe rozszerzanie ich katalogu o podstawy wymienione w art.97 § 1 k.p.a. Na powyższe rozstrzygnięcie spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu egzekucyjnego oraz zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie art.56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. przez rozstrzygnięcie o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego przed dokonaniem rozstrzygnięcia w sprawie wniosku o rozłożenie na raty egzekwowanej należności podatkowej. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że wydanie postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania było przedwczesne, gdyż sprawa rozłożenia na raty jest zagadnieniem wstępnym w sprawie o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Zdaniem skarżącej, organ powinien zawiesić postępowanie egzekucyjne do czasu rozstrzygnięcia wniosku o rozłożenie na raty. Skarżąca zarzuciła, że działanie organów w niniejszej sprawie jest sprzeczne z zasadą praworządności oraz zasadą zaufania do działania organów administracji (art.6 i art.8 k.p.a.). Skoro skarżąca wystąpiła o rozłożenie na raty egzekwowanej należności, to wykazała wolę dobrowolnej zapłaty tej należności, nie jest zatem celowe prowadzenie egzekucji, co oznacza, według skarżącej, że zgodnie z art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne powinno zostać zawieszone. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153,poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w zaistniałym stanie faktycznym wystąpiły przesłanki do zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie przepisów u.p.e.a. Instytucja zawieszenia postępowania egzekucyjnego została uregulowania w art. 56 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Z treści tego przepisu wynika, że u.p.e.a. nie przewiduje zawieszenia postępowania egzekucyjnego na wniosek zobowiązanego (dłużnika). Z tego względu przyjmuje się, że wniosek zobowiązanego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie stanowi oświadczenia woli składanego w celu doprowadzenia do czasowego przerwania stosowania środków egzekucyjnych, ale oświadczenie wiedzy dotyczące istnienia podstaw do zawieszenia postępowania, które stanowi podstawę do podjęcia przez organ egzekucyjny działań z urzędu. Organ egzekucyjny przeprowadza postępowanie wyjaśniające i w przypadku stwierdzenia jednej z podstaw do zawieszenia postępowania wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania (Przybysz Piotr, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2011r.). W niniejszej sprawie skarżąca żądała zawieszenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na złożenie wniosku o rozłożenie na raty należności dochodzonej w postępowaniu egzekucyjnym, wskazując jako podstawę zawieszenia postępowania art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. W ocenie Sądu, w przedmiotowym postępowaniu zasadnie odmówiono zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku skarżącej, na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 15 listopada 2013r., nr [...]. Sąd podziela stanowisko orzekających w niniejszej sprawie organów, że samo złożenie wniosku o rozłożenie na raty spłat należności pieniężnej nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Dopiero bowiem prawomocne, pozytywne rozstrzygnięcie w sprawie rozłożenia należności na raty wywrze skutek w postaci konieczności zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jest to pogląd niekwestionowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym podkreśla się, że toczące się postępowanie z wniosku o rozłożenie na raty zaległości podatkowej nie ma wpływu na postępowanie egzekucyjne, z uwagi na to, że inny jest zakres merytoryczny tych postępowań (por. np. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2000r., sygn. akt I SA/Gd 1052/98, publ. LEX nr 44387). Sąd w niniejszej sprawie podziela również pogląd wyrażony w wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 6 października 2009r., sygn. akt I SA/Bd 585/09, (publ. cbois.nsa.gov.pl), że zamieszczenie w dwóch przepisach ustawy - art. 33 pkt 2 oraz art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. - jednoznacznego zapisu o rozłożeniu na raty zaległości podatkowych jako przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego, prowadzi do wniosku, że jest to świadome rozwiązanie systemowe, pozwalające do czasu wydania decyzji o rozłożeniu zaległości podatkowych na raty, na prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Takie rozwiązanie wynika z charakteru postępowania egzekucyjnego, które cechuje przymusowość, skuteczność, a także szybkość wykonania nałożonych na stronę decyzją administracyjną obowiązków publicznoprawnych. Z powyższych względów, Sąd uznał, że złożenie przez skarżącą wniosku o rozłożenie na raty spłat należności pieniężnej objętej przedmiotowym tytułem wykonawczym, nie stanowi podstawy do zawieszenia prowadzonego wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącej, sprawa rozłożenia na raty nie może być również potraktowana jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2013r., sygn. akt II GSK 292/12, stwierdził, że odwołanie w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. do "innych przypadków przewidzianych w ustawach" nie oznacza możliwości zastosowania przesłanki zawieszenia postępowania określonej w art.97 § 1 pkt 4 k.p.a. – w związku z wystąpieniem zagadnienia wstępnego. U.p.e.a. przewiduje w art. 18 odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. w kwestiach nieuregulowanych w ustawie egzekucyjnej. Oznacza to, że przepisy k.p.a. na gruncie postępowania egzekucyjnego mogą być stosowane jedynie uzupełniająco w przypadkach, gdy regulacja u.p.e.a. okaże się niekompletna. Skoro zatem przepisy u.p.e.a. zawierają samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania przesłanki jego zawieszenia to brak jest podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisu art.97 k.p.a. Z powyższych względów, zasadnie orzekające w niniejszej sprawie organy uznały, że skoro w sprawie nie zaistniała żadna z sytuacji opisanych w wyżej cytowanym art. 56 § 1 u.p.e.a., to tym samym nie istniała podstawa do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W ocenie Sądu, w postępowaniu nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów art. 6 i 8 k.p.a. Przedmiotowe postępowanie było prowadzone staranie i merytorycznie poprawnie, z poszanowaniem zasad określonych w ww. przepisach k.p.a. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 P.p.s.a.