I OSK 2219/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-05-17

Skład orzekający: Jolanta Rudnicka, Małgorzata Pocztarek, Jerzy Krupiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozkaz personalny o zawieszeniu uposażenia policjanta, wydany na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy o Policji, jest prawidłową formą rozstrzygnięcia, a zaświadczenie lekarza medycyny pracy o braku zdolności do wykonywania dotychczasowej pracy stanowi podstawę do usprawiedliwienia nieobecności w służbie?
Ratio decidendi
Rozkaz personalny jest właściwą formą rozstrzygnięcia w sprawie zawieszenia uposażenia policjanta, gdyż dotyczy jednostronnego rozstrzygnięcia o wiążących konsekwencjach dla indywidualnego funkcjonariusza. Zaświadczenie lekarza medycyny pracy o braku zdolności do wykonywania dotychczasowej pracy nie jest podstawą do usprawiedliwienia nieobecności w służbie, gdyż jedynie komisja lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych jest władna do ustalenia całkowitej niezdolności policjanta do służby.
Stan faktyczny
Policjant D.B. nie stawił się do służby po długotrwałej absencji chorobowej, przedstawiając jedynie zaświadczenie lekarza medycyny pracy o braku zdolności do wykonywania dotychczasowej pracy. Organy Policji uznały tę nieobecność za nieusprawiedliwioną i wydały rozkaz personalny o zawieszeniu uposażenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę policjanta, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną D.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka, Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński, Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Ziniewicz, po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1710/14 w sprawie ze skargi D.B. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 11 sierpnia 2014 r. nr [..] w przedmiocie zawieszenia uposażenia służbowego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od D.B. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2015 r. o sygn. akt II SA/Wa 1710/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę D.B. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 11 sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia uposażenia służbowego. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że wnioskiem z dnia 17 czerwca 2014 r. naczelnik Wydziału Konwojowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Bydgoszczy wystąpił m.in. o zawieszenie D.B. uposażenia z dniem 1 lipca 2014 r. W uzasadnieniu wniosku naczelnik wskazał, że D.B. stawił się do służby po długotrwałej absencji chorobowej, dlatego też w dniu 19 maja 2014 r., otrzymał skierowanie na wykonanie badań kontrolnych, co nastąpiło w dniu 20 maja 2014 r. Po dostarczeniu w dniu 20 maja 2014 r. do siedziby Ogniwa VII Wydziału Konwojowego w [...] zaświadczenia lekarskiego z tego samego dnia, zgodnie z którym funkcjonariusz "wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił zdolność do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem 20.05.2014 r.", wymieniony nie stawiał się do służby, przy czym nie przedkładał kolejnych zwolnień lekarskich, ani w żaden inny sposób nie usprawiedliwił nieobecności. Mając powyższe na uwadze Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy w dniu 23 czerwca 2014 r. wydał rozkaz personalny nr [...], na mocy którego, na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), zawiesił D.B. uposażenie od najbliższego terminu płatności tj. od dnia 1 lipca 2014 r. Decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 Kpa, organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W odwołaniu od powyższego rozkazu D.B. wskazał, iż przesłanki, którymi kierował się organ przy wydawaniu zaskarżonej decyzji są błędne i pozbawione podstawy prawnej. W rozkazie z dnia 11 sierpnia 2014 r. utrzymującym w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, Komendant Główny Policji wskazał na treść art. 126 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjantowi, który samowolnie opuścił miejsce pełnienia służby albo pozostaje poza nim lub nie podejmuje służby, zawiesza się uposażenie od najbliższego terminu płatności. Jeżeli policjant pobrał już za czas nieusprawiedliwionej nieobecności uposażenie, potrąca mu się odpowiednią część uposażenia przy najbliższej wypłacie. Natomiast w myśl art. 126 ust. 2 cytowanej ustawy w przypadku nieobecności nieusprawiedliwionej policjant traci za każdy dzień nieobecności 1/30 część uposażenia miesięcznego. Organ stwierdził, że bezspornym jest fakt, że policjant od momentu przedłożenia w dniu 20 maja 2014 r. zaświadczenia lekarskiego z tego samego dnia nie stawiał się do służby. Kwestią sporną jest natomiast, czy jego nieobecność była usprawiedliwiona, czy też nie. Dokonując analizy obowiązujących przepisów prawnych organ wyjaśnił, że lekarz medycyny pracy, przeprowadzający badania kontrolne policjanta ma jedynie ustalić zdolność do wykonywania służby na konkretnym, dotychczas zajmowanym stanowisku, które zostało wskazane w skierowaniu na takie badania. Nie jest natomiast władny, w ramach przeprowadzanych badań, ani do stwierdzenia czasowej niezdolności do służby z powodu choroby ani też do ustalenia, że policjant jest w ogólne niezdolny do wykonywania służby. Zdolność fizyczną i psychiczną do służby ustalają bowiem komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, przy czym policjant może być skierowany do powyżej wymienionej komisji lekarskiej z urzędu lub na jego wniosek. Organ podkreślił, że jedyną możliwością uznania, że policjant, ze względu na stan zdrowia, nie jest zdolny do wykonywania służby w Policji, jest wydanie wobec niego orzeczenia komisji lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, przy czym orzeczenie to musi zostać sporządzone w przepisanej do tego formie, a także powinno być poprzedzone określonego rodzaju skierowaniem. Brak jest natomiast możliwości, aby niezdolność policjanta do służby w Policji mogła zostać skutecznie stwierdzona na podstawie zaświadczenia lekarza wykonującego zadania z zakresu medycyny pracy, przeprowadzającego badania kontrolne, w związku ze skierowaniem określającym konkretnie zajmowane przez policjanta stanowisko służbowe. Zatem policjant od dnia 20 maja 2014 r. zobowiązany był stawiać się do służby, przy czym przełożony nie powinien go dopuścić do wykonywania dotychczasowych obowiązków służbowych. W sytuacji natomiast stawienia się w miejscu pełnienia służby, przełożony właściwy w sprawach osobowych policjanta miał możliwość zmiany rodzaju pełnionej przez niego służby, chociażby poprzez powierzenie mu pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, delegowanie do czasowego pełnienia służby w innej jednostce, czy też mianowanie na inne stanowisko służbowe. Dlatego też w ocenie organu II instancji rozkaz z dnia 23 czerwca 2014 r. o zawieszeniu policjantowi uposażenia był prawidłowy. Powyższy rozkaz stał się przedmiotem skargi D.B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł on o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, jako wydanej bez materialnej podstawy prawnej. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, że wbrew twierdzeniu skarżącego o zawieszeniu uposażenia, o którym mowa w art. 126 ustawy o Policji, organy rozstrzygają w formie rozkazu personalnego. Co prawda w przepisie tym brak jest literalnego wskazania takiej formy rozstrzygnięcia, jednak należy wziąć pod uwagę, że żądanie wypłaty uposażenia jest konkretnym i podstawowym uprawnieniem policjanta. Zatem jakiekolwiek ograniczanie tego uprawnienia musi przybrać postać takiego rozstrzygnięcia, które będzie mogło być poddane kontroli administracyjnej, a następnie sądowej. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy ustawodawca nie określi wyraźnie, w jakiej formie prawnej powinna być załatwiana sprawa, rozstrzygające znaczenie ma charakter sprawy oraz treść przepisów będących podstawą działania organu administracji publicznej, do którego właściwości należy załatwienie sprawy. Jeżeli z tych przepisów wynika, że w sprawie wymagane jest jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o wiążących konsekwencjach obowiązującej normy prawa administracyjnego dla indywidualnie określonego podmiotu i konkretnego stosunku administracyjnoprawnego, to oznacza to, iż sprawa wymaga rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej/ rozkazu personalnego. Przechodząc do dalszej oceny zaskarżonego rozkazu Sąd wskazał, że bezspornym w sprawie jest, że skarżący od dnia przedłożenia zaświadczenia lekarskiego z dnia 20 maja 2014 r. nie stawił się do służby. Spornym pozostaje natomiast – jak wskazuje organ, czy nieobecność ta miała charakter usprawiedliwiony, czy też nie. Zgodnie z § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U., poz. 644) policjant podlega badaniom określonym w przepisach o służbie medycyny pracy w zakresie i terminie wskazanym przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych. Stosownie zaś do art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. a-c ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. u służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r., Nr 125, poz. 1317 ze zm.) służba medycyny pracy realizuje zadania określone w ustawie w odniesieniu do osób pozostających w stosunku służbowym. Jest ona właściwa do realizowania zadań z zakresu sprawowania profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracującymi, w szczególności przez: wykonywanie badań wstępnych, okresowych i kontrolnych przewidzianych w Kodeksie pracy, orzecznictwo lekarskie do celów przewidzianych w Kodeksie pracy i w przepisach wydanych na jego podstawie, ocenę możliwości wykonywania pracy lub pobierania nauki uwzględniającą stan zdrowia i zagrożenia występujące w miejscu pracy lub nauki. Z treści art. 229 § 2 Kodeksu pracy wynika natomiast, że pracownik podlega okresowym badaniom lekarskim. W przypadku niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni, spowodowanej chorobą, pracownik podlega ponadto kontrolnym badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku. Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku (art. 229 § 4 kp). Zakres wstępnych, okresowych i kontrolnych badań lekarskich pracowników, o których mowa w art. 229 §1, 2 i 5 kp, tryb ich przeprowadzania oraz sposób dokumentowania i kontroli tych badań określa § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy. Badanie te kończy się orzeczeniem lekarskim stwierdzającym brak przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na określonym stanowisku pracy lub przeciwwskazania zdrowotne do pracy na określonym stanowisku pracy (§ 2 ust. 5 tego rozporządzenia). Orzeczenia lekarskie są wydawane w formie zaświadczeń według określonego wzoru (§ 3 ust. 4 pkt 1 cyt. rozporządzenia) z trzema możliwościami zakończenia badania, tj.: 1) wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych - zdolny(a) do wykonywania pracy na ww. stanowisku, 2) wobec przeciwwskazań zdrowotnych - niezdolny(a) do podjęcia/wykonywania pracy na ww. stanowisku, 3) wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił(a) zdolność do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem. Dalej Sąd podkreślił, że zarówno w treści art. 229 § 2 kp, jak i treści § 2 ust. 5 cytowanego rozporządzenia z dnia 30 maja 1996 r. mowa jest o badaniach profilaktycznych (kontrolnych) w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku. Natomiast w skierowaniu wydanym przez pracodawcę, które stanowi podstawę przeprowadzenia powyższych badań, następuje precyzyjne określenie stanowiska pracy, na którym pracownik jest zatrudniony (wraz z informacjami na temat występowania na tym konkretnym stanowisku czynników szkodliwych dla zdrowia lub warunków uciążliwych). Z powyższego wynika, że lekarz medycyny pracy przeprowadzający badania kontrolne nie jest władny stwierdzić czasowej lub całkowitej niezdolności policjanta do służby, ponieważ jego zadaniem jest jedynie ustalenie zdolności do wykonywania służby na konkretnym stanowisku. Natomiast od ustalenia zdolności do służby – jak słusznie wskazał organ, właściwa jest komisja lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych i to działająca w ściśle określonym trybie, na skutek odpowiedniego skierowania (rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych Dz. U. Nr 79, poz. 349 ze zm.). Zatem jedyną możliwością uznania funkcjonariusza za niedolnego do służby jest wydanie w stosunku do niego orzeczenia wskazanej powyżej komisji na podstawie cytowanego powyżej rozporządzenia. Nie ulega wątpliwości, że skarżący w dniu 20 maja 2014 r. takim orzeczeniem nie legitymował się. Natomiast stwierdzenie skarżącego, że nie mógł się on stawić się w służbie i podejmować jakichkolwiek czynności z uwagi na wystawione zaświadczenie, jest niezasadne. Jak podkreślono powyżej skarżący otrzymał zaświadczenie, z którego wynika, że nie mógł on pełnić służby na określonym stanowisku, a nie - że nie może pełnić służby w ogóle. Zatem skarżący winien stawić się na stanowisku, a rolą pracodawcy było zapewnienie skarżącemu stanowiska odpowiadającego jego możliwościom zdrowotnym. W ocenie Sądu I instancji rację ma też organ wskazując, że zaświadczenie lekarskie z dnia 20 maja 2014 r. nie może być podstawą usprawiedliwienia nieobecności skarżącego w służbie. Stosownie do § 17 cytowanego rozporządzenia z dnia 14 maja 2013 r. podstawą usprawiedliwienia nieobecności policjanta w służbie z powodu choroby stanowi zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby. Zgodnie zaś z obowiązującym od dnia 1 czerwca 2014 r. art. 121c ust. 1 ustawy o Policji okres przebywania na zwolnieniu lekarskim stwierdza zaświadczenie lekarskie wystawione zgodnie z przepisami art. 55 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, z określonymi w tym przepisie wyjątkami, tj. zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby lub pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej, konieczności osobistego sprawowania przez ubezpieczonego opieki nad chorym członkiem rodziny, wystawiane na odpowiednim druku, według określonego w przepisach prawa wzoru. Tymczasem zaświadczenie lekarskie wystawione przez lekarza medycyny pracy skarżącemu w dniu 20 maja 2014 r. nie stanowi dokumentu, o którym mowa w cytowanym powyżej rozporządzeniu, ani ustawie. Konkludując Sąd stwierdził, że zarówno Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy, jak i Komendant Główny Policji zasadnie uznali, że nieobecność skarżącego w służbie jest nieuzasadniona i z tego powodu zawiesili mu na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy o Policji wypłatę uposażenia. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył D.B., zaskarżając go w całości zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego tj. 1) art. 151 P.p.s.a. - poprzez jego zastosowanie, a w konsekwencji oddalenie skargi, podczas, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny winien był uwzględnić skargę z uwagi na fakt, iż rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 11 sierpnia 2014 r., w sprawie zawieszenia uposażenia służbowego od dnia 1 lipca 2014 r. oraz decyzję organu I instancji wydano bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a; 2) art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - poprzez jego niezastosowanie i tym samym zaniechanie stwierdzenia nieważności decyzji - rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia 11 sierpnia 2014 r., utrzymującego w mocy decyzję - rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy z dnia 23 czerwca 2014 r., skoro w/w rozkazy personalne zostały wydane bez materialnej podstawy prawnej - z rażącym naruszeniem przepisów prawa w rozumieniu art. 6 pkt 4 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych. Ponadto skarżący kasacyjnie zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego tj. 1) art. 32 ust. 2 u.p. oraz § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 644), zwanego dalej r.s.p., poprzez ich niezastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionego przyjęcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że "należy mieć na uwadze, że w sytuacji, gdy ustawodawca nie określi wyraźnie, w jakiej formie prawnej powinna być załatwiana sprawa, rozstrzygające znaczenie ma charakter sprawy oraz treść przepisów będących podstawą działania organu administracji publicznej, do którego właściwości należy załatwienie sprawy. Jeżeli z tych przepisów wynika, że w sprawie wymagane jest jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o wiążących konsekwencjach obowiązującej normy prawa administracyjnego dla indywidualnie określonego podmiotu i konkretnego stosunku administracyjnoprawnego, to oznacza to, iż sprawa wymaga rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej/rozkazu personalnego. Taki zaś walor posiada niewątpliwie rozstrzygnięcie zawieszające policjantowi uposażenie" przywołując przy tym orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, odnoszące się do całkowicie odmiennego przedmiotu sprawy na gruncie innego stanu faktycznego; 2) art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zwanej dalej u.p. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na nieuprawnionym przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż "wbrew twierdzeniu skarżącego o zawieszeniu uposażenia, o którym mowa w cytowanym powyżej przepisie art. 126 ustawy o Policji, organy rozstrzygają w formie rozkazu personalnego", podczas, gdy Sąd jednoczenie stwierdził, iż "co prawda w przepisie tym brak jest literalnego wskazania takiej formy rozstrzygnięcia, jednak należy wziąć pod uwagę, że żądanie wypłaty uposażenia jest konkretnym i podstawowym uprawnieniem policjanta"; 3) art. 121c ust. 1 u.p. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie do przedmiotowej sprawy i tym samym nieuprawnione przyjęcie, iż "zaświadczenie lekarskie z dnia 20 maja 2014 r. nie może być podstawą usprawiedliwienia nieobecności skarżącego w służbie", podczas, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazuje, iż przepis ten ma moc obowiązującą od dnia 1 czerwca 2014 r., dlatego też lekarz wystawiający zaświadczenie lekarskie w dniu 20 maja 2014 r. nie mógł uczynić tego na "odpowiednim druku, według określonego w przepisach prawa wzoru", bowiem przepis ten wówczas nie obowiązywał. W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p. s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, poza nieważnością postępowania którą bierze pod uwagę z urzędu, rozpoznaje skargę kasacyjną tylko w zakresie wyznaczonym przez jej podstawy . Opisane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz przedstawione w pkt. 1 i pkt. 2 skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego sprowadzają się do jednego zagadnienia tj. wydania rozkazu personalnego w przedmiocie zawieszenia uposażenia należnego D.B. bez podstawy prawnej. Ze stanowiskiem takim nie można się zgodzić. Stosownie do art. 32 ust. 2 ustawy o Policji od decyzji, o których mowa w ust. 1, policjantowi służy odwołanie do wyższego przełożonego. W myśl art. 32 ust. 1 do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, Komendant CBŚP, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Zgodnie z art. 126 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi, który samowolnie opuścił miejsce pełnienia służby albo pozostaje poza nim lub nie podejmuje służby, zawiesza się uposażenie od najbliższego terminu płatności. Jeżeli policjant pobrał już za czas nieusprawiedliwionej nieobecności uposażenie, potrąca mu się odpowiednią część uposażenia przy najbliższej wypłacie. Prawo do uposażenia jest podstawowym prawem policjanta, uposażenie stanowi bowiem istotny składnik stosunku służbowego, a funkcjonariuszowi przysługuje roszczenie o uposażenie. Stosownie do art. 99 ustawy o Policji prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Oznacza to, że w pierwszym rozkazie personalnym o mianowaniu funkcjonariusza określa się składniki jego uposażenia. Uposażenie jest zawsze określane w decyzji administracyjnej ( rozkazie personalnym ) , wszelkie zmiany wysokości uposażenia również są dokonywane tej samej formie. Uposażenie jest określonym w sposób władczy przez przełożonego w decyzji administracyjnej świadczeniem publicznoprawnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w literaturze przedmiotu nie budzi żadnych wątpliwości, że sprawy związane z uposażeniem funkcjonariuszy służb mundurowych załatwiane są w formie decyzji administracyjnej ( przykładowo P.Szustakiewicz – stosunki służbowe funkcjonariuszy służb mundurowych i żołnierzy zawodowych jako sprawa administracyjna , Difin S.A. Warszawa 2012, B. Opaliński, M. Rogalski, P. Szustakiewicz – ustawa o Policji komentarz C.H. Beck warszawa 2015, uchwała NSA I OPS 3/06 ). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę prezentuje pogląd, zgodnie z którym art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o Policji należy interpretować wyłącznie jako nakazujący wydawanie decyzji jako formy rozstrzygnięcia spraw dotyczących mianowania na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk, nie zaś wykluczający formę decyzji dla innych typów spraw administracyjnych wynikłych ze stosunku służbowego. Forma decyzji w razie zawieszenia wypłaty uposażenia, czy jego potrącenia jest szczególnie istotna jeśli się zważy, że umożliwia policjantowi skontrolowanie zasadności niekorzystnego dla niego działania organu w administracyjnym toku instancyjnym oraz przed sądem administracyjnym. Przepisy art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o Policji w żadnym stopniu nie wyłączają drogi administracyjnoprawnej w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego dla roszczeń finansowych ze stosunku służbowego i nie pozostawiają takiej drogi tylko dla ściśle wyspecyfikowanych kategorii spraw ze stosunku służbowego, dla których expressis verbis przewidziana jest forma decyzji administracyjnej w tym przepisie ( por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2001r. II SA 2591/01 LEX nr 121906 ). Art. 32 ust. 1 ustawy jest wyłącznie przepisem kompetencyjnym wskazującym jakie organy i w jakiej formie są właściwe do załatwiania określonych kategorii spraw. Wobec braku innych uregulowań te same organy w tej samej formie właściwe są również do rozstrzygania w przedmiocie uposażenia ( w tym zawieszania uposażenia) oraz innych świadczeń finansowych funkcjonariuszy Policji. Tak więc organ właściwy do mianowania funkcjonariusza pozostaje właściwy do ustalenia w formie decyzji administracyjnej jego uposażenia oraz podejmowania innych decyzji związanych z uposażeniem. Oznacza to, że na podstawie art. 126 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 32 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji właściwy przełożony w drodze decyzji administracyjnej ma obowiązek zawieszenia i potrącenia policjantowi uposażenia w razie zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 126 ust. 1 ustawy o Policji. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji nie naruszył przepisów postępowania, ani przepisów prawa materialnego wymienionych w pkt. 1 i 2 skargi kasacyjnej. Nie naruszył też art. 121 ust.1 ustawy o Policji, zgodnie z którym okres przebywania na zwolnieniu lekarskim stwierdza zaświadczenie lekarskie wystawione zgodnie z art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa albo wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6 tej ustawy, z tym że: 1) w przypadku poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz niezdolności do służby wskutek poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów - zaświadczenie wystawione przez lekarza na zwykłym druku zgodnie z przepisem art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa; 2) w przypadku, o którym mowa w art. 121b ust. 2 pkt 2 - zaświadczenie jednostki organizacyjnej publicznej służby krwi; 3) w przypadku, o którym mowa w art. 121b ust. 2 pkt 5 lit. a - oświadczenie policjanta; 4) w przypadkach, o których mowa w art. 121b ust. 2 pkt 5 lit. b i c - zaświadczenie lekarskie wystawione przez lekarza na zwykłym druku; 5) w przypadku, o którym mowa w art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - decyzja wydana przez właściwy organ albo uprawniony podmiot na podstawie przepisów o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Skarga kasacyjna nie podnosi w swej podstawie zarzutów naruszenia przepisów postępowania, które doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Powoduje to, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest stanem faktycznym przyjętym za podstawę zaskarżonego wyroku. Z niego zaś wynika, że skarżący kasacyjnie nie złożył właściwego zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego jego niezdolność do pełnienia służby. Ustalenie to nie może zostać skutecznie zakwestionowane poprzez zarzut naruszenia art. 121 c ust.1 ustawy, ponieważ jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być uzasadniony próbą zwalczania poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. Innymi słowy zarzut naruszenia prawa materialnego nie służy zwalczaniu przyjętego przez Sąd I instancji za podstawę orzekania stanu faktycznego ( por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2013r. I FSK 1139/15 LEX nr 2249150, z dnia 2 lutego 2017r. II FSK 4004/14 LEX nr 2255274 ). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. i art. 204 pkt. 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło