I OSK 1183/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-03-02

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Monika Nowicka, Dorota Jadwiszczok

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez województwo własności nieruchomości, nie oceniając w sposób wyczerpujący zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności mapy regulacji pasa drogowego i oświadczeń dotyczących zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r.?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że sąd pierwszej instancji dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez wadliwe przyjęcie, że dowody zgromadzone w sprawie nie wykazały zaistnienia przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Sąd pierwszej instancji zaniechał oceny istotnych dokumentów, takich jak mapa regulacji pasa drogowego z adnotacją o stanie zajęcia na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz oświadczeń dotyczących utrzymania drogi, co miało wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez województwo własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Wojewoda wydał decyzję stwierdzającą nabycie własności, którą utrzymał w mocy Minister Infrastruktury i Rozwoju. J. R. i J. R. zaskarżyli decyzję, kwestionując m.in. podział działki i status drogi. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając naruszenie przepisów postępowania. Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Zasądził solidarnie od J. R. i J. R. na rzecz Ministra Infrastruktury i Budownictwa kwotę 280 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia del. WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant starszy asystent sędziego Anna Siwonia-Rybak po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Infrastruktury i Rozwoju od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 952/14 w sprawie ze skargi J. R. i J. R. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez województwo z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza solidarnie od J. R. i J. R. na rzecz Ministra Infrastruktury i Budownictwa kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 952/14 po rozpoznaniu skargi J. R. i J. R. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez województwo z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości - 1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]; 2. stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Pismem z dnia 17 maja 2011 r. Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nabycia z mocy prawa przez Województwo [...], prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. stwierdził nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Województwo [...], prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką, położonej w gminie D., obręb [...], stanowiącej działkę nr [...] o pow. 0,0419 ha. Od decyzji tej odwołanie wnieśli J. R. i J. R. podnosząc kwestie związane z podziałem działki, płaceniem podatków oraz wyrażeniem zgody na wydanie zaskarżonej decyzji przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Po rozpatrzeniu ww. odwołania Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności powołał przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawę reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998r. nr 133, poz. 872, zwanej dalej ustawą) i wyjaśnił, że nabycie prawa własności na podstawie art. 73 ust. 1 powyższej ustawy uzależnione jest od łącznego spełnienia w dniu 31 grudnia 1998 r. następujących przesłanek: zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną; pozostawania nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego; braku przysługiwania prawa własności nieruchomości Skarbowi Państwa lub jednostkom samorządu terytorialnego. Organ ustalił, że nieruchomość położona w gminie D., obręb [...], oznaczona jako działka nr [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własność M. R. Następnie na podstawie przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia [...] października 2007 r. rep. A nr [...] oraz umowy sprzedaży z dnia [...] lipca 2009 r. rep. A nr [...] ww. nieruchomość stała się własnością J. R. i J. R. Organ podał, że zgodnie z mapą z projektem podziału przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] grudnia 2005 r. pod nr [...], działka nr [...] dzieli się na działki nr [...] i nr [...]. Droga nr [...] (obecnie nr [...]) relacji H. - W. - D. - Granica Państwa w dniu 31 grudnia 1998r. posiadała status drogi publicznej, bowiem w uchwale nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia do kategorii dróg krajowych (MP. z1986 r. nr 3 poz. 16) została wymieniona jako droga krajowa. Organ zaznaczył, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. z 1998 r. Nr 160, poz. 1071 ze zm.) ww. droga została wymieniona jako droga wojewódzka. Następnie dodał, że w aktach sprawy znajduje się mapa regulacji pasa drogi wojewódzkiej nr [...] przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] grudnia 2005 r. pod nr [...], zgodnie z którą działka nr [...] była zajęta pod drogę. Na ww. mapie znajduje się adnotacja, iż na mapie uwzględniono stan zajęcia na 3 grudnia 1998 r. Minister wskazał, że powyższy dokument stanowi dowód zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia1998 r. [...]. Podkreślił także, że o przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998 r., bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym. Dalej Minister wskazał, że kolejną z przesłanek zastosowania art. 73 ustawy jest przesłanka władztwa. Organ odwoławczy podkreślił, że nad gruntami zajętymi pod drogę nr [...] (obecnie nr [...]) w dniu 31 grudnia 1998 r. sprawowane było władztwo publicznoprawne, polegające min. wymianie znaków, remontach ubytków, koszeniu poboczy, remontach poboczy oraz zimowym utrzymaniu dróg, co potwierdza oświadczenie pracownika Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w L. Zarządzie Dróg w H. z dnia 28 marca 2011 r. Minister wyjaśnił również, iż wykonywanie pewnych czynności przez właścicieli na nieruchomości, nie wyłącza możliwości władania również przez podmiot publiczny. Wskazał, że pojęcia "władania'" nieruchomością - w rozumieniu art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - nie należy utożsamiać z instytucją "posiadania" uregulowaną w kodeksie cywilnym. Pojęcie władania winno być w tym wypadku rozumiane jako pozostawanie danego gruntu w faktycznym władztwie publicznoprawnym. Z tego też powodu dokonywane na drodze czynności przez Skarb Państwa, czy jednostkę samorządową nie musiały uzyskiwać wcześniejszej akceptacji właściciela gruntu. Wobec łącznego wystąpienia przesłanek z art. 73 ustawy, Minister uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie Wojewody [...] z dnia 25 lipca 2012 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję wnieśli J. R. i J. R. zarzucając organom naruszenie art. 73 ust. 1 ustawy, poprzez jego zastosowanie oraz art. 7 oraz 77 kpa poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy w szczególności stanu faktycznego oraz wątpliwości prawnych. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że orzekające w tej sprawie organy nie wyjaśniły okoliczności powstania działki nr [...]. Podali, że oni ani też ich poprzednicy nie dokonywali podziału działki nr [...], która wchodzi w skład parku i jest objęta Kw [...]. Podziału tego nie dokonywał też żaden inny podmiot. Zaznaczyli, że w sprawie podziału działki nr [...] nigdy nie została wydana żadna decyzja administracyjna, ani nie został nigdy zatwierdzony projekt jej podziału. Skarżący wskazali, że działka nr [...] została wpisana do operatu geodezyjnego w dniu 22 czerwca 2010 r. (a więc ponad 10 lat po 1 stycznia 1999 r). na potrzeby przeprowadzenia inwestycji pn. Poprawa dostępu komunikacyjnego do przejścia granicznego D.-U. poprzez budowę małej i średniej obwodnicy miejscowość D. Z uwagi na liczne błędy decyzja Starosty H. z dnia [...] maja 2010 r. została unieważniona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. Zdaniem skarżących, podział został ujawniony w operacie geodezyjnym bezprawnie i tylko na potrzeby unieważnionej decyzji. Działka nr [...] została wpisana do operatu geodezyjnego, pomimo braku jakiejkolwiek decyzji podziałowej, a także bez wymaganej zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, niezbędnej z uwagi na fakt objęcia całego obiektu parkowo-pałacowego w D. ochroną konserwatorską. Skarżący wskazali na brak dowodów, że działka nr [...] należy do zakresu pasa drogowego. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ja decyzja Wojewody [...] naruszają przepisy prawa o postępowaniu tj. art. 7 i 77 oraz art. 80 K.p.a. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Sąd wskazał, że ostatni z wymienionych przepisów określa trzy przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntów. Są to: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r., władanie nią w tej dacie przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nie przysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości. O ile okolicznością bezsporną jest, iż w dacie 31 grudnia 1998 r. działka nr [...] z której na skutek podziału powstały działki nr [...]/1 i [...] stanowiła własność J. R. i J. R. o tyle nie wyjaśniono w toku postępowania administracyjnego, iż w wymienionej dacie działka nr [...], zajęta była pod pas drogi publicznej nr [...] ( aktualnie droga wojewódzka nr [...]). W ocenie Sądu, kwestii tej wbrew twierdzeniom organu nie wyjaśnia także mapa regulacji drogi wojewódzkiej nr [...] przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] grudnia 2005r. r. pod nr [...], bowiem na mapie obejmującej działkę [...] brak jakiejkolwiek informacji wskazującej, iż odnosi się ona do stanu zajęcia na dzień 31 grudnia 1998 r. Sporządzona zaś na potrzeby podziału nieruchomości mapa, zgodnie z którą działka nr [...] jest zajęta pod drogę, nie określa stanu faktycznego i prawnego gruntu na żadną datę 31 grudnia 1998 r., a przedstawia stan na datę 8 grudnia 2005 r. Istotą sporu jest natomiast to, czy w dniu 31 grudnia 1998 r. działka nr [...] stanowiła część drogi publicznej i czy działka ta znajdowała się w faktycznym władaniu jednostki samorządu terytorialnego. Skarżący bowiem kwestionują w tym zakresie ustalenia stanu faktycznego poczynione przez organy, jak też wartość dowodową dokumentów, w oparciu, o które został on ustalony, podnosząc, iż działka – nie stanowiła drogi publicznej i nie była objęta publicznoprawnym władaniem. Sąd wskazał, że przestrzenne granice zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną, do których odnosi się art. 73 ust. 1 powołanej ustawy, determinuje stan faktyczny istniejący na gruncie, a więc sposób jego zagospodarowania pozwalający na zakwalifikowanie go do definicji pasa drogowego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. - o drogach publicznych (Dz.U. Nr 14, poz. 60 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 13 października 1998 r. Pasem drogi jest zaś zgodnie z tym przepisem wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Zważyć przy tym należy, że w świetle ww. przepisu analogicznie jak "pasa drogi" zdefiniowane zostało pojęcie "droga". Zatem stan faktyczny istniejący na gruncie w dniu 31 grudnia 1998 r. winien być oceniany przez pryzmat tej definicji Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie brak jest wystarczających dowodów obrazujących stan zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998 r. Zadaniem organów będzie więc ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność czy przedmiotowa działka stanowiła część drogi publicznej w dniu 31 grudnia 1998 r., a w następnej kolejności - spełnienie ostatniej z przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r., dotyczącej władania gruntem przez jednostkę samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1981 r. Dla spełnienia tej przesłanki istotne jest bowiem jedynie to by jednostka ta wykonywała faktyczne czynności w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną związane z utrzymaniem jej nawierzchni, zapewnieniem przejezdności, naprawami, remontami itp., a nie posiadanie nieruchomości w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Taką wykładnie użytego w ww. przepisie zwrot normatywnego "pozostające we władaniu" konsekwentnie akceptuje orzecznictwo sądów administracyjnych. Przy czym w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym, który to grunt nie został jednocześnie zagospodarowany przez właściciela w sposób uniemożliwiający realizacji czynności związanych z zarządem drogi (np. poprzez jego wygrodzenie), istnieje domniemanie, że zarządca drogi wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych. Nie może obalić tego domniemania sam fakt wykonywania sporadycznie na nieruchomości zajętej pasem drogowym przez właściciela gruntu prac pielęgnacyjnych polegających na koszeniu trawy czy sprzątaniu. Podejmowanie przez właściciela nieruchomości tego rodzaju prac w obrębie drogi publicznej, nie stanowi wszak samo w sobie przeszkody dla realizacji czynności zarządu drogi przez podmioty publicznoprawne. W konkluzji Sąd stwierdził, że w toku rozpoznawania i rozstrzygania sprawy doszło do istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony zgodnie z uregulowaną w art. 7 K.p.a. zasadą prawdy obiektywnej w sposób umożliwiający zastosowanie norm prawa materialnego, zaś sam materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie został poddany właściwej ocenie. Mając powyższe na względzie, Sąd uznał, że orzekające w sprawie organy naruszyły art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., co miało wpływ na jej wynik i w konsekwencji musiało doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c w związku z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Minister Infrastruktury i Rozwoju wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu organ zarzucił: I. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. poprzez jego błędną wykładnię w zakresie przesłanek zajęcia nieruchomości pod drogę oraz władania publicznoprawnego, wskutek czego Sąd błędnie przyjął, iż w toku postępowania organ nie wyjaśnił, czy działka nr [...] powstała w wyniku podziału działki nr [...] w 2005 r., zajęta była pod pas drogi publicznej nr [...] w dacie 31 grudnia 1998 r.; II. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 73 ustawy, poprzez wadliwe przyjęcie, że przeprowadzone postępowanie i zgromadzone dowody nie wykazały łącznego zaistnienia przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy, w tym przesłanki zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną oraz władania publicznoprawnego, zarzucając organowi brak ustalenia stanu działki nr [...] wydzielonej w 2005 r., według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz nieprawidłową ocenę oświadczenia pracownika zatrudnionego u zarządcy drogi w dniu 31 grudnia 1998 r., 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez wadliwe przyjęcie, że dowody zgromadzone w niniejszej sprawie nie były wystarczające do przyjęcia spełnienia przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy, tj. zajęcia nieruchomości pod drogę oraz władania publicznoprawnego, a tym samym do wydania skarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia 25 lipca 2012 r.. 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 76 § 1 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę wiarygodności dokumentowi urzędowemu jakim jest mapa regulacji pasa drogi wojewódzkiej nr [...] przedstawiająca stan zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. sporządzona przez biegłego geodetę, 4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy poprzez przyjęcie, że wskazane przez Sąd I instancji naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 5) art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez wadliwe przeprowadzenie kontroli legalności decyzji organów administracji, tj. w sposób niezgodny ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W odpowiedzi na skargę kasacyjną J. R. i J. R. wnieśli o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie sformułowali zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i procesowego. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia prawa procesowego. W badanym sporze sprowadzają się one do zakwestionowania dokonanej przez sąd oceny ustaleń faktycznych organów obu instancji. Ma rację skarżący kasacyjnie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny dopuścił się naruszenia art. 145§1pkt.1lit.c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej P.p.s.a. w związku z art. 7, 77§1, 80 kpa. poprzez przyjęcie że dowody zgromadzone w sprawie nie wykazały zaistnienia przesłanek z art. 73 ust.1 ustawy z dnia 13.10.1998r. . Z kontrolowanego uzasadnienia nie wynika, by sąd I instancji oceny dokonał w świetle całości dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy. W szczególności zaś zaniechał oceny znajdującej się w aktach Mapy regulacji pasa drogi wojewódzkiej nr [...]. Wprawdzie sąd zauważył, że mapa taka znajduje się w aktach, jednak pominął znajdującą się na niej adnotację o odzwierciedleniu stanu zajęcia przedstawionych na rysunku nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998r. Ponadto w kontrolowanym uzasadnieniu nie odniesiono się w żaden sposób do informacji wynikających z zaświadczenia, jakie w dniu 27 lipca 2011r podpisał Z-ca Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w L., pisma Wymienionego z dnia 22 maja 2012r, a także z oświadczenia G. D. z dnia 28 marca 2011r. Tymczasem powoływane wyżej dokumenty zawierały informacje o istotnych dla sprawy okolicznościach, odnosiły się bowiem do faktu zajęcia spornego terenu na dzień 31 grudnia 1998r. Zwrócenia uwagi wymaga, że w kontrolowanym uzasadnieniu podkreślono, iż istotnym dla sprawy jest czy w odniesieniu do gruntu zajętego pod drogę były wykonywane faktyczne czynności związane z jej utrzymaniem. Mimo to z niezrozumiałych dla sądu II instancji względów zaniechano oceny dostępnego w aktach materiału dowodowego, odnoszącego się do tych kwestii. Sąd I instancji zarzucił organom naruszenie zasady prawdy obiektywnej, w tym wadliwości w zakresie ustaleń stanu faktycznego sprawy, nie wyjaśnił jednak na czym konkretnie uchybienia te polegały. Sąd ten nie wskazał powodów, dla których znajdujących się w aktach dokumentów nie można było uznać za wystarczające, aby przyjąć spełnienie przesłanek z art. 73 ust.1 ustawy z dnia 13.10.1998r.. Nie wyjaśnił dlaczego znajdujące się na mapie adnotacje o uwzględnieniu stanu zajęcia z dnia 31.12. 1998r. nie mogły być podstawą ustaleń. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa jednocześnie iż dokonując oceny poprawności działań sądu I instancji nie sposób pominąć, iż kontrolowane uzasadnienie nie zawiera całości rozważań sądu. Ostanie zdanie na stronie 8 uzasadnienia jest niedokończone, urywa się na słowach "jednak wskazują, iż". Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że wadliwość ta miała charakter omyłki pisarskiej, w okolicznościach niniejszej sprawy jednak skutkowała ona niemożnością zapoznania się z pełną argumentacją kontrolowanego sądu. Za wadliwie skonstruowany uznać należało zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez wadliwą wykładnię przepisu art. 73 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998r. W istocie bowiem błędna wykładnia prawa opiera się na założeniu, że wskazany w skardze kasacyjnej przepis prawa ma w sprawie zastosowanie, jednakże został mylnie zrozumiany przez Sąd pierwszej instancji, czy to sprzecznie z zasadami logicznego rozumowania, czy też niezgodnie z intencją jaka przyświecała ustawodawcy przy redagowaniu danego przepisu. Wówczas skarga kasacyjna, stosownie do art. 176 p.p.s.a., powinna uzasadnić, na czym polegało niewłaściwe zrozumienie treści tego przepisu przez Sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu zarzutów błędnej wykładni należy przeprowadzić wywód prawny na temat naruszonego przepisu ze stanowiskiem, jak ten przepis powinno się wykładać i dlaczego dokonana w zaskarżonym wyroku interpretacja jest błędna. W przypadku zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego uzasadnieniem jest wyjaśnienie, dlaczego przyjęty za podstawę wyroku przepis nie ma związku z ustalonym stanem faktycznym oraz jaki inny przepis powinien być w sprawie zastosowany. W niniejszej sprawie zaś zabrakło wskazania właściwej interpretacji kwestionowanego przepisu. Analiza zarzutu prowadzi do przyjęcia, że zamiarem skarżącego kasacyjnie było w istocie zakwestionowanie za jego pośrednictwem ustaleń faktycznych z którymi skarżący nie zgadzali się. Tymczasem wielokrotnie wypowiadało się orzecznictwo sądowoadministracyjnie, iż nie jest dopuszczalne za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego kwestionowanie wadliwości związanych z prowadzonym postępowaniem. Z tego też względu zarzut naruszenia prawa materialnego uznać należało za niezasadny Wobec słuszności zarzutów naruszenia prawa procesowego zaskarżony wyrok na zasadzie art. 185§1P.p.s.a należało uchylić i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania temu sądowi. Wskazywane wadliwości natury proceduralnej miały bowiem charakter naruszeń, o których mowa w art. 174 pkt.2 P.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji uwzględni poczynione w niniejszym uzasadnieniu rozważania. W szczególności zaś oceni kontrolowane decyzje w świetle całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Uzasadnienie sądu I instancji winno zawierać także wyjaśnienie powodów, które doprowadziły do zakwestionowania ustaleń faktycznych organów. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 203pkt.2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło