I SA/Wr 2026/14

WyrokWSA we Wrocławiu2014-12-02

Skład orzekający: Katarzyna Borońska, Ewa Kamieniecka, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczności związane z wypłatą odszkodowań przez podatnika jego podwykonawcom, ujawnione po wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej, stanowią podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącego dokumenty i okoliczności nie spełniają przesłanek wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Dowody te, choć nowe i istniejące przed wydaniem decyzji, nie miały cechy istotności, gdyż nie wskazywały jednoznacznie na odmienny stan faktyczny od przyjętego przez organ, a jedynie wymagały dalszych ustaleń. W związku z tym, organy podatkowe zasadnie odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji podatkowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 rok. Po wydaniu ostatecznej decyzji określającej podatek, skarżący wniósł o jej wznowienie, powołując się na nowe okoliczności i dowody dotyczące wypłaty odszkodowań przez niego swoim podwykonawcom. Organy podatkowe odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że przedstawione dowody nie spełniają przesłanek wznowienia postępowania. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca), sędzia WSA Ewa Kamieniecka, sędzia WSA Marta Semiczek, Protokolant asystent sędziego Marek Sosnowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 listopada 2014 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. utrzymał w mocy, wydaną przez ten organ w I instancji decyzję z dnia [...] r., w której odmówił, po wznowieniu postępowania, uchylenia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...]r. określającej podatek dochodowy od osób fizycznych za 2009 r. Jak wynika z akt administracyjnych, po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego organ kontroli skarbowej wydał w dniu [...]r. decyzję nr [...], w której określił R. O. (dalej: skarżący, podatnik) podatek dochodowy od osób fizycznych za 2009 rok w kwocie 456.773 zł. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...]r. i w ustawowym terminie nie wniesiono od niej odwołania, a tym samym decyzja stała się ostateczna. Z ustaleń tej decyzji wynika, że podatnik w 2009 r. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą "A" R. O., w ramach której świadczył na rzecz podmiotów gospodarczych usługi doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. W tym roku jedynym przychodem podatnika z działalności gospodarczej było odszkodowanie otrzymane od spółki "B" Sp. z o.o. w kwocie 2.600.000 zł, natomiast na wysokość kosztów uzyskania przychodów składały się głównie odszkodowania wypłacone przez firmę "A" na rzecz "C" S.A. (w kwocie 651.000 zł) oraz na rzecz T. S. (w kwocie 990.000 zł) – tytułem rozwiązania umów z ww. podmiotami. Powyższe wypłaty odszkodowań organ zakwestionował jako wydatki kwalifikujące się do kosztów uzyskania przychodu, a jakich mowa w art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., nr 14, poz. 176 ze zm.) – dalej: u.p.d.f. Jak ustalił organ kontroli skarbowej, podatnika łączyła z firmą B Sp. z o.o. umowa konsultacyjna z 26 maja 2008 r., zawarta na czas nieokreślony, na podstawie której firma skarżącego A zobowiązała się do świadczenia na rzecz B profesjonalnych usług doradczych, które miały zawierać się, ale nie ograniczać do "działań wspierających mających na celu świadczenie usług nadzorczych, marketingowych i technicznych, przygotowania dokumentacji". Z umowy wynikało ponadto, że działalność firmy skarżącego miała na celu rozwój głównej działalności B, w szczególności rozwój sieci telekomunikacyjnej, opartej na technologii GSM 1800. Jak ustalił organ, działanie firmy A w ramach tych usług miało miejsce głównie w latach 2006-2007 sprowadziło się do przygotowania dokumentacji przetargowej do Urzędu Komunikacji Elektronicznej, w wyniku czego został wydana [...] r. decyzja rezerwacyjna, na podstawie której spółka B otrzymała rezerwację częstotliwości GSM 1800. Umowa zezwalała Zleceniobiorcy (podatnik), po uzyskaniu pisemnej zgody Zlecenbiodawcy ("B") na podzlecenie usług doradczych, stanowiących przedmiot umowy. Podatnik realizował powyższą umowę konsultacyjną korzystając z usług świadczonych przez dwóch podwykonawców: T. S. i "C" S.A. Z uwagi na zmiany w strukturze własnościowej "B"– sprzedaży udziałów przez dotychczasowego udziałowca tj. włoską spółkę "D"na rzecz nowego –"E"oraz podjętych przez niego działań zmierzających do rozwiązania zawartych przez B umów i kontraktów, umowa konsultacyjna została rozwiązana z inicjatywy spółki B, poprzez zawarcie w dniu 1 października 2009 r, pomiędzy tą spółką a firmą A, porozumienia. W porozumieniu tym ustalono, że B do dnia 6 listopada 2009 r. wypłaci firmie skarżącego odszkodowanie w kwocie 2.600.000 zł. W porozumieniu podatnik oświadczył, że w związku z wypłaconym na rzecz A wynagrodzeniem w kwocie 1.220.000 zł nie przysługują mu wobec B żadne roszczenia. Ponadto oświadczył, że wartość świadczonych przez niego usług na rzecz B , do chwili zawarcia ww. porozumienia, odpowiadała wartości ww. wynagrodzenia. W związku z porozumieniem rozwiązującym umowę z B skarżący zawarł ze swoimi podwykonawcami aneksy do umów z dnia 6 maja 2008 r., na podstawie których postanowiono o rozwiązaniu tychże umów, pod warunkiem zapłacenia przez A odszkodowań na rzecz: T. S. – kwoty 990.000 zł oraz na rzecz C (reprezentowanej przez A. V) – kwoty 650.000,- zł, w obu przypadkach tytułem odszkodowania za rozwiązanie umowy i pod warunkiem otrzymania przez A odszkodowania od spółki B Kwoty te zostały podwykonawcom wypłacone na podstawie wystawionych przez nich faktur. Zdaniem organu kontroli skarbowej odszkodowania wypłacone przez skarżącego jego podwykonawcom nie mogły zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodu z prowadzonej w A działalności gospodarczej, bowiem całość poczynionych w sprawie ustaleń nie pozwalała na racjonalne powiązanie wydatków poniesionych na wypłaty odszkodowań kontrahentom z przychodami jakie skarżący zamierzał osiągnąć w przyszłości lub z zabezpieczeniem tych przychodów. Zdaniem organu wypłata odszkodowania nie prowadziła do osiągnięcia przychodu i była rezultatem dobrowolnie podjętych decyzji przez skarżącego i jego podwykonawców. Były to niewątpliwie koszty ekonomiczne prowadzonej przez A działalności, ale ich poniesienie nie oznaczało bezpośredniego powiązania z kosztami podatkowymi. Organ podkreślił, że w obrocie gospodarczym występują przypadki, gdy podmioty rozwiązują łączące je umowy, z przyczyn od niech niezależnych, ale jest to ryzyko związane z podejmowaniem przedsięwzięć gospodarczych ni nie można go przerzucać na Skarb Państwa. Wnioskiem z dnia 23 października 2013 r., skarżący wniósł o wznowienie postępowania kontrolnego zakończonego wyżej wymienioną decyzją ostateczną, powołując jako przesłankę wznowienia przepis art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) – dalej: O.p., zgodnie z którym podstawę wznowienia postępowania stanowi pojawienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi, który wydał decyzję. Za nowe dowody i okoliczności podatnik uznał korespondencję mailową A. V; dokumenty należącej do A. V. spółki C S.A. dotyczące rejestracji nowych udziałów ww. spółki w B Sp. z o.o.; pozew C S.A. przeciwko spółce B o stwierdzenie nieważności albo uchylenie uchwał podjętych na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników tej spółki; pisma zarządu spółki B w sprawie zwołania Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, a także oświadczenia R. O., złożonego w obecności notariusza w dniu 27.10.2009 r. w przedmiocie zobowiązania B Sp. z o.o. do zapłaty na rzecz jego firmy kwoty 1.000.000 zł tytułem odszkodowania za rozwiązanie umowy konsultacyjnej. Postanowieniem z dnia [...]r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. wznowił postępowanie kontrolne, które zakończył decyzją z dnia [...]r. nr [...]. Organ przyjął, że powołane we wniosku o wznowienie postępowania nowe dowody i wynikające z nich okoliczności nie spełniają przesłanek określonych w art. 245 § pkt 5 O.p. i w związku z tym, na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 tej, odmówił uchylenia decyzji wymiarowej. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...]r. nr [...], doręczoną Stronie w dniu 30.06.2014 r. Z przyczyn szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu decyzji Organ nie podzielił zarzutów Skarżącego, że w sprawie zaistniała przesłanka wznowienia, a tym samym że zaistniała podstawa do uchylenia decyzji określającej podatek dochodowy od osób fizycznych za r. i umorzenia postępowania w sprawie. Organ podtrzymał stanowisko, że przedłożona przez skarżącego dokumentacja nie spełnia cechy istotności. Wskazał, że maile z dnia 10 lipca 2009 r. nie potwierdzają faktu, na który powołuje się skarżący, tj. faktu jego współpracy z podwykonawcami w celu pozyskania odszkodowania od spółki B za zerwanie współpracy. Z ich treści wynikają jedynie ogólnikowe informacje na temat przyszłości spółki B, możliwych do uzyskania korzyści finansowych dla osób w nim wskazanych, faktu poszukiwania inwestorów dla spółki B oraz prowadzenia w tym zakresie rozmów. Podkreślił też, że w dacie sporządzenia maili podwykonawca Skarżącego, tj. A. V. pełnił funkcję członka zarządu B Sp. z o.o., natomiast odbiorca drugiego z maili L. S. był prezesem zarządu ww. spółki z o.o. Dalej organ wyjaśniał, że również pozostałe dowody nie potwierdzają tezy, że bez współpracy z A. V. oraz T. S. nie skarżący uzyskałby przedmiotowego odszkodowania. W skardze na powyższą decyzją skarżący wniósł o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...]r. i zarzucił naruszenie art. 240 § 1 pkt 5 oraz art. 245 § 1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 191 O.p. i art. 23 ust. 1 u.p.d..o.f., poprzez błędną ocenę wpływu nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów na legalność decyzji ostatecznej, co miało wpływ na wynik sprawy. Skarżący zgodził się z organem podatkowym, że odszkodowania wypłacone przez niego nie mieszczą się w dyspozycji art. 23 ust. 1 pkt 19 u.p.d.o.f., a .w związku z tym powinny być oceniane zgodnie z art. 22 ust. 1 tej ustawy, definiującym co może stanowić koszt podatkowy. Wskazał. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że odszkodowanie lub kara umowna może zostać uznana za koszt podatkowy, jeżeli spełnia ogólne wymogi określone w art. 22 ust. 1 u.p.d.f. i nie jest wyłączone z kosztów w katalogu zawartym w art. 23ust. 1 tej ustawy. Zdaniem skarżącego odszkodowanie może być kosztem, jeżeli zapobiega powstaniu jeszcze większym stratom finansowym, a tym samym wypłata odszkodowania ma na celu ochronę źródła przychodów. Skarżący zarzucił, że organ w postępowaniu zwykłym nie wyjaśnił do końca okoliczności związanych z wypłatą odszkodowań oraz nie ustalił okoliczności, które doprowadziły do uzyskania przez podatnika przychodów z odszkodowania. Organ błędnie bowiem przyjął, że skarżący otrzymał odszkodowanie z inicjatywy i woli zleceniodawcy tj. spółki B oraz że nie był dłużnikiem podwykonawców. Przeciwko ustaleniom organu przemawiają natomiast następujące fakty: - zawarcie przez skarżącego umowy o doradztwo z B Sp. o.o., a także umów o współpracę z T. S. i A. V. i reprezentowanie przez skarżącego tych współpracowników wobec spółki B; podał, że wspólna reprezentacja polegała także na przekazywaniu podwykonawcom wynagrodzenia otrzymanego od B za wspólne wykonanie doradztwa, zgodnie z zawartymi umowami; - zobowiązanie skarżącego do zapłaty wskazanym wyżej podwykonawcom wynagrodzenia z tytułu świadczonych usług doradztwa, pomimo zerwania przez B Sp. o.o., po zmianach właścicielskich w spółce, współpracy ze Skarżącym i odmowy wypłaty na jego rzecz wynagrodzenia w kwocie 4.000.000 zł, a więc w sytuacji utraty źródła finansowania wynikającego ze wspólnie realizowanego doradztwa w latach 2006 - 2008 na rzecz B Sp. o.o.; - otrzymanie odszkodowania w kwocie 2.600.000 zł, tj. w kwocie niższej niż byłoby należne wynagrodzenie, na drodze polubownej, a więc w sposób niepowodujący konieczności kierowania sprawy i narażania się na długotrwały proces sądowy. Skarżący podkreślił przy tym, że nadal łączyły go z podwykonawcami umowy dotyczące świadczenia usług doradztwa na rzecz B Sp. o.o. Podatnik stwierdził, że istotą wznowionego postępowania są okoliczności związane z uzyskanym od B odszkodowaniem. Organ nie uwzględnił bowiem faktu, że skarżący był związany umową z podwykonawcami oraz faktu, że B Sp. o.o. nie chciała wypłacić wynagrodzenia w wysokości, która wynikała z zawartej umowy o doradztwo i nie chciała kontynuować tej umowy. Wskazując na powyższe Skarżący podniósł, że przedłożone w postępowaniu wznowieniowym nowe dowody potwierdzają, że bez współpracy z podwykonawcami, w tym skierowania sprawy do sądu przez A. V. nie uzyskałby odszkodowania od B Sp. o.o. za niekontynuowaną umowę. W jego ocenie z nowych okoliczności w sposób bezsprzeczny wynika, że dopiero łączne współdziałanie trzech osób doprowadziło do uzyskania odszkodowania oraz, że nie była to inicjatywa B Sp. o.o. Podkreślił, że w momencie zerwania współpracy przez B Sp. o.o. był on nadal zobowiązany do wypłaty wynagrodzenia na rzecz współpracowników. Argumentował, że w takiej sytuacji, działając racjonalnie w celu nie tylko uzyskania przychodu, tj. odzyskania wierzytelności od B Sp. o.o., ale także zachowania źródła przychodów - zabezpieczenia się od roszczeń ze strony współpracowników, zawarł porozumienie zgodnie z którym zarówno on, jaki i A. V. oraz T. S. wspólnie współpracowali nad uzyskaniem odszkodowania od B Sp. o.o. Zdaniem skarżącego, skoro z nowych okoliczności wynika wzajemna współpraca nad uzyskaniem odszkodowania, to sprawą oczywistą jest, że podwykonawcy, którzy także nie otrzymali swojej części wynagrodzenia od B Sp. o.o., podjęli współpracę w zamian za wypłatę części odszkodowania, w związku z brakiem kontynuacji umowy o współpracę przez B Sp. o.o. Podważając dokonaną przez organ ocenę prawną stanu faktycznego sprawy skarżący w konsekwencji podał, że wypłacone podwykonawcom odszkodowania pozostają w bezpośrednim związku z uzyskanym przychodem oraz miały na celu zachowanie źródła przychodów. Brak porozumienia i współpracy z tymi podwykonawcami spowodowałby bowiem konieczność zapłaty im wynagrodzeń, które byłoby znacznie wyższe niż odszkodowania. W konkluzji skargi stwierdził, że zgodnie z zasadą zawartą w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadne jest takie działanie Organu państwa, które powoduje eliminację z obrotu prawnego decyzji wadliwej, a nie utrzymywanie takiej decyzji, tylko ze względu, na zasadę trwałości decyzji administracyjnych. W ocenie Skarżącego, decyzja ostateczna nakładająca podatek niewynikający z obowiązku podatkowego określonego w ustawie, w myśl art. 84 Konstytucji, winna być wyeliminowana z obrotu prawnego. Skoro Organ we wznowionym postępowaniu jest zobowiązany orzec co do istoty, to musi dokonać powtórnego ustalenia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem nowych okoliczności w zakresie objętym wznowionym postępowaniem i ponownie zastosować przepisy prawa w celu oceny jakie rozstrzygnięcie winno zapaść w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Jak stanowi przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm..), zwanej dalej p.p.s.a., uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje w razie stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie uchybiają bowiem prawu. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa procesowego bądź materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja została wydana w trybie wznowienia postępowania podatkowego, będącym jednym z trybów nadzwyczajnych, co narzucało temu postępowaniu i zapadłemu w nim rozstrzygnięciu istotne ograniczenia, wynikające z konieczności oceny przedstawianych przez stronę dowodów i tez przez pryzmat podstaw wznowienia, zawartych w art. 240 O.p. Podkreślić trzeba, że jedną z naczelnych zasad postępowania podatkowego jest zasada trwałości decyzji podatkowych, wyrażona w art. 128 O.p. Wyznaczone przepisami odstępstwa od tej zasady (tzw. tryby nadzwyczajne) podlegają ścisłej wykładni. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych. W konsekwencji wzruszenie takich decyzji nie jest poddane pełnej swobodzie, lecz ogranicza się do ściśle określonych przypadków. Wyjątkiem od powyższej zasady są między innymi tryb wznowienia postępowania uregulowany w art. 240 § 1 O.p. Zgodnie z treścią wskazanego powyżej przepisu prawa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa, 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ podatkowy, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 130-132, 4) strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję, 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, 7) decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji, 8) została wydana na podstawie przepisu, o którego niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, ustawą lub ratyfikowaną umową międzynarodową orzekł trybunał Konstytucyjny,(...) Postępowanie uruchamiane na skutek wznowienia postępowania nie jest kontynuacją postępowania instancyjnego i w konsekwencji nie daje podstaw do pełnej merytorycznej kontroli decyzji, którą zakończono sprawę w postępowaniu zwykłym. Instytucja wznowienia postępowania nie jest zatem środkiem, za pomocą którego można wzruszać każdą wadliwą decyzję ostateczną. Wskazana instytucja ma na celu zatem stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzja podatkową, jeżeli postępowania podatkowe było dotknięte wadami procesowymi, wyliczonymi wyczerpująco w art. 240 Ordynacji podatkowej ( zob. B. Gruszczyński, w: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyńki, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Ordynacja podatkowa Komentarz, Warszawa 2009, s. 832.). Reasumując, tylko jednoznaczne stwierdzenie, że wystąpiła jedna z przesłanek do wznowienia postępowania pozwala na uchylenie pierwotnej decyzji i to tylko wtedy, gdy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego nie okaże się, że "nowa" decyzja rozstrzygałaby istotę sprawy tak, jak decyzja dotychczasowa. Wznowienie postępowania spowodowane jest zatem wadą postępowania, a nie wadą decyzji. Mając na uwadze powyższe warunki uruchomienia nadzwyczajnego trybu wzruszenia decyzji ostatecznej, jakim jest wznowienie postępowania podatkowego, Sąd stoi na stanowisku, że zasadnie organy podatkowe uznały, iż w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki wznowienia postępowania, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p., które następnie uzasadniałyby uchylenie decyzji. Wnosząc o wznowienie postępowania podatnik powołał się na art. 240 § 1 pkt 5 O.p., zgodnie z którym podstawą wznowienia postępowania jest ujawnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji, lecz nie były znane organowi podatkowemu, który wydał decyzję. Użyte w omawianym przepisie wyrazy "wyjdą na jaw", oznaczają, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi. Okoliczności te i dowody muszą być nowe tzn. nie mogły być objęte badaniem i brane pod uwagę w dotychczas prowadzonym postępowaniu, a ponadto muszą powstać jeszcze przed wydaniem decyzji, ale nie być znane organowi prowadzącemu postępowanie. Nowe okoliczności i dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania tylko wówczas, gdy mają przymiot istotności, co oznacza, że muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające wiec w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji. Zgodzić się należy z organem podatkowym, że chodzi tu o takie okoliczności czy dowody, już których treść wskazuje, bez potrzeby podejmowania przez organ dalszych ustaleń czy uzupełniania postępowania, że mają one wpływ na te elementy stanu faktycznego, które kształtowały sytuację prawno podatkową strony. Podstawy wznowienia, o której mowa w art. 240 § 5 nie stanowi natomiast odmienna, w stosunku do uprzednio przyjętej, wykładnia prawa lub błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym. Przesłanką wznowienia jest natomiast błędne ustalenie stanu faktycznego wskutek nie ustalenia pewnych okoliczności lub nieuwzględnienia dowodów, które obecnie ujawniły się jako nowe. Dopiero ustalenie przez organ, że powołane przez skarżącego okoliczności i dowody spełniały opisane wyżej warunki, otwierało organowi podatkowemu drogę do ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie określenia zobowiązania skarżącego podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji nie przystąpił jednak w ogóle do tej drugiej fazy postępowania wznowieniowego uznając, że powołana przez skarżącego przesłanka wznowieniowa, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p., nie wystąpiła w sprawie. Jak bowiem ocenił organ kontroli skarbowej, przedstawione przez skarżącego dokumenty , jakkolwiek spełniały warunek nowości oraz istnienia w dniu wydania decyzji, nie dotyczyły okoliczności nowych lub istotnych, przez co same nie mogły być uznane za istotne dla sprawy. Stanowisko to podziela Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Przedstawiona przez skarżącego korespondencja mailowa nie stanowi bowiem sama w sobie dowodu na to, co skarżący powołuje jako argument świadczący o błędnym ustaleniu stanu faktycznego, tj. że wypłacenie spółce C S.A. oraz T. S. odszkodowań było warunkiem ich współpracy przy uzyskaniu przez A odszkodowania od firmy B. Sam fakt współpracy tych podmiotów ze skarżącym był organowi znany, zaś treść maili dość ogólnikowo wskazuje tylko na fakt, prowadzenia rozmów z potencjalnymi inwestorami, prowadzenia przez A. V rozmów z przedstawicielami włoskiej spółki (D) oraz związane z tym oczekiwania finansowe. Tymczasem, co wyjaśnia organ w swojej decyzji z dnia [...] r. sam fakt poszukiwania inwestorów dla spółki B oraz prowadzenie w tym zakresie rozmów był organowi znany na etapie postępowania kontrolnego, co znalazło odzwierciedlenie w decyzji z dnia [...]r. Korespondencja pomiędzy A. V. a L. S. oraz A. V. i R. O. oraz T. S. nie wskazuje natomiast w żaden sposób, że podejmowane przez A. V. działania miały związek z pozyskaniem odszkodowania od B dla firmy skarżącego ani , że bez tych działań skarżący nie uzyskałby przychodu z tytułu odszkodowania. Z kolei treść pisma A. V., kierowanego do Zarządu spółki B, świadczy jedynie o tym, że wystąpił on do KRS w sprawie objęcia przez spółkę C. udziałów w B SP. z o.o. oraz o przekazanie odpisów uchwał Nadzwyczajnego Zgromadzenia Udziałowców z dnia 13 lipca 2009 r. Również notatka J. M.-B. z rozmowy z J. H. z B Sp. z o.o. nie wykazuje żadnego związku z odszkodowaniem uzyskanym przez skarżącego i odszkodowaniami wypłaconymi przez niego swoim podwykonawcom. Dowodem na istnienie takiego związku nie jest też pozew skierowany przez C S.A. przeciwko spółce B. Z treści pozwu wynika, że powód zarzucił spółce B naruszenie przepisów Kodeksu Spółek Handlowych w związku z podjętymi w dniu 13 lipca 2009 r. uchwałami Nadzwyczajnego Zgromadzenia Współników, zaś żądanie pozwu dotyczyło uchwał w sprawie wyrażenia zgody na zbycie 100 % udziałów przez większościowego wspólnika D S.P.A. oraz udzielenia absolutorium i odwołania A. V.z funkcji członka Zarządu B Sp. z o.o. Podobnie na zależność pomiędzy odszkodowaniem otrzymanym przez skarżącego a odszkodowaniami przez niego wypłaconymi nie wskazuje pismo spółki B z dnia 5 października 2009 r, w którym ta informuje spółkę C S.A. o zwołaniu na dzień 20 października 2009 r. Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników B Sp. z o.o. i o porządku obrad. Przedłożone przez skarżącego "oświadczenie wierzyciela –A D – R. O." , skierowane do B sprowadza się do poinformowania tej spółki o obowiązku zapłaty na rzecz skarżącego kwoty 1.000.000,- zł, wynikającej z zawartej umowy konsultacyjnej z 26 maja 2008 r. oraz do oświadczenia, że zapłata tej kwoty ta wyczerpuje wszystkie roszczenia skarżącego. Tak więc również ten dowód nie wskazuje na okoliczność koniecznej współpracy skarżącego z podwykonawcami przy uzyskaniu odszkodowania od B Sp. z o.o., na którą powołuje się skarżący we wniosku o wznowienie postępowania. Powyższe dowody skarżący powołuje na potwierdzenie, że organ podatkowy nie ustalił w pełni charakteru współpracy mającej miejsce pomiędzy skarżącym, T. S. i A. V. oraz że błędnie ocenił stan faktyczny sprawy nie uwzględniając, że bez tej współpracy skarżący nie uzyskałby odszkodowania od firmy B oraz że właśnie z tytułu podejmowanych wspólnie działań był on zobowiązany do wypłaty następnie odszkodowań swoim podwykonawcom. Tym niemniej żaden z dostarczonych do organu dokumentów nie stanowi dowodu na potwierdzenie tej tezy. Opisane dokumenty ukazują kolejne szczegóły współpracy oraz działań wszystkich trzech podmiotów, której co do zasady organ nie kwestionował w postępowaniu podatkowym, natomiast nie dotyczą bezpośrednio okoliczności związanych z wypłatą odszkodowań. Przedstawiając te dowody strona w istocie domaga się ponownego przeprowadzania postępowania wyjaśniającego co do okoliczności, na które te dowody powołuje odmiennej oceny charakteru stosunków pomiędzy skarżącym a T. S. i A. V., w takim zakresie, w jakim byłoby to możliwe w postępowaniu odwoławczym , ale nie w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania. W ramach tej procedury, jak już zaznaczono na wstępie, dalsze prowadzenie postępowania wyjaśniającego jest możliwe dopiero po wykazaniu podstawy wznowienia, w ramach której, w przypadku o którym mowa w art. 240 §1 pkt 5 O.p.., podatnik musi przedstawić takie dowody lub okoliczności, które same w sonie wskazują na stan faktyczny odmienny od przyjętego przez organ, a nie wymagają dopiero badania i ustalenia, czy mogą one zmienić obraz przyjętego w decyzji wymiarowej stanu faktycznego. W rozpoznawanej sprawie organ podatkowy zasadnie uznał, że przedłożone przez skarżącego dowody tego warunku nie spełniały, przez co nie można im było przypisać cechy istotności. W konsekwencji organ nie miał podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ podatkowy i ponownego badania i oceny stanu faktycznego sprawy. Sąd nie dopatrzył się także przy wydaniu zaskarżonej decyzji zarzuconego w skardze naruszenia art. 2 i 84 Konstytucji. Nie stanowiło uchybienia tym przepisom odwołanie się przez organ do zasady trwałości decyzji podatkowej i zasad dotyczących postępowania wznowieniowego. Tryb wznowienia postępowania podatkowego został tak ukształtowany w Ordynacji podatkowej, że umożliwia wzruszenie decyzji tylko w przypadku wykazania ściśle określonych wad postępowania. Skoro takich wad skarżący nie wykazał, nie można było uznać za wadliwą decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Kontroli8 Skarbowej z dnia [...] r. , a zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja znajdowała oparcie w przepisach prawa. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło