I SA/Gd 1176/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi D.G.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 2 lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w G. na rzecz strony skarżącej kwotę 740 (siedemset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Gd 1176/14 UZASADNIENIE "A" sp. z o.o. (dalej w skrócie zwana Spółką) nie uiściła ciążącego na niej zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2010 r., w konsekwencji czego powstała zaległość podatkowa. Wobec bezskutecznej egzekucji z majątku Spółki Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 14 listopada 2013 r. wszczął postępowanie podatkowe wobec D.L. - członka zarządu Spółki, w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej ze Spółką oraz z drugim członkiem zarządu J.D. za zaległość tej Spółki w podatku od towarów i usług za lipiec 2010 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. W wyniku przeprowadzonego postępowania Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 5 marca 2014 r. orzekł o odpowiedzialności D.L. solidarnej ze Spółką za jej zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za lipiec 2010 r., w wysokości [...] zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. Po rozpatrzeniu wniesionego przez stronę odwołania, decyzją z dnia 2 lipca 2014 roku Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w sprawie zaistniały wszystkie przesłanki orzeczenia odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe Spółki. Po pierwsze postępowanie wobec D.L. zostało wszczęte po dniu doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego Spółki. Po drugie, D.L. w okresie, kiedy upływał termin płatności zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2010 r. pełnił funkcję członka zarządu Spółki. Organ odwoławczy wskazał również, że spełniona została kolejna pozytywna przesłanka orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu a mianowicie bezskuteczność egzekucji prowadzonej przeciwko Spółce. Organ egzekucyjny umorzył bowiem postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Spółki na mocy postanowienia z dnia 31 grudnia 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził również, że skarżący nie wykazał, aby w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności zwalniające go z odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. W szczególności D.L. nie wykazał, aby we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości. Jak zauważył organ odwoławczy najpóźniej z dniem 31 grudnia 2003 roku wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości Spółki, albowiem wysokość zobowiązań przekroczyła wartość majątku Spółki. W związku z tym, zdaniem organu, dwutygodniowy termin do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości upływał najpóźniej w dniu 14 stycznia 2004 roku. Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się przy tym ze stwierdzeniem strony, że podstawy do ogłoszenia upadłości nie zaistniały przed dniem wydania decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2010 roku. Zdaniem organu, Spółka nie regulowała swoich zobowiązań już na długo przed wydaniem decyzji wymiarowej przez organ pierwszej instancji, czyli przed dniem 14 czerwca 2012 r. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że wniosek o ogłoszenie upadłości z dnia 25 stycznia 2013 r. Sąd Rejonowy oddalił postanowieniem z dnia 11 lutego 2013 r. sygn. akt [...]. Sąd ten stwierdził, że brak jest podstaw do ogłoszenia upadłości, albowiem z dokonanych ustaleń wynika, że z majątku Spółki nie jest możliwe zaspokojenie kosztów postępowania oraz zaspokojenie wierzycieli chociażby w minimalnym stopniu. Spółka nie posiadała w ogóle majątku, który pozwoliłby mu na zaspokojenie kosztów postępowania oraz chociaż częściową spłatę zobowiązań. Organ odwoławczy wskazał także, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby prowadzone było postępowanie w sprawie upadłości Spółki o sygnaturze akt [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku D.L. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, zarzucając naruszenie art. 116 § 1 i 2 oraz art. 122 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że przesłanki do ogłoszenia upadłości Spółki zaistniały dopiero z chwilą utrzymania w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej, decyzji organu pierwszej instancji z dnia 14 czerwca 2012 roku, w przedmiocie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za lipiec 2010 roku. W związku z tym, zdaniem strony, złożenie przez D.L. wniosku o ogłoszenie upadłości w dniu 28 stycznia 2013 roku, nastąpiło z zachowaniem wymaganego terminu. Strona skarżąca podkreśliła przy tym, że przed Sądem Rejonowym toczyła się sprawa o ogłoszenie upadłości Spółki i postanowieniem Sądu Okręgowego, w sprawie o sygn. akt [...], wniosek został oddalony. Stwierdzono bowiem, że nie zachodzą przesłanki do ogłoszenia upadłości, a majątek Spółki jest wystarczający na pokrycie zobowiązań. Skarżący wskazał przy tym, że nie badając tej okoliczności organ podatkowy naruszył wynikający z art. 122 Ordynacji podatkowej, obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wraz z pismem procesowym z dnia 19 listopada 2014 r. Spółka przedłożyła postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 17 marca 2011 r., sygn. akt [...] i postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 23 maja 2011 r., sygn. akt [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości, zgłoszonego przez wierzyciela Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując oceny zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że została ona wydana z naruszeniem prawa, co uzasadniało jej uchylenie. Zgodnie z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy bądź też nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Odpowiedzialność członków zarządu spółki obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu (art. 116 § 2). Wskazania wymaga, że orzekając o odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością organ podatkowy jest zobowiązany wykazać jedynie okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie, kiedy upływał termin płatności zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej przeciwko spółce. Z kolei członek zarządu chcąc uwolnić się od tej odpowiedzialności może wykazać, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) bądź też, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy lub wskaże mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. W tej kwestii poglądy orzecznictwa i doktryny są zbieżne i utrwalone (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2003 r. sygn. akt SA/Bd 85/03 – publ. "Przegląd Orzecznictwa Podatkowego" 2003 nr 4, poz. 93; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt I SA/Ol 345/04 - publ. ZNSA 2005/1/98; A. Mariański i A. Karolak, Odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o. ..., Warszawa 2004, s. 234-236; S. Babiarz i in. Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004, s. 402; B. Adamiak i in. Ordynacja podatkowa. Komentarz 2004, Wrocław 2004, s. 433). W rozpoznawanej sprawie jest bezsporne, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu Spółki w czasie, kiedy upływał termin płatności zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2010 roku, które to zobowiązanie przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową Spółki. Zdaniem Sądu organy podatkowe wykazały także, że egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna. Bezsporne między stronami pozostaje także i to, że skarżący nie wskazał na istnienie mienia spółki, z którego egzekucja byłaby możliwa. Przedmiotem sporu jest natomiast ustalenie okoliczności zgłoszenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. Zdaniem organu podatkowego, stan uzasadniający ogłoszenie upadłości Spółki zaistniał bowiem najpóźniej z końcem 2003 roku, kiedy to wysokość zobowiązań Spółki przekroczyła wartość jej majątku. Od tej daty zdaniem organu, należało liczyć dwutygodniowy termin do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Prawidłowość tych ustaleń podważa strona skarżąca twierdząc, że stan uzasadniający ogłoszenie upadłości zaistniał dopiero po wydaniu przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzji z dnia 19 listopada 2012 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2010 roku. W pierwszej kolejności przypomnieć należy, że odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ma charakter szczególny, stanowiący wyjątek od podstawowej reguły prawa podatkowego przewidującej, że za takie zaległości odpowiada sam podatnik. W związku z określonym wyżej charakterem odpowiedzialności członków zarządu, zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz jego ocena powinny w sposób jednoznaczny i przekonywujący wskazywać na istnienie przesłanek pozytywnych odpowiedzialności członka zarządu (art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej), jak i nie wykazanie przez taką osobę przyczyn wyłączających jej odpowiedzialność (art. 116 § 1 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej). Prawidłowość ustalenia stanu faktycznego zaistniałego w sprawie, jak też w głównej mierze trafność pozbawionej dowolności jego oceny, warunkuje możliwość dokonania właściwej subsumcji tak ustalonego stanu faktycznego do hipotezy normy prawnej zawartej w art. 116 Ordynacji podatkowej. Jakkolwiek ciężar wykazania okoliczności egzoneracyjnych spoczywa na członku zarządu, to jednak prowadząc postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, organ podatkowy jest zobowiązany respektować zasady postępowania wyrażone w przepisach działu IV Ordynacji podatkowej - Postępowanie podatkowe, w tym między innymi zasady wyrażone w art. 122, art. 187 § 1 i art. 191. Przerzucenie ciężaru dowodzenia na stronę nie zwalnia bowiem organu podatkowego z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w sytuacji, gdy strona powołuje się na dowody mogące mieć znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. W takiej sytuacji rzeczą organu jest dokładne wyjaśnienie spornych kwestii tak, aby obraz stanu faktycznego był zupełny i celem usunięcia wszelkich mogących pojawiać się w sprawie wątpliwości. W rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia ma ustalenie momentu, kiedy zaistniały przesłanki do ogłoszenia upadłości Spółki. Określenie tej chwili, w sposób nie budzący wątpliwości, warunkuje bowiem odpowiedzialność skarżącego za zaległości podatkowe Spółki, a brak prawidłowych ustaleń w tym względzie uniemożliwia wydanie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe podatnika. Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że dla oceny tego, czy zastały w sprawie przesłanki zwalniające członka zarządu z odpowiedzialności za zaległości spółki z o.o., kluczowe znaczenie mają przepisy ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2009 r.Nr 175, poz. 1361 ze zm.), zwanej dalej "u.p.u.n." Zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.u.n. dłużnik (a więc reprezentujący go członek zarządu) jest obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Z kolei zgodnie z art. 10 i art. 11 u.p.u.n. upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny (art. 10 u.p.u.n.), przy czym dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych (art. 11 ust. 1 u.p.u.n.). Dłużnika będącego osobą prawną uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje (art. 11 ust. 2 u.p.u.n.). Spełnienie którejkolwiek z ww. przesłanek obligowało zarząd Spółki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie jej upadłości. Osoba prawna winna bowiem zgłosić wniosek o upadłość zarówno w sytuacji jej niewypłacalności jak i w sytuacji, gdy zobowiązania przekroczą wartość jej majątku. Sformułowanie art. 21 u.p.u.n., dotyczące "właściwego czasu" do zgłoszenia wniosku, jak również ocena przesłanek wymienionych w art. 11 u.p.u.n. ("nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych" oraz "gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku") oznacza, że czasem właściwym do podjęcia tych czynności jest czas, w jakim zarząd spółki, niebędący w stanie zrealizować zobowiązań względem jej wierzycieli, winien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego, aby w ten sposób chronić zagrożone interesy wierzycieli. Celem postępowania upadłościowego jest ochrona praw wierzycieli oraz zaspokojenie roszczeń wobec upadłego w sposób przewidziany przepisami. Termin dwóch tygodni na złożenie przez zarząd dłużnika wniosku o ogłoszenie upadłości liczony od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, ma na celu ograniczenie do niezbędnego minimum okresu, w którym dłużnik może rozporządzać swoim majątkiem w sposób odmienny, niż czyniłby to syndyk po ogłoszeniu upadłości. Członkowie zarządu dłużnika będącego osobą prawną, nie dochowując ww. terminu i rozporządzając majątkiem przedsiębiorcy, narażają prawa wierzycieli. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwe organy podatkowe podejmowały czynności zmierzające do ustalenia tego, czy we właściwym czasie zgłoszony został wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, niemniej jednak, w ocenie Sądu, działania te były niewystarczające do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Niewątpliwie jako prawidłowe działanie należy ocenić to, że organ pierwszej instancji wystąpił do Sądu Rejonowego, Wydziału Gospodarczego z prośbą, o udzielenie informacji czy do sądu został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki lub wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu jej upadłości oraz o przekazanie kserokopii wniosków z załącznikami, a także wydanymi przez sąd orzeczeniami. W odpowiedzi na powyższe zapytanie, Sąd Rejonowy przesłał organowi pierwszej instancji złożony przez Spółkę wniosek o ogłoszenie upadłości, wraz z załącznikami oraz wydanym przez Sąd postanowieniem oddalającym wniosek, z dnia 11 lutego 2013 r., sygn. akt [...]. Zauważenia wymaga jednak, że w treści odwołania strona wskazała na inne postępowanie w przedmiocie ogłoszenia upadłości Spółki, o sygn. akt. [...]. Do powyższego stwierdzenia strony Dyrektor Izby Skarbowej odniósł się w zaskarżonej decyzji podnosząc, że zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy nie wskazuje, aby takie postępowanie było prowadzone. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy nie wyjaśniając szczegółowo tej okoliczności naruszył dyspozycję art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez brak podjęcia czynności, które zmierzałyby do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Rzeczą organu było wyjaśnić tę kwestię zwłaszcza w kontekście informacji zamieszczonej przez stronę w odwołaniu i mając na uwadze treść zapytania skierowanego do Sądu Rejonowego. Należy bowiem dostrzec, że zapytanie to miało charakter ogólny, zmierzało do ustalenia czy do sądu został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki lub wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu jej upadłości, bez wskazywania przez organ pierwszej instancji na konkretne sygnatury toczących się wobec Spółki postępowań. Skoro zatem w treści odwołania pojawiła się informacja odmienna od tego, co zostało wskazane przez Sąd Rejonowy, rzeczą organu było wyjaśnić zaistniałą wątpliwość, jeszcze przed wydaniem decyzji. W takiej sytuacji organ odwoławczy nie powinien poprzestać na stwierdzeniu, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdza prowadzenia postępowania o sygn. akt. [...]. Fakt, że informacja pochodząca z Sądu Rejonowego nie wskazywała na prowadzenie takiego postępowania, nie oznacza jeszcze, że w rzeczywistości takie postępowanie się nie toczyło. Skoro strona podała informację o prowadzeniu innego postępowania upadłościowego, należało to wyjaśnić bądź poprzez zwrócenie się do sądu bądź do strony postępowania, celem przesłania kopii lub odpisu orzeczenia wraz z innymi dokumentami, jak choćby wniosek wszczynający postępowanie i jego załączniki. W ocenie Sądu, brak dokładnego wyjaśnienia powyższej kwestii przez organ odwoławczy nie pozwala uznać, że w sprawie zebrano cały materiał dowody, a tylko zupełny materiał dowodowy daje podstawę do oceny merytorycznej sprawy. W opinii Sądu zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów. W przedmiotowej sprawie będzie to zebranie dowodów, w sposób pełny obrazujących to, kiedy i jakie postępowania były prowadzone wobec Spółki w przedmiocie ogłoszenia jej upadłości lub wszczęcia postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości. Skarżący konsekwentnie bowiem podnosi, że oddalając wniosek o ogłoszenie upadłości w sprawie o sygn. akt [...] (jest to sygnatura Sądu Okręgowego) Sad stwierdził, iż majątek spółki był wystarczający na pokrycie jej zobowiązań. Dokładne wyjaśnienie powyższej kwestii rzutuje na prawidłowość ustaleń co do tego, kiedy zaistniały przesłanki do ogłoszenia upadłości Spółki oraz czy skarżący składając stosowny wniosek w dniu 28 stycznia 2013 roku dochował wymaganego ustawą terminu do złożenia wniosku, a tym samym czy wykazał wystąpienie przesłanki zwalniającej go z odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. Jakkolwiek w treści odwołania jak i skargi strona skarżąca nie wskazywała na postępowania upadłościowe, do których odwołuje się pismo procesowe strony z dnia 19 listopada 2014 r., to jednak wydaje się zasadne, aby organ wyjaśnił również to, czy oprócz postępowania o sygn. akt [...] nie toczyły się jeszcze inne postępowania upadłościowe wobec Spółki. Podjęcie takich czynności wydaje się o tyle wskazane, że z treści uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt [...] wynika, że z wniosku wierzyciela Spółki prowadzone było postępowanie o sygn. akt [...]. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Dyrektor Izby Skarbowej uwzględni stanowisko Sądu zaprezentowane w niniejszym uzasadnieniu. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) – dalej w skrócie zwana p.p.s.a., uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O kosztach należnych stronie Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składają się kwota uiszczonego wpisu w wysokości 500 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym w kwocie 240 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. (Dz.U. z 2013, poz. 490).