I OSK 698/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-25
Skład orzekający: Elżbieta Kremer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy pomocy społecznej, przyznając zasiłek okresowy i celowy, prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o pomocy społecznej, uwzględniając zarówno kryteria dochodowe, jak i ograniczone możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy pomocy społecznej prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o pomocy społecznej. Rozstrzygnięcie o wysokości zasiłku okresowego i celowego mieści się w granicach uznania administracyjnego, które powinno uwzględniać zarówno potrzeby wnioskodawcy, jak i ograniczone możliwości finansowe organów pomocy społecznej. Organy wykazały, że przyznane świadczenia odpowiadają celom pomocy społecznej i mieszczą się w dysponowanych środkach finansowych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. Ś. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, które utrzymały w mocy decyzje Prezydenta Miasta Krakowa przyznające skarżącemu zasiłek celowy na leki oraz podwyższające zasiłek okresowy. Skarżący kwestionował wysokość przyznanych świadczeń, zarzucając organom naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz Konstytucji RP, a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 1227/14 w sprawie ze skarg K. Ś. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 1227/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi K. Ś. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego i z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego.
Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:
Decyzjami Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] stycznia 2014 r. [...] oraz nr [...] przyznano K. Ś. świadczenia w formie zasiłku celowego w kwocie 50 zł na dofinansowanie do leków oraz podwyższono zasiłek okresowy do kwoty 256 zł miesięcznie od 1 lutego 2014 r. do 31 lipca 2015 r.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że K. Ś. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i uzyskuje dochód w wysokości nie przekraczającej kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej tj. 542 zł. Ustalono, że wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji bytowej i nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić niezbędnych potrzeb życiowych. Dochód wnioskodawcy w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku stanowiły świadczenia z pomocy społecznej tj. zasiłek stały w wysokości 529 zł oraz zasiłek okresowy w wysokości 206,50 zł, którego nie uwzględniano przy ustalaniu dochodu odnośnie do wniosku o zwiększenie tego świadczenia. Dochód strony został pomniejszony o kwotę płaconych przez stronę alimentów w wysokości 500 zł. Wysokość świadczeń została ustalona w oparciu o przedstawione przez stronę potrzeby przy uwzględnieniu ograniczonych środków finansowych będących w dyspozycji ośrodka.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, po rozpoznaniu odwołań K. Ś., decyzjami z dnia [...] maja 2014 r. [...] i [...] utrzymało w mocy obie zaskarżone decyzje organu I instancji
Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii przyznania zasiłku celowego organ II instancji wskazał, że przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej określają przesłanki, których spełnienie umożliwia uzyskanie świadczeń z pomocy społecznej. W myśl art. 8 ust. 1 powołanej ustawy, prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (z pewnymi wyjątkami) przysługuje: 1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł; 2) osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 351 zł; 3) rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie - przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
Zdaniem organu pierwszy wskazany wyżej warunek tj. kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej został przez K. Ś. spełniony. Dochód strony nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego. Drugą przesłanką uprawniającą do świadczeń jest zaistnienie okoliczności wymienionych w art. 7 pkt 2-15 ustawy o pomocy społecznej. Okolicznościami tymi są między innymi bezrobocie, długotrwała choroba, bezdomność, potrzeba ochrony macierzyństwa, bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego. Niektóre z powyższych okoliczności dotyczą wnioskodawcy i właśnie w związku z jego trudną sytuacją materialną i zdrowotną, została stronie wielokrotnie przyznana odrębnymi decyzjami pomoc mająca na celu umożliwienie zabezpieczenia podstawowych potrzeb życiowych w formie zasiłku celowego, stałego i okresowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując odwołania odnośnie do zasiłku okresowego wskazało, że zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między wspomnianym kryterium dochodowym a dochodem osoby samotnie gospodarującej. Dla świadczeniobiorców będących osobami samotnie gospodarującymi ustawodawca określa maksymalną wysokość zasiłku w kwocie 418 zł. Aktualnie zasiłek nie może być niższy niż 50% różnicy pomiędzy wymienionym wyżej kryterium dochodowym a rzeczywistym dochodem, co w sprawie zostało spełnione, albowiem dochód strony wynosił 29 zł, po odjęciu od zasiłku stałego kwoty alimentów, które uiścił skarżący na dzieci.
Powołując się na art. 38 ustawy o pomocy społecznej organ II instancji zwrócił uwagę, że wyznacznikami ustalania wysokości zasiłku jest nie tylko sytuacja materialna wnioskodawcy i cel na który zasiłek okresowy jest przyznawany, lecz także możliwości finansowe organów pomocy społecznej. Z tego punktu widzenia sytuacja przedstawiona przez wnioskodawcę, a szczególnie dochód w kwocie 29 zł bez uwzględnienia otrzymanego wcześniej już zasiłku okresowego uzasadnia przyznanie tego świadczenia z pomocy społecznej w kwocie 256 zł. Sytuacja wnioskodawcy była badana zgodnie z zasadą, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Wysokość obu świadczeń została ustalona w oparciu o przedstawione przez stronę potrzeby przy uwzględnieniu ograniczonych środków finansowych będących w dyspozycji ośrodka. Strona, zatem otrzymała stosowną pomoc przeznaczoną na pokrycie niezbędnych potrzeb życiowych.
Wskazano dodatkowo, że K. Ś. jest objęty pomocą Ośrodka Pomocy Społecznej i jego potrzeby w miarę możliwości ośrodka są realizowane. W roku 2013 otrzymał pomoc w wysokości 13.979,35 zł co miesięcznie stanowi kwotę 1.164,95 zł. Natomiast łączna pomoc przyznana w styczniu 2014 r. wyniosła 985,50 zł.
Decyzja dotycząca zasiłku celowego jest decyzją podejmowaną w granicach tzw. uznania administracyjnego. W ocenie Kolegium decyzja wydana przez organ I instancji jest prawidłowa i nie narusza zasad ogólnych przyznawania świadczeń z pomocy społecznej.
K. Ś. na powyższe decyzje wniósł skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie art. 2, art. 3 ust. 1, art. 5, art. 7 ust. 1, 3, 4, 5 i 6 art. 8 ust. 1, art. 16 ust. 2, art. 19, art. 24, art. 37 ust. 1, art. 38 ust. 1, art. 39 ust. 2, art. 100 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 8, art. 87, art. 67 i art. 68 Konstytucji RP.
Pełnomocnik skarżącego uzupełniając skargi zaskarżonym decyzjom zarzucił ponadto naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargi uznał, że organy w sposób wyczerpujący wykazały motywy podjętych rozstrzygnięć, które mieszczą się w celach i zadaniach pomocy społecznej. W kontrolowanym postępowaniu bezspornym było, że skarżący spełnia kryterium dochodowe do otrzymania zasiłku okresowego, a także przesłanki przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego. Kryterium dochodowe skarżącego zostało ustalone w oparciu o art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, oraz zgodnie z § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2012 r., poz. 823). Dla osoby samotnie gospodarującej to kryterium wynosi 542 zł.
Powołując się na art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej Sąd I instancji wskazał, że jedynym dochodem skarżącego z miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku o przyznanie zasiłku okresowego był przyznany odrębną decyzją zasiłek stały w wysokości 529 zł miesięcznie z której to kwoty skarżący przeznaczył 500 zł na alimenty. Zatem jego faktyczny dochód wynosił 29 zł. Stąd też prawidłowo skarżącemu udzielono wnioskowanego świadczenia w formie zasiłku okresowego, ustalonego do wysokości 50% różnicy pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej (542 zł), a faktycznie pozyskiwanym przez niego dochodem (29 zł).
Kwota przyznanego skarżącemu zasiłku okresowego, w oparciu o przepis art. 38 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, została wyliczona poprawnie. Zatem organy przyznały zasiłek okresowy w przewidzianej ustawą o pomocy społecznej wysokości minimalnej, tym samym zarzuty skarżącego w tym zakresie Sąd uznał za bezpodstawne.
Kwestia ustalenia wysokości zasiłku okresowego pozostawiona została względnemu uznaniu administracyjnemu, czyli w granicach pomiędzy najwyższą i najniższą kwotą zasiłku wynikającą z art. 38 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej, w oparciu o ocenę organu obejmującą jego możliwości finansowe, ilość osób i rodzin ubiegających się o tę pomoc i przy uwzględnieniu hierarchii potrzeb, na które środki te mają być przeznaczone. Organ nie jest więc z jednej strony zobowiązany do przyznawania zasiłku w maksymalnej wysokości, z drugiej jednak strony nie jest uprawniony do rozstrzygania dowolnie, bez odniesienia do wskazanych wyżej kryteriów. Przy przyznawaniu tego świadczenia organy muszą uwzględniać fakt, że w sytuacji posiadania ograniczonych środków finansowych na ten cel, środki te winny trafić do jak największej liczby osób potrzebujących.
Rozstrzygając sprawę, organy dokonały analizy okoliczności faktycznych i oceny zebranego materiału dowodowego, a wyniki zawarły w uzasadnieniach wydanych decyzji i nie budzą one, co do zasady, zastrzeżeń Sądu. Zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie można zarzucić przekroczenia granic uznania administracyjnego, gdyż organy wskazały, czym kierowały się przy podejmowaniu rozstrzygnięć wskazywał, że skarżący otrzymuje różnorodną pomoc z MOPS i to w znacznej wysokości. W styczniu 2014 r. a więc z miesiąca, w którym organ I instancji wydał zaskarżone decyzje pomoc ta wynosiła 985,50 zł. Argumentacja ta zasługuje, w ocenie Sądu, na akceptację,
Wyznacznikami ustalania wysokości zasiłku jest nie tylko sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, lecz także możliwości finansowe organów pomocy społecznej. Z tego punktu widzenia sytuacja przedstawiona przez skarżącego, uzasadnia przyznanie świadczenia na zakup leków z pomocy społecznej. Organy ustaliły aktualną sytuację finansową i zdrowotną ubiegającego się o pomoc. Sytuacja skarżącego była badana zgodnie z zasadą, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Przyznano wnioskowaną pomoc w kwocie 50 zł. Wysokość świadczenia została ustalona w oparciu o przedstawione przez stronę potrzeby przy uwzględnieniu ograniczonych środków finansowych będących w dyspozycji ośrodka.
Ponadto skarżący jest objęty pomocą Ośrodka Pomocy Społecznej i wszelkie jego potrzeby w miarę możliwości ośrodka są realizowane. W roku 2013 strona otrzymała pomoc w wysokości 13.979,35 zł co miesięcznie stanowi kwotę 1.164,95 zł.
W ocenie Sądu organy dobrze znają sytuacje życiową K. Ś., skoro w jego sprawie na przestrzeni kilku lat wydały wiele decyzji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył K. Ś., zarzucając naruszenie:
1) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy decyzje organów administracyjnych zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów w zakresie mającym znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, które zostały uznane za udowodnione, to jest z naruszeniem art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. uzasadniającym ich uchylenie, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 P.p.s.a.;
2) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy decyzje organów administracyjnych zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania polegającym na braku w zaskarżonych decyzjach właściwego uzasadnienia faktycznego ze wskazaniem dowodów, na których organ się oparł oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności, co skutkowało przekroczeniem granic swobodnego uznania, a także wskazaniu w uzasadnieniach błędnej wykładni przytoczonych prawnych podstaw wydanych decyzji, mającej wpływ na ich zastosowanie to jest z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. uzasadniającym ich uchylenie, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 P.p.s.a.;
3) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy decyzje organów administracyjnych zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania poprzez brak podjęcia kroków niezbędnych dla dokładnego zbadania stanu faktycznego oraz przekroczeniem granic swobodnego uznania, to jest z naruszeniem art. 7 k.p.a. uzasadniającym ich uchylenie, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 P.p.s.a.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie;
2) rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym;
3) przyznanie na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały uiszczone w całości ani w części.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był ograniczyć swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.), zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Zasiłek ustala się w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie (art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy). Kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby i jednocześnie nie może być niższa niż 20 zł miesięcznie (art. 38 ust. 3 pkt 1 i ust. 4 ustawy). Okres, na jaki jest przyznawany zasiłek okresowy, ustala ośrodek pomocy społecznej na podstawie okoliczności sprawy (art. 38 ust. 5).
Z powołanych przepisów wynika zatem, że rozstrzygnięcie o wysokości zasiłku okresowego (w ustawowo określonych granicach) oraz o okresie, na jaki jest przyznawany cechuje uznaniowość. O tym w jakim rozmiarze zasiłek okresowy zostanie przyznany decyduje organ, kierując się ogólnymi zasadami przyznawania pomocy społecznej wyrażonymi w art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy, to znaczy rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a także potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
Podkreślić należy, że organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować cele powierzone im w ustawie o pomocy społecznej. Wymaga to oceny nie tylko niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do tych świadczeń, ale także własnych środków finansowych. Organy pomocy społecznej są wobec tego upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. W ramach pomocy społecznej nie jest zatem możliwe zaspokojenie wszystkich, nawet uzasadnionych, potrzeb osób uprawnionych do świadczeń (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt l OSK 1464/06 – Lex nr 299415; z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt l OSK 624/07 – Lex nr 500091; dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt I OSK 658/05 – Lex nr 502005; z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1498/10).
W rozpoznawanej sprawie prawidłowo Sąd I instancji przyjął, że organy w wystarczający sposób uzasadniły możliwość przyznania skarżącemu kasacyjnie zasiłku okresowego poniżej kwoty maksymalnej. Organy pomocy społecznej stwierdziły, że wysokość świadczenia została ustalona w oparciu o przedstawione przez stronę potrzeby przy uwzględnieniu ograniczonych środków finansowych będących w dyspozycji ośrodka. Strona zatem otrzymała stosowną pomoc przeznaczoną na pokrycie niezbędnych potrzeb życiowych. Wskazano dodatkowo, że K. Ś. jest objęty pomocą Ośrodka Pomocy Społecznej i jego potrzeby w miarę możliwości są realizowane. W roku 2013 otrzymał on pomoc w wysokości 13.979,35 zł co miesięcznie stanowi kwotę 1.164,95 zł. Natomiast łączna pomoc przyznana w styczniu 2014 r. wyniosła 985,50 zł. Jakkolwiek uzasadnienie decyzji w tej części jest lakoniczne, to jednak nie budzi wątpliwości, że organy nie naruszyły art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku gdy skarżący objęty był także innymi formami pomocy społecznej.
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących niewskazania kwoty, jaką dysponował organ w danym miesiącu na udzielenie pomocy, z wyszczególnieniem jaka kwota została rozdysponowana i na jakiego rodzaju potrzeby, a także w jakiej wysokości był przyznawany przeciętny zasiłek stwierdzić należy, że wykazanie możliwości pomocy społecznej w przypadku przyznania zasiłku okresowego poniżej maksymalnej kwoty nie wymaga prowadzenia szczegółowych analiz finansowych ośrodków pomocy społecznej. Okolicznością powszechnie znaną są ograniczone możliwości finansowe organów pomocy społecznej na zaspokajanie potrzeb osób uprawnionych w wysokości maksymalnych kwot. Ponadto we wskazanych przepisach ustawy o pomocy społecznej nie przewidziano obligatoryjnego obowiązku zawarcia w uzasadnieniu decyzji szczegółowych danych dotyczących możliwości finansowych organu pomocy społecznej oraz ilości środków finansowych, jakimi organ dysponuje w skali miesiąca, wysokości zasiłków udzielanych na jednego uprawnionego i ilości osób korzystających z tej formy pomocy.
Wobec powyższego zarzuty skargi kasacyjne związane z odmową przyznania zasiłku okresowego w żądanej wysokości należy uznać za niezasadne.
Materialnoprawną podstawą decyzji przyznającej stronie zasiłek celowy w kwocie 50 zł na dofinansowanie do leków stanowił natomiast art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 39 ust. 1 powołanej ustawy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Może on być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (ust. 2).
Z przepisu tego wynika, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania zasiłku celowego również podejmowane jest przez organy w ramach uznania administracyjnego. Sam fakt spełnienia ustawowych kryteriów nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej zasiłku celowego i to w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Przepisy regulujące tryb przyznania zasiłku celowego wskazują, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględnienia potrzeby osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.
Sąd I instancji właściwie ocenił, że organy administracji publicznej, działając w granicach uznania administracyjnego, czyli w granicach pozwalających dokonać im wyboru co do sposobu rozstrzygnięcia, wyboru tego nie dokonały w sposób dowolny. Przejawiało się to w zaakceptowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ustaleniach organów, że skarżący objęty jest pomocą w ramach możliwości finansowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Krakowie. Za prawidłowe należy uznać stanowisko, że wysokość przyznanego skarżącemu świadczenia w formie zasiłku celowego w kwocie 50 zł była uwarunkowana możliwościami finansowymi organu pomocy społecznej. Zwrócono przy tym uwagę, że K. Ś. jest objęty systematyczną pomocą, a potrzeby skarżącego są w miarę możliwości ośrodka zaspokajane.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ponieważ przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a., mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami, zaś wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło