II SA/Wa 1906/12
WyrokWSA w Warszawie2013-01-31
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Andrzej Kołodziej, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres pozostawania poza czynną służbą wojskową, po uchyleniu kary dyscyplinarnej i rozkazu o zwolnieniu ze służby, może być wliczany do stażu służby wojskowej w celu przyznania dodatku za długoletnią służbę wojskową?Ratio decidendi
Uchylenie skutków kary dyscyplinarnej i rozkazu o zwolnieniu ze służby wojskowej nie oznacza automatycznego wliczenia okresu pozostawania poza służbą do stażu czynnej służby wojskowej. Okres ten nie jest traktowany jako okres pełnienia zawodowej służby wojskowej w rozumieniu przepisów dotyczących dodatków do uposażenia. Ustawa o przywróceniu praw pracowniczych nie ma zastosowania wprost do byłych żołnierzy zawodowych, jeśli nie zgłosili oni wniosku o przyjęcie do służby w terminie ustawowym.Stan faktyczny
Skarżący A. B. został pozbawiony stopnia oficerskiego i przeniesiony do rezerwy w 1982 r. Po ponownym przyjęciu do służby wojskowej w latach 90. i ponownie w 2008 r., otrzymał dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15%. Szef Sztabu Generalnego WP stwierdził nieważność tej decyzji, uznając, że okres służby skarżącego nie uprawniał do 15% dodatku, a jedynie do 5%. Minister Obrony Narodowej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie ustawy o przywróceniu praw pracowniczych oraz Konstytucji RP.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (sprawozdawca), Adam Lipiński, Protokolant spec. Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania od [...] lipca 2009 r. dodatku za długoletnią służbę wojskową – oddala skargę –
Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), po przeprowadzeniu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Dowódcy Wojsk Specjalnych z dnia [...] sierpnia 2009 r., przyznającej A. B. dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15% uposażenia zasadniczego, stwierdził nieważność wymienionej decyzji.
W uzasadnieniu podał, że oficer rezerwy pełnił służbę wojskową od [...] sierpnia 1974 r. do [...] listopada 1982 r., niemniej jednak dyscyplinarnie na wniosek Sądu honorowego dla oficerów młodszych przy [...] batalionie powietrzno-desantowym, rozkazem personalnym Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 1982 r., został pozbawiony stopnia oficerskiego i przeniesiony do rezerwy.
W dniu [...] września 1991 r. A. B. złożył prośbę o ponowne przyjęcie do zawodowej służby wojskowej. Rozkazem Ministra Obrony Narodowej nr [...] z [...] listopada 1991 r. zainteresowany został powołany do służby i skierowany do dyspozycji dowódcy [...] Okręgu Wojskowego, natomiast decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z [...] stycznia 1993 r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] marca 1993 r. Następnie rozkazem personalnym nr [...] z [...] listopada 2007 r. Szef Sztabu Generalnego WP, na wniosek oficera rezerwy, powołał go do zawodowej służby wojskowej. Został on wyznaczony z dniem [...] lutego 2008 r. na stanowisko służbowe [...] w Dowództwie Wojsk Specjalnych i decyzją Dowódcy Wojsk Specjalnych nr [...] z [...] sierpnia 2009 r. został mu przyznany dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15% uposażenia zasadniczego. W dniu [...] stycznia 2012 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego, A. B. został zwolniony ze służby i przeniesiony do rezerwy.
Organ wskazał, że stosownie do postanowień § 25 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. nr 141, poz. 1497 ze zm.), w celu ustalenia okresów służby wojskowej do przyznania dodatku za długoletnią służbę wojskową, uwzględnia się okresy: 1) pełnienia zawodowej służby wojskowej, 2) służby pełnionej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, 3) odbywania: a) zasadniczej służby wojskowej, b) nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, c) przeszkolenia wojskowego, d) ćwiczeń wojskowych, e) okresowej służby wojskowej oraz 4) pełnienia służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
W jego ocenie uchylenie przez Ministra Obrony Narodowej, rozkazem personalnym nr [...] z [...] maja 1991 r., w trybie nadzoru orzeczenia Sądu honorowego z [...] sierpnia 1982 r. oraz rozkazu personalnego Ministra Obrony Narodowej nr [...] z [...] listopada 1982 r. w sprawie ukarania usunięciem z zawodowej służby wojskowej z "jednoczesnym utrzymaniem w mocy zwolnienia z zawodowej służby wojskowej z zachowaniem wszelkich uprawnień przysługujących żołnierzom zawodowym zwalnianym z tej służby z przyczyn, które nie powodują utraty tych uprawnień oraz przyznaniem należności z tego tytułu według stawek aktualnie obowiązujących" nie oznacza możliwości zaliczenia przerwy w pełnieniu służby wojskowej do okresu, od którego zależy wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową.
Minister Obrony Narodowej stwierdził, iż przepisem szczególnym, który mógłby stanowić podstawę do zaliczenia żołnierzowi okresu przebywania poza czynną służbą wojskową, jest ustawa z dnia 24 maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne (Dz. U. z 1989 r. nr 32, poz. 172 ze zm.). Jednakże A. B. nie zgłosił na piśmie gotowości podjęcia służby do dnia 30 czerwca 1990 r. (art. 1 w zw. z art. 121), a zatem nie ma możliwości rozważenia tego okresu jako pełnienia służby wojskowej w myśl art. 11 ust. 2 w zw. z art. 121 ww. ustawy.
W tej sytuacji, zdaniem organu, nie było podstaw do przyznania oficerowi dodatku za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15% uposażenia zasadniczego, bowiem posiadany okres 9 lat 10 miesięcy i 4 dni służby wojskowej uprawniał do 5% dodatku. Decyzja nr [...] z [...] sierpnia 2008 r. obarczona jest więc wadą rażącego naruszenia § 24 i § 25 powołanego rozporządzenia.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. B. powołał się na rozkaz personalny Ministra Obrony Narodowej nr [...] z [...] maja 1991 r. i wynikające z niego skutki, a nadto na przepisy art.1 w zw. z art. 121 oraz art. 11 ustawy z dnia 24 maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne.
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podał, że stwierdzenie nieważności decyzji jest jednym z trybów nadzwyczajnych wzruszania decyzji ostatecznej. Przesłanki stwierdzenia nieważności zostały wyczerpująco określone w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., a jedną z nich jest wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa, które ma miejsce wtedy, gdy zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu prawa.
Treść rozstrzygnięcia decyzji Dowódcy Wojsk Specjalnych nr [...] z [...] sierpnia 2009 r. pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisów § 24 pkt 5 i § 25 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych.
Analiza ww. przepisów, a także art. 17a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.) prowadzi bowiem do wniosku, że do okresu czynnej służby wojskowej podlegają wliczeniu wyłącznie okresy pełnienia lub odbywania służby wojskowej (w różnych jej formach) oraz okresy pełnienia służby w innych formacjach mundurowych. Nie podlega natomiast wliczeniu okres pracy cywilnej oraz okresy uznawane na gruncie różnych ustaw jako okresy równorzędne z okresem zatrudnienia. Organ wskazał, że podstawą prawną rozkazu personalnego Ministra Obrony Narodowej nr [...] z [...] października 1982 r. o ukaraniu pozbawieniem stopnia oficerskiego i zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej był przepis art. 14 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 21 maja 1964 r. o dyscyplinie wojskowej oraz odpowiedzialności żołnierzy za przewinienie dyscyplinarne i za naruszenie honoru i godności żołnierskiej (Dz. U. z 1977 r. nr 23, poz. 101), przewidujący karę pozbawienia stopnia wojskowego. Z kolei utrata stopnia wojskowego stanowiła, w myśl art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. nr 16, poz. 134 ze zm.), obligatoryjną przesłankę do zwolnienia ze służby. Minister Obrony Narodowej stwierdził, że A. B. w dniu [...] lutego 1991 r. wystąpił do niego z prośbą o rozpatrzenie sprawy zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i degradacji oraz podjęcie stosownych decyzji. W odpowiedzi poinformowano go, że jego prośba nie może zostać rozpatrzona w oparciu o przepisy ustawy o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne, gdyż termin zgłaszania wniosków upłynął z dniem [...] czerwca 1990 r. Organ podał też, że postępowanie nadzorcze w sprawie orzeczenia Sądu honorowego, skutkujące jego uchyleniem oraz uchyleniem rozkazu personalnego nr [...] z [...] listopada 1982 r. w części dotyczącej ukarania usunięciem z zawodowej służby wojskowej, prowadzone było w oparciu o ówcześnie obowiązujące przepisy art. 133 ust. 3, art. 34 ust. 4 i art. 35 ust. 1 ustawy o dyscyplinie wojskowej oraz odpowiedzialności żołnierzy za przewinienie dyscyplinarne i za naruszenie honoru i godności żołnierskiej, które nie powodowały automatycznej reaktywacji stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Nie przewidywały również, aby okres pozostawania poza służbą (jako skutek kary dyscyplinarnej), podlegał wliczeniu do okresu pełnienia zawodowej służby wojskowej (w razie uchylenia kary dyscyplinarnej).
Minister Obrony Narodowej podkreślił, iż biorąc pod uwagę pełnienie przez A. B. czynnej służby wojskowej w okresach: od [...] sierpnia 1975 r. do [...] listopada 1982 r., od [...] listopada 1991 r. do [...] marca 1993 r. oraz od [...] lutego 2008 r. do [...] stycznia 2012 r., należało stwierdzić, że w dniu [...] sierpnia 2009 r. nie posiadał on 15-letniego stażu czynnej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15%. Tym samym Dowódca Wojsk Specjalnych dopuścił się rażącego naruszenia przepisów cyt. rozporządzenia. Ww. organ nie był też uprawniony do wliczenia do okresu czynnej służby wojskowej okresu pracy zainteresowanego w latach 1982-1991, czym rażąco naruszył przepis § 25 powołanego rozporządzenia.
Organ odwoławczy podniósł ponadto, że sprawa uchylenia kary pozbawienia stopnia wojskowego i podstawy zwolnienia ze służby, nie mogła być procedowana w trybie ustawy o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne wobec braku wniosku zainteresowanego złożonego w terminie wynikającym z art. 1 tej ustawy. Tym samym nie można zastosować przepisu art. 11 tej ustawy jako przepisu szczególnego, bowiem jego ust. 3 stanowi, że jeżeli osoba, z którą stosunek pracy ustał z przyczyn wskazanych w art. 1 tej ustawy, podjęła pracę w innym zakładzie pracy, okres zatrudnienia w tym zakładzie wlicza się do stażu pracy w zakładzie pracy, z którym stosunek pracy ustał, jeżeli jest to korzystniejsze dla pracownika. Z treści art. 1 tej ustawy wynika jednak, że jej przepisy mają zastosowanie do osób, które w terminie do [...] czerwca 1990 r. zgłosiły na piśmie gotowość ponownego podjęcia pracy w tym zakładzie pracy. Skoro zatem powyższy przepis nie stanowił podstawy do ponownego powołania zainteresowanego do zawodowej służby wojskowej, to nie można w sprawie stosować art. 11 ust. 3 tej ustawy.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. B. reprezentowany przez pełnomocnika zarzucił jej:
1) naruszenie art. 11 ustawy o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne z dnia 24 maja 1989 r. poprzez jego błędną interpretację i nieuwzględnienie art. 11 ust. 6 tej ustawy przy wydawaniu decyzji w niniejszej sprawie,
2) art. 32 Konstytucji RP poprzez zróżnicowanie sytuacji skarżącego w stosunku do osób, które zostały pozbawione zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne.
Wniósł w związku z tym o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji Szefa Sztabu Generalnego WP z [...] kwietnia 2012 r. nr [...], a nadto zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu stwierdził, że analiza § 25 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych wskazuje na jego nadinterpretację poprzez przyjęcie o braku podstaw do zaliczenia okresów równorzędnych z okresem zatrudnienia na gruncie innych ustaw. Pominięcie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 24 maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne (art. 11 ust. 2), stanowi naruszenie stosowania prawa poprzez jego literalną wykładnię zastosowaną w oderwaniu od obowiązujących, powiązanych aktów prawa.
Przepis art. 11 ust. 6 powołanej ustawy wskazuje, że jej przepisy mają zastosowanie także do osób, które nie skorzystają z prawa do ponownego nawiązania stosunku pracy.
Nie sposób zatem, w ocenie skarżącego, zgodzić się ze stanowiskiem organu, że Minister Obrony Narodowej wydał rozkaz personalny nr [...] z [...] maja 1991 r. w oparciu o inne przepisy niż ww. ustawa, co stanowi przesłankę do niezastosowania wobec skarżącego wynikających z niej uprawnień. Ponadto powyższym rozstrzygnięciem utrzymał w mocy jego zwolnienie z zawodowej służby wojskowej z zachowaniem wszelkich uprawnień przysługujących żołnierzom zawodowym zwalnianym z tej służby z przyczyn, które nie powodują utraty tych uprawnień oraz przyznaniem należności z tego tytułu według stawek aktualnie obowiązujących.
Skarżący podniósł, że co prawda nie zgłosił na piśmie gotowości do podjęcia służby w terminie określonym w ustawie, tj. do [...] czerwca 1990 r., tym nie mniej jego uprawnienia wynikają z przepisu art. 11 ust. 6 powołanej ustawy.
Ponadto stanowisko organu wskazuje, że nie wziął on pod uwagę, z jakiego powodu zostało wydane orzeczenie Sądu honorowego oraz rozkaz personalny nr [...] z [...] listopada 1982 r. Tym samym, stosując literalną wykładnię przepisów, zrównał ukaranie skarżącego za odmowę wykonania rozkazu z racji jego przekonań politycznych i religijnych w okresie stanu wojennego z innymi przewinieniami dyscyplinarnymi, podczas gdy sam ustawodawca rozgraniczył ich status.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej stanowi odstępstwo od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, sformułowanej w przepisie art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej "k.p.a.". Zgodnie z tym przepisem decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne.
Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych.
Przesłanki pozytywne stwierdzenia nieważności zawarte są w wyczerpującym wyliczeniu art. 156 § 1 pkt 1-6 k.p.a., uzupełnione odesłaniem do przepisów odrębnych w pkt 7. Jedną z nich jest wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2). Pojęcie "rażącego naruszenia prawa" nie zostało zdefiniowane w Kodeksie, jednakże w myśl poglądów judykatury i piśmiennictwa, występuje ono w przypadku naruszenia przepisu prawnego, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu.
Organ administracji publicznej w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna postępowanie (z urzędu lub na wniosek strony), w którym nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w wadliwej decyzji, lecz orzeka jako organ kasacyjny. W związku z tym rozstrzyga wyłącznie co do nieważności decyzji, ewentualnie jej niezgodności z prawem, a nie jest władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy (por. wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 1996 r., III ARN 70/95, OSN 1996, nr 18, poz. 258).
W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny jest bezsporny.
A. B. pełnienie zawodowej służby wojskowej rozpoczął [...] sierpnia 1974 r. W dniu [...] grudnia 1981 r. zdał broń i legitymację żołnierza zawodowego oraz oświadczył, że nie chce służyć w wojsku, które realizuje zadania nakazane przez Wojskową Radę Ocalenia Narodowego. W związku z tym zdarzeniem Sąd honorowy dla oficerów młodszych w [...], orzeczeniem z [...] sierpnia 1982 r., uznał go za winnego zarzucanych mu czynów i postanowił wystąpić do Ministra Obrony Narodowej z wnioskiem o usunięcie oficera z zawodowej służby wojskowej z pozbawieniem stopnia oficerskiego.
Minister Obrony Narodowej rozkazem personalnym nr [...] z [...] października 1982 r., za rażące naruszenie zasad etyki zawodowej żołnierza Polski Ludowej w okresie obowiązywania stanu wojennego, ukarał A. B. pozbawieniem stopnia oficerskiego i przeniesieniem do rezerwy, które nastąpiło z dniem [...] listopada 1982 r.
Skarżący wnioskiem z [...] lutego 1991 r. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej o rozpatrzenie sprawy jego zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i degradacji oraz podjęcie stosownych decyzji. W odpowiedzi, pismem z [...] marca 1991 r., został on poinformowany, że z dniem [...] czerwca 1990 r. upłynął określony ustawą termin zgłaszania roszczeń o powrót do służby, z której zwolnienie po sierpniu 1980 r. nastąpiło z uwagi na działalność związkową, przekonania polityczne bądź religijne, jednakże sprawa zostanie wnikliwie zbadana.
W konsekwencji Minister Obrony Narodowej rozkazem personalnym nr [...] z [...] maja 1991 r., na podstawie art. 33 ust. 3, art. 34 ust. 4 i art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 29 maja 1963 r. o dyscyplinie wojskowej oraz odpowiedzialności żołnierzy za przewinienia dyscyplinarne i za naruszenia honoru i godności żołnierskiej (Dz. U. z 1977 r. nr 23, poz. 101), uchylił w trybie nadzoru opisane orzeczenie Sądu honorowego z [...] sierpnia 1982 r. oraz rozkaz personalny nr [...] z [...] listopada 1982 r. w sprawie ukarania usunięciem z zawodowej służby wojskowej, utrzymując jednocześnie w mocy zwolnienie ze służby z zachowaniem wszelkich uprawnień przysługujących żołnierzom zawodowym zwalnianym z tej służby z przyczyn, które nie posiadają utraty tych uprawnień oraz przyznaniem należności z tego tytułu według stawek aktualnie obowiązujących.
Nie jest również sporna okoliczność, że skarżący pełnił zawodową służbę wojskową także w okresie od [...] listopada 1991 r. do [...] marca 1993 r. oraz od [...] lutego 2008 r. do [...] stycznia 2012 r. Podczas służby w ostatnim z powyższych okresów został wydany przez Dowódcę Wojsk Specjalnych zakwestionowany rozkaz personalny nr [...] z [...] sierpnia 2009 r., którym przyznano oficerowi dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15% uposażenia zasadniczego.
Jako podstawa materialnoprawna ww. rozkazu został wskazany § 24 i § 25 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2009 r. nr 141, poz. 1497 ze zm.), dalej "rozporządzenie". Zgodnie z § 24 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia, dodatek za długoletnią służbę wojskową zwiększa się żołnierzowi zawodowemu o kwotę po piętnastu latach służby wojskowej – 15%. W myśl zaś jego § 25, do okresu służby wojskowej, o którym mowa w § 24, uwzględnia się okresy:
1) pełnienia zawodowej służby wojskowej,
2) służby pełnionej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego,
2a) służby przygotowawczej,
3) odbywania:
a) zasadniczej służby wojskowej,
b) nadterminowej zasadniczej służby wojskowej,
c) przeszkolenia wojskowego,
d) ćwiczeń wojskowych,
e) okresowej służby wojskowej,
4) pełnienia służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
W niniejszej sprawie rozważenia wymaga w pierwszej kolejności kwestia, czy wobec uchylenia wobec skarżącego zarówno orzeczenia Sądu honorowego, jak i kary dyscyplinarnej usunięcia z zawodowej służby wojskowej, okres od [...] listopada 1982 r. do [...] listopada 1991 r. należy traktować jako okres pełnienia przez niego zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w § 25 pkt 1 rozporządzenia. Stosownie do treści art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1963 r. o dyscyplinie wojskowej oraz o odpowiedzialności żołnierzy za przewinienia dyscyplinarne i za naruszenie honoru i godności żołnierza, w razie uchylenia kary dyscyplinarnej wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe, obniżenia stopnia wojskowego albo usunięcia z zawodowej służby wojskowej oraz w razie uchylenia orzeczenia sądu honorowego, w wyniku którego pozbawiono żołnierza stopnia oficerskiego, chorążego lub podoficerskiego, ulegają uchyleniu skutki, jakie spowodowało wymierzenie kary dyscyplinarnej albo pozbawienie stopnia. Powyższe nie oznacza wcale, że okres pozostawania poza służbą wojskową autorytatywnie traktuje się jako okres pełnienia zawodowej służby wojskowej. Uchylenie skutków, o których mowa w ww. przepisie należy odnosić do uchylenia sposobu rozwiązania stosunku służbowego oraz uchylenia negatywnych konsekwencji dotyczących uprawnień do świadczeń związanych ze zwolnieniem ze służby. Dał temu zresztą wyraz Minister Obrony Narodowej we wspomnianym rozkazie nr [...] z [...] maja 1991 r., utrzymując w mocy zwolnienie z zawodowej służby wojskowej.
Nie jest zatem trafna argumentacja skarżącego w tym zakresie.
Nie jest również uprawniony zarzut naruszenia przepisów ustawy z dnia [...] maja 1989 r. o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne (Dz. U. z 1989 r. nr 32, poz. 172 ze zm.).
Zgodnie z jej przepisem art. 1, pracownik uspołecznionego zakładu pracy, z którym stosunek pracy został rozwiązany w jakikolwiek sposób w związku z przekonaniami politycznymi, religijnymi pracownika albo z jego przynależnością do związku zawodowego, prowadzeniem działalności związkowej lub samorządowej w okresie od sierpnia 1980 r. albo uczestniczeniem w działalności związkowej w sposób niezgodny z przepisami ustawy z dnia 8 sierpnia 1982 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 1985 r. nr 54, poz. 277, z 1988 r. nr 11, poz. 84 i z 1989 r. nr 20, poz. 105), może w terminie do dnia [...] czerwca 1990 r. zgłosić na piśmie gotowość ponownego podjęcia pracy w tym zakładzie pracy.
Natomiast, stosownie do treści art. 11 tej ustawy, przy ustalaniu uprawnień i świadczeń, do których prawo powstaje lub których wymiar określa się poczynając od dnia wejścia w życie ustawy, rozwiązanie umowy o pracę w trybie i z przyczyn, o których mowa w art. 1, traktuje się jak rozwiązanie z pracownikami umowy o pracę za wypowiedzeniem dokonanym przez zakład pracy (ust. 1). Okresy pozostawania bez pracy po ustaniu stosunku pracy z osobą, o której mowa w art. 1, wlicza się do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze, w tym również z ubezpieczenia społecznego (art. 2).
Jeżeli osoba, z którą stosunek pracy ustalił z przyczyn wskazanych w art. 1, podjęła pracę w innym zakładzie pracy, okres zatrudnienia w tym zakładzie wlicza się do stażu pracy w zakładzie pracy, z którym stosunek pracy ustalił, jeżeli jest to korzystniejsze dla pracownika (art. 3).
Informacją wynikającą z treści przepisu art. 1 zakład pracy jest obowiązany zamieścić w wydanym pracownikowi świadectwie pracy i w opinii o pracy (art. 4).
Wniosek o zamieszczenie w świadectwie pracy i opinii o pracy informacji, o której mowa w art. 1, może być zgłoszony w ciągu trzech lat od daty wejścia w życie niniejszej ustawy (art. 5). Przepisy art. 1-4 mają zastosowanie także do osób wymienionych w art. 1 i 10, które nie skorzystają z prawa do ponownego nawiązania stosunku pracy (art. 6).
Wreszcie w myśl art. 121 przedmiotowej ustawy, przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do byłych żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej, Służby Więziennej i Pożarnictwa, którzy zgłoszą wniosek o przyjęcie do służby, o ile spełniają oni warunki przewidziane w odrębnych przepisach. Należy zwrócić uwagę, że powyższy przepis nie mówi o stosowaniu m.in. do byłych żołnierzy zawodowych, przepisów omawianej ustawy wprost, lecz odpowiednio, a nadto, że muszą oni zgłosić wniosek o przyjęcie do służby. Zdaniem Sądu chodzi tu o zgłoszenie w terminie przewidzianym w art. 1 ustawy. Takie rozwiązanie podyktowane jest odmiennym od stosunku pracy charakterem stosunku zawodowej służby wojskowej jako stosunku administracyjno-prawnego. Potwierdzeniem powyższego toku rozumowania może być okoliczność, iż w wersji pierwotnej ustawy nie uwzględniono służb mundurowych, a omawiany przepis został dodany przez art. 1 pkt 8 ustawy z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz. U. nr 64, poz. 391) zmieniającej niniejszą ustawę z dniem 1 listopada 1989 r.
Chybiony jest też zarzut naruszenia art. 32 Konstytucji RP ustanawiającego zasadę równości. Zasada ta oznacza bowiem nakaz jednakowego traktowania podmiotów i sytuacji podobnych (identycznych, a więc kryje się w niej założenie nierównego traktowania podmiotów i sytuacji, które nie mają podobnego (identycznego) charakteru. Nie ulega wątpliwości, że podmiot stosunku administracyjno-prawnego nie jest identyczny z podmiotem stosunku pracy.
Trybunał Konstytucyjny w swoim orzecznictwie zwraca ponadto uwagę, że: "Wszelkie odstępstwa od nakazu równego traktowania podmiotów podobnych muszą zawsze znajdować podstawę w odpowiednio przekonywających argumentach. Argumenty te muszą mieć:
1) charakter relewantny, a więc pozostawać w bezpośrednim związku z celem i zasadniczą treścią przepisów, w których zawarta jest kontrolowana norma oraz służyć realizacji tego celu i treści. Innymi słowy, wprowadzone zróżnicowania muszą mieć charakter racjonalnie uzasadniony (...), 2) argumenty te muszą mieć charakter proporcjonalny, a więc waga interesu, któremu ma służyć zróżnicowanie sytuacji adresatów normy, musi pozostawać w odpowiedniej proporcji do wagi interesów, które zostaną naruszone w wyniku nierównego potraktowania podmiotów podobnych, 3) argumenty te muszą pozostawać w jakimś związku z innymi wartościami, zasadami czy normami konstytucyjnymi, uzasadniającymi odmienne potraktowanie podmiotów podobnych (...) (wyrok TK z 3 września 1996 r., K 10/96).
W tym stanie rzeczy jako prawidłowe ocenić należy wskazane rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy decyzję nr [...] Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] kwietnia 2012 r., stwierdzającą nieważność decyzji Dowódcy Wojsk Specjalnych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. przyznającej A. B. dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości 15% uposażenia zasadniczego.
Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zgodnie z treścią ww. przepisu, Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Tymczasem zawisła przed tutejszym Sądem sprawa o sygn. akt II SA/Wa 1391/12 dotyczy sprostowania świadectwa służby skarżącego wydanego po zwolnieniu go ze służby z dniem [...] stycznia 2012 r., a nie świadectwa służby, o którym mowa w przepisie art. 11 ust. 4 ustawy o przywróceniu praw pracowniczych osobom pozbawionym zatrudnienia za działalność związkową, samorządową, przekonania polityczne i religijne.
Rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie nie zależało zatem w żadnym razie od rozstrzygnięcia we wskazanej sprawie.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło