II OSK 934/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-10-18
Skład orzekający: Jacek Chlebny, Zdzisław Kostka, Andrzej Irla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 PPSA poprzez niewłaściwe sporządzenie uzasadnienia wyroku, w szczególności poprzez zaniechanie oceny zarzutu dotyczącego legitymacji strony postępowania?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 PPSA, ponieważ w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do zarzutu skarżącej spółki dotyczącego braku legitymacji strony postępowania (H. J.). Kwestia ta miała istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ mogła rzutować na dopuszczalność zainicjowania postępowania administracyjnego i wydania zaskarżonych decyzji. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA i decyzję organu odwoławczego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej wykonanie robót budowlanych w postaci montażu siatki zabezpieczającej na regałach wysokiego składowania. Organ I instancji nakazał montaż siatki, uznając regały za urządzenia budowlane wymagające pozwolenia na budowę. Organ II instancji uchylił tę decyzję, uznając regały za budowlę i wskazując na konieczność wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. WSA w Poznaniu oddalił skargę spółki na decyzję organu II instancji. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie art. 141 § 4 PPSA przez wadliwe uzasadnienie wyroku i pominięcie zarzutu dotyczącego legitymacji strony postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz zasądził od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] Sp. j. kwotę 1300 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 października 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. NSA Andrzej Irla (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu w dniu 18 października 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Sp. j. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Po 798/14 w sprawie ze skargi [...] Sp. j. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz [...] Sp. j. z siedzibą w [...] kwotę 1300 (jeden tysiąc trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Po 798/14), oddalił skargę [...] sp.j. w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. (Nr[...] ) w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. (nr[...] ) działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst. jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409) nakazał [...] Sp. j. zamontowanie, pod rygorem natychmiastowej wykonalności, siatki zabezpieczającej na regałach wysokiego składowania, znajdujących się na działce nr [...] w[...] , gm.[...] , ustawionych w dwóch rzędach równolegle do granicy między działkami nr [...] od strony działki nr [...] oraz od strony hali magazynowej na działce nr[...].
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wyjaśniono, że w dniu 14 października 2013 r. organ I instancji przeprowadził kontrolę m.in. regałów wysokiego składowania służących do magazynowania materiałów budowlanych, ustawionych w dwóch rzędach na działce nr ewid. [...] w[...] . Jak ustalono, regały, o konstrukcji stalowej, ustawione zostały ok. 2003 r. Na ich wykonanie nie uzyskano pozwolenia na budowę, a także nie dokonano zgłoszenia budowy. W ocenie inwestora, nie są to obiekty budowlane. P. J. (przedstawiciel [...] sp. j. w[...] ) oświadczył, iż na bieżąco kontrolowany jest stan i bezpieczeństwo regałów. Do akt załączone zostały protokoły okresowej kontroli stanu technicznego regałów.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] uznał, iż budowa regałów wysokiego składowania na działce nr [...] w [...] gm. [...] wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie tego organu administracji, sporne regały stanowią urządzenia budowlane. W związku z faktem, iż inwestor nie dysponował pozwoleniem na budowę, zastosowano procedurę naprawczą (art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 11 lutego 2014 r. ponownie przeprowadził kontrolę przedmiotowych regałów. Z protokołu tej czynności wynika, że przedmiotowe regały zakotwiczone zostały w gruncie poprzez żelbetowe płyty ustawione na zagęszczonej podsypce wraz z mocowaniem kotwami śrubowymi Hilti. Stan zakotwienia oceniono jako dobry. Nie stwierdzono odkształceń ani odchyleń od pionu konstrukcji stalowych regału tj. ram i belek nośnych. Zapewniono odbojniki regału w postaci krawężnika betonowego biegnącego wzdłuż regału, jak również zabezpieczono wzdłuż regału drogi transportowe dla wózków widłowych. Ogólny stan techniczny oceniono jako dobry. Inwestor okazał protokół okresowej kontroli stanu regałów z dnia 17 stycznia 2014 r. oraz podręcznik użytkowania i utrzymywania instalacji regałowych (instrukcję) dostępną przy każdym regale na terenie zakładu. Organ I instancji podał, że z uwagi na fakt, iż nie zamontowano na regałach siatki mającej na celu zabezpieczenie przed wypadaniem składowanych produktów z tyłu regałów, co zalecane jest w podręczniku ich użytkowania, zalecono niezwłoczne uzupełnienie tego elementu. Organ I instancji wyjaśnił, że brak jest ustawowych szczegółowych przepisów wykonawczych dotyczących umiejscowienia regałów. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. Z 2002 r. Nr 75 poz. 690 ze zm.) w § 12 określają jedynie odległości budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną. Ogólne warunki bezpieczeństwa dotyczące regałów określa § 69 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r., w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zm.). Regały powinny mieć odpowiednio wytrzymałą i stabilną konstrukcję oraz zabezpieczenia przed przewróceniem się. Szerokość odstępów między regałami powinna być odpowiednia do stosowanych środków transportowych oraz powinna umożliwiać bezpieczne operowanie tymi środkami i ładunkami. Sposób układania materiałów na regałach i ich zdejmowania nie może stwarzać zagrożeń dla bezpieczeństwa pracowników.
Odwołanie od powyższej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia 14 lutego 2014 r. wniosła H. J. Zarzuciła, że decyzja jest nieuzasadniona i nie rozwiązuje podstawowego problemu istniejącego w sprawie, jakim jest zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego. Zauważyła, że na regałach składowane są palety cegieł, a sama siatka nie zabezpieczy nieruchomości sąsiedniej przed skutkami ewentualnego zrzucenia cegieł ze stanowiska składowania. Podkreśliła, że wykonanie regałów wysokiego składowania powinno być poprzedzone uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy, zaś samowolna realizacja tej inwestycji narusza prawo własności odwołującej się oraz skutkuje zagrożeniem jej życia i zdrowia.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr[...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż regały wysokiego składowania stanowią budowlę. Jest to bowiem konstrukcja stalowa o wysokości 4,5 m, przymocowana w sposób trwały do płyt betonowych. Strukturalnie jest podobna do wolnostojących, trwale związanych z gruntem urządzeń reklamowych czy wolnostojących masztów antenowych. Na jej realizację konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę. Samowolna budowa regałów wysokiego składowania powinna z kolei skutkować wszczęciem postępowania, o jakim mowa w art. 48 ustawy Prawo budowlane, czego jednak organ I instancji wadliwie zaniechał. Stwierdził organ odwoławczy, że kwestia ewentualnego naruszenia prawa własności H. J. nie może być badana w postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu [...] Sp. j. w[...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane oraz art. 7, art. 9, art. 11 art. 77, art. 80 a także art. 138 § 2 K.p.a. W uzasadnieniu skargi zakwestionowano stanowisko organu odwoławczego, iż regały wysokiego składowania stanowią obiekt budowlany, którego realizacja wymaga wcześniejszego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Po 798/14), oddalił skargę [...] sp.j. w [...] na opisaną wyżej decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r.
Sąd podał, że sporna w sprawie pozostaje kwalifikacja prawna regałów wysokiego składowania. Sąd I instancji powołał się na poglądy zawarte w wyrokach WSA w Gdańsku z dnia 18 marca 2004 r., sygn. akt II SA/Gd 628/03, oraz WSA w Poznaniu z dnia 1 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Po 41/11. Z orzeczeń tych wynika, że obiekty, jakimi są regały wysokiego składowania, stanowią budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Podkreślił sąd I instancji, że lista przykładów budowli wymienionych w art. 3 pkt 3 prawa budowlanego nie jest zamknięta i w rezultacie, dla zakwalifikowania danego obiektu do kategorii budowli decydujące znaczenie ma ocena, że obiekt nie może zostać przypisany do kategorii budynków albo obiektów małej architektury (art. 3 pkt 2 i 4 ustawy Prawo budowlane). Wg WSA w Poznaniu, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że przedmiotowe regały wysokiego składowania stanowią regały trwale związana z gruntem, co powoduje że są one podobne do wolnostojących, trwale związanych z gruntem urządzeń reklamowych, wymienionych wprost w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Zauważył sąd I instancji, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. Powołując orzecznictwo NSA sąd I instancji wskazał, że o tym, czy dane urządzenie jest trwale związane z gruntem, nie decyduje metoda i sposób związania z gruntem, ale to czy wielkość konkretnego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania z podłożem. Sąd podkreślił także, iż sporne regały wysokiego składowania są zakotwiczone w gruncie poprzez żelbetowe płyty ustawione na zagęszczonej podsypce wraz z mocowaniem kotwami śrubowymi Hilti. Wg WSA w Poznaniu, organ II instancji, analizując konstrukcję, rozmiar i sposób posadowienia przedmiotowego nośnika, prawidłowo stwierdził, że jego wykonanie wymagało pozwolenia na budowę. Nie ulega bowiem wątpliwości, że jest to budowla w rozumieniu art. 3 ust. 3 Prawa budowlanego. Skoro w niniejszej sprawie inwestor nie posiadał ostatecznego pozwolenia na budowę przedmiotowych regałów, zatem prawidłowo organ odwoławczy zwrócił uwagę na konieczność wszczęcia postępowania, o jakim mowa w art. 48 ustawy Prawo budowlane, umożliwiającego w pierwszej kolejności zalegalizowanie samowoli budowlanej. Organy nadzoru budowlanego zobowiązane były zbadać, czy obiekt ten jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oraz czy nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem (art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane). Sam zakres powyższego postępowania uzasadniał z kolei skorzystanie z uprawnień, o jakich mowa w art. 138 § 2 K.p.a. i uchylenie zaskarżonej decyzji w celu ponownego rozpoznania sprawy przez organ I instancji.
Skargę kasacyjną od opisanego wyżej wyroku wniosła [...] sp.j. w[...] . Zaskarżonemu wyrokowi spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) tj.:
1. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niedokonanie przez Sąd pierwszej instancji pełnej analizy i oceny stanu faktycznego, oraz poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób nieodpowiadający ustawowemu wzorcowi, z pominięcie części argumentacji skarżącej spółki i podniesionych przez nią wątpliwości w zakresie kwalifikacji prawnej regałów wysokiego składowania,
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez jego niezastosowanie i przez to brak uchylenia zaskarżonej decyzji, mimo wydania jej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 7 i 77 k.p.a., oraz art. 107 k.p.a.
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, skutkujące całkowitym pominięciem w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, podnoszonego wcześniej, na etapie skargi do WSA w Poznaniu, zarzutu niedopuszczalnego udziału w sprawie H. J., jako strony postępowania administracyjnego.
Skarżąca kasacyjnie domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Sąd I instancji, a także żądała zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano, że istotną, a pominiętą przez Sąd I instancji okolicznością jest prowadzenie na terenie nieruchomości w [...] przy ul. [...] na działce nr[...] , działalności gospodarczej polegającej na dystrybucji materiałów budowlanych. W związku z tym, na terenie nieruchomości zostały wybudowane magazyny, uzupełnione w latach 2003 - 2008 ekspozycją zewnętrzną umieszczoną na regałach wysokiego składowania. Skoro urządzenie budowlane, w myśl prawa budowlanego - to urządzenie zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem, przyjąć należy, że konstrukcje stalowe służące przedsiębiorcy do przechowywania oferowanego towaru są urządzeniami pozwalającymi mu na ergonomiczne korzystanie z magazynów. Sąd rozpoznając sprawę okoliczność tę jednak pominął. Sąd skoncentrował się jedynie na opisaniu podobieństwa regałów wysokiego składowania do budowli zdefiniowanych w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, nie dokonując analizy całego materiału dowodowego. Skarga kasacyjna podkreślała, że Sąd I instancji zaniechał rozważenia wpływu istnienia innych budynków na terenie nieruchomości na kwalifikację prawną regałów stalowych umieszczonych na otwartej przestrzeni. Zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, płace postojowe i place pod śmietniki są urządzeniami budowlanymi.
Zwrócono uwagę, że dla prawidłowej kwalifikacji regałów istotny jest fakt, że nie są one samodzielne i bez istnienia na nieruchomości budynku magazynowego ich użytkowanie nie miałoby ekonomicznego uzasadnienia. Wg skargi kasacyjnej, regały zewnętrzne nie tylko, że nie są wymienione w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego ale także w ogóle nie stanowią obiektu budowlanego, a ich status prawny może być rozpatrywany wyłącznie w związku z istnieniem budynku, w którym zlokalizowana jest zasadnicza część magazynu. Skarga kasacyjna podawała, że obiekt który w ogóle nie jest obiektem budowlanym, nie może być zaliczony do kategorii budowli. Sąd I instancji nie dostrzegł, że regały nie posiadają przymiotu obiektu budowlanego, zakwalifikował je błędnie jako budowlę, dokonując niedopuszczalnie rozszerzającej wykładni tego pojęcia.
Skarżący kasacyjne uważa, że decyzja organu II instancji narusza art. 8 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalając skargę na decyzję wydaną w takich okolicznościach naruszył art. 145 § l pkt l lit. c ustawy p.p.s.a
Skarżący kasacyjnie podkreślił, że niezasadnie uznano H. J. za stronę postępowania. Organy administracyjne nie ustaliły, czy osoba ta legitymuje się właściwym tytułem prawnym do nieruchomości upoważniającym ją do występowania w postępowaniu jako strona oraz czy usytuowanie regałów wysokiego składowania na terenie nieruchomości [...] w [...] wpływa na jej nieruchomość, a więc czy dotyczy jej interesu prawnego.
Odpowiedź na skargę kasacyjną wniosła H. J. Domagała się oddalenia skargi kasacyjnej oraz zasądzenia kosztów postępowania. Podkreśliła trafność orzeczenia sądu I instancji. W zakresie przymiotu strony postępowania wskazała, że jest właścicielką działki nr[...], w której granicy skarżący posadowił regały wysokiego składowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r., poz. 718; dalej ustawa powoływana jako p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W ocenianej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 par. 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Powyższe oznacza, że przedmiotem oceny mogły być zarzuty kasacyjne sformułowane przez stronę i przez nią uzasadnione, zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 174 oraz art. 176 p.p.s.a. Zwrócić należy także uwagę, że zgodnie z art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylając zaskarżone orzeczenie, rozpoznaje skargę, jeżeli uzna, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona.
Złożona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Trafny bowiem okazał się zarzut naruszenia przez sąd I instancji art. 141 par. 4 p.p.s.a. Powołany przepis określa wymogi stawiane uzasadnieniu rozstrzygnięcia wydawanego przez sąd. Stanowi on, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wskazać przy tym trzeba, iż przy wykładni cytowanego wyżej przepisu uwzględniać należy także brzmienie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, który to przepis ustanawia prawo każdego do rozpatrzenia jego sprawy przez sąd. Podkreślenia wymaga, iż wskazane, mające umocowanie konstytucyjne prawo, obejmuje nie tylko to, że można sprawę wnieść do sądu ale również i to, że sąd rozpatrzy stanowisko i argumenty, jakie w danej sprawie przedstawia wnoszący skargę (por. wyrok NSA z dnia 28 września 2011 r. II OSK 1457/11). Rozpatrzenie tych argumentów znaleźć musi stosowne odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Obowiązkiem sądu jest zatem konieczność odniesienia się do wszystkich kwestii prawnych wynikających z zarzutów podniesionych (zgłoszonych) przez skarżącego względem kwestionowanego aktu administracyjnego. Powyższe stwierdzenie jest tym bardziej doniosłe, gdy zarzuty skarżącego mogą decydować o kierunku rozstrzygnięcia sprawy. Na gruncie ocenianego przypadku należy zauważyć, że w skardze kierowanej do sądu I instancji [...] sp. j. w [...] zawarła także zarzut sprowadzający się do zakwestionowania legitymacji H. J. do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, w którym wydane zostały akty poddane kontroli sądowej. Tak określony zarzut nakazywał szczególnie wnikliwie zbadać legitymację wymienionej osoby, skoro legitymacja ta rzutowała w ogóle na dopuszczalność zainicjowania postępowania administracyjnego i finalnie na możliwość wydania zaskarżonych decyzji. Mimo jednak wyraźnego w tym względzie zarzutu skarżącej spółki, sąd I instancji nie zajął stanowiska względem tego zarzutu i go nie ocenił. Już ten fakt samodzielnie świadczy o wadliwości zaskarżonego wyroku i powodować musi jego uchylenie. Niewątpliwie jest bowiem, że kwestia ustalenia, czy inicjująca postępowanie administracyjne osoba dysponuje legitymacją do tego aby być stroną takiego postępowania, musi być w każdym przypadku zbadana i należycie oceniona, skoro od zajętego w tym względzie stanowiska zależeć może treść rozstrzygnięcia sądu. Brak dokonania takiej oceny spowodował, że zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 141 par. 4 p.p.s.a. okazał się uzasadniony i skuteczny, doprowadzając do uchylenia zaskarżonego wyroku.
Nadto, w ocenianej sprawie spełnione były przesłanki, wynikające z art. 188 p.p.s.a., do rozpoznania przez NSA skargi [...] sp. j. w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].06.2014 r. nr[...]. Skarga ta zaś zasługiwała na uwzględnienie. Podkreślić bowiem należy, że organ odwoławczy, podobnie jak sąd I instancji, również nie dokonał należytej weryfikacji uprawnienia (legitymacji) H. J. do wszczęcia kontrolowanego postępowania i uczestniczenia w nim w charakterze strony. Zauważyć trzeba, iż we wniosku inicjującym postępowanie (k. 2 akt administracyjnych) H. J. podawała, że regały wysokiego składowania znajdują się na granicy między działkami nr[...] . Tymczasem z ustaleń organu I instancji wynika, że sporne regały znajdują się na działce nr [...] od strony granicy z działką nr [...] (protokół z dnia 14.10.2013 r.; k. 18 akt administracyjnych, mapa k. 6). W aktach brak jest informacji o tym, kto jest właścicielem tej ostatnio wskazanej działki. Organy administracji nie pozyskały bowiem koniecznych dowodów mogących bezspornie fakt ten wykazywać. Zauważyć przy tym również należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy pełnomocnictwa (k. 12) wynika, iż H. J. jest właścicielem działek nr [...] (choć wypis z rejestru gruntu dotyczący działki nr [...] jako właściciela wskazuje inną osobę). Tak więc treść dokumentu pełnomocnictwa świadczy o tym, że H. J. nie jest właścicielem działki nr[...] , która graniczy z działką[...] , na której z kolei posadowione są regały wysokiego składowania. Oznaczać to może, iż H. J. nie dysponowała legitymacją do zainicjowania postępowania, w którym wydana została decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia[...].06.2014 r., a w tym do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Powyższe nakazywało uchylić zaskarżoną decyzję, jako wydaną bez ustalenia opisanej, istotnej dla rozpoznania tej sprawy okoliczności. Ponownie rozpoznając sprawę, rzeczą organu będzie zweryfikowanie legitymacji osoby wszczynającej postępowanie.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny w pkt 1 sentencji na podstawie art. 188 p.p.s.a uchylił zaskarżony skargą kasacyjną wyrok, zaś na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c) tej ustawy uchylił wskazaną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia[...].06.2014 r. O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 200 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji).
Jednocześnie należy wskazać, że wobec zajętego przez NSA stanowiska i przyjętych ocen, brak jest możliwości ustosunkowania się do zawartego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzutu kwalifikacji prawnej spornych regałów. Odniesienie się bowiem do tej kwestii byłoby przedwczesne wobec uchybień popełnionych przez organ odwoławczy w tej sprawie i konieczności poczynienia akcentowanych wyżej ustaleń. Nadto należy podkreślić, że skarga kasacyjna złożona w tej sprawie nie zawierała zarzutu naruszenia prawa materialnego - art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a zatem nie zakwestionowała tez skutecznie dokonanej przez sąd I instancji kwalifikacji prawnej regałów wysokiego składowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło