II FZ 144/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, , , po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 1912/14 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia 30 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia 30 maja 2014 r., na mocy której orzeczono o solidarnej odpowiedzialności W. J. za zaległości podatkowe spółki. W skardze na wskazaną decyzję skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, którego nie uzasadnił. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w zaskarżonym postanowieniu wskazał, że skarżący, domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podniósł okoliczności mające charakter wyłącznie merytorycznych zarzutów skierowanych przeciwko kwestionowanej decyzji. Podkreślono, że zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zawierał żadnego odniesienia do wymaganych ustawą przesłanek o jakich mowa w dyspozycji art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a), w szczególności skarżący w żaden sposób nie odniósł się do potencjalnych skutków, jakie może wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji w majątku zobowiązanego. Podkreślono ponadto, że za zasadnością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie może przesądzać sama tylko wysokość zobowiązania podatkowego, jaka wynika z zaskarżonej decyzji, ani również to, że skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy w zakresie pełnomocnika z urzędu. W zażaleniu skarżący wniósł o zmianę wskazanego postanowienia przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. przez jego niezastosowanie, podczas gdy w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w majątku jak i stanie zdrowia skarżącego. Strona podniosła, że zajęcie emerytury – stanowiącej jej jedyne źródło utrzymania – ogranicza skarżącemu dostęp do rehabilitacji oraz powoduje nieodwracalne skutki zdrowotne. Do zażalenia załączono kserokopię dokumentów medycznych, z których wynika schorzenie skarżącego wymagające rehabilitacji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przystępując do rozpoznania zażalenia, zaznaczyć należy, że unormowana w art. 61 § 3 P.p.s.a instytucja wstrzymania przez Sąd wykonania zaskarżonej decyzji lub postanowienia ma charakter uznaniowy, stąd Naczelny Sąd Administracyjny – dokonując kontroli instancyjnej – nie może odnosić się do merytorycznej strony rozstrzygnięcia, bowiem wkraczałby wówczas w zakres władzy dyskrecjonalnej przyznanej mocą przepisów ustawy sądowi rozpoznającemu wniosek. Z powyższych względów kontrola instancyjna dotyczyć może w tym wypadku jedynie proceduralnej strony postępowania wpadkowego. Zaznaczyć także należy, że podmiotem inicjującym postępowanie w przedmiocie przyznania środka ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym był skarżący i to na nim ciążył – z mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. – obowiązek wykazania, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Analiza uzasadnienia skargi, w której zawarty był wniosek, doprowadziła Sąd pierwszej instancji do słusznej konstatacji, że wniosek nie został prawidłowo uzasadniony, tj. przede wszystkim nie wskazano w nim okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie środka ochrony tymczasowej. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14 NSA stwierdził, że "obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Jednocześnie brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd". Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, NSA stwierdza, że Sąd pierwszej instancji słusznie ocenił, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji oraz powołanie się jedynie na zarzuty natury merytorycznej skierowane przeciwko zaskarżonej decyzji nie mogą być uznane za wyczerpujące uzasadnienie wniosku. Ponadto podkreślić należy, że skarżący nie dołączył do wniosku (do czego był zobowiązany) żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym strona uniemożliwiła Sądowi pierwszej instancji zapoznanie się oraz ocenę jej stanu majątkowego, co jest niezbędne do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Do zażalenia skarżący załączył kserokopię dokumentacji medycznej, jednakże podnieść należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w ramach postępowania zażaleniowego ocenia legalność działania Sądu pierwszej instancji w związku z wydanym postanowieniem, nie rozpatruje natomiast powtórnie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Biorąc z kolei pod uwagę okoliczności, które strona wskazała w związku z postępowaniem w sprawie przyznania prawa pomocy, wskazać należy, że przedstawiona dokumentacja nie daje obrazu, który w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości przekonywałby, iż w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie NSA, Sąd pierwszej instancji przeprowadził postępowanie w trybie art. 61 § 3 P.p.s.a. zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, a uzasadnienie rozstrzygnięcia wydanego przez WSA we Wrocławiu odpowiadało wszystkim wymogom określonym w art. 141 § 4 w zw. z art. 166 P.p.s.a. Z tych względów zażalenie należało oddalić na podstawie art. 184 w zw. art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.