I SA/Rz 634/14
WyrokWSA w Rzeszowie2014-09-23
Skład orzekający: Jacek Surmacz, Małgorzata Niedobylska, Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy linie kablowe położone w kanalizacji kablowej stanowią budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?Ratio decidendi
Linie kablowe położone w kanalizacji kablowej, wraz z tą kanalizacją, tworzą całość techniczno-użytkową, która jest urządzeniem budowlanym związanym z obiektem budowlanym i zapewnia możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. W związku z tym, jako sieć techniczna, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.Stan faktyczny
Spółka "A" S.A. zadeklarowała w deklaracji podatku od nieruchomości za 2008 rok niższą wartość budowli niż w roku poprzednim, wyłączając z podstawy opodatkowania kable położone w kanalizacji kablowej. Organy podatkowe uznały, że kable te wraz z kanalizacją stanowią budowlę podlegającą opodatkowaniu. Spółka kwestionowała tę interpretację, twierdząc, że linie kablowe nie są budowlą. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 września 2014r. sprawy ze skargi "A" S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 rok - oddala skargę -
I SA/Rz 634/14
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2011r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., po rozpoznaniu odwołania A. S.A. w Warszawie (dalej: spółka/skarżąca) od decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] maja 2010r., nr [...] określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008r. w kwocie 89.731,00 zł, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Z uzasadnienia rozstrzygnięcia oraz akt administracyjnych wynika, że spółka w złożonej deklaracji dotyczącej podatku od nieruchomości za 2006 i 2007 rok określiła wartość budowli na kwotę 4.353.875 zł. Z kolei w deklaracji za 2008 rok wykazała wartość budowli na kwotę 2.995.711 zł. W piśmie z dnia 18 kwietnia 2008r. spółka wyjaśniła, że zmniejszenie zadeklarowanej w 2008 roku wartości budowli,
w porównaniu z rokiem poprzednim, jest efektem wyłączenia z podstawy opodatkowania wartości kabli położonych w kanalizacji kablowej, które – jej zdaniem – nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008r. Wójt Gminy W. wszczął
z urzędu postępowanie w sprawie określenia spółce podatku od nieruchomości za 2008 rok. W toku postępowania organ I instancji wzywał spółkę, jej pełnomocnika oraz członków zarządu do przedstawienia dokumentów o architekturze budowlanej oraz pozwoleń na budowę sieci telekomunikacyjnych znajdujących się na terenie gminy W., do przedstawienia wartości budowli oraz środków trwałych znajdujących się na terenie ww. gminy, a także o wyjaśnienie czy spółka w 2007
i 2008 roku zbyła linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej oraz rury osłonowe dla przebiegających w ziemi kabli na terenie tej gminy oraz czy spółka utraciła po 2007 roku posiadanie przedmiotowych budowli. Wobec nie przedstawienia przez spółkę stosownych dokumentów i wyjaśnień, organ I instancji określił spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2008 rok w oparciu o deklaracje podatkowe za lata poprzednie.
Decyzja Wójta Gminy W. z dnia [...] lutego 2009r. określająca spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 rok w kwocie 89.731 zł na skutek odwołania spółki została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. W ponownym postępowaniu organ
I instancji przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe: przesłuchał świadków T.L., J.K., J.D. oraz wystąpił do Starostwa Powiatowego w S. i Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w celu ustalenia zmian w wartości budowli na skutek ewentualnej rozbudowy lub likwidacji sieci telekomunikacyjnej. W oparciu o uzupełniony materiał dowodowy organ I instancji ustalił, że nie doszło do zmiany wartości budowli w 2008 roku, w stosunku do roku 2007 oraz że w latach 2007-2008 spółka nie przeprowadziła żadnych inwestycji na terenie gminy W. w zakresie sieci telekomunikacyjnej. Ostatecznie organ I instancji ustalił wartość budowli na podstawie deklaracji podatkowych za 2006 i 2007 rok (wartości w tych latach były jednakowe – 4.353.875 zł).
Powyższe ustalenia stały się podstawą wydanej w dniu [...] maja 2010r. decyzji określającej spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2008 rok w kwocie 89.731zł. Organ I instancji stwierdził, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlega każdy z elementów budowli sieci telekomunikacyjnej (kable
i podziemne kanały telekomunikacyjne), które łącznie stanowią części składowe budowli. Jako budowlę uznaje się bowiem całą sieć telekomunikacyjną stanowiącą łącznie integralną całość techniczno-użytkową.
Od decyzji organu I instancji spółka złożyła odwołanie, po rozpoznaniu którego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., powołaną na wstępie decyzją
z dnia [...] lutego 2011r.,utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że sporna kanalizacja kablowa oraz znajdujące się w niej kable, stanowią całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami albo urządzeniami budowlanymi
tj. budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j.. Dz. U. z 2010r. Nr 95, poz. 613 ze zm.) – dalej: u.p.o.l. Zdaniem organów, linie kablowe służące do przesyłu sygnału położone w kanalizacji teletechnicznej stanowią sieć techniczną oraz sieć uzbrojenia terenu w rozumieniu art.3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) – dalej: P.b. Organ odwoławczy nie zgodził się z twierdzeniami spółki, że linie kablowe nie są budowlą wobec braku trwałego związku z gruntem oraz z tego powodu, że nie stanowią całości techniczno-użytkowej z kanalizacją ze względu na brak trwałego z nią połączenia i możliwości ich swobodnego wprowadzania i usuwania. Zdaniem organu, wskazane przez spółkę warunki uznania obiektu za budowlę nie wynikają z treści obowiązujących przepisów.
Organ II instancji stwierdził ponadto, że przedłożona przez spółkę prywatna opinia biegłego z zakresu budownictwa nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż w niniejszej sprawie spór dotyczy interpretacji przepisów prawa, zatem nie ma konieczności zasięgania opinii osób posiadających techniczną wiedzę specjalistyczną.
Za prawidłowe organ II instancji uznał przyjęcie, jako podstawy opodatkowania budowli, ich wartości podanej przez spółkę w deklaracjach na 2007 rok. Organ podkreślił, że spółka była wielokrotnie wzywana do podania aktualnej na 2008 rok wartości linii kablowych, jednakże odmówiła przedłożenia dokumentów i nie udzieliła informacji dotyczącej wartości budowli. Z przeprowadzonych w postępowaniu dowodów wynikało, że na trenie gminy W. nie prowadzono robót związanych z rozbudową, bądź likwidacją sieci telekomunikacyjnej. W związku ze złożonym przez spółkę wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z ksiąg podatkowych organ odwoławczy zlecił organowi I instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania uzupełniającego. Jednakże spółka odmówiła przedłożenia żądanych przez ten organ kopii dowodów z ksiąg podatkowych oraz dokumentów dotyczących odpisów amortyzacyjnych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. stwierdziło, że postępowanie zostało przeprowadzone przez organ I instancji z zachowaniem zasad prawdy obiektywnej oraz czynnego udziału strony w postępowaniu.
Na decyzję organu odwoławczego spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
1) art.122 w związku z art. 180 § 1, art. 187 § 1, art.188 oraz art.191 Ordynacji podatkowej, z uwagi na nie przedstawienie przez organ podatkowy dowodów, z których wynikałoby, że:
a) spółka jest właścicielem budowli, których nie zadeklarowała do podatku od nieruchomości za 2008 rok, choć powinna była je zadeklarować,
b) należące do spółki linie kablowe położone w kanalizacji kablowej spełniają cechy budowli w rozumieniu u.p.o.l. – brak ustaleń opisanych w pkt a) i b) oznacza, że organ nie ustalił, że zaistniał przedmiot opodatkowania,
c) wartość spornych linii kablowych, która - przy założeniu ich opodatkowania - powinna zostać ustalona zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., odpowiada wartości wykazanej przez podatnika w deklaracji
złożonej za poprzedni rok podatkowy-brak ustalenia opisanego w pkt c) oznacza, że organ podatkowy nie ustalił podstawy opodatkowania;
2) art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., gdyż jako podstawę opodatkowania przyjęto wartość inną, niż wartość określona w tym przepisie,
3) art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone
w kanalizacji kablowej, mimo iż nie stanowią one budowli w rozumieniu u.p.o.l.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że organy podatkowe ustalając inną, niż zadeklarowana przez skarżącą, wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 rok, nie przedstawiły dowodów, z których wynikałoby, że wysokość zadeklarowana przez skarżącą nie odzwierciedla rzeczywiście zaistniałego u niej podatkowego stanu faktycznego. Zdaniem skarżącej, to na organach podatkowych ciążył obowiązek wykazania niezasadności rozliczenia podatku. Zarzuciła, że stan faktyczny w sprawie nie został należycie wyjaśniony, ponieważ organy nie ustaliły, jakie konkretnie obiekty nie zostały zadeklarowane, czy obiekty te spełnią cechy budowli w rozumieniu art. 1 ust. 1 pkt 2u.p.o.l., jaka jest wartość tych obiektów w rozumieniu art.4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
W ocenie skarżącej, organy nie powinny ustalać wartości budowli na podstawie danych pochodzących z deklaracji podatkowej za poprzedni okres rozliczeniowy, gdyż dane te nie mają takiej mocy jak księgi podatkowe, nie są dokumentem urzędowym, a ponadto nie są aktualne na nowy rok podatkowy. Według skarżącej, w postępowaniu nie wyjaśniono, dlaczego wartość wykazana
w deklaracji złożonej przez skarżącą za rok 2007 jest rzeczywistą wartością spornych obiektów i odpowiada wartości budowli niezadeklarowanych do opodatkowania
w deklaracji za rok 2008.
Uzasadniając naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. skarżąca podniosła, że podstawą opodatkowania w podatku od nieruchomości od budowli jest wartość stanowiąca podstawę obliczenia amortyzacji, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego. Tymczasem organ podatkowy orzekający w przedmiotowej sprawie, jako podstawę opodatkowania od budowli w roku 2008 przyjął wartość, która nie jest wartością początkową środka trwałego, ale wartością określoną przez stronę
w deklaracji podatkowej złożonej za poprzedni rok podatkowy.
Ponadto, skarżąca podniosła, że linie kablowe nie wykazują cech budowli
w rozumieniu przepisów u.p.o.l. Skarżąca wskazała na niekonstytucyjność definicji budowli zawartej w art.1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Według skarżącej, zdefiniowanie budowli poprzez odwołanie się do kategorii obiektu budowlanego, który z kolei definiowany jest przez pojęcie budowli, rodzi istotne problemy interpretacyjne oraz wątpliwości z punktu widzenia jego zgodności z art. 2 oraz art. 217 Konstytucji RP.
Zdaniem skarżącej, organy dokonały nieprawidłowej wykładni art. 1 ust. 1 pkt 2u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 3 P.b., nie uwzględniły bowiem, że ułożenie linii kablowej w kanalizacji kablowej nie jest procesem budowlanym, w związku z czym linie te nie stanowią budowli, ani części składowej całości techniczno-użytkowej budowli, jaką miałoby tworzyć wraz z tą kanalizacją. W ocenie skarżącej, linie kablowe nie stanowią - wraz z kanalizacją techniczną, w której zostały położone – sieci technicznej. Potwierdzają to również przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r., które stanowi, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie są telekomunikacyjnym obiektem budowlanym – co jest wiążące w zakresie interpretacji przepisów u.p.o.l.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2011r. Sąd zawiesił postępowanie sądowe z uwagi na fakt, iż skargę wniesiono po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu stwierdzenia nieważności decyzji będącej przedmiotem skargi.
Postępowanie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji zostało zakończone decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2014r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe, postanowieniem z dnia 28 lipca 2014r. Sąd podjął postępowanie w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153,poz. 1269 ) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane
w ustawie.
Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy opodatkowania podatkiem od nieruchomości linii kablowych, położonych w kanalizacji kablowej.
Skarżąca stoi na stanowisku, że linie kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej nie stanowią części składowej kanalizacji, ani nie są urządzeniami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym, zapewniającymi jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem, a tym samym nie stanowią budowli w rozumieniu ustawy u.p.o.l. i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Natomiast organy podatkowe, określając wysokość zobowiązania w tym podatku, wskazały, że zarówno kanalizacja kablowa, jak i znajdujące się
w niej kable telekomunikacyjne, stanowią całość techniczno – użytkową, niezbędną do zapewnienia łączności telefonicznej i w związku z tym podlegają opodatkowaniu.
W sporze tym rację należy przyznać organowi. Zaprezentowane przez organ odwoławczy stanowisko jest wyrazem wypracowanego i powszechnie akceptowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, które doprecyzowało pojęcie budowli jako przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z kolei w myśl art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane
w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Przez urządzenie budowlane - należy rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 9 P.b. urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki;
Powoływane przez skarżącą rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz.U. nr 219 poz. 1864) – dalej: rozporządzenie, zawiera definicję telekomunikacyjnego obiektu budowlanego jako, między innymi:
- linii kablowej czyli ciągu połączonych kabli,
- kanalizacji kablowej czyli ciągu rur osłonowych i związanych z nimi pomieszczeń podziemnych dla kabli i ich złączy oraz urządzeń telekomunikacyjnych (§ 3 pkt 2, 5
i 6).Jeśli chodzi o linię kablową podziemną, to zdefiniowano ją jako umieszczoną bezpośrednio w ziemi, ale z zastrzeżeniem, że powinna być umieszczona
w kanalizacji kablowej (§ 3 pkt 8, § 4).
Z powyższych regulacji, wbrew stanowisku skarżącej, nie można wyprowadzić wniosku, że - odnośnie linii kablowych podziemnych - telekomunikacyjnym obiektem budowlanym jest wyłącznie linia kablowa ułożona bezpośrednio w ziemi.
W niniejszej sprawie, co jest okolicznością niekwestionowaną, przedmiotowa linia kablowa umieszczona była w kanalizacji.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi też wątpliwości kwestia,
że "sporne" linie kablowe nie są ani budynkiem, ani obiektem małej architektury
i w związku z tym, ze względu na cyt. art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust.1 pkt 2 u.p.o.l., decydujące znaczenie ma okoliczność, czy stanowią one budowlę lub jej część albo urządzenie budowlane (związek tych linii z prowadzoną przez spółkę działalnością gospodarczą nie budzi wątpliwości).
W ocenie Sądu, skoro przepisy u.p.o.l. jako przedmiot opodatkowania wskazują budowle lub ich części i w zakresie definicji budowli odsyłają do przepisów prawa budowlanego, to ostatecznie decydujące znaczenie mają definicje z art. 3 P.b. Powołany przepis wymienia - jako budowle – m.in. sieci techniczne i siecią taką niewątpliwie są linie kablowe umieszczone pod ziemią, niezależnie od tego czy ułożone są bezpośrednio w ziemi, czy w kanalizacji kablowej. Wprawdzie przepisy prawa budowlanego, ani też przepisy podatkowe, nie definiują pojęcia "sieci technicznych", jednakże w ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości okoliczność, że powszechnie przyjmuje się, iż są to wszelkiego rodzaju sieci utworzone z kabli, przewodów itd. tworzące pewną całość dla możliwości przesyłania różnych postaci energii, sygnałów itd.
W wyroku z dnia 4 stycznia 2011r. sygn. akt II FSK 1572/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wykorzystanie określeń i pojęć normatywnych prawa geodezyjnego i kartograficznego do zdefiniowania terminu "sieci uzbrojenia terenu", który jako oznaczający budowle ma znaczenie dla prawa budowlanego, a przez zapis art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. również dla prawa podatkowego, uzasadnione jest tym, że ani ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, ani też ustawa prawo budowlane, wymienianego w nich i w zdaniu niniejszym nazwania nie wyjaśniają. Ważne jest również, że definicja sieci uzbrojenia terenu przewidziana w prawie geodezyjnym i kartograficznym jest na tyle ogólna, że można ją stosować do różnych przedmiotowo sieci.
Stosownie do art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne
i kartograficzne (Dz. U. Nr 240 z 2005r., poz.2027 ze zm.) – dalej: p.g.i k., przez sieć uzbrojenia terenu rozumieć należy wszelkiego rodzaju nadziemne, naziemne
i podziemne przewody i urządzenia: wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne, telekomunikacyjne, elektromagnetyczne i inne, z wyłączeniem urządzeń melioracji szczegółowych, a także podziemne budowle, jak: tunele, przejścia, parkingi, zbiorniki itp. Zauważyć należy, że przytoczony przepis tworzy otwarte określenie pojęcia
i przedstawia przykładowe wymienienie rodzajów sieci uzbrojenia terenu, obejmując nim także poszczególne budowle.
Z powyższego wynika, że wszelkiego rodzaju przewody, również i te, które służą celom telekomunikacyjnym, bo przepis art. 2 pkt 11 p.g.ik. o tym stanowi
i jakichkolwiek wyłączeń w tym przedmiocie nie przewiduje, stanowią sieci uzbrojenia terenu. Z kolei, sieć uzbrojenia terenu jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 P.b.
Przedmiotowym kablem telekomunikacyjnym doprowadzany jest stosowny sygnał do różnych odbiorców, rozgałęzienia kabla zapewniające łączność telekomunikacyjną tworzą sieć techniczną, przy czym w niniejszym przypadku ta sieć "kablowa" zainstalowana jest w kanalizacji kablowej stanowiącej rodzaj zabezpieczenia (osłony) dla przewodów. Złożona z tych składników (tj. kabli
i kanalizacji kablowej) budowla stanowi funkcjonalną całość, jest przykładem rozwiązania techniczno-użytkowego umożliwiającego przesyłanie sygnałów telekomunikacyjnych bez kolizji z innymi urządzeniami i instalacjami. Trzeba przy tym zauważyć, że sama kanalizacja techniczna bez umieszczenia w niej kabli przesyłowych, w istocie nie spełnia żadnej funkcji, zaś wykonywanie działalności gospodarczej przez skarżącą Spółkę wiąże się z czynieniem użytku zarówno z kabli przesyłowych, jak i kanalizacji stanowiącej osłonę (zabezpieczenie) dla tych kabli. Możliwość demontażu całej konstrukcji poprzez usunięcie kabli z kanalizacji bez ich uszkodzenia, nie pozbawia kabli ich podstawowej cechy tj. urządzenia przesyłającego impulsy telekomunikacyjne. Opodatkowaniu podlegać będą elementy składające się na tę sieć, a więc zarówno kable – przewody, jak i kanalizacja.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 maja 2010r., sygn. akt II FSK 1675/2010 wskazał, że tworzenie całości techniczno - użytkowej należałoby rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie
z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Nie można przy tym wykluczyć, iż każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze samodzielnie wykorzystywany będzie mógł być do określonego celu, budowla stanowić ma zaś całość techniczno - użytkową. Jako przykład takiego obiektu, NSA wskazał właśnie kanalizację kablową. Jest ona samodzielnym obiektem budowlanym, jednakże bez wypełnienia jej kablami nie pełni ona żadnej konkretnej funkcji użytkowej (poza możliwym jej użyciem jako osłony kabli). Dopiero kanalizacja kablowa i położone w niej (zgodnie z warunkami technicznymi - § 4 powołanego rozporządzenia, zalecającym układanie kabli pod ziemią przede wszystkim
w kanalizacji kablowej, a wyjątkowo – bez tej osłony) kable i pozostałe elementy, stanowią pewną całość użytkową, pozwalającą na prowadzenie działalności gospodarczej w postaci świadczenia usług telekomunikacyjnych (por. R. Dowgier, Sieć techniczna jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, Finanse Komunalne z 2004 r., nr 12, s. 26; L. Etel, B. Pahl, Opodatkowanie linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej, Prawo i podatki z 2009 r., nr 4, s 34). Stanowią one zatem (w całości) budowlę sieciową (sieć techniczną), o której mowa
w art. 3 pkt 3 P.b. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny m.in.
w wyrokach z dnia 13 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 1932/09, II FSK 2142/09, II FSK 2167/08, II FSK 1117/09, II FSK 1581/09, II FSK 858/09, II FSK 1119/09, II FSK 1066/09, II FSK 252/09, II FSK 1584/09, II FSK 1931/09, II FSK 2143/09, II FSK 2168/08 – publ. https://cbois.nsa.gov.pl).
Przedstawiona powyżej analiza stanu prawnego i orzecznictwa sądowoadministracyjnego pozwala stwierdzić, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej wraz z tą kanalizacją tworzą urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem i jako całość podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Tym samym stanowisko skarżącej, która w deklaracji na 2008 rok podatkiem od nieruchomości obejmuje jedynie kanalizacją kablową, wyłączając spod opodatkowania linie kablowe, nie znajduje oparcia w przepisach prawa, ani
w przedstawionym wyżej orzecznictwie.
Problem opodatkowania linii kablowych, wbrew twierdzeniom skarżącej dotyczył prawa, a nie faktów. Bezsporna okoliczność położenia tych kabli
w kanalizacji kablowej, czyni zarzut braku dodatkowych ustaleń faktycznych w tym zakresie całkowicie nieuzasadnionym.
Podobnie należy ocenić zarzut braku dokonania ustaleń w przedmiocie wartości linii kablowych. Według przepisów powołanej u.p.o.l., skarżąca miała obowiązek złożyć stosowną deklarację odnośnie podatku od nieruchomości na dany rok i wskazać w niej podstawę opodatkowania, którą dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, stanowi wartość będąca podstawą obliczania amortyzacji, a jeśli takie odpisy amortyzacyjne nie są dokonywane, to podatnik sam określa wartość rynkową tej budowli na dzień powstania obowiązku podatkowego (art. 6 ust.9 pkt.1, art. 4 ust.1 pkt.3, ust.6 u.p.o.l.). W niniejszej sprawie spółka taką deklarację złożyła, ale wykazała w niej wartość budowli znacznie niższą, niż wynikająca z deklaracji za 2007 rok.
W piśmie z dnia 18 kwietnia 2008r. spółka wyjaśniła, że zmiana wartości budowli wynika z faktu, iż w 2008roku wyłączone zostały z podstawy opodatkowania obiekty nie będące budowlami w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i że spółka w poprzednich latach błędnie deklarowała do opodatkowania wartość linii kablowych położonych w kanalizacjach kablowych.
Wzywana do złożenia wyjaśnień i przedstawienia dowodów w sprawie wartości budowli wyłączonych z opodatkowania, a położonych na terenie gminy W., spółka wskazała, że podatnik ma tylko obowiązek złożenia stosownej deklaracji w podatku od nieruchomości, nie ma natomiast obowiązku przedstawiania dodatkowych dokumentów dotyczących zadeklarowanego przedmiotu opodatkowania, ani obowiązku składania innych zeznań, deklaracji, wykazów, zestawień dotyczących podatku od nieruchomości (pisma z dnia 18 kwietnia 2008r., 30 czerwca 2008r., 29 lipca 2008r.).
W tej sytuacji, organ I instancji określił wysokość zobowiązania podatkowego przyjmując - odnośnie budowli - wartość podaną w deklaracji za 2007rok, a więc wartość łącznie z liniami kablowymi.
W ocenie Sądu, stanowisko takie nie narusza obowiązującego prawa, bo skoro przyczyną zmiany ogólnej wartości budowli zadeklarowanej do opodatkowania, nie była zmiana wartości poszczególnych budowli, a tylko usunięcie części z nich spod opodatkowania, to przyjęcie wartości wskazanej w deklaracji za 2007 roku było dopuszczalne.
Wbrew podniesionym zarzutom organy podatkowe nie miały obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu ustalenia wartości podlegających opodatkowaniu przedmiotów. Prawidłowo przyjęły tę wartość
w oparciu o deklarację złożoną w 2007rok, przyjmując, zgodnie z wyjaśnieniem skarżącej, że deklaracja z 2008rok różniła się od deklaracji z 2007 rok jedynie wartością wyeliminowanych z podstawy opodatkowania linii kablowych. Jak wiadomo składana deklaracja jest oświadczeniem wiedzy podatnika i jego obowiązkiem jest złożenie deklaracji odpowiadającej prawdzie.
Skarżąca w postępowaniu wnioskowała o przeprowadzenie dowodu z ksiąg podatkowych, w związku z czym organ odwoławczy zlecił organowi I instancji przeprowadzenie w tym zakresie dodatkowego postępowania, jednakże skarżąca odmówiła przedłożenia żądanych przez organ I instancji kopii ksiąg podatkowych oraz dokumentów dotyczących odpisów amortyzacyjnych oświadczając, że dokumenty te nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż linie kablowe nie stanowią budowli.
W konsekwencji, twierdzenia skarżącej, że dane wynikające z deklaracji za 2007 rok są nieaktualne na nowy rok podatkowy nie zostały poparte żadnymi dowodami. Sąd podziela stanowisko organów podatkowych, iż to skarżąca powinna była przedstawić dowody, na podstawie których można byłoby ustalić, czy
w rzeczywistości wartość zadeklarowana w 2007 roku jest inna, niż w 2008roku. Tymczasem skarżąca, powołując się jedynie ogólnie na księgi podatkowe, nie spełniła tego wymogu. Według Sądu, ogólnikowe twierdzenia skarżącej, że stan środków trwałych co roku podlega zmianom, nie może stanowić podstawy do zmiany przyjętych ustaleń i musi być oceniony jako niepoparta żadnymi dowodami polemika z prawidłowymi ustaleniami organów.
Należy podkreślić, że chociaż art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej nakłada na organ podatkowy ciężar dowodzenia określonych faktów, nie może to zwalniać strony od współudziału w realizacji tego obowiązku. Podatnik nie może czuć się zwolniony od obowiązku współdziałania z organem podatkowym (m.in. dostarczenia stosownej dokumentacji, jeżeli ma taką możliwość) w realizacji obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, zwłaszcza, jeśli nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2000 r., sygn. akt I SA/Lu 249/99, niepubl.).
Sąd podziela również wnioski organu dotyczące przedłożonej przez skarżącą opinii. Opinia ta stanowi jedynie dokument prywatny i jak każdy dowód podlega ocenie. Ponadto, jak już wskazano, spór w niniejszej sprawie dotyczył wykładni prawa, a nie stanu faktycznego, zatem nie było konieczności zasięgania opinii biegłego z zakresu budownictwa.
Mając na względzie powyższe okoliczności, Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania podatkowego, dlatego - na podstawie art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło