II SA/Kr 1404/14
WyrokWSA w Krakowie2014-12-19
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Mariusz Kotulski, Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia mieszkaniowa, będąca zarządcą nieruchomości wspólnej, może samodzielnie dysponować tą nieruchomością na cele budowlane, w tym wyrazić zgodę na wykonanie robót budowlanych ingerujących w części wspólne budynku, bez uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli lokali, jeśli roboty te wykraczają poza zakres zwykłego zarządu?Ratio decidendi
Spółdzielnia mieszkaniowa, wykonująca zarząd nieruchomością wspólną, może samodzielnie dysponować tą nieruchomością na cele budowlane tylko w zakresie eksploatacji i utrzymania nieruchomości, czyli czynności mieszczących się w zwykłym zarządzie. W przypadku, gdy planowane roboty budowlane wykraczają poza zakres zwykłego zarządu, spółdzielnia do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane musi uzyskać zgodę wszystkich współwłaścicieli, zgodnie z art. 199 Kodeksu cywilnego. Brak takiej zgody uniemożliwia wydanie pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Spółdzielnia Spożywców złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę przebudowy i remontu sklepu spożywczego, w tym budowy instalacji wentylacji i schładzania, które ingerowały w części wspólne budynku. Organ pierwszej instancji wydał pozwolenie. Wojewoda uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że spółdzielnia mieszkaniowa nie posiadała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie ingerencji w ścianę nośną bez zgody wszystkich współwłaścicieli. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, kwestionując stanowisko Wojewody i powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi [....] w K. na decyzję Wojewody [....] z dnia 23 lipca 2014 r. nr [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [....] na rzecz strony skarżącej [....] w K. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
`sygn. akt II SA/Kr 1404/14
Uzasadnienie
Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...].01.2014 r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art.36 ustawy z dnia 7.07.994 r. Prawo budowlane (tj. z 2013 r., Dz. U. poz. 1409) na wniosek P[...] Spółdzielni Spożywców w K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę na zamierzenie budowlane: Przebudowa i remont istniejącego sklepu spożywczego wraz z budową instalacji wentylacji mechanicznej wywiewnej, przebudową instalacji wod-kan., c.o. i elektrycznej montażem instalacji lokalnego schładzania, montażu urządzeń schładzających i budowy instalacji elektrycznej dla tych urządzeń w wydzielonej z wymiennikowni dzierżawionej części piwnic, podłączenie instalacji kanalizacji sanitarnej do istniejącego pionu, przy ul. C. w K. na działce nr [...] obr. [...].
W uzasadnieniu organ podał, że na terenie objętym wnioskiem nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Z ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wynika obowiązek uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Inwestor złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Inwestor przedłożył pozytywną opinię Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w K. z dnia [...].08.2012 r. Projekt budowlany jest kompletny i posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Projektant do projektu budowlanego dołączył oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Następnie organ odniósł się do uwag i zastrzeżeń wniesionych przez strony w toku postępowania, a dotyczących braku zgody na inwestycję, uciążliwości z nią związanych oraz ryzyka katastrofy budowlanej na skutek naruszenia ściany nośnej. Przytoczył wyjaśnienia zawarte w piśmie inwestora z dnia [...].01.2014 r. oraz stanowisko Zjednoczonej Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowa "P[...]" jako ustawowego zarządcy nieruchomości zabudowanej wielorodzinnym budynkiem mieszkalnym przy ul. C. wyrażone w piśmie z dnia [...].01.2014 r., w którym zarządca wyraził zgodę na montaż urządzeń zewnętrznych dla instalacji chłodniczej na ścianie wymiennikowni c.o. w piwnicy budynku. Organ podniósł, że projekt budowlany zawiera ekspertyzę techniczną sporządzoną w styczniu 2013 r. przez konstruktora mgr inż. G. W. oraz stanowisko konstruktora z dnia [...].01.2014 r. W zakresie uwag związanych z rozwiązaniami dotyczącymi instalacji chłodniczej i klimatyzacji oraz ochrony akustycznej organ zacytował rozwiązania przewidziane w projekcie budowlanym.
Od decyzji odwołania wnieśli J. B., A. G., D. M. i J. M., domagając się jej uchylenia. Odwołujący się zarzucili brak posiadania przez inwestora prawa do dysponowania terenem na cele budowlane dla planowanego zamierzenia. Zdaniem odwołujących się spółdzielnia mieszkaniowa nie posiada uprawnień do wyrażenia zgody na działania inwestycyjne ingerujące w części wspólne budynku, jako że są to czynności przekraczające zwykły zarząd (art. 22. pkt 3 ustawy o własności lokali). Zarządca ZSBM "P[...]" złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, chociaż nigdy nie wystąpił do współwłaścicieli o zgodę na planowany zakres prac, co wypełnia znamiona przestępstwa określonego w art. art. 271 pkt. 1 kk. Podkreślili, że zamierzenie budowlane ingeruje w części wspólne budynku, w szczególności w ściany nośne oraz w pomieszczenie wymiennikowni c.o., na co nie wyrażają zgody. Organ nie wziął pod uwagę obaw współwłaścicieli dot. zmniejszenia wytrzymałości konstrukcji oraz uciążliwego, ciągłego hałasu powodowanego przez urządzenia chłodnicze, który będzie przenoszony do pomieszczeń mieszkalnych.
Wojewoda M. decyzją z dnia [...].07.2014 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w ramach inwestycji planowane jest przebicie w ścianie nośnej dwóch otworów. Pomimo, że przebicie znajduje się w lokalu będącym własnością inwestora, jest to element wspólny budynku, który należy do ogółu właścicieli. Organ II instancji odwołał się do uchwały siedmiu sędziów z dnia 13.11. 2012 r. sygn. akt II OPS 2/12, w której Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wykonywany przez spółdzielnię mieszkaniową, na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zarząd nieruchomością wspólną stanowiącą współwłasność spółdzielni uprawnia ją do samodzielnego dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, bez potrzeby uzyskania zgody właścicieli lokali mieszkalnych stanowiących odrębny przedmiot własności, wyłącznie w zakresie eksploatacji i utrzymania zarządzanej nieruchomości wspólnej. W sytuacji, gdy spółdzielnia mieszkaniowa jest współwłaścicielem części wspólnych nieruchomości (budynku, w którym wyodrębniono lokale będące własnością innych osób) i gdy spółdzielnia wykonuje zarząd taką nieruchomością na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zakres prawa spółdzielni do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zależy od tego, czy określone zamierzenie budowlane wynika z obowiązków i uprawnień spółdzielni sprawującej zarząd nieruchomościami wspólnymi. Skoro na spółdzielni mieszkaniowej spoczywają obowiązki w zakresie eksploatacji i utrzymania oraz remontu budynku, to spółdzielnia w ramach sprawowanego zarządu ma prawo do dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane, ale jedynie w tym zakresie. Muszą to być roboty budowlane, które mogą być zakwalifikowane jako związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości, niestanowiące przejawu działalności inwestycyjnej spółdzielni. Spółdzielnia ma prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w odniesieniu do robót budowlanych nie przekraczających zwykłego zarządu nieruchomością. Jeżeli w konkretnej sytuacji realizacja danego zamierzenia budowlanego może być zakwalifikowana jako czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu, to do wykazania prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, obok zgody spółdzielni mieszkaniowej wymagane jest uzyskanie uprzedniej zgody wszystkich współwłaścicieli tej nieruchomości, zastosowanie znajdzie art. 199 kodeksu cywilnego. Powyższe przesądza, że właściciele wyodrębnionych lokali posiadają interes prawny w takim postępowaniu.
Organ odwoławczy nadmienił, że rozważał również uchwałę Sądu Najwyższego w składzie 3 sędziów z dnia 27.03.2014 r., sygn. III CZP 122/13, w której orzeczono, że spółdzielnia mieszkaniowa może samodzielnie dokonywać czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną (art. 27 ust.2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych). Organ uznał jednak, że orzeczenie winno nastąpić w oparciu o uchwalę 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13.11.2012 r. sygn. akt II OPS 2/12.
Organ odwoławczy stwierdził, że inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie w którym następuje ingerencja w element wspólny budynku, tj. w wewnętrzną ścianę będącą ścianą konstrukcyjną. Oznacza to, że spółdzielnia mieszkaniowa nie jest uprawniona do wyrażenia zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane na ten zakres inwestycji, który wynika z planów inwestycyjnych inwestora, pomimo, że istnieje konieczność przebudowy lokalu usługowego wynikająca ze stanowiska sanepidu. Nie wyklucza to skorzystania z regulacji art. 199 kodeksu cywilnego.
Zdaniem organu II instancji brak jest możliwości przeprowadzenia przez organ odwoławczy postępowania uzupełniającego bez narażenia się na zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności, określonej w art. 15 kpa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody M. wniosła P. Spółdzielnia Spożywców w K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
- art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych poprzez błędne przyjęcie, że spółdzielnia mieszkaniowa nie jest uprawniona do wyrażenia zgody na wykonywanie w odniesieniu do nieruchomości wspólnej robót budowlanych związanych z remontem i przebudową lokalu położonego w zarządzanym budynku,
- art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne przyjęcie, że inwestor nie legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością objętą wnioskiem na cele budowlane,
- art. 7 i 77 kpa poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,
- art. 107 § 3 kpa poprzez brak należytego wyjaśnienia podstaw prawnych i faktycznych podjętego rozstrzygnięcia,
- art. 138 § 2 kpa poprzez uchylenie zgodnej z prawem decyzji administracyjnej.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że popiera stanowisko wyrażone w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 27.03.2014 r., sygn. III CZP 122/13. Uzyskana zgoda Spółdzielni Mieszkaniowej jest całkowicie wystarczająca dla wykonania objętych projektem robót budowlanych odnoszących się do części wspólnych budynku przy ul. C. w K. Brak jest zatem konieczności uzyskiwania zgody wszystkich właścicieli lokali położonych w przedmiotowym budynku. Nieuzasadnione jest stanowisko, zgodnie z którym wykonywany przez spółdzielnię zarząd nieruchomością wspólną uprawnia ją wyłącznie do samodzielnego wykonywania działań inwestycyjnych w zakresie czynności zwykłego zarządu (tj. w zakresie eksploatacji i utrzymania zarządzanej nieruchomości), natomiast w pozostałym zakresie jakiekolwiek działania spółdzielni wymagają zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości wspólnej. Z punktu widzenia praktyki stosowania prawa rozwiązanie to jest całkowicie nieracjonalne i może skutkować sparaliżowaniem wszelkich działań podejmowanych przez spółdzielnię w stosunku do nieruchomości wspólnych pozostających w jej zarządzie. Bezzasadnie jest odwoływanie się do uregulowanych w kodeksie cywilnym zasad zarządu przedmiotem współwłasności, gdyż jedna osoba może zablokować bez żadnego powodu istotną dla setek osób inwestycję. Ponadto ustawa o własności lokali w żadnym miejscu nie wskazuje na możliwość stosowania określonych w kodeksie cywilnym zasad zarządu przedmiotem współwłasności do zarządu nieruchomością wspólną wykonywanego przez spółdzielnię mieszkaniową. Stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji prowadzi do zróżnicowania sytuacji prawnej właścicieli lokali (i jednocześnie współwłaścicieli nieruchomości wspólnej) w zależności od tego, czy lokale położone są w budynku zarządzanym przez spółdzielnię, czy też w budynku w którym wyodrębniła się wspólnota mieszkaniowa.
Niezależnie od powyższego skarżąca podniosła, objęte projektem roboty budowlane odnoszące się do części wspólnych budynku nie stanowią czynności przekraczających zwykły zarząd. Roboty budowlane mają na celu dostosowanie istniejącego lokalu usługowego (sklepu) do obowiązujących standardów technicznych i użytkowych. Planowana inwestycja ma de facto na celu utrzymanie nieruchomości w należytym stanie i wykonywane, w związku z tym, roboty budowlane w częściach wspólnych budynku także mają charakter ściśle zachowawczy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, że "skoro wyrok wydawany jest na podstawie akt sprawy, to tym samym badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd ocenia jej zgodność z prawem materialnym i procesowym w aspekcie całości zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego" (wyrok NSA W-wa z dnia 9.07.2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232).
Stosownie do treści art.138 § 2 k.p.a., będącego podstawą prawną zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zastosowanie tego przepisu wtedy będzie zatem zgodne z prawem, gdy łącznie spełnione zostaną dwie przesłanki: nastąpi stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania oraz zostanie wykazane, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Określenie to jest określeniem niejasnym i nieprecyzyjnym. Należy przyjąć, że stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Decyzja przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia (decyzja kasacyjna) stanowi wyjątek od zasady orzekania i może być podjęta tylko i wyłącznie, jeśli zaistnieją przesłanki wymienione w treści art. 138 § 2 k.p.a. Żadne inne wady decyzji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej tego typu. Ten rodzaj decyzji stanowiąc wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy jest dopuszczony wyjątkowo. Nie można przy jego stosowaniu przyjmować wykładni rozszerzającej. Instytucja rozstrzygnięcia kasacyjnego organu drugiej instancji chroni prawo strony do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy, a więc prawo strony do realizacji wyrażonej w art. 15 k.p.a. i doprecyzowanej w art. 127 k.p.a., zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Ustosunkowując się do oceny organu odwoławczego, że brak jest możliwości przeprowadzenia przez organ II instancji postępowania uzupełniającego bez narażenia się na zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności, określonej w art. 15 kpa., stwierdzić należy, że wydanie przez organ II instancji orzeczenia merytorycznego w okolicznościach określonych w art. 138 § 2 zd. 1 k.p.a., a więc po przeprowadzeniu przez niego postępowania wyjaśniającego w zakresie mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie, pozbawiłoby stronę prawa do dwukrotnego rozpatrzenia sprawy co do istoty, bowiem wydanie decyzji ostatecznej w sprawie poprzedzałoby tylko jednokrotne rozpatrywanie sprawy pod względem merytorycznym - w postępowaniu przed organem II instancji. Z mocy art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może zatem przeprowadzić jedynie dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. W sytuacji natomiast konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie, który ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie, organ odwoławczy winien wydać decyzję kasacyjną, w uzasadnieniu której określi okoliczności, które należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, w szczególności okoliczności stanu faktycznego, które mają istotnie wpływ na jej rozstrzygnięcie. Z powyższego wynika, że podstawę wydania decyzji kasacyjnej może stanowić wyłącznie okoliczność nie wyjaśnienia przez organ I instancji, z naruszeniem przepisów postępowania, sprawy w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść wydanej przez niego decyzji. Okoliczność ta, jako stanowiąca warunek możliwości podjęcia decyzji kasacyjnej, powinna być wykazana przez organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej. W tym kontekście, z uzasadnienia decyzji kasacyjnej, powinny wynikać przyczyny niemożności zastosowania art. 136 k.p.a.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że tezy organu odwoławczego, że brak jest możliwości przeprowadzenia przez organ II instancji postępowania uzupełniającego bez narażenia się na zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności, nie poparto żadnym argumentem. Organ odwoławczy nie wskazał również w jakim zakresie należy przeprowadzić uzupełniające postepowanie dowodowe, ani też dla dlaczego nie zastosował przepisu art.136 k.p.a.
Powyższe przesądza o wadliwości decyzji kasacyjnej.
Zwrócić należy uwagę, że stosownie do przepisu art.32 ust.4 pkt 2) ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto m.in. złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jak wynika z kolei z art.33 ust.2 pkt 2) tej ustawy do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył oświadczenie ZSBM "P[...]" o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane działką nr [...] obr. [...], wyjaśniając, że działka ta stanowi współwłasność ZSBM "P[...]", J. i M.B., J. i D. M. oraz P. Spółdzielni Spożywców. Z kolei w oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane inwestor powołał się na stosunek zobowiązaniowy łączący go ze ZSBM "P[...]" - zgodę Spółdzielni na wykonanie wnioskowanych robót budowlanych, wynikającą z pism z dnia [...].04.2013 r. i [...].10.2013 r.
Tak więc skoro wniosek nie posiadał braków formalnych, nie było podstaw by organ wzywał inwestora do jego uzupełnienia w trybie art. 64 § 2 k.p.a.
Wskazać także należy, że wątpliwości co do merytorycznej prawidłowości tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (wynikającego z oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i potwierdzających je dokumentów) nie stanowią podstawy do wydania postanowienia o nałożeniu obowiązku usunięcia nieprawidłowości pod rygorem wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę w trybie art.35 ust. 3 prawa budowlanego. Przepis ten przewiduje bowiem nałożenie postanowieniem obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości w określonym terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydanie decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenie pozwolenia na budowę – jedynie w razie stwierdzenia naruszeń określonych w ust. 1 art.35 prawa budowlanego.
Nadto zwrócić należy uwagę, że składane w trybie art. 33 ust. 2 pkt 2 prawa budowlanego oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest jednym ze środków dowodowych w sprawie, przy czym jego ocena należy do organu administracji architektoniczno-budowlanej. W razie wątpliwości co do faktów wynikających z oświadczenia, organ zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. może i powinien skorzystać z innych dowodów. W rozpatrywanej sprawie wątpliwości takie nie powstały.
Inną sprawą jest natomiast dokonanie oceny, czy ZSBM "P[...]" jako zarządca ustawowy nieruchomości położonej przy ul. C. w K. była uprawniona do zezwolenia na wykonanie przez inwestora wnioskowanych robót budowlanych.
Zgodnie z cytowaną i podzielaną przez organ uchwałą siedmiu sędziów NSA (sygn. II OPS 2/12), jeżeli w konkretnej sytuacji realizacja danego zamierzenia budowlanego może być zakwalifikowana jako czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu, to prawo spółdzielni mieszkaniowej do dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane, o którym mowa art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, powstaje pod warunkiem uzyskania uprzedniej zgody wszystkich współwłaścicieli tej nieruchomości, zgodnie z art. 199 K.c.
Jak wynika z oświadczeń (k. [...],[...],[...]-[...] akt administracyjnych II instancji) właściciele wyodrębnionych lokali mieszkalnych w budynku przy ul. C. w K. U. i A. G., D. i J. M., J. i M. B., nie wyrazili zgody na projektowane roboty budowlane. Z odpisu księgi wieczystej z k. [...] wynika z kolei, że w budynku przy ul. C. w K. wyodrębniono [...] lokale.
Tak więc stan faktyczny jest jasny. Wiadomo, kto jest współwłaścicielem części wspólnych budynku i wiadomo, którzy z nich nie wyrazili zgody na wnioskowane roboty budowlane.
Mając zatem na uwadze pogląd wyrażony w uchwale składu 7 sędziów NSA II OPS 2/12, należało jedynie rozważyć, czy przedmiotowe roboty budowlane są czynnościami przekraczającymi zakres zwykłego zarządu oraz czy inwestor dysponuje odpowiednim tytułem prawem do ich wykonania.
Powyższe jest dokonaniem oceny prawnej i nie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego, co powoduje, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art.138 § 2 k.p.a.
Wobec powyższego, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) należało orzec jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło