I OSK 760/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. Ł. i K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 1040/14 o odrzuceniu skargi M. Ł. i K. G. na bezczynność Dyrektora Publicznego Gimnazjum [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od odmowy przyjęcia do gimnazjum postanawia oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z 7 stycznia 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 1040/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. Ł. i K. G. na bezczynność Dyrektora Publicznego Gimnazjum [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od odmowy przyjęcia do gimnazjum. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący nie wyczerpali, przed wniesieniem skargi, przysługujących im środków zaskarżenia. Zgodnie z art. 34a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej uso bądź ustawa o systemie oświaty), organ prowadzący szkołę lub placówkę sprawuje nadzór nad jej działalnością w zakresie spraw finansowych i administracyjnych, z uwzględnieniem odrębnych przepisów. Niewątpliwie sprawa dotycząca rekrutacji do szkoły podlega pod powyższy nadzór organu prowadzącego. W utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że organem wyższego stopnia w stosunku do dyrektora gimnazjum jest organ prowadzący szkołę na podstawie art. 34a ust. 1 uso (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25.4.2012 r., I OSK 248/12). Z załączonego do skargi statutu (dalej Statut) Publicznego Gimnazjum [...] w [...] (dalej Gimnazjum) wynika, że organem prowadzącym Gimnazjum jest Kolegium [...] w [...], posiadające osobowość prawną w Rzeczypospolitej Polskiej (§ 1 pkt 3). W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie występował organ wyższego stopnia, skarżącym przed wniesieniem skargi przysługiwał środek zaskarżenia w postaci zażalenia do Kolegium [...] w [...] na bezczynność Dyrektora Publicznego Gimnazjum [...] w [...] (dalej Dyrektor Gimnazjum), z którego nie skorzystali. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w sytuacji gdy przysługuje środek zaskarżenia (w tym wypadku zażalenie), nie może zastępować tego środka o czym wyraźnie mówi art. 52 § 3 ppsa. Skarżącym znana była treść Statutu, skoro powołują się na jego przepisy w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (k. 36-40 akt sądowych). Skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie wywiedli M. Ł. i K. G., reprezentowani przez r. pr. B. M., zarzucając naruszenie: 1. prawa materialnego, polegające na niezstosowaniu art. 20a-20zh ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.) wprowadzonych przepisami ustawy z dnia 6 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 7 ze zm.) 2. przepisów postępowania art. 58 § 1 pkt 6 ppsa przez niewłaściwe zastosowanie i błędną interpretację , tj. odrzucenie skargi na bezczynność organu w przedmiocie wydania rozstrzygnięcia dyrektora publicznego gimnazjum (czynności z zakresu administracji publicznej) z powołaniem się na brak wyczerpanie – przed złożeniem skargi – środków zaskarżenia, w sytuacji gdy bezspornym jest, że skarżący – przed wniesieniem skargi – wezwali właściwy organu do usunięcia naruszenia prawa i w terminie skargę wnieśli, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości (k. 49-56 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Publicznego Gimnazjum [...] w [...], reprezentowany przez r. pr. E. I., wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej jako oczywiście bezzasadnej i obciążenie skarżących kosztami postępowania w całości, w tym kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych (k. 63-65 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej ppsa), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1, dalej uchwała I OPS 10/09). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów. Nie może też domniemywać intencji autora skargi kasacyjnej i z uzasadnienia omawianego środka zaskarżenia samodzielnie wywodzić podstaw kasacyjnych ani ich precyzować. To autor skargi kasacyjnej (będącej sformalizowanym środkiem odwoławczym) winien wskazać na konkretne, naruszone przez sąd zaskarżanym orzeczeniem przepisy, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu bądź innych jednostek redakcyjnych konkretnej normy prawnej. Wskazanie na naruszenie art. 20a–20zh uso przez niezastosowanie jest niewystarczające, gdyż szereg z tych 32 artykułów składa się z wielu ustępów, a wiele z tych ustępów – z szeregu punktów. Pakietowe przywołanie "art. 20a-20zh" uso w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej (art. 174 pkt 1 ppsa) wymogu tego nie spełnia. Systemowe odczytanie art. 176 i art. 183 § 1 ppsa prowadzi do wniosku, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może rozpoznać merytorycznie zarzutów skargi, które zostały wadliwie skonstruowane. Z tej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny zbadał jedynie zarzuty które w petitum skargi kasacyjnej i w jej uzasadnieniu, zostały należycie doprecyzowane (uchwała I OPS 10/09). Zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 ppsa nie mógł odnieść zamierzonego rezultatu, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 ppsa sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przepisy ustawy o systemie oświaty, regulujące postępowanie (w zakresie normatywnym istotnym dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy), stanowią lex specialis w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawodawca w art. 20zc uso ustanowił wymogi szczególne dla przeprowadzenia postępowania odwoławczego w postępowaniu rekrutacyjnym. Zagadnieniem kluczowym dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy jest zbadanie, czy skarżący owe wymogi spełnili. Skarżący zgodnie z art. 20zc ust. 6 uso w terminie 7 dni od dnia podania do publicznej wiadomości listy kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych do szkoły publicznej (art. 20zc ust. 3 uso) winni wystąpić do komisji rekrutacyjnej z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia odmowy przyjęcia kandydata. Wówczas w terminie 5 dni od dnia wystąpienia do komisji rekrutacyjnej z wnioskiem o sporządzenie odmowy przyjęcia kandydata do szkoły publicznej, komisja rekrutacyjna obowiązana jest sporządzić uzasadnienie odmowy przyjęcia kandydata do danej szkoły publicznej (art. 20zc ust. 7 uso). Wystąpienie z wnioskiem z ustępu 6 art. 20zc uso jest warunkiem koniecznym dla zainicjowania postępowania odwoławczego (art. 20zc ust. 7-9 uso). Dopiero po otrzymaniu uzasadnienia odmowy przyjęcia kandydata do danej szkoły publicznej (art. 20zc ust. 7 i 8 uso), skarżący w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego uzasadnienia mogli wnieść odwołanie od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej do dyrektora szkoły publicznej (art. 20zc ust. 8 uso). Wymogu tego (art. 20zc ust. 6 uso) skarżący nie dopełnili, bowiem pismo z 28 kwietnia 2014 r., (mimo złożenia 3 dni po podaniu dnia 25 kwietnia 2014 r. do publicznej wiadomości wyników postępowania rekrutacyjnego i listy kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych do Gimnazjum; art. 20zc ust. 1 i 3 uso) podpisane przez M. Ł., nie stanowiło wniosku o sporządzenie uzasadnienia odmowy przyjęcia kandydata J. G. do Gimnazjum, zatem postępowanie w sprawie odwołania od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej nie zostało wszczęte (art. 20zc ust. 6-8 uso) i Dyrektor Gimnazjum nie miał obowiązku wydania rozstrzygnięcia w sprawie odwołania, skoro takie odwołanie nie zostało złożone. Pismo z 28 kwietnia 2014 r., stanowi wyłącznie prośbę "o rozważenie kandydatury" syna J. G. do Gimnazjum w przypadku zwolnienia miejsca - a więc w ewentualnym przyszłym postępowaniu uzupełniającym. W aktach sprawy brak dowodów na to, że Gimnazjum dysponowało wolnymi miejscami i by Dyrektor Gimnazjum przeprowadził postępowanie uzupełniające (art. 20zd ust. 1 uso). W postępowaniu uzupełniającym rodzic musiałby wypełnić wymogi, o których mowa w art. 20zc ust. 6-8 uso (stosowanych odpowiednio - art. 20zd ust. 1 i 3 uso), a których nie wypełnili. Z wezwania z 2 października 2014 r. do usunięcia naruszenia prawa jasno wynika, że skarżący wskazują jako przedmiot sprawy niewydanie w terminie rozstrzygnięcia w sprawie odwołania od odmowy przyjęcia do gimnazjum. Wskazuje na to również wskazany w wezwaniu art. 20zc ust. 9 uso (k. 7 akt sądowych). Dopiero w skardze skarżący wskazali na obowiązek "wynikający z przepisu art. 20zd w związku z art. 20zc ust. 9" uso. Skarżący kasacyjnie wskazują, że skarga dotyczyła "bezczynności Dyrektora Publicznego Gimnazjum [...] w [...] w przedmiocie wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu uzupełniającym do tego gimnazjum, od którego służy skarga do sądu administracyjna (...)", całkowicie pomijając, że stan faktyczny sprawy prowadził do wniosku, że nie toczyło się ani postępowanie odwoławcze w trybie art. 20zc ust. 6-9 uso, ani w trybie art. 20zd ust. 1 i 3 uso. Autor skargi kasacyjnej nie stawia zarzutu naruszenia art. 34a ust. 1 uso. Wbrew zarzutowi skarżących kasacyjnie, Sąd I instancji prawidłowo zastosował ustawę o systemie oświaty w brzmieniu właściwym dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 58 § 1 pkt 6 ppsa. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny podstawie art. 184 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.