II SA/Sz 1050/12

WyrokWSA w Szczecinie2012-12-19

Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Stefan Kłosowski, Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić ustalenia warunków zabudowy dla zabudowy zagrodowej na gruntach rolnych, jeśli wnioskodawca uzyskał już wcześniejszą decyzję o warunkach zabudowy dla siedliska zagrodowego i planowana inwestycja może prowadzić do obejścia przepisów o ochronie gruntów rolnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły ustalenia warunków zabudowy dla zabudowy zagrodowej, ponieważ wnioskowana inwestycja, w kontekście wcześniejszej decyzji o warunkach zabudowy dla siedliska zagrodowego i kolejnych wniosków, mogła prowadzić do obejścia przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Wydanie kolejnej decyzji o warunkach zabudowy dla zabudowy zagrodowej temu samemu rolnikowi, bez wygaszenia poprzedniej decyzji lub zmiany w trybie art. 155 K.p.a., byłoby sprzeczne z przepisami odrębnymi, w szczególności z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Stan faktyczny
Skarżący J. L. złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy zabudowy zagrodowej na działkach rolnych. Wcześniej uzyskał już decyzję o warunkach zabudowy dla siedliska zagrodowego na sąsiednich działkach. Organy administracji odmówiły wydania kolejnej decyzji, uznając, że inwestycja nie jest zgodna z przepisami o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a także że wnioskodawca nie wykazał spełnienia warunków prowadzenia gospodarstwa rolnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę. Decyzją z dnia [...]Wójt Gminy, na podstawie art. 59 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) –zwanej dalej "K.p.a." w wyniku rozpoznania wniosku J. L. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zabudowy zagrodowej w gospodarstwie rolnym, obejmującej budynek mieszkalny z wbudowanym garażem i budynek gospodarczy na maszyny i narzędzia rolnicze wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...]. W tym samym dniu Wójt Gminy wydał na rzecz J. L. pozytywne decyzje o warunkach zabudowy dla identycznego przedsięwzięcia inwestycyjnego realizowanego na działkach nr ewid. [...]. Dnia 19 grudnia 2011r. J. L. złożył do Wójta Gminy wniosek o skorygowanie ww. decyzji o warunkach zabudowy w pkt 2 lit.g, dotyczącym określenia powierzchni średniego gospodarstwa rolnego (o obszarze nie mniejszym nip ok. 10,6 ha) i zastąpienie go zapisem: "przed uzyskaniem pozwolenia na budowę należy potwierdzić fakt posiadania gospodarstwa rolnego o obszarze nie mniejszym niż 1 ha użytków rolnych". W wyniku rozpoznania powyższego wniosku uznanego za odwołania od wskazanych decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. uchyliło powyższe decyzje organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Kolegium, powołując się na zawartą z w art. 5 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego definicję gospodarstwa rodzinnego oraz rolnika indywidualnego, stwierdziło, iż z akt sprawy nie wynika, czy J. L. spełnia wskazane w tym przepisie przesłanki, które stanowią niezbędny warunek do ustalenia warunków zabudowy w ramach tzw. zabudowy zagrodowej. Kolegium nie znalazło również podstaw do wnioskowanej zmiany pkt 2 lit.g zaskarżonej decyzji. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wójt Gminy powołując się na art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzją z dnia [...]odmówił ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego na dz. nr [...]. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że w 2011 r. J. L. już uzyskał decyzję o warunkach zabudowy siedliska zagrodowego, obejmującego trzy budynki mieszkalne, budynek gospodarczy z garażami na samochody osobowe i sprzęt rolniczy na działkach nr [...]. Decyzja o warunkach zabudowy powinna być zgodna z przepisami odrębnymi do których należy ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.). Zgodnie z przepisami tej ustawy ochrona gruntów rolnych polega na ograniczeniu przeznaczania ich na cele nierolnicze lub nieleśne. Stosownie do art. 7, zmiana przeznaczenia gruntu rolnego może być dokonana tylko w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i za zgodą właściwych organów. Nie oznacza to zakazu wydawania pozytywnych decyzji o warunkach zabudowy na gruntach rolnych, dotyczących inwestycji służących rolniczemu wykorzystaniu, w tym budowy siedlisk zagrodowych. Mając na uwadze, że wnioskodawca uzyskał już decyzję o warunkach zabudowy na realizację siedliska na działkach nr [...], organ uznał, że planowana inwestycja na działce [...]nie dotyczy budowy siedliska zagrodowego, ale faktycznie polega na budowie budynku jednorodzinnego. Dopuszczenie do realizacji wnioskowanej inwestycji doprowadzi do nieuzasadnionego wyłączenia gruntów z produkcji rolnej, co jest sprzeczne z ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Ewentualne potrzeby związane z dodatkową powierzchnią budynków gospodarczych lub inwentarskich, koniecznych przy prowadzeniu gospodarstwa rolnego, mogą być zaspokojone poprzez rozbudowę siedliska zagrodowego na działkach [...]. Nadto J. L. nie przedstawił potwierdzonego przez Wójta Gminy oświadczenia o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego, zgodnego z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego. Od powyższej decyzji J. L. złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie. W ocenie skarżącego niezrozumiałe jest wydanie przez organ I instancji najpierw decyzji pozytywnej a następnie negatywnej oraz stosowanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze przepisów znowelizowanej ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, obowiązującej od dnia 3 grudnia 2011 r., nie mającej odniesienia do jego wniosku złożonego w dniu 9 listopada 2011 r. Wbrew sugestii Kolegium jego zamiarem nie jest zmiana przeznaczenia gruntu na cele nierolnicze, a fakt prowadzenia przez niego gospodarstwa rolnego potwierdza złożone oświadczenie oraz ponoszone opłaty nakładane decyzjami Urzędu Gminy. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.) utrzymało w mocy powyższą decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy podał, że powodem odmowy wydania decyzji pozytywnej jest ustalenie, że wnioskowane zamierzenie nie jest zgodne z przepisami odrębnymi (art.61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), do których w tym przypadku należy zaliczyć przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Zgodnie z przepisami art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 6 ust. 1 ww. ustawy ochrona gruntów rolnych i leśnych polega na ograniczeniu przeznaczania ich na cele nierolnicze lub nieleśne (art. 3 ust. 1). Na cele nierolnicze i nieleśne można przeznaczać przede wszystkim grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako nieużytki, a w razie ich braku - inne grunty o najniższej przydatności produkcyjnej (art. 6 ust.1). Wbrew unormowaniom ustawy nie można zmieniać przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze. Zmiana przeznaczenia gruntu rolnego może być dokonana stosownie do art. 7 ww. ustawy tylko w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Skarżący uzyskał już decyzję ustalającą warunki zabudowy dla siedliska na działkach [...]. Wezwany przez organ I instancji nie wykazał, czy faktycznie prowadzi gospodarstwo rolne, nie wykazał się również posiadanymi kwalifikacjami rolniczymi. Przedłożone zaświadczenie, potwierdzające ukończenie studiów na Wydziale Ekonomicznym Uniwersytetu, nie stanowi wystarczającego dowodu potwierdzającego posiadanie kwalifikacji rolniczych. Skarżący nie spełnił również kryteriów wynikających z art. 5 ww. ustawy, zawierającego definicję gospodarstwa rodzinnego. Mając na uwadze wszystkie podniesione okoliczności - w ocenie Kolegium -działanie inwestora w istocie zmierza do obejścia przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że organy administracji publicznej, działając w myśl art. 6 K.p.a., w postępowaniu nie zakończonym merytorycznie decyzją ostateczną - jak w niniejszej sprawie - stosują przepisy prawa obowiązujące w dniu orzekania, a nie w dacie złożenia wniosku. Wszelkie zmiany prawa mające miejsce w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia zakończenia postępowania muszą zatem zostać uwzględnione. Organ zaznaczył również, że decyzja ustalająca warunki zabudowy do czasu uzyskania waloru ostateczności nie wywołuje skutków prawnych, zatem powoływanie się przez skarżącego na uprzednio wydaną i uchyloną nieostateczną decyzję organu I instancji jest bez znaczenia. Poprzednio wydana decyzja nie badała kwestii dopuszczalności planowanej inwestycji w świetle przepisów ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, co stanowiło przesłankę rażącego naruszenia art. 5 i 6 tej ustawy. Fakt złożenia przez skarżącego trzech kolejnych wniosków o warunki zabudowy dla tożsamych inwestycji, pomimo posiadania już ostatecznych decyzji o warunkach zabudowy na realizację siedliska na działkach nr [...], wskazuje na brak zamiaru prowadzenia gospodarstwa rolnego, dla którego siedlisko miałoby stanowić centrum zaplecza rolniczego. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Kolegium J. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji. W uzasadnieniu skargi przytoczył argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej "P.p.s.a"., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi, powodujące eliminację zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, następuję tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany z zarzutami i wnioskami skargi. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji według ww. kryteriów dała podstawę do stwierdzenia, że skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja, mimo częściowo błędnego jej uzasadnienia, nie narusza prawa. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że działania organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania i podejmowania orzeczeń, podporządkowane są przede wszystkim zasadzie praworządności zawartej w art. 6 K.p.a. i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wymaga ona bezwzględnej zgodności z prawem każdej czynności organu. Wydając w konkretnej sprawie decyzję administracyjną organ musi stosować przepisy prawa materialnego i procesowego obowiązujące w dacie jej wydawania. Tylko tego rodzaju postępowanie może być uznane za legalne. Rozpoznając sprawę organ jest również zobligowany do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W świetle powyższego uznać należało, iż złożony przez skarżącego w stosunku do nieostatecznej decyzji wydanej przez Wójta Gminy z dnia [...]. wniosek o zmianę w/w decyzji w pkt 2 lit.g, jako złożony w terminie do wniesienia odwołania, słusznie został uznany przez organ I instancji za odwołanie i w tym trybie rozpatrzony przez SKO, które ww. decyzję uchyliło do ponownego rozpoznania. Ze względu na brak zaskarżenia powyższej decyzji SKO do sądu administracyjnego nie może być ona przedmiotem oceny sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie albowiem nie mieści się w jej granicach w rozumieniu art. 134 P.p.s.a. Powyższa decyzja stała się prawomocna, wywołując określone treścią rozstrzygnięcia skutki prawne. Przedmiotem kontroli Sądu jest więc jedynie decyzja S.K.O. z dnia [...]. będąca przedmiotem niniejszej skargi. W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zabudowy zagrodowej obejmującej budynek mieszkalny z wbudowanym garażem i budynek gospodarczy na maszyny i narzędzia rolnicze wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...]. Wnioskodawca przedłożył zaświadczenie Urzędu Gminy z 18 sierpnia 2011r., stwierdzające, że "...J. L., zam. [...]jest właścicielem gospodarstwa rolnego o pow. [...]ha przeliczeniowych". Teren inwestycji znajduje się na obszarze niezabudowanych użytków rolnych. W 2011 r. wnioskodawca uzyskał decyzję o warunkach zabudowy na realizację siedliska na działkach nr [...], w sąsiedztwie terenu objętego wnioskiem. Organy orzekające w niniejszej sprawie odmówiły ustalenia warunków zabudowy z tego powodu, że – w ich ocenie - wnioskowane zamierzenie inwestycyjne nie spełnia wymagań określonych w art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a nadto uznano, że wnioskodawca nie wykazał, że spełnia warunki prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy z 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm. – dalej: u.p.z.p.) wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1/ co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2/ teren ma dostęp do drogi publicznej; 3/ istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4/ teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5/ decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. wyraża zasadę, że na terenie, gdzie nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, zabudowa jest możliwa tylko w przypadku spełnienia wskazanych w tym przepisie warunków, tzn. inwestycja spełnia wymogi tzw. "dobrego sąsiedztwa". Zgodnie jednak z art. 61 ust. 4 ww. ustawy przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, ale tylko w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego, związanego z tą zabudową, przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. Prowadzenie inwestycji budowlanych związanych z gospodarstwem rolnym nie wymaga zatem sąsiedztwa zabudowanej działki (choć i jej nie wyklucza), ani jej dostosowywania do istniejącej zabudowy. Inwestycja w postaci zabudowy zagrodowej korzysta więc ze swoistego uprzywilejowania. Jest to zatem przepis wyjątkowy. Korzystanie ze wskazanego w tym przepisie uprawienia możliwe jest w przypadku spełnienia warunków, do których należy posiadanie i prowadzenie gospodarstwa rolnego, spełniającego cechę wskazaną w art. 61 ust. 4 ustawy. Związanie gospodarstwa rolnego z zabudową zagrodową należy rozumieć funkcjonalnie, przyjmując cywilistyczne rozumienie gospodarstwa jako pewnej całości produkcyjnej. Przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zawierają definicji legalnej pojęcia "zabudowy zagrodowej", "działki siedliskowej", ani "siedliska". Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 15 grudnia 1969 r., III CZP 12/69, OSN 1970/3/39, za działkę siedliskową uważa się działkę pod budynkami wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego. Samo siedlisko nie jest gospodarstwem rolnym, stanowi bowiem tylko zaplecze i bazę gospodarstwa rolnego (uchwala Sądu Najwyższego z 13 czerwca 1984 r., III CZP 22/84, OSN 1985, Nr 1, poz. 8). W doktrynie przyjęto - w ślad za orzecznictwem Sądu Najwyższego - że działka siedliskowa to wydzielony obszar gospodarstwa rolnego przeznaczony na utworzenie siedliska (dom mieszkalny, budynki inwentarskie i budowle rolnicze oraz podwórko) zabezpieczające działalność rolniczą. Można zatem wydawać decyzje o warunkach zabudowy dla terenu rolnego, ale jedynie na przedsięwzięcia, które są zgodne z rolnym (lub leśnym) przeznaczeniem terenu, a zatem nie prowadzą do zmiany jego przeznaczenia, lecz mają służyć realizacji celu, na jaki teren jest przeznaczony i jego funkcji. Zgodna z tym celem jest budowa zagrodowa (siedliskowa) stanowiąca zaplecze mieszkalne i techniczno-gospodarcze gospodarstwa rolnego. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz.1266 ze zm.), gruntami rolnymi są także grunty pod wchodzącymi w skład gospodarstw rolnych budynkami mieszkalnymi i innymi budynkami służącymi do produkcji rolniczej. Tylko w takim wypadku uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy dla budynku mieszkalnego wchodzącego w skład gospodarstwa rolnego nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntu rolnego na cele nierolnicze. Grunt pod budynkiem mieszkalnym wchodzącym w skład gospodarstwa rolnego pozostaje nadal gruntem rolnym, nie zmieniając swego przeznaczenia. Do przepisów odrębnych, z którymi decyzja powinna być zgodna, (pkt 5 art. 61 ust.1 u.p.s.p.)należą niewątpliwie przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.). Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji trafnie wskazało, że w wydanie w przedmiotowej sprawie decyzji o warunkach zabudowy stanowiłoby naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Powyższy przepis stanowi, że ochrona gruntów rolnych polega na ograniczeniu przeznaczania ich na cele nierolnicze lub nieleśne. Stosownie do art. 7 ww. ustawy zmiana przeznaczenia gruntu rolnego może być dokonana tylko w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, za zgodą właściwych organów. Z zasady ochrony gruntów rolnych , realizowanej przez ww. ustawę z dnia 3 lutego 1995r. oraz art. 61 ust.4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, iż gospodarstwo rolne, spełniające wskazany w ww. przepisie warunek, może mieć jedno zaplecze mieszkalno-gospodarcze, stanowiące tzw. zabudowę zagrodową. Aby więc można było przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy zastosować art. 61 ust.4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny, działka, na której rolnik zamierza realizować zabudowę siedliskową (zagrodową), stanowiącą zaplecze mieszkalno-gospodarcze gospodarstwa rolnego, winno znajdować się na terenie wchodzącym w skład gospodarstwa rolnego wnioskodawcy. Nie wyklucza to realizacji takiej zabudowy na kilku działkach ewidencyjnych wchodzących w skład danego gospodarstwa rolnego (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 30 stycznia 2009 r., sygn. SA/Lu 777/08 – dostępny w internecie ). Przeprowadzając analizę przedmiotowej sprawy organy ustaliły, że w 2011 r. J. L. uzyskał decyzję o warunkach zabudowy, dotyczącą siedliska zagrodowego obejmującego trzy budynki mieszkalne oraz budynek gospodarczy z garażami na samochody osobowe i sprzęt rolniczy - na działkach [...]. Istotny również jest fakt, że skarżący wystąpił kolejno z trzema wnioskami o warunki zabudowy dla tożsamych inwestycji na sąsiednich działkach. Powyższe - w ocenie Sądu - prowadzi do wniosku, że ocena organów administracji, iż wnioskowane zamierzenie inwestycyjne skarżącego nie obejmuje budowy zabudowy zagrodowej z zabudową gospodarczo-garażową oraz niezbędną infrastrukturą techniczną służącą produkcji rolnej, lecz w istocie służyć ma obejściu wskazanych wyżej ograniczeń wynikających z przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych - jest trafna. Skarżący nie kwestionuje, iż uzyskał już decyzję o warunkach zabudowy dla budowy zaplecza mieszkalno-gospodarczego dla ich gospodarstwa rolnego. Decyzja taka jest ściśle związana z posiadaniem i prowadzeniem przez inwestora gospodarstwa rolnego spełniającego warunki wskazane wart. 61 ust.4 u.p.z.p. Wydanie kolejnej takiej decyzji temu samemu rolnikowi (co może być związane ze zmianą planów inwestycyjnych) wymagałoby zatem wygaszenia takiej decyzji, istniejącej w obrocie. Należy też zauważyć, że zmiana planów inwestycyjnych może być realizowana poprzez zmianę wydanej już decyzji ostatecznej w trybie art. 155 K.p.a. Możliwość wydawania nieograniczonej ilości decyzji o warunkach zabudowy dla zabudowy zagrodowej na gruntach rolnych bez związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego spełniającego wymogi z art. 61 ust 4 u.p.z.p. prowadziłoby do obejścia ograniczenia wynikającego z art. 61 ust.1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Należy też mieć na uwadze, że przepis art. 61 ust.4 u.p.z.p. (podobnie jak sytuacje wskazane w ust.2 i 3) stanowi wyjątek od ogólnej zasady realizacji inwestycji na obszarach, na których nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego wyrażonej w ust. 1 art. 61 u.p.z.p., Wobec odrębności tej regulacji nie obowiązują wobec niej ogólne zasady wydawania decyzji o warunkach zabudowanych, zgodnie z którymi decyzja taka może być wydana każdemu, bez względu na posiadanie tytułu prawnego do danego terenu i być przeniesiona na każdą inną osobę. W przypadku, o którym mowa w art. 61 ust. 4 decyzja o warunkach zabudowy może być bowiem wydana jedynie osobie prowadzącej gospodarstwo rolne, którego częścią jest działka, na której ma być realizowana inwestycja w postaci budowy zagrodowej, choć nie muszą być w tym zakresie spełnione wszystkie wymogi określenia gospodarstwa rolniczego i rolnika, wynikające z ustawy z 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego. W tej sytuacji – zdaniem Sądu – organy obu instancji trafnie uznały, iż w zaistniałej sytuacji faktycznej wydanie skarżącym kolejnej decyzji o warunkach zabudowy dla zabudowy zagrodowej, byłoby sprzeczne z przepisami odrębnymi, wynikającymi z ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004r. Nr 121, poz. 1266 zer zm.), a w szczególności art. 3 ust.1 pkt 1 tejże ustawy. Wprawdzie powołanie się przez organy administracji na przepisy ustawy z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego jako przepisy odrębne w rozumieniu art. 61 ust.1 pkt 5 u.p.z.p. nie było trafne, bowiem przepisy tej ustawy takiego znaczenia nie mają, to jednak uchybienie to nie ma wpływu na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę w świetle powołanego na wstępie niniejszych rozważań kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie może być uwzględniona, bowiem podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie organ nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło