I SAB/Lu 7/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Protokolant Starszy asystent sędziego Monika Bartmińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 listopada 2014 r. sprawy ze skargi "T." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na bezczynność Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w przedmiocie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za II kw. 2012 r. - oddala skargę I SAB/Lu 7/14 Uzasadnienie Spółka A spółka z o.o. w L. pismem z dnia 28.03.2014r. wniosła skargę na bezczynność Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w L. w postępowaniu w przedmiocie zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za drugi kwartał 2012r. W skardze Spółka zarzuciła naruszenie art. 120, art. 121, art. 125 § 1, art. 139 i art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej (Dz. U. 2012. 749 ze zm. – dalej: "op") poprzez niezasadne przedłużanie postępowania i brak rozstrzygnięcia w sprawie żądanego w deklaracji zwrotu różnicy podatku oraz naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2011r., Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej: "ustawa VAT"), poprzez niedokonanie zwrotu różnicy podatku pomimo braku okoliczności uzasadniających zastosowanie tego przepisu. Spółka wyjaśniła, że na podstawie art. 52 § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012r., poz. 270 ze zm. – dalej: "ppsa") w dniu [...] wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez zwrot różnicy podatku wynikającej z deklaracji, a w odpowiedzi z dnia [...] organ stwierdził, że zwrot podatku nie jest możliwy przed zakończeniem postępowania podatkowego, w toku którego następuje weryfikacja rozliczenia dokonanego przez Spółkę. Zdaniem Spółki, skoro postępowanie wszczęte zostało w dniu [...], czyli trwa już 1,5 roku i w związku z kolejnymi czynnościami podejmowanymi przez organ było już kilkukrotnie przedłużane bez uzasadnionych powodów, to naruszona została zasada szybkości postępowania, bowiem organ miał czas, aby zorientować się w sytuacji faktycznej i wydać właściwe rozstrzygnięcie. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego wniósł o jej oddalenie, a w uzasadnieniu przedstawił okoliczności które wymagają dodatkowego zweryfikowania dla oceny zasadności wykazanego w deklaracji zwrotu podatku oraz kalendarium poszczególnych czynności podejmowanych w postępowaniu w sprawie wszczętej postępowaniem z dnia [...], którego zakończenie przedłużone zostało do dnia [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. W związku z podaną w skardze podstawą jej dopuszczalności i wnioskami: o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie wszczętej wobec Spółki z urzędu w dniu [...] oraz o zobowiązanie organu do zwrotu różnicy podatku wykazanej w deklaracji VAT - 7 K złożonej [...], podnieść należy, że art. 87 ust. 2 ustawy VAT zobowiązuje organ podatkowy do zwrotu różnicy podatku wynikającej z rozliczenia złożonego przez podatnika w terminie wskazanym w zdaniu 1 tego artykułu lub do przedłużenia tego terminu, gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. Bezsporne jest przy tym, że na podstawie powyższego przepisu organ przedłużył termin do zwrotu zdeklarowanej przez Spółkę różnicy podatku, wydając w tym przedmiocie postanowienie z dnia [...] i że nie jest ono przedmiotem skargi. Na rozprawie Spółka ograniczyła wnioski skargi do wniosku o zakreślenie organowi terminu do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie podatkowe prowadzone wobec Spółki i wyjaśniła, że zawarty w końcowej części skargi wniosek o zakreślenie terminu do dokonania czynności zwrotu jest skutkiem omyłki, ponieważ skarga została wniesiona na bezczynność organu w prowadzonym postępowaniu podatkowym, to dla oceny jej dopuszczalności nieistotny był fakt, że Spółka kilkukrotnie wzywała organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ppsa), a istotną była okoliczność, że przed wniesieniem skargi na bezczynność organu Spółka kilkukrotnie składała również ponaglenia na podstawie art. 141 § 1 op, co wyczerpuje warunek dopuszczalności skargi (art. 52 § 1 ppsa), gdyż ponaglenie jest środkiem zaskarżenia bezczynności organu podatkowego przysługującym w postępowaniu podatkowym. W ocenie Sądu, zarzut bezczynności w postępowaniu podatkowym wszczętym w dniu [...], jest niezasadny. Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy w terminie ustawowym lub wyznaczonym dla załatwienia sprawy, organ nie podejmuje żadnych czynności bądź podejmuje czynności pozorne, niesłużące wyjaśnieniu stanu faktycznego. Przepisami gwarantującymi stronie szybkie przeprowadzenie postępowania podatkowego są wskazane w skardze art. 125, art. 139 § 1 i art. 140 op oraz art. 141 § 1 op, zapewniający nadzorowanie sprawności i celowości czynności podejmowanych w toku postępowania. Zważyć jednak należy, że zasada szybkości postępowania powiązana jest w art. 125 op z zasadą postępowania wnikliwego, pozwalającego na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego poprzez zebranie i rozpatrzenie niezbędnego materiału dowodowego, czyli przeprowadzenie postępowania z zachowaniem wymogów wynikających z art. 122 i art. 187 § 1 op. To z tego względu w art. 140 op przewidziano, że postępowanie może nie zostać zakończone w wyznaczonym terminie, a o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy, także wówczas gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu. Istotne jest bowiem, że celem postępowania podatkowego jest wydanie zgodnego z prawem rozstrzygnięcia, a jedynie kompleksowo i całościowo przeprowadzone postępowanie pozwala na prawidłowe ustalenie prawnopodatkowego stanu faktycznego i gwarantuje poprawne rozstrzygnięcie sprawy. Temu celowi służy postępowanie w ramach którego są przeprowadzane i gromadzone dowody. Tak więc sam fakt siedmiokrotnego wyznaczania przez organ podatkowy nowego terminu załatwienia sprawy (postanowienia organu – k. 59, 65, 74, 84, 91, 108 i 125), nie jest równoznaczny z bezczynnością, gdyż wskazane w postanowieniach okoliczności uniemożliwiające wcześniejsze zakończenie postępowania mają potwierdzenie w aktach sprawy i żadna z nich nie była i nie jest przez Spółkę kwestionowana. W skardze oraz w ponagleniach składanych do Dyrektora Izby Skarbowej w L. (k. – 67, 96 i 119), Spółka dostrzega, że każde przedłużenie terminu zakończenia postępowania miało związek z kolejno podejmowanymi przez organ czynnościami zmierzającymi do ustalenia czy zakupy znacznych ilości oleju opałowego związane były z ogrzewaniem szklarni i opodatkowaną sprzedażą ogórków, lecz uważa, że czynności te są niecelowe wobec formalnej poprawności dokumentacji podatkowej. Wbrew argumentacji skargi, każde postanowienie wydane na podstawie art. 140 § 1 op, zawierało wyjaśnienie powodów, niezałatwienia sprawy w terminie dotychczas obowiązującym. Niedochowanie terminu wynikającego z art. 139 § 1 op i kolejno wyznaczonego, organ wyjaśnił koniecznością przeprowadzenia przez inny organ podatkowy kontroli u dostawcy oleju opałowego oraz zakończenia wszczętej w dniu 25.09.2012r. kontroli podatkowej Spółki. W związku z treścią dokumentacji dostarczonej przez Spółkę w dniu [...] i w dniu [...] celowym było dokonanie oględzin miejsca prowadzenia działalności gospodarczej oraz przesłuchanie prezesa zarządu Spółki w charakterze strony. Kolejne dwa terminy zakończenia podstępowania upłynęły z powodu niestawiennictwa na wezwania celem złożenia zeznań przez prezesa zarządu oraz prokurenta Spółki, który w dniu [...] wnioskował o wyznaczenie terminu przeprowadzenia tego dowodu na dzień [...], a w tym dniu poinformował jedynie o dokonanej w dniu [...] zmianie na stanowisku prezesa zarządu Spółki. Dla przeprowadzenia zaplanowanych czynności organ wyznaczał kolejno dwa terminy. W związku z tym jedynie w postanowieniu z dnia [...] zawarł ogólną informację, że "powodem niezałatwienia sprawy jest konieczność zebrania dodatkowego materiału dowodowego", jednakże w tej dacie powód niezałatwienia sprawy do dnia [...] znany był prokurentowi Spółki. W związku z treścią zeznań złożonych przez prokurenta Spółki dopiero w dniu [...], celowym było przesłuchanie w charakterze światka osoby, która na zlecenie Spółki prowadziła jej gospodarstwo ogrodnicze, a także włączenie do materiału dowodowego opinii biegłego wywołanej winnej sprawie prowadzonej wobec Spółki oraz dokonanie kontroli u kontrahentów Spółki. Sekwencje działań podejmowanych przez Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego oraz ich celowość w kontekście badania prawidłowości rozliczenia podatku VAT i wykazanego w nim zwrotu podatku wyjaśniał również Dyrektor Izby Skarbowej w postanowieniach wydanych na podstawie art. 141 § 1 op ( k. 75,100 i 126), stąd niezasadne jest stwierdzenie zawarte w skardze, że zasadność czynności podejmowanych przez Naczelnika pozostaje poza "jakąkolwiek kontrolą". Równocześnie Spółka formułując zarzut bezczynności organu podatkowego nie podważa zasadności dokonanych przez organ czynności, wskazanych w poszczególnych postanowieniach wydanych na podstawie art. 140 § 1 op jako uzasadniających zwłokę w załatwieniu sprawy, lecz podważa zasadność prowadzenia postępowania podatkowego po stwierdzeniu formalnej zgodności rozliczenia z dokumentacją dotyczącą zakupów oleju opałowego. Z akt sprawy wynika natomiast, że okoliczności usprawiedliwiające wyznaczenie nowego terminu załatwienia sprawy pojawiały się sukcesywnie w czasie jej prowadzenia, a ich wyjaśnieniu służyć miały podejmowane przez organ konkretne czynności procesowe. Argumentem uzasadniającym zarzut bezczynności organu podatkowego nie mogła być jedynie okoliczność, że postępowanie prowadzone jest od ponad 1,5 roku, skoro po przeprowadzeniu jednych dowodów konieczne okazuje się przeprowadzenie kolejnych, niezbędnych dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla oceny prawidłowości rozliczenia podatkowego złożonego przez Spółkę. Z tych względów, na podstawie art. 151 ppsa, orzeczono jak w sentencji.