II SA/Sz 599/14

WyrokWSA w Szczecinie2015-01-08

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na instalacji konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych na dachu istniejącego budynku, wymagające wykonania trwałych elementów żelbetowych ingerujących w strukturę dachu, mogą być wykonane w oparciu o zgłoszenie, czy też wymagają pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Roboty budowlane polegające na instalacji konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych na dachu istniejącego budynku, które wymagają wykonania trwałych elementów żelbetowych ingerujących w strukturę dachu (stropodach, ściana, słup), nie mieszczą się w pojęciu "instalowania" w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Taki zakres prac wykracza poza zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i wymaga jego uzyskania.
Stan faktyczny
Spółka T-Mobile Polska SA zgłosiła zamiar instalacji konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych na dachu budynku hotelowego. Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że roboty te wymagają pozwolenia na budowę ze względu na konieczność wykonania trwałych elementów żelbetowych ingerujących w strukturę dachu. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną kwalifikację prawną robót i naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę. Starosta decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej: ustawa P.b.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: K.p.a.), wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru instalacji konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych na obiekcie budowlanym położonym w [...], przy ul. [...], działka nr [...], dokonanego w dniu [...] r. przez Polską Telefonię Cyfrową SA . Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że budowa stacji bazowej telefonii komórkowej obejmująca wykonanie na budynku konstrukcji wsporczej (masztu) umieszczonej na podstawie "PD-1" wykonanej z kształtowników "HEA 140 o IPE 80" wraz z urządzeniami antenowymi nie stanowi, w ocenie Starosty, instalowania urządzeń na obiekcie, nie jest zatem objęta dyspozycją art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy P.b. i w związku z tym wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Organ ten podkreślił, że termin "instalowanie" nie doczekał się definicji legalnej w ustawie Prawo budowlane, jednak roboty budowlane polegające na instalowaniu są czym innym niż budowa, a więc wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu. Starosta wskazał również, że w realiach przedmiotowej sprawy realizacja stacji bazowej telefonii cyfrowej wymagała będzie uzyskania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz oceny oddziaływania na pomieszczenia pobytu ludzi i nieruchomości sąsiednie. Ponadto organ wskazał, że ze względu na rodzaj zamierzenia inwestycyjnego (budowa stacji na dachu istniejącego budynku) wymagany jest udział i odpowiedzialność projektanta – autora ekspertyzy, a realizacja inwestycji o wysokości nad terenem 15 m i większej wymaga ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł inwestor T-Mobile SA , jako następca prawny Polskiej Telefonii Cyfrowej SA, kwestionując dokonaną przez organ I instancji kwalifikację prawną zgłoszonych robót budowlanych oraz wskazane w uzasadnieniu decyzji warunki jakich będzie wymagało uzyskanie pozwolenia na budowę. Odwołująca się Spółka wniosła o uchylenie tej decyzji i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości, ewentualnie na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołania oraz w piśmie je uzupełniającym z dnia 15 kwietnia 2014 r. strona powołała się na zmianę art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. obowiązującą od dnia 17 lipca 2010 r. wraz z którą jednoznacznie przesądzono, że antenowa konstrukcja wsporcza oraz instalacja radiokomunikacyjna, instalowane na istniejącym obiekcie budowlanym, są rodzajem urządzenia, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Wojewoda decyzją z dnia [...] r., Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że z dołączonego przez inwestora do wniosku projektu budowlanego wynika, że projektowany system antenowy obejmuje 6 anten sektorowych i 1 antenę radiolinii. Stacja bazowa zlokalizowana będzie na dachu trzykondygnacyjnego budynku hotelowego wchodzącego w skład ośrodka wczasowego. Projektowana konstrukcja obejmuje: antenowy maszt kratowy o wysokości 12m zamocowany na podstawie PD-1 wykonanej z kształtowników, stalowy ruszt pod 3 szafy techniczne posadowiony na elementach nośnych budynku za pośrednictwem pięciu żelbetowych słupków wychodzących ponad powierzchnię dachu oraz drogi kablowe (drabinki kablowe podklejone papą i ułożone na powierzchni dachu). Analiza części rysunkowej projektu wykazała, że montaż ww. masztu oraz rusztu pod szafy techniczne wymaga przede wszystkim wylewanych na mokro słupków żelbetowych oznaczonych jako Sż-1 i Sż-2 do wskazanego w projekcie poziomu (powyżej istniejącego dachu), do których zostanie zamocowana projektowana konstrukcja. Jak wynika z projektu budowlanego, wykonanie ww. elementów żelbetowych wymaga uprzedniego usunięcia warstw stropodachu, tj. pokrycia, ocieplenia i betonu oraz ewentualnego wykonania otworów w płycie stropowej z płyt kanałowych, a następnie zakotwienia w istniejącej ścianie lub słupie budynku poprzez wklejenie pionowych prętów zbrojeniowych w nawierconych otworach przy użyciu żywicy [...], wykonania całości projektowanego zbrojenia oraz wylania na mokro, w przygotowanych w tym celu szalunkach. Dopiero do tak wykonanych słupków żelbetowych przymocowany zostanie ruszt pod szafy techniczne oraz konstrukcja masztu z zastrzałami. W ocenie organu odwoławczego, wykonania przedmiotowych elementów żelbetowych nie można zakwalifikować jako robót budowlanych wymienionych w art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy Prawo budowlane, których realizacja jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i które mogą być wykonane w oparciu o zgłoszenie, ponieważ "zakres prac budowlanych, które ingerować mogą w strukturę budynku poprzez odsłonięcie pokrycia dachu oraz zabetonowania słupków sprawia, że prace mogą wykraczać poza zakres instalowania urządzeń o jakim mowa w przepisie art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b., co powoduje, że prace te wymagają pozwolenia na budowę" (wyrok NSA z dnia 1.12.2011 r. sygn. akt 1699/10). Wojewoda powołał się również na stanowisko zawarte w wyroku WSA w Krakowie z dnia 24.05.2010, sygn. akt II SA/Kr 360/10 wskazujące, że: "Jeżeli (...) wykonanie robót budowlanych ma być zakwalifikowane jako instalowanie, to wówczas powinno nastąpić przymocowanie (połączenie, przyłączenie) urządzenia instalowanego do innego obiektu w sposób pozwalający na jego odinstalowanie bez uszkodzenia bądź naruszenia struktury obiektu "podstawowego". Zawsze bowiem przy instalowaniu ma miejsce wystąpienie co najmniej dwóch elementów: urządzenia "towarzyszącego obiektowi" i obiektu budowlanego, na którym to urządzenie jest przymocowane". Według Wojewody, w przedmiotowej sprawie zakres prac budowlanych obejmuje w pierwszej kolejności wykonanie trwale połączonych z istniejącym dachem słupków żelbetowych powodując trwałą ingerencję w część podstawowej, głównej struktury konstrukcyjnej budynku (stropodach, ściana, słup). W świetle powyższych ustaleń, zamiaru wykonania przez inwestora projektowanych elementów żelbetowych w celu umożliwienia instalacji projektowanej konstrukcji stalowej nie można zakwalifikować jako "instalowanie", o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy P.b. Zakres robót objęty zgłoszeniem określony jako instalacja konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych na obiekcie budowlanym - na dachu budynku hotelowego zlokalizowanego na działce [...] w [...], podlega zatem obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane, gdyż to charakter całości przewidzianych do wykonania robót budowlanych stanowi przesłankę kwalifikującą dane roboty albo do zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę albo wymagających uzyskania takiego pozwolenia. Uznając za zasadny wniesiony przez organ I instancji sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia, Wojewoda odniósł się również do dalszych zagadnień podniesionych w odwołaniu. Stwierdził mianowicie, że Starosta nie miał obowiązku dokonywania ustaleń czy objęta zgłoszeniem stacja bazowa telefonii komórkowej należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, jak również nie miał obowiązku wzywania inwestora na podstawie art. 30 ust. 2 P.b. do uzupełnienia w określonym terminie brakujących dokumentów, skoro zakres robót objętych zgłoszeniem wymaga pozwolenia na budowę. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że wymagania dotyczące procedury udzielania pozwolenia na budowę określone w art. 32-35 ustawy Prawo budowlane, nie podlegają ocenie w ramach postępowania dotyczącego zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych określonego w art. 30 w związku z art. 29 ust. 2 ustawy. T-Mobile Polska SA , reprezentowana przez radcę prawnego D. K., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając opisanej wyżej decyzji ostatecznej: - obrazę prawa materialnego poprzez błędne ustalenie, iż inwestycja objęta zgłoszeniem nie stanowi robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na obiektach budowlanych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy Prawo budowlane, a tym samym, że inwestycja ta nie podlega zgłoszeniu, a wymaga pozyskania pozwolenia na budowę, - naruszenie przepisów proceduralnych poprzez naruszenie art. 6 i 7 K.p.a. na skutek braku działania na podstawie przepisów prawa i stania na straży praworządności. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że całość wydanej przez organ decyzji opiera się li tylko na przedstawionym przez skarżącego w projekcie sposobie mocowania urządzeń do dachu budynku, a nie bierze pod uwagę najświeższej linii orzeczniczej, która to wobec faktu nowelizacji w dniu 7 maja 2010 r. Prawa budowlanego w zakresie mającym zastosowanie w stanie faktycznym sprawy, winna mieć pierwszeństwo przed orzecznictwem odnoszącym się do spraw objętych jeszcze obowiązywaniem poprzedniego stanu prawnego. Ustawodawca zastosował techniczne rozwiązania mające na celu wspieranie rozwoju usług telekomunikacyjnych. Obecna norma prawna art. 29 ust. 2 pkt 15 wyraża wprost wolę ustawodawcy do całościowego uszeregowania i unormowania kwestii instalacji antenowych konstrukcji wsporczych oraz masztów antenowych. Zdaniem skarżącego, w rozumieniu obowiązujących obecnie przepisów, mamy więc dychotomiczny podział w zakresie posadawiania takich instalacji, który de facto wyczerpuje sposoby montażu tych urządzeń. Jest to mianowicie: • forma masztu wolnostojącego - w takim wypadku inwestycja taka wymaga pozwolenia na budowę, • forma instalowana na istniejącym obiekcie budowlanym - w takiej sytuacji maszt taki nie stanowi budowli w rozumieniu prawa budowlanego a do jego posadowienia wymagane jest jedynie zgłoszenie. Na poparcie powyższego twierdzenia autor skargi przywołał treść rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 czerwca 2010r. (Dz. U. z 2010 nr. 115 poz. 773) w której to wyraźnie wskazano, że telekomunikacyjnym obiektem budowlanym jest tylko wolnostojąca konstrukcja wsporcza anten i urządzeń radiowych, w tym wolnostojący maszt antenowy i wieża antenowa i z tego wywiódł, że przykładem antenowej konstrukcji wsporczej (nie wymagającej pozwolenia na budowę) jest także maszt antenowy. Skoro zatem inwestycja zgłaszana przez skarżącego nie odpowiada wymogom uznania ją za telekomunikacyjny obiekt budowlany, w takim razie nie jest ona obiektem budowlanym w ogóle, a tym samym nie ma możliwości objęcia jej rygorem uzyskania pozwolenia na budowę. Skarżący powołał się również na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 sierpnia 2012 roku w sprawie o sygnaturze II SA/Po 528/12, w którego uzasadnieniu Sąd słusznie zważył, że "montaż antenowej konstrukcji wsporczej, w tym masztu antenowego o wysokości powyżej 3 metrów na obiekcie budowlanym, nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego). Organ będący adresatem zgłoszenia zamiaru wykonania takiej inwestycji, może jednak nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, w oparciu o przepis art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji (...), obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować: 1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia; 2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków; 3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych; 4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich". W ocenie skarżącego, w powyższej sprawie jakakolwiek z wyżej wykazanych okoliczności nie zachodzi. Ciężar ustalenia oraz wykazania przesłanek nałożenia na skarżącego obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na realizację przedmiotowej inwestycji ciąży zresztą na organach nie zaś na skarżącym, jak wprost wynika to z przesłanek cytowanego w w/w orzeczeniu przepisu prawa budowlanego. Skoro zatem zarówno organ I jak i II instancji nie dokonały takich ustaleń (a wręcz organ II instancji pozostawał przekonany o ich indyferentności dla prawidłowego rozpoznania postępowania), to mając powyższe na uwadze nie sposób uznać podjętych przez te organy decyzji za choćby w minimalnym stopniu prawidłowe. Zdaniem skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyżej wskazanym wyroku dokonując wykładni znowelizowanych przepisów ustawy Prawo budowlane na dzień po 7 maja 2010 roku, doszedł do ze wszech miar słusznej i prawidłowej koncepcji prawidłowego stosowania znowelizowanego przepisu o posadawianiu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na obiektach budowlanych. Dokonując bowiem szerokiej wykładni obowiązujących przepisów prawa, Sąd wskazał, co następuje: "Gdyby podzielić argumentację organu II instancji praktycznie każdy montaż masztu antenowego na obiekcie budowlanym - który co do zasady musi być przytwierdzony do elementu konstrukcyjnego tego obiektu - byłby nadbudową. Taka wykładnia wypaczałaby sens art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Zdaniem Sądu przyjąć należy, iż nadbudowa to rodzaj budowy, w wyniku którego powstaje nowa część istniejącego już obiektu budowlanego. W wyniku przeprowadzenia nadbudowy pewnego obiektu budowlanego, zwiększa się jego wysokość (i powierzchnia użytkowa). Nadbudową na obiekcie budowlanym nie może być montaż instalacji odbiegającej funkcjonalnie od tego obiektu budowlanego. Nawet gdyby przyjąć za organem odwoławczym, iż w przedmiotowej sprawie montaż masztu stanowiłby nadbudowę - co Sąd jednoznacznie wykluczył - to i tak nadbudowa taka nie wymagałaby uzyskania pozwolenia na budowę. Skoro bowiem każda nadbudowa jest traktowana przez ustawodawcę jako budowa (art. 3 pkt 6 i 7 Prawa budowlanego) to należy do kategorii robót budowlanych, a ustawodawca wyłączył konieczność uzyskania pozwolenia na budowę w przypadku robót budowlanych polegających na instalacji masztu na obiekcie budowlanym. Tak więc nawet przy przyjęciu, iż w przedmiotowej sprawie mielibyśmy do czynienia z nadbudową, takie roboty budowlane na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia". Przekładając powyższą treść wykładni na stan faktyczny niniejszej sprawy, według skarżącego nawet gdyby uznać, że wynikające z projektu prace związane z posadowieniem inwestycji, poprzez zastosowanie słupków żelbetowych, jak tego chce organ II instancji, a czemu skarżący zaprzecza, za prace budowlane to i tak prace takie nie wymagałyby od skarżącego pozyskania pozwolenia na budowę a jedynie zgłoszenia, zgodnie z normą art. 29 ust. 2 pkt. 15 ustawy Prawo budowlane. Tym samym nie istnieje techniczna możliwość do uznania, że w niniejszej sprawie skarżący winien uzyskać pozwolenie na budowę obiektu. Zgodnie z przytoczoną wyżej linią orzeczniczą, owe projektowane słupki żelbetowe jakąkolwiek miarą nie powinny być uznane za prace budowlane lub nadbudowę. Jak bowiem słusznie Sąd zważył, za nadbudowę (a tym samym również za prace budowlane) rozumie się tylko takie prace, które nie tylko zwiększają wysokość obiektu ale również jego powierzchnię użytkową. Tym samym nie można uznać wmurowania kilku słupków żelbetowych w poszycie dachu jako zwiększanie powierzchni użytkowej budynku, jako że nie zwiększają one kubatury tego obiektu oraz co oczywista - odbiegają od tego budynku funkcjonalnie - służą li tylko do mocowania urządzeń antenowych. Powołując się na treść art. 6 i art. 7 K.p.a. skarżący wywiódł, że w obliczu wskazanych powyżej okoliczności, oczywistym jest, że nie doszło do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz że organy administracji nie działały na podstawie prawa. Podkreślić bowiem należy, że organ odwoławczy nie rozpatrzył wszystkich zarzutów skarżącego co do decyzji organu I instancji. Skarżący zarzucał także naruszenie art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w związku z § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko poprzez uznanie, że wnioskowane zamierzenie wymaga przeprowadzenia "oceny oddziaływania na pomieszczenia pobytu ludzi i nieruchomości sąsiednie", w sytuacji w której zgłoszona do realizacji instalacja konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych nie zalicza się do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko. Organ odwoławczy wskazał jedynie, że organ I instancji nie miał obowiązku dokonywania dalszych ustaleń. Podkreślić jednak należy, że organ ten ustalenia takie poczynił i są one dla skarżącego krzywdzące. Organ I Instancji wszak przesądził, że planowane prace wymagają uzyskania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a nadto wskazał wprost, kto winien być uznany za stronę w ramach koniecznego jego zdaniem postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę. Takie działanie organu I instancji było nieprawidłowe, a mimo to nie spotkało się z wystarczającą krytyką ze strony organu odwoławczego. Wojewoda odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi, wskazał na brak ustawowej definicji pojęcia: "instalowanie" i odwołał się do jego słownikowego rozumienia oraz do przywołanego w uzasadnieniu decyzji wyroku WSA w Krakowie z dnia 24.05.2010r sygn. akt II SA/Kr 360/10 wywodząc, że o tym czy zgłoszony zakres robót podlega zgłoszeniu decyduje sposób mocowania projektowanych elementów konstrukcji do istniejącego budynku. Wbrew sugestiom skarżącego, w decyzji organ odwoławczy nie wskazywał, że zakres projektowanych robót stanowi nadbudowę istniejącego obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest niezasadna, ponieważ sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, dokonana w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej "P.p.s.a."), wykazała, że akt ten nie narusza prawa ani w sposób zarzucany skargą, ani w żaden inny sposób uzasadniający jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej "ustawa P.b."). Zgodnie z tym przepisem właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny kwalifikacji prawnej robót budowlanych opisanych w zgłoszeniu i wynikających z przedłożonego projektu budowlanego. Zdaniem organów obu instancji orzekających w sprawie, zakres tych robót wykracza poza ustawowe pojęcie "instalowania" użyte w art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy Prawo budowlane, co powoduje, że roboty te nie mogą być objęte zgłoszeniem. Skarżąca Spółka kwestionując to stanowisko wywodzi natomiast, że wolą ustawodawcy nowelizującego ten przepis było dopuszczenie do instalowania na obiektach budowlanych antenowych konstrukcji wsporczych na podstawie zgłoszenia, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. W ocenie składu orzekającego, w realiach niniejszej sprawy, w sporze tym trzeba przyznać rację Wojewodzie. Zgodnie z art. 29 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, pozwolenia na budowę nie wymaga: budowa obiektów wymienionych w ust. 1, pkt 1 – 27, wykonywanie robót budowlanych polegających na czynnościach wskazanych w ust. 2, pkt 1-17. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 stanowi, że nie wymagają pozwolenia na budowę "roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na obiektach budowlanych". Zauważyć należy, że z cytowanej wyżej normy prawnej nie wynika, że zwolnione są z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wszelkie roboty budowlane prowadzące do posadowienia na obiekcie budowlanym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, jak możnaby wnosić z prezentowanego w skardze toku rozumowania skarżącego. Ustawodawca dla określenia rodzaju robót budowlanych nie posłużył się w analizowanej normie pojęciami takimi jak: umieszczenie, posadowienie, lecz użył określenia instalowanie, co stanowi przejaw racjonalnego zawężenia zakresu robót budowlanych zwolnionych tym przepisem od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wprawdzie ustawa pojęcia "instalowanie" nie definiuje, jednakże ustalenie jego zakresu możliwe jest w drodze wykładni językowej, na co trafnie zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę. W "Słowniku Języka Polskiego" pod redakcją Mieczysława Szymczaka, wyd. PWN, Warszawa 1978, instalować oznacza: "zakładać, montować urządzenia techniczne". Próby zdefiniowania tego pojęcia podejmowano też w orzecznictwie, w tym między innymi w przywołanym w zaskarżonej decyzji wyroku WSA w Krakowie z dnia 24 maja 2010 r. (sygn. akt II SA/Kr 360/10). Analizując zakres pojęcia "instalowanie" nie trudno jest bowiem dostrzec, że każde instalowanie mieści się w zakresie pojęć takich jak posadowienie czy umieszczenie. Natomiast nie każde posadowienie lub umieszczenie zawierać się będzie w pojęciu "instalowanie". Rację ma zatem Wojewoda stwierdzając w zaskarżonej decyzji, że o tym czy zgłoszenie obejmuje "instalowanie" w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy Prawo budowlane decydują realia konkretnej sprawy, a przede wszystkim zakres i charakter robót budowlanych, jakie zgodnie z przedłożonym projektem mają być wykonane. Dlatego chybione są wywody skargi czyniące organowi zarzut, że oparł się tylko na przedstawionym przez skarżącego w projekcie sposobie mocowania urządzeń do dachu budynku, a nie bierze pod uwagę najświeższej linii orzeczniczej, ukształtowanej po nowelizacji ustawy, która nastąpiła w dniu 7 maja 2010 r. Podkreślenia wymaga, że orzecznictwo, jakie ukształtowało się na tle przepisu art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy Prawo budowlane, nigdy nie było podejmowane w oderwaniu od stanu faktycznego konkretnej sprawy i nigdy nie formułowało tezy, że niezależnie od zakresu robót budowlanych jakie mają zostać wykonane, posadowienie na obiekcie budowlanym antenowej konstrukcji wsporczej i urządzeń telekomunikacyjnych, bez względu na zakres ingerencji w strukturę tego obiektu, zawsze zwolnione jest od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Poglądy orzecznictwa, które mają znaczenie informacyjne i wyjaśniające co do sposobu rozumienia konkretnej normy prawnej i kierunków prawidłowej jej wykładni, nie zwalniają od obowiązku interpretacji konkretnego przepisu na gruncie stanu faktycznego konkretnej sprawy. Organ administracji architektoniczno-budowlanej w odniesieniu do otrzymanego zgłoszenia, ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania analizy przedłożonego projektu, celem zweryfikowania zgłoszenia pod względem zgodności projektu z materialnoprawnymi przesłankami zwolnienia zgłoszonych robót budowlanych od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zdaniem sądu, dokonane w zaskarżonej decyzji ustalenia faktyczne, poprzedzające przyjętą ocenę prawną są prawidłowe. Brak jest podstaw do przyjęcia, że ustalenia te są niezgodne z materiałem dowodowym lub że materiał ten, na okoliczność projektowanych robót budowlanych jest niepełny. Również skarżący ustaleń tych nie kwestionuje, a jedynie neguje ich ocenę w kontekście art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednoznacznie na czym mają polegać projektowane roboty budowlane objęte zgłoszeniem jako "instalacja konstrukcji wsporczej i urządzeń radiokomunikacyjnych na obiekcie budowlanym". Powodem przyjęcia przez organy orzekające w sprawie, że roboty te wykraczają poza zakres pojęciowy "instalowania" było ustalenie, że wiążą się one z trwałą ingerencją w konstrukcję budynku "poprzez wykonanie trwale połączonych z istniejącym dachem słupków żelbetowych powodując trwałą ingerencję w część podstawowej, głównej struktury konstrukcyjnej budynku (stropodach ściana słup)". W ocenie sądu ten tok rozumowania organu odwoławczego jest prawidłowy, odróżnić bowiem trzeba sytuację, gdy na dachu obiektu budowlanego znajdują się elementy umożliwiające instalację konstrukcji wsporczych (haki, zaczepy itp.) od sytuacji, gdy dla wykonania instalacji elementów wsporczych masztu antenowego oraz podstawy pod szafy techniczne trzeba wykonać roboty budowlane mające na celu wybudowanie w wewnętrznej strukturze dachu odpowiednich konstrukcji dopiero umożliwiających instalację elementów wsporczych stacji bazowej telefonii cyfrowej. W takiej zaś sytuacji faktycznej za zgodne z istotą art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. uznać trzeba stanowisko, że zgłoszone roboty budowlane wymagają pozwolenia na budowę. Zauważyć przy tym trzeba, że Wojewoda dokonując oceny prawnej nie stwierdził, że projektowany obiekt stanowi nadbudowę, co wskazuje, że chybione są wywody i argumenty skargi odwołujące się do cytowanego w niej fragmentu uzasadnienia wyroku WSA w Poznaniu. Wskazać natomiast trzeba na tę linię orzecznictwa, która również pod rządem znowelizowanego art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. przyjmuje, że instalacja stacji bazowej telefonii cyfrowej, a z takim obiektem-jak wynika to z decyzji organu I instancji - mamy do czynienia w niniejszej sprawie - (inwestor do wniosku dołączył "Projekt budowlany konstrukcyjny stacji bazowej polskiej telefonii cyfrowej Nr 32762"), wykracza poza zakres pojęcia i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z dnia 22 października 2014 r. sygn. akt II OSK 956/13). Chybione są również pozostałe zarzuty i wywody skargi. Co prawda organ I instancji wyszedł w swych rozważaniach poza granice właściwe dla decyzji wnoszącej sprzeciw od zgłoszenia robót budowlanych zawierając w uzasadnieniu swojej decyzji wskazania jakich czynności będzie wymagało uzyskanie pozwolenia na budowę, jednakże błąd ten nie miał wpływu na wynik sprawy, skoro organ odwoławczy ponownie rozpatrujący i rozstrzygający sprawę utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję błędu tego nie powielił, lecz wskazał, że procedura uzyskania pozwolenia na budowę nie należy do przedmiotu rozpatrywanej sprawy. Zarzut braku odniesienia się do wszystkich zarzutów odwołania jest niezasadny. Oczekiwanie przez skarżącego, że w postępowaniu wywołanym wniesionym przez organ sprzeciwem od zgłoszonych robót budowlanych rozstrzygnięta zostanie kwestia oddziaływania inwestycji na środowisko wykracza poza przedmiot tego postępowania. Skoro wniosek (zgłoszenie) nie spełnia warunków określonych w art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy P.b., to nie zachodziła konieczność, na tym etapie sprawy badania przesłanek art. 29 ust. 3 Prawa budowlanego, czemu dał trafnie wyraz Wojewoda w końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Z tych wszystkich powodów Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego należało na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalić skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło