III SA/Wa 1739/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-08
Skład orzekający: Maciej Kurasz, Beata Sobocha, Jolanta Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowych, wydane po terminie przedawnienia zobowiązania podatkowego, jest zasadne, jeśli wpłata została dokonana przed upływem terminu przedawnienia?Ratio decidendi
Postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowych ma charakter deklaratoryjny i potwierdza jedynie czynność rachunkową. Zaliczenie wpłaty następuje z mocy prawa z datą jej dokonania. Jeśli wpłata została dokonana przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, postanowienie o zaliczeniu wpłaty może być wydane po terminie przedawnienia, ponieważ jego znaczenie jest jedynie techniczno-informacyjne, a skutek w postaci wygaśnięcia zobowiązania następuje z datą wpłaty.Stan faktyczny
Skarżąca K. S. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie zaliczenia wpłaty z dnia 19 grudnia 2011 r. na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym przedawnienie zobowiązania podatkowego, ponieważ nie została poinformowana o wszczęciu postępowania karnego skarbowego ani egzekucyjnego przed upływem terminu przedawnienia. Organy podatkowe uznały zaliczenie wpłaty za prawidłowe, wskazując, że wpłata została dokonana przed upływem terminu przedawnienia, a postanowienie o zaliczeniu ma charakter deklaratoryjny.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Maciej Kurasz, Sędziowie sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty z dnia 19 grudnia 2011 r. na poczet zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. , po rozpatrzeniu zażalenia K. S. oraz W. S. , utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w sprawie zaliczenia wpłaty z dnia 19 grudnia 2011 r. w kwocie 130.000,00 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. oraz odsetek za zwłokę.
Z motywów zaskarżonego postanowienia wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w dniu [...] grudnia 2013 r. powiadomił K. W. S. o zaliczeniu wpłaty z dnia 19 grudnia 2011 r. w wysokości 130.000,00 zł, w tym kwota 83.611,70 zł należność główna oraz kwota 46.388,30 zł odsetki za zwłokę na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r.
W zażaleniu na ww. postanowienie strony zarzuciły organowi naruszenie art. 62 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012, poz. 749 z późń. zm., dalej: "O.p."), ponieważ na dzień wydania postanowienia nie były zobowiązane do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. Jednocześnie wskazały, że wyrokiem z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 425/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2012 r., uchylającą decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. i określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w wysokości 207.803,00 zł, w miejsce określonego w wysokości 331.211, 00 zł i stwierdził, że nie może być wykonana w całości. K.S. zarzuciła organowi, iż zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w stosunku do jej osoby uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r., ponieważ przed 1 stycznia 2013 r. nie została poinformowana o wszczęciu postępowania karnego skarbowego, jak również ani o wszczęciu postępowania egzekucyjnego, które to czynności były skierowane wyłącznie wobec W. S..
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. określił K. i W. S. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w wysokości 331.211,00 zł. Następnie wszczął wobec obojga małżonków postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] października 2012 r., nr [...] . W dniu 24 października 2012 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego W. i K. S. , zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostały odebrane przez W. S. w dniu 12 listopada 2012 r.
Podkreślić należy, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji z dnia [...] sierpnia 2012 r. oraz określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w wysokości 207.803,00 zł. Jednocześnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 425/13 uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] i stwierdził, że nie może być wykonana w całości.
Organ wskazał, że wpłata z dnia 19 grudnia 2011 r. dokonana przez K. S. nie pokrywała w całości zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. oraz należnych od niej odsetek za zwłokę dlatego organ zobligowany był zaliczyć powyższą wpłatę zgodnie z art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej proporcjonalnie na należność główną oraz odsetki za zwłokę. W ocenie organu odwoławczego, czynności Naczelnika Urzędu Skarbowego W. polegające na zaliczeniu postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r., wpłaty z dnia 19 grudnia 2011 r. w wysokości 130.000,00 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. oraz należnych odsetek za zwłokę było prawidłowe. Odnosząc się do zarzutów wskazanych w zażaleniu organ wskazał, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 425/13 zapadł w dniu 19 grudnia 2013 r., natomiast zaskarżone postanowienie w sprawie zaliczenia wpłaty z dnia 19 grudnia 2011 r. w wysokości 130.00,00 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. wydane zostało w dniu [...] grudnia 2013 r. Zatem na dzień wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia w obrocie prawnym pozostawała decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] określająca K. i W. S. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w wysokości 207.803,00 zł.
Jednocześnie organ wyjaśnił, że do dnia wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nie zostało wydane postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2012 r. Powyższe oznacza, że w dniu wydania postanowienia z dnia [...] grudnia 2013 r. zaległe zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2006 r., wynikające z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2012 r. podlegało wykonaniu.
Natomiast odnosząc się do zarzutu K.S. dotyczącego, iż zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w stosunku do jej osoby uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r., ponieważ przed 1 stycznia 2013 r. nie została poinformowana o wszczęciu postępowania karnego skarbowego, jak również ani o wszczęciu postępowania egzekucyjnego, które to czynności były skierowane wyłącznie wobec W. S. , organ stwierdził, że doręczenie tytułu wykonawczego z dnia [...] października 2012 r. obejmującego zaległe zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. i skuteczności zastosowania środka egzekucyjnego była przedmiotem odrębnego postępowania i nie podlega rozpatrzeniu w niniejszym postępowaniu.
Końcowo organ wskazał, że termin płatności zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. przypadał na dzień 30 kwietnia 2007 r., ustawowy termin przedawnienia upływał z dniem 31 grudnia 2012 r. Jednak z uwagi, że w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2013 r. zastosowano wobec K. S. środek egzekucyjny oznacza to, że zaległe zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2006 nie uległo przedawnieniu i było wymagalne na dzień wydania zaskarżonego postanowienia. W związku z powyższym organ I instancji zasadnie naliczył wpłatę z dnia 19 grudnia 2011 r. w wysokości 130.000,00 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r.
Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. S. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Strona wniosła o uchylenie postanowienia organu I i II instancji oraz o zasądzenie kosztów według norm przepisanych.
Zarzucając naruszenie art. 62 w zw. z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej przez to, że Dyrektor Izby Skarbowej powinien uchylić postanowienie organu I instancji i umorzyć postępowanie w sprawie, lub powinien zawiesić postępowanie w sprawie zaliczenia nadpłaty podatku PIT na poczet zaległości w podatku PIT do czasu ustalenia, czy K. S. jest zobowiązana do zapłaty podatku PIT za 2006 r. W ocenie pełnomocnika skarżąca nie była zobowiązana do zapłaty podatku PIT za 2006 r., albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 425/13 uchylił w całości decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], uchylającą decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] , i określającą zobowiązanie w podatku PIT za 2006 r. w wysokości 207.803,00 zł.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, że przed dniem przedawnienia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r., tj. przed dniem 1 stycznia 2013 r. K. S. nie została poinformowana o wszczęciu postępowania karnego skarbowego ani o wszczęciu egzekucji administracyjnej, które to czynności były skierowane wyłącznie wobec W. S. . Z uwagi na powyższe ww. zobowiązanie wobec skarżącej uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
Najdalej idący zarzut skargi dotyczy przedawnienia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Skarżąca domagając się umorzenia postępowania względnie zawieszenia wskazała, iż postanowienie odnosiło się do zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, które według skarżącej, na skutek upływu czasu uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2012 r. (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej).
Odnosząc się do powyższego stanowiska i opartych na nim zarzutów, na wstępie należy zwrócić uwagę, iż prowadzone w rozpoznawanej sprawie i kwestionowane przez skarżącą postępowanie organów podatkowych, ściśle rzecz biorąc, nie miało na celu określenia wysokości tego zobowiązania, ani też nie stanowiło weryfikacji tego zobowiązania.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było bowiem postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy, wydane na podstawie art. 62 § 4 Ordynacji podatkowej, postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji w przedmiocie zaliczenia dokonanej przez skarżącą wpłaty na poczet zaległości podatkowych. Stosownie do powyższego przepisu, do wpłat zaliczanych na poczet zaległości podatkowej stosuje się art. 55 § 2. W sprawie zaliczania wpłaty na poczet zaległości podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie.
W pierwszej kolejności należałoby więc wyjaśnić istotę tego rodzaju postępowania i charakter prawny wydawanych w jego ramach postanowień.
Sąd podziela w tej mierze stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, iż postanowienie takie ma jedynie charakter deklaratoryjny, potwierdza jedynie dokonanie czynności rachunkowej (materialno-technicznej), polegającej na rozliczeniu dokonanej przez podatnika wpłaty na poczet zaległości podatkowych, według zasad określonych w Ordynacji podatkowej. Dokonanie takiego rozliczenia jest obowiązkiem organu podatkowego w tych wszystkich sytuacjach, w których spełnione zostają przesłanki do dokonania tej czynności, a więc kiedy ma miejsce wpłata przez podatnika na poczet zobowiązań (zaległości) podatkowych z różnych tytułów. Jest ono zatem li tylko aktem formalnym, informującym o sposobie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych. Nie ma ono znaczenia materialnego, gdyż zaliczenie następuje z mocy prawa, co do zasady na poczet zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności. Istotne jest także to, iż zaliczenie wpłaty następuje z datą jej dokonania i w tej mierze data wydania, czy też doręczenia samego postanowienia, nie mają znaczenia. Oznacza to również, iż w dacie zapłaty, a nie wejścia do obrotu prawnego postanowienia wydanego w przedmiocie zaliczenia wpłaty, następuje skutek w postaci wygaśnięcia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, od tej chwili nie nalicza się już odsetek za zwłokę i nie wszczyna egzekucji tego zobowiązania.
Jeżeli zatem wpłata nastąpiła przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, postanowienie o zaliczeniu wpłaty może być wydane już po upływie terminu przedawnienia tego zobowiązania, a to ze względu na jego jedynie techniczno-informacyjne znaczenie. Dla ewentualnego przedawnienia istotna jest natomiast data, w której nastąpiła zapłata (zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2009r., sygn. akt II FSK 1526/08).
Powracając na tle powyższych rozważań do rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, iż zobowiązanie podatkowe skarżącej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. wygasło w części już w 2011 r. poprzez zapłatę, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, a wydane w 2014 r. postanowienie fakt ten tylko potwierdza.
Oczywiście mogłoby się zdarzyć, jak wskazuje to skarżąca, że zobowiązanie w wygasłoby poprzez przedawnienie, jednakże taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca, jako że wpłata dokonana w dniu 19 grudnia 2011 r. przez skarżącą, zaliczona według reguł określonych w Ordynacji podatkowej (art. 62 § 1 i 2 w zw. z art. 51) wystarczyła na pokrycie części zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. i doprowadziła do wygaśnięcia w tej części zobowiązania podatkowego z tego tytułu, co nastąpiło jak już wskazano – w grudniu 2011 r. na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Tym samym, nie jest zasadne twierdzenie skarżącej, iż powyższe zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek przedawnienia z końcem 2012 r., podobnie jak nie są zasadne i nie mają znaczenia dla sprawy wszelkie oparte na tym twierdzeniu argumenty i rozważania. Podnoszone w powyższym zakresie zarzuty należy więc uznać również za pozbawione podstaw.
Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze wniosku skarżącej o zwrot kwoty 3.000 zł pobranej w grudniu 2011 r. z konta firmy E. s.c., w której była wspólniczką oraz kwoty 357 zł i kwoty 9.615 zł, Sąd stwierdza, że nie mieści się on w granicach sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym postanowieniem.
Mając na względzie powyższe rozważania i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. ), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło