II OSK 549/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-10-11
Skład orzekający: Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz, Sędzia del. WSA Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie w sprawie istotnych odstępstw od projektu budowlanego, powołując się na konieczność rozpatrzenia zagadnienia wstępnego w postaci weryfikacji przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, jeśli nie ustalono, czy postępowanie wznowieniowe jest prowadzone?Ratio decidendi
Organ administracji nie może zawiesić postępowania w sprawie istotnych odstępstw od projektu budowlanego z powodu zagadnienia wstępnego w postaci konieczności rozpatrzenia przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, jeśli nie ustalono, czy takie postępowanie wznowieniowe jest faktycznie prowadzone. Samo stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na sprawę, nie jest wystarczające do zawieszenia, jeśli organ może rozpatrzyć sprawę i wydać decyzję. W tym przypadku, nawet jeśli postępowanie wznowieniowe byłoby prowadzone, nie jest ono niezbędne do oceny istotnych odstępstw od projektu budowlanego, gdyż ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę nadal funkcjonuje w obrocie prawnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. O. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zawieszeniu postępowania w sprawie istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Organ I instancji zawiesił postępowanie, uznając za zagadnienie wstępne konieczność weryfikacji przez Starostę Giżyckiego przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę. Organ II instancji uchylił to postanowienie, uznając je za przedwczesne, ponieważ nie ustalono, czy Starosta prowadzi postępowanie wznowieniowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę R. O., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Tomasz Grossmann Protokolant asystent sędziego Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej R. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Ol 1113/14 w sprawie ze skargi R. O. na postanowienie Warmińsko - Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie odstępstw od projektu budowlanego oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę R. O. na postanowienie Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] sierpnia 2014 r., uchylające postanowienie organu I instancji z dnia [...] czerwca 2014 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Giżycku na podstawie art. 97 § 1 pkt 4, art. 101 § 1 i art. 123 K.p.a. w związku z koniecznością rozpatrzenia zagadnienia wstępnego, tj. weryfikacji przez Starostę Giżyckiego przesłanek do wznowienia postępowania z urzędu postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2013 r., zawiesił postępowanie wszczęte w dniu 17 września 2012 r. w sprawie istotnych odstępstw od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty Giżyckiego z dnia [...] lutego 2009 r. oraz decyzją zmieniającą z dnia [...] września 2010 r. Jak wskazał organ, dokumentacja projektowa zatwierdzona decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. wykracza w sposób istotny poza zakres złożonego wniosku o zmianę wcześniejszych decyzji odnośnie konstrukcji balkonu. W tej sytuacji zwrócono się do Starosty Giżyckiego o rozważanie możliwości wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 w związku z art. 147 K.p.a.
Na skutek zażalenia R. O., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. Warmińsko – Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie organu I instancji w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem organu odwoławczego, w rozpoznawanej sprawie pomiędzy decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., a możliwością wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji dotyczącej istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego istnieje związek przyczynowy, tym samym stanowi ono zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie postępowania. Rozstrzygnięcie organu I instancji jest jednak przedwczesne, bowiem nie ustalono, czy Starosta prowadzi postępowanie w trybie art. 145 K.p.a.
Skargę na powyższe postanowienie złożył R. O., domagając się jego uchylenia, ewentualnie stwierdzenia jego nieważności i zarzucając mu naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. i art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Wskazując na charakter zawieszenia postępowania oraz przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., w tym "zagadnienia wstępnego", Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że najważniejszym jego elementem jest zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Samo stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania, jeżeli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracyjny i wydanie decyzji.
Wskazując na powyższe, Sąd pierwszej instancji zgodził się z organem odwoławczym, że co najmniej przedwczesne było zawieszenie postępowania, bowiem organ I instancji nie dokonał ustaleń, czy w ogóle wystąpiło zagadnienie wstępne. W aktach sprawy brak jest informacji, czy Starosta Giżycki prowadzi postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., które mogłoby stanowić zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie postępowania. Zasadnie zatem postanowienie organu I instancji o zawieszeniu postępowania zostało uchylone, a sprawa przekazana temu organowi do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a.
Sąd pierwszej instancji nie podzielił zarzutu naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., stwierdzając, że postanowienie w przedmiocie zawieszenia jest wydawane w postępowaniu incydentalnym. Wniesienie zażalenia na takie postanowienie przenosi na organ wyższego stopnia kompetencje do ponownego rozstrzygnięcia tylko kwestii procesowej, incydentalnej. Nie daje natomiast podstaw do przejęcia rozstrzygnięcia sprawy będącej przedmiotem toczącego się postępowania. W razie braku podstaw do zawieszenia postępowania wystarczy zatem wyeliminowanie zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego i nie ma potrzeby umarzania postępowania w tym zakresie.
Jako niezasadny uznał Sąd również zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., gdyż organy nie rozstrzygały sprawy odstępstw od projektu budowlanego, a jedynie kwestię wystąpienia zagadnienia wstępnego – zawieszenia postępowania.
Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył R. O., zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 133 § 1 zdanie pierwsze P.p.s.a. samodzielnie oraz w zw. z art. 106 § 3 i 5 P.p.s.a. w zw. z art. 227 K.p.c. (oraz art. 233 § 1 K.p.a.) poprzez ich wadliwe zastosowanie polegające na:
a. pominięciu okoliczności wynikających ze złożonych w toku rozprawy dokumentów, a mianowicie: Pisma Starosty Powiatowego w Giżycku (podpis złożył z upoważnienia Starosty Pan A. B.) z dnia [...].07.2014 r. znak [...] oraz Pisma z dnia 18 sierpnia 2014 r. Warmińsko – Mazurskiego Urzędu Wojewódzkiego znak [...] (podpis złożył z upoważnienia Wojewody Warmińsko- Mazurskiego Pan S. K.) oraz w następstwie zaniechanie uznania, że w dacie wydawania zaskarżonego wyroku aktualne pozostawało stanowisko właściwych organów administracji zgodnie z którym brak w odniesieniu do decyzji Starosty Giżyckiego Nr [...] z dnia [...].07.2013 r. w sprawie znak: [...] podstaw do jej uchylenia na skutek wznowienia postępowania (w tym brak podstaw wszczęcia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania), albo stwierdzenia jej nieważności, a w następstwie wadliwe przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że zawieszenie postępowania było przedwczesne, podczas gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny winien był uznać, że w niniejszym stanie faktycznym trwale brak jest podstawy do zawieszenia postępowania w oparciu o twierdzenie, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego wszczęcia i uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji Nr [...] z dnia [...].07.2013 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem prowadziło bezpośrednio do wydania zaskarżonego wyroku;
b. bezzasadnym uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że materiał dowodowy został prawidłowo oceniony przez organ prowadzący postępowania, w szczególności: pominięcie okoliczności, że decyzja Starosty Giżyckiego Nr [...] z dnia [...].07.2013 r. w sprawie znak: [...] dotyczyła wyłącznie zmiany dokumentacji projektowej w zakresie zmiany konstrukcji balkonu oraz została wydana po przeprowadzeniu oględzin w toku których ustalono, że roboty budowlane w zakresie zmiany konstrukcji balkonu nie zostały wykonane (co czyniło dopuszczalnym wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę z uwagi na istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego w oparciu o art. 36a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane), w następstwie wadliwe uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że organ słusznie uznał, iż zawieszenie postępowania było przedwczesne, podczas gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny winien był uznać, że w niniejszym stanie faktycznym trwale brak jest podstawy do zawieszenia postępowania w oparciu o twierdzenie, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego wszczęcia i uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji Nr [...] z dnia [...].07.2013 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem prowadziło bezpośrednio do wydania zaskarżonego wyroku;
2. art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. przez wadliwą wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie oraz naruszenie przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. przez jego niezastosowanie, co łącznie prowadziło do uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, że:
a. brak jest podstaw do dokonania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroli całości sprawy administracyjnej będącej przedmiotem toczącego się postępowania administracyjnego oraz, że
b. zawieszenie postępowania administracyjnego było przedwczesne, podczas gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny winien był uznać, że brak jest w niniejszym stanie faktycznym podstawy do zawieszenia postępowania w oparciu o twierdzenie, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego wszczęcia i uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji Starosty Giżyckiego Nr [...] z dnia [...].07.2013 r., brak bowiem podstaw do wznowienia postępowania w przedmiocie decyzji Starosty Giżyckiego Nr [...] z dnia [...].07.2013 r. co miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadziło bowiem bezpośrednio do wydania zaskarżonego wyroku;
3. art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. przez ich niezastosowanie, polegające na pominięciu okoliczności, że prowadzenie postępowania w przedmiocie odstępstw od dokumentacji projektowej - zmiany charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego w zakresie zmiany konstrukcji balkonu jest niedopuszczalne, bowiem sprawa ta została już prawomocnie rozstrzygnięta decyzją Starosty Giżyckiego Nr [...] z dnia [...].07.2013 r. znak [...] r. (po przeprowadzeniu właściwego postępowania obejmującego w szczególności przeprowadzenie oględzin w toku których ustalono, że roboty budowlane w zakresie zmiany konstrukcji balkonu nie zostały wykonane, co czyniło dopuszczalnym wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę z uwagi na istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego w oparciu o art. 36a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane), co prowadziło do zaniechania uznania, że zasadne było uchylenie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Giżycku z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, podczas gdy należało postanowienie uchylić i postępowanie w przedmiocie zawieszenia postępowania umorzyć, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadziło bowiem bezpośrednio do wydania skarżonego wyroku;
4. art. 145 § 1 ust. 1 lit. a i c P.p.s.a. w zw. z art. 36a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przez ich niezastosowanie oraz art. 134 § 1 zdanie pierwsze ustawy P.p.s.a. przez jego wadliwe zastosowanie, polegające na pominięciu okoliczności, że decyzja o zmianie pozwolenia na budowę wydawana jest w razie przygotowania zmian w dokumentacji projektowej, mających charakter istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę i złożenia wniosku o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę wyłącznie w zakresie objętym zmianami dokumentacji projektowej oraz pominięciu okoliczności, że decyzja taka, w zakresie zmiany dokumentacji projektowej, której dotyczy (w niniejszym stanie faktycznym zmiany w zakresie konstrukcji balkonu), kończy postępowanie w przedmiocie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, pominięcie czego miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadziło bowiem bezpośrednio do oddalenia skargi i wydania skarżonego wyroku;
5. art. 141 § 4 P.p.s.a. przez jego wadliwe zastosowanie, polegające na:
a. zawarciu w uzasadnieniu skarżonego wyroku wytycznych co do dalszego postępowania w ramach ponownego rozpoznania sprawy, przyznających organowi I instancji uprawnienie do ustalenia istnienia zagadnienia wstępnego w sytuacji, gdy zagadnieniem wstępnym w przedmiotowej sprawie byłoby wyłącznie prowadzenie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania, a więc postępowania którego prowadzenie, jak również rozpoznanie przesłanek do którego wystąpienia z mocy ustawy jest zastrzeżone dla innego organu niż organ wydający postanowienie w pierwszej instancji, zaniechaniu wskazania w wytycznych uzasadnienia skarżonego wyroku ustaleń potwierdzonych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, z których wynika iż przed właściwymi organami nie toczy się żadne postępowanie mogące stanowić o istnieniu zagadnienia wstępnego;
b. zawarciu w uzasadnieniu skarżonego wyroku wytycznych co do dalszego postępowania w ramach ponownego rozpoznania sprawy, podczas gdy brak jest podstaw do prowadzenia takiego postępowania (ponownego rozpoznania sprawy), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadziło bowiem bezpośrednio do wydania skarżonego wyroku;
6. art. 151 P.p.s.a. przez jego zastosowanie, mimo braku postaw do zastosowania tego przepisu, polegające na oddaleniu skargi w sytuacji, gdy skarga powinna zostać uwzględniona "i w następstwie wydaniu zaskarżonego wyroku".
Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania oraz na podstawie art. 193 w związku z art. 106 § 3 P.p.s.a. o dopuszczenie:
- dokumentu wniosku z dnia [...].12.2012 r. o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę;
- dokumentu pt.: Zawiadomienie o przeprowadzeniu oględzin w sprawie znak [...] z dnia 29 marca 2013 r.;
- dokumentu: pt.: Protokół z oględzin w sprawie znak [...] z dnia 10.04.2013 r.,
- dokumentu decyzji Nr 283.2013 w sprawie znak [...] z dnia 12.07.2013 r.,
- dokumentu decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. w sprawie znak: [...],
wszystkich na okoliczność, że: decyzja Nr [...] w sprawie znak [...] z dnia [...].07.2013 r., zmieniająca decyzję o pozwoleniu na budowę w zakresie zmiany konstrukcji balkonu, wydana została przez Starostę Giżyckiego po przeprowadzeniu przez organ oględzin w toku których ustalono, że nie zostały wykonane roboty budowlane w zakresie zmiany konstrukcji balkonu, co oznacza, że roboty dotyczące zmiany konstrukcji balkonu zostały wykonane dopiero po wydaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, czyniącej dopuszczalnym istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek uzasadnienie skarżonego wyroku nie jest wolne od wad.
Wyjaśnić trzeba, że przedmiot niniejszej sprawy stanowi postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania i to ten przedmiot wyznaczył granice rozpoznania niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej. Poza nią, a więc również poza oceną kasacyjną pozostawały takie kwestie, jak dopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie istotnych odstępstw, a także ocena czy do odstępstw tych w ogóle doszło. Z tego względu zarzuty kasacji dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 3 i art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. (zarzut 3), art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 134 § 1 P.p.s.a. (zarzut 4), jako wykraczające poza granice niniejszej sprawy nie podlegały ocenie kasacyjnej.
Nie można również dopatrzeć się naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 P.p.s.a. (zarzut 5). Uzasadnienie skarżonego wyroku zawiera bowiem wszystkie wymagane tym przepisem elementy, w tym uzasadnienie podstawy prawnej. Merytoryczna ocena tych elementów wkracza natomiast poza zakres tegoż zarzutu kasacji przedstawionego jako samodzielna podstawa skargi kasacyjnej.
Podobnie, nie było podstaw do prowadzenia przez Sąd pierwszej instancji uzupełniającego postępowania dowodowego. Po pierwsze, stwierdzić trzeba, że wobec użycia w przepisie art. 106 § 3 P.p.s.a. zwrotu "Sąd może", przeprowadzenie takiego postępowania stanowi uprawnienie, a nie obowiązek Sądu. Po drugie, zauważyć należy, że pisma, na które powoływał się skarżący pozostawały bez związku z niniejszą sprawą, ponieważ dotyczyły ustalenia, czy w sprawie w ogóle doszło do istotnych odstępstw, a co wykracza poza granice rozpoznania niniejszej sprawy. W ocenie Sądu kasacyjnego, zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do jej rozpoznania i oceny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Z tych też przyczyn niezasadny okazał się być zarzut dotyczący naruszenia art. 133 § 1 w związku z art. 106 § 3 i 5 P.p.s.a. w związku z art. 227 i art. 233 § 1 K.p.c. (zarzut 1).
Przechodząc do oceny prawidłowości zastosowania w sprawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., przytoczyć za Sądem pierwszej instancji należy pogląd, że kluczowym dla zawieszenia postępowania na tej podstawie jest ustalenie zależności między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem i wydaniem decyzji. "Samo stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania, jeżeli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracyjny i wydanie decyzji". Wskazując na powyższy, prawidłowy pogląd, stwierdzić należy, iż Sąd pierwszej instancji w żaden sposób nie odniósł go do związku pomiędzy ewentualnym wszczęciem postępowania wznowieniowego zakończonego wydaniem decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, a możliwością wydania decyzji w sprawie istotnych odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę. Wskazując na przedwczesność stanowiska organu I instancji z uwagi na brak dowodu wszczęcia postępowania wznowieniowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie poddał analizie tego, czy wszczęcie tego postępowania pozostawało w związku z wymogami z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Tymczasem brak tego związku jest oczywisty. Wszczęcie, prowadzenie, czy nawet rozstrzygnięcie sprawy prowadzonej w trybie nadzwyczajnym nie jest bowiem niezbędne ani konieczne do rozpatrzenia sprawy w przedmiocie istotnych odstępstw. Organ nadzoru budowlanego w chwili orzekania ma możliwość rozpatrzenia takiej sprawy i wydania decyzji. Oczywiście, wznowienia postępowania w sprawie zmiany decyzji o pozwolenia na budowę może mieć związek z postępowaniem w sprawie istotnych odstępstw, jednakże związek ten nie ma takiego charakteru, jaki wymagany jest przez art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. W obrocie prawnym funkcjonuje bowiem ostateczna decyzja administracyjna, która wywołuje określone w niej skutki prawne do czasu aż nie zostanie uchylona w stosownym trybie (art. 16 K.p.a.). Skoro w obrocie prawnym znajduje się ostateczna decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę (zmieniana innymi decyzjami), to organ na jej podstawie jest w stanie ocenić, w jakim zakresie i czy w ogóle doszło do istotnych odstępstw. Prowadzenie postępowań nadzwyczajnych w stosunku do ww. decyzji może jedynie skutkować koniecznością wszczęcia kolejnego postępowania nadzwyczajnego w stosunku do decyzji rozstrzygającej sprawę w przedmiocie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego. W tym też zakresie rację ma autor kasacji, wskazując na "trwały brak" podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.
Niemniej jednak, stwierdzić trzeba, że o ile Sąd pierwszej instancji naruszył normę art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., to jednak uchybienie to nie mogło stać się podstawą skutecznego zarzutu kasacyjnego w okolicznościach zaistniałych w niniejszej sprawie. Brak jest bowiem istotnego związku pomiędzy tym naruszeniem, a wynikiem sprawy, skoro sprawa zawieszenia postępowania w efekcie wraca do postępowania przed organem I instancji. Z tych też przyczyn zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. oraz art. 134 § 1 (zarzut 2) nie podlegał uwzględnieniu. Podobnie bezzasadnym pozostawał zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. (zarzut 5) wobec braku podstaw uchylenia wydanej przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił rozpoznawaną skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło