II SA/Wa 1198/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Anna Mierzejewska Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2014 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Ministra Obrony Narodowej na rzecz skarżącego A. B. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Minister Obrony Narodowej, działając na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 Kpa wydał postanowienie nr [...], w którym stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Dowódcy Wojsk [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. w sprawie odmowy sprostowania świadectwa służby A. B., które zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w § 6 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 maja 2004 r. w sprawie świadectw służby żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 128, poz. 1344 z późn. zm.). W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że wykonując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1391/12, Dowódca Wojsk [...] wydał postanowienie nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., którym odmówił A. B. sprostowania świadectwa służby. Postanowienie zostało mu doręczone w dniu 7 stycznia 2014 r. W dniu 15 stycznia 2014 r. pełnomocnik ww. za pośrednictwem Dowódcy Wojsk [...] złożył na powyższe postanowienie zażalenie. Z uwagi, że zażalenie nie zostało doręczone pełnomocnikowi, w trybie art. 64 § 2 Kpa został on wezwany do wykazania umocowania w sprawie. W dniu 14 marca 2014 r. do organu odwoławczego wpłynęło pełnomocnictwo podpisane przez A. B. i datowane na dzień 12 stycznia 2014 r. Zgodnie z § 6 ust. 4 powołanego rozporządzenia, na postanowienie o odmowie sprostowania świadectwa służby służy zażalenie do wyższego przełożonego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 14 stycznia 2014 r., natomiast zostało ono wniesione przez pełnomocnika w dniu 15 stycznia 2014 r., co oznacza, że doszło do uchybienia terminu do jego wniesienia. Należy zaznaczyć, że brak było obowiązku doręczenia postanowienia pełnomocnikowi, gdyż został on ustanowiony w sprawie dopiero w dniu 12 stycznia 2014 r., a zatem już po wprowadzeniu do obrotu prawnego przedmiotowego postanowienia. A. B., działając przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], zarzucając organowi, że naruszył § 6 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 maja 2004 r. w sprawie świadectw służby żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 128, poz. 1344) poprzez błędne pouczenie skarżącego co do terminu wniesienia zażalenia. Podnosząc powyższe, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów zastępstwa procesowego. Minister Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podać, że z art. 9 Kpa wynika obowiązek organu administracji publicznej należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Brak pouczenia lub błędne pouczenie co do wniesienia środka zaskarżenia, stanowiącym niejako element trybu odwoławczego, o którym mowa w art. 107 § 1 i art. 129 § 1 i 2 Kpa, byłoby pozbawieniem strony postępowania prawa do rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy. Z art. 9 Kpa wynika również, że zadaniem organu jest czuwanie nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Zgodnie z art. 112 Kpa, błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Przytoczony powyżej przepis stanowi dla błędnie pouczonej strony gwarancję skutecznego uchylenia się od skutków uchybienia terminu stanowiącego skutek zastosowania się do błędnego pouczenia, ale przy zastosowaniu środków prawnych przewidzianych w danym postępowaniu, pozwalających na uniknięcie negatywnych konsekwencji uchybienia terminu. Błędne pouczenie to zarówno błędne określenie środka służącego do zaskarżenia, jak i błędne pouczenie co do terminu wniesienia środka zaskarżenia. Dowódca Wojsk [...] w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] pouczył skarżącego, że :"na postanowienie o odmowie sprostowania świadectwa służby służy zażalenie do Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, ul. Rakowiecka 4a, 00-904 Warszawa, w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, a w razie wnoszenia zażalenia we wskazanym czternastodniowym terminie po dniu 31 grudnia 2013 r. zażalenie należy wnieść do Ministra Obrony Narodowej za pośrednictwem Dowódcy Sił [...]". Z oczywistych przyczyn pouczenie to jest, co najmniej niezrozumiałe w świetle § 6 ust. 4 powołanego rozporządzenia, który zakreśla 7 dniowy termin do wniesienia zażalenia. W okolicznościach tej konkretnej sprawy nie ulega wątpliwości, że skarżący w doręczonym mu postanowieniu został błędnie pouczony. Wszystkie inne okoliczności podnoszone przez organ, a w szczególności związane z ustanowieniem pełnomocnika nie mogą szkodzić skarżącemu. Rozpatrując ponownie sprawę organ zobowiązany jest podjąć działania przewidziane w przepisach postępowania administracyjnego zmierzające do umożliwienia skarżącemu skorzystania z przysługującego mu prawa do wniesienia środka zaskarżenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji. Na podstawie art. 152 powołanej ustawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, natomiast o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.