V SA/Wa 2290/14

WyrokWSA w Warszawie2015-01-12

Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska, Krystyna Madalińska-Urbaniak, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo umorzył postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stwierdzając, że nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, mimo braku przeprowadzenia procedury wyjawienia majątku?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do wystąpienia z wnioskiem o wyjawienie majątku zobowiązanego, gdyż jest to instytucja fakultatywna. Umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. jest fakultatywne i wymaga wszechstronnego rozważenia okoliczności faktycznych, prowadzącego do ustalenia, że zobowiązany nie posiada majątku wystarczającego do zaspokojenia kosztów postępowania. W sytuacji, gdy organ egzekucyjny przeprowadził wyczerpujące czynności w celu ustalenia majątku zobowiązanego i stwierdził brak możliwości wyegzekwowania kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, umorzenie postępowania jest uzasadnione.
Stan faktyczny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec R.K. Skarżący zarzucił organom brak przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego, w tym procedury wyjawienia majątku, oraz błędne uznanie, że nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Postępowanie egzekucyjne było prowadzone od 2004 r. na podstawie wielu tytułów wykonawczych dotyczących składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz opłat dodatkowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec R. K. na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...].11.2003 r. o nr [...], z dnia [...].11.2003 r. o nr od [...] do [...], z dnia [...].01.2004 r. o nr [...], z dnia [...].02.2004 r. o nr [...], z dnia [...].03.2004 r. o nr [...], z dnia [...].05.2004 r. o nr [...], z dnia 17.05.2004 r. o nr [...], z dnia [...].05.2004 r. o nr [...], z dnia [...].12.2004 r. o nr od [...] do [...] r., z dnia [...].02.2005 r. o nr [...],[...] z dnia [...].01.2005 r. o nr[...], z dnia[...].06.2005 r. o nr od [...] do [...], z dnia [...].07.2005 r. o nr od [...] do [...], z dnia [...].09.2005 r. o nr od [...] do [...] obejmujących zaległości z tytułu składki na FP i FGŚP, składki na ubezpieczenie społeczne, składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz opłatę dodatkową w kwocie należności głównej 66 841,90 zł. Odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanemu. Organ egzekucyjny w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego dokonał szeregu czynności egzekucyjnych, w tym zajęcia nadpłaty w podatku dochodowym: z dnia [...].06.2005 r. o nr [...]; z dnia [...].06.2007r. o nr [...]; z dnia[...].05.2013 r. o nr [...]. W wyniku zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie u dłużnika zajętej wierzytelności będącego pracodawcą w I. sp. z o.o. dokonanego zawiadomieniem z dnia [...].02.2008 r. o nr [...] uzyskano informację, iż zobowiązany znajduje się w okresie wypowiedzenia umowy o pracę, pobory są kwitowane na liście płac, numer rachunku bankowego nie jest znany, ponadto pracodawca wskazał, iż wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne przed Komornikiem Sądowym przy Sądzie Rejonowym dla W.. Zawiadomieniem z dnia [...].05.2013 r. o nr [...] dokonano próby zajęcia wynagrodzenia u W. S.. Z uwagi na fakt, iż dłużnik zajętej wierzytelności nie odebrał ani ww. zawiadomienia ani ponaglenia z dnia [...].06.2013 r. o nr [...] organ egzekucyjny wystąpił na podstawie art. 71a u.p.e.a. do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego u ww. dłużnika zajętej wierzytelności. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. w dniu [...].02.2008 r. zwrócił się z wnioskiem o udostępnienie danych lub informacji z Centralnej Ewidencji Pojazdów. Pismem datowanym na [...].03.2008 r. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji poinformowało, iż Zobowiązany jest właścicielem naczepy ciężarowej marki B. rok produkcji [...], naczepy ciężarowej marki A. rok produkcji [...], naczepy ciężarowej marki R. rok produkcji [...], naczepy ciężarowej marki A.rok produkcji [...], ciągników samochodowych marki V. rok produkcji [...] i [...]. Analogiczne informacje w wyniku zapytań organ egzekucyjny uzyskał w dniu[...].01.2011 r. oraz [...].01.2014 r. W dniu[...].11.2010 r. organ egzekucyjny zwrócił się do Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych z wnioskiem o udzielenie informacji czy dłużnik jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości umieszczonej w rejestrze. Pismem z dnia [...].12.2010 r. Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało, iż strona nie figuruje w rejestrze Ksiąg Wieczystych. Pismem z dnia [...].05.2011 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. zwrócił się do [...] Wspólnoty Mieszkaniowej o udzielenie informacji o lokalu zamieszkałym przez zobowiązanego. Spółdzielnia pismami z dnia [...].05.2011 r. i z dnia [...].05.2011 r. poinformowała, iż lokal nie jest własnością strony, a opłaty eksploatacyjne dokonywane są w ajencji P.. Pismem datowanym na [...].01.2014 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do Urzędu Miasta [...] W. z zapytaniem czy zobowiązany występuje jako właściciel bądź użytkownik wieczysty nieruchomości położnych na terenie [...]. W. W piśmie z dnia [...].02.2014 r. Urząd Miasta [...] W. poinformował, iż zobowiązany nie figuruje jako właściciel, użytkownik wieczysty w ewidencji gruntów i budynków [...] W.. W dniu[...].04.2014 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. zwrócił się ponownie do Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych o udzielenie informacji czy zobowiązany figuruje w Rejestrze jako właściciel lub współwłaściciel nieruchomości. Pismem z dnia [...].04.2014 r. Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało, iż zobowiązanego nie odnaleziono w rejestrze ksiąg wieczystych. Ponadto z informacji uzyskanych w dniu [...].04.2014 r. z Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wynika, iż brak jest danych o posiadaniu ubezpieczenia pojazdów, których zgodnie z informacją uzyskaną z CEPIK właścicielem jest zobowiązany. Postanowieniem z dnia [...].04.2014 r. nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. działając na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku R.K.. W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia organ pierwszej instancji wykazał podjęte w sprawie czynności zmierzające do wyegzekwowania zobowiązań i podkreślił, iż prowadzone postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do zrealizowania obowiązku. Organ zaznaczył, iż dalsze prowadzenie postępowania będzie generować dodatkowe koszty, które obciążają budżet państwa, natomiast stan majątkowy zobowiązanego wskazuje, iż w postępowaniu nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Od powyższego postanowienia Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. Inspektorat W. złożył zażalenie wskazując, iż pismem z dnia [...].04.2014 r. nr [...] poinformował organ egzekucyjny, że R.K. jest zgłoszony do ubezpieczeń społecznych w spółce I.sp. z o.o., natomiast organ nie dokonał ponownie zajęcia wynagrodzenia za pracę, tym samym nie wykorzystał wszystkich środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 19 § 1 u.p.e.a. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, iż postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte wobec zobowiązanego w 2004 r. i pomimo dokonania szeregu czynności tj. zajęcia nadpłaty w podatku, próby dokonania zajęcia wynagrodzenia, wystosowania zapytań do Centralnej Ewidencji Pojazdów, Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych, W. Wspólnoty Mieszkaniowej, Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych organowi egzekucyjnemu nie udało się ustalić majątku zobowiązanego, z którego mogłaby być prowadzona skuteczna egzekucja. Zdaniem organu odwoławczego można stwierdzić, iż organ egzekucyjny przeprowadził postępowanie w sposób wyczerpujący i kompleksowy. Ustosunkowując się do podniesionej w zażaleniu kwestii, iż zobowiązany jest zgłoszony do ubezpieczeń społecznych w I. sp. z o.o. Dyrektor zauważył, iż zawiadomieniem z dnia [...].02.2008 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. dokonał zajęcia wynagrodzenia R. K. w I.sp. z o.o. Pismem z dnia [...].02.2008 r. pracodawca poinformował, iż Zobowiązany znajduje się w okresie wypowiedzenia umowy o pracę, pobory są kwitowane na liście plac, numer rachunku bankowego nie jest znany, ponadto pracodawca wskazał, iż wobec Strony toczy się postępowanie egzekucyjne przed Komornikiem Sądowym przy Sądzie Rejonowym dla W.. Zgodnie z art. 75 u.p.e.a. jeżeli w czasie prowadzenia egzekucji z wynagrodzenia za pracę zobowiązany przestał pracować u pracodawcy, u którego dokonano zajęcia wynagrodzenia, pracodawca ten niezwłocznie zawiadamia o tym organ egzekucyjny oraz we wzmiance o zajęciu wynagrodzenia w wydanym zobowiązanemu świadectwie pracy wskazuje organ egzekucyjny, numer sprawy egzekucyjnej i wysokość potrąconych już kwot. Jeżeli nowe miejsce pracy zobowiązanego jest znane dotychczasowemu pracodawcy, pracodawca ten przesyła niezwłocznie dokumenty dotyczące zajęcia wynagrodzenia zobowiązanego nowemu pracodawcy i zawiadamia o tym organ egzekucyjny. Doręczenie tych dokumentów nowemu pracodawcy ma skutki prawne zajęcia wynagrodzenia zobowiązanego u tego pracodawcy. Nowy pracodawca, któremu zobowiązany przedstawił świadectwo pracy ze wzmianką o zajęciu wynagrodzenia, zawiadamia niezwłocznie o zatrudnieniu dawnego pracodawcę oraz organ egzekucyjny. W świetle powyższego zmiana pracodawcy nie uchyla skutków dokonanego zajęcia wynagrodzenia i nie powoduje konieczności dokonywania ponownego zajęcia u tego samego pracodawcy. Ponadto dokonane zajęcie do dnia wydania postanowienia o umorzenia postępowania tj.[...].04.2014 r. nie skutkowało wyegzekwowaniem należności. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że ostateczne postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie oznacza zwolnienia dłużnika od ciążącego na nim obowiązku, ani też nie można mu nadać waloru powagi rzeczy osądzonej. Oznacza to, że postępowanie egzekucyjne, które umorzono z przyczyn określonych w art. 59 § 2 cytowanej ustawy można ponownie wszcząć, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródła dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie : 1) art. 59 § 2 i 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2012, poz. 1015), poprzez uznanie, iż w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec majątku R.K. nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, a w konsekwencji umorzenie postępowania, 2) art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2013, poz. 267) poprzez uznanie, iż zachodzą okoliczności uzasadniające jego zastosowanie, w sytuacji gdy zachodziły przesłanki do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, 3) art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez brak przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego, dającego podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., 4) art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niezapewnienie stronie przed wydaniem postanowienia możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in. iż umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. każdorazowo wymaga uprzedniego przeprowadzenia kalkulacji stanowiącej podstawę stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Owa kalkulacja powinna być załączona do akt postępowania. W piśmiennictwie wskazuje się, że najczęściej stosowaną metodą prowadzącą do uzyskania wiedzy o majątku zobowiązanego jest właśnie instytucja wyjawienia majątku, o której mowa w art. 71 u.p.e.a. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z póź. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonego aktu niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono prawa w sposób powodujący konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Spór pomiędzy stronami sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organ egzekucyjny prawidłowo zastosował dyspozycję art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 z późn. zm.). Zgodnie z jego treścią, postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Konstrukcja tego przepisu została oparta na uznaniu administracyjnym i stanowi wyjątek od generalnej zasady postępowania egzekucyjnego, które ma doprowadzić do przymusowego wykonania obowiązku ciążącego na zobowiązanym. W tym celu na organie egzekucyjnym ciąży obowiązek zastosowania wszelkich możliwych środków egzekucyjnych, które pozwolą mu osiągnąć ten cel. Ustawodawca nie wprowadził również jakiegokolwiek ograniczenia czasowego w osiągnięciu omawianego celu. W związku z powyższym, organ egzekucyjny przed umorzeniem postępowania egzekucyjnego na podstawie analizowanego przepisu, musi stwierdzić, że zobowiązany nie posiada środków przewyższających wydatki egzekucyjne oraz, że stan ten ma charakter definitywny, czyli w świetle obiektywnych okoliczności nie ma podstaw do uznania, że w przyszłości środki takie zostaną przez zobowiązanego zgromadzone. Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 marca 2013 r. (sygn. akt II GSK 2115/11, LEX nr 1340113), umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej w sytuacji, gdy postępowanie to nie doprowadzi do uzyskania kwoty przewyższającej koszty jego prowadzenia, następuje wedle uznania organów egzekucyjnych, które winny kierować się względami celowościowymi. Organ egzekucyjny ma prawo umorzenia postępowania gdy zaistnieje opisana wyżej przesłanka, nie ciąży na nim jednak w tym zakresie żaden obowiązek Jak wspomniano już wyżej w rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu pozostawała okoliczność, czy organ egzekucyjny miał podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Prowadzi bowiem do tego analiza sformułowanych w skardze wszystkich zarzutów, które zasadniczo koncentrują się na braku wykazania przez organ egzekucyjny, a następnie przez organ odwoławczy, że umorzenie postępowania egzekucyjnego było zasadne. Jak też już wyżej wspomniano, zaistnienie przesłanki wskazanej w art. 59 § 2 u.p.e.a. nie obliguje do umorzenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie jest jego fakultatywną przesłanką. Z przepisu tego wynika zatem jednoznacznie, że rozstrzygnięcie o umorzeniu w sytuacji nim określonej pozostawione zostało uznaniu organu egzekucyjnego. Niemniej, dla zastosowania tego przepisu konieczne jest wszechstronne i dogłębne rozważenie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy egzekucyjnej, prowadzące do ustalenia przez organ egzekucyjny w toku postępowania w myśl zasady swobodnej oceny dowodów, że zobowiązany nie posiada majątku wystarczającego do zaspokojenia kosztów postępowania egzekucyjnego. Podkreślenia również wymaga, że badanie istnienia tej przesłanki musi odnosić się do aktualnego stanu faktycznego, czyli na dzień podjęcia postanowienia na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. Celowość podjęcia takiego rozstrzygnięcia musi także uwzględniać okoliczność, że w przypadku gdy koszty egzekucyjne nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego pokrywa je wierzyciel (art. 64c § 4 u.p.e.a.). Postępowanie egzekucyjne musi więc być prowadzone w taki sposób, by w sytuacji, gdy stwierdza się w jego toku, że zobowiązany nie może pokryć nawet kosztów egzekucyjnych, nie narażać wierzyciela na dodatkowe koszty egzekucyjne na skutek podejmowania kolejnych czynności. Wedle skarżącego , postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. nie mogło zostać wydane, gdyż organy nie przeprowadziły stosownego postępowania zgodnie z zasadami procedowania. Nie podjęto bowiem wszystkich czynności mających na celu ustalenia należących do dłużnika składników majątkowych, zwłaszcza nie wdrożono procedury wyjawienia majątku przez zobowiązanego, o jakiej jest mowa w art. 71 u.p.e.a. W myśl bowiem art. 71 § 1 u.p.e.a., jeżeli egzekucja administracyjna należności pieniężnych staje się bezskuteczna, organ egzekucyjny lub wierzyciel może zwrócić się do sądu o nakazanie zobowiązanemu wyjawienia majątku, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Wbrew jednak twierdzeniu skarżącej, organ egzekucyjny nie jest zobligowany do wystąpienia z takim wnioskiem. Z przywołanego już art. 71 § 1 u.p.e.a. wynika bowiem wprost, że wystąpienie o wyjawienie majątku zobowiązanego jest fakultatywne. Oznacza to, że nie skorzystanie z tej fakultatywnej instytucji przez organ egzekucyjny nie mogło stanowić istotnego naruszenia art. 71 u.p.e.a. w związku z art. 77 i art. 80 k.p.a. skutkującego uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Z instytucji tej może przecież także skorzystać wierzyciel, jeśli np. ma uzasadnione podejrzenia, że dłużnik ukrywa majątek przed organami egzekucyjnymi. Organy natomiast twierdzą, że przeprowadzone czynności, zebrane informacje i poczynione ustalenia dowiodły, że dłużnik nie posiada żadnych składników majątkowych, z których można prowadzić egzekucję dającą możliwość wyegzekwowania kwot przewyższających wydatki egzekucyjne. W ocenie Sądu, tak powstały między stronami spór, należy rozstrzygnąć na korzyść organów, gdyż dokonana w sprawie kontrola sądowoadministarcyjna nie wykazała, by zaskarżone postanowienie naruszało prawo w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Organ egzekucyjny a następnie organ odwoławczy zasadnie bowiem przyjęły, że w prowadzonym wobec skarżącej postępowaniu egzekucyjnym zaistniała przesłanka jego umorzenia, określona w art. 59 § 2 u.p.e.a. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, organ egzekucyjny dla stwierdzenia przesłanki określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a. przeprowadził postępowanie w sposób wyczerpujący, co ma odzwierciedlenie w aktach sprawy. Ich zawartość wskazuje, że w drodze korespondencji z właściwymi podmiotami publicznymi ustalono m.in., że dłużnik nie posiada nieruchomości (nie figuruje w rejestrze Ksiąg Wieczystych). Nie figuruje także w Centralnej Ewidencji Pojazdów jako właściciel pojazdów. Podjęto także próby zajęcia wynagrodzenia za pracę, podjęcie owych działań okazało się nieskuteczne. Dalej wskazać trzeba, że postępowanie egzekucyjne objęło również zajęcie nadpłaty w podatku dochodowym. Należy też zauważyć, że w toku postępowania egzekucyjnego skierowano zapytania do W. Wspólnoty Mieszkaniowej, Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych. Nie można więc zarzucić organowi egzekucyjnemu bierności nie tylko w ustalaniu miejsc przechowywania przez zobowiązanego środków finansowych ale także w ustalaniu innych składników majątkowych (nieruchomości, ruchomości). Co do zarzutu dot. braku egzekwowania z wynagrodzenia za pracę w, to organ szczegółowo odniósł się do tej kwestii w odpowiedzi na skargę i Sąd podziela w całości zaprezentowany tam pogląd. Zarzuty dot. prawidłowości zajęcia i rozdysponowania środków uzyskanych w związku z dokonanym zajęciem nadpłaty, to należy wskazać, że nie mają one żadnego związku z przedmiotem sprawy. Z kolei zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. może doprowadzić do zakwestionowania zaskarżonego rozstrzygnięcia jedynie w przypadku, gdy naruszenie to mogło mieć wpływ na jego treść . W tej sprawie strona skarżąca na taki wpływ się nie powołuje, zaś Sąd, oceniając przebieg postępowania, również nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że taki wpływ miał miejsce. Reasumując, w ocenie Sądu, czynności i podjęte na ich podstawie ustalenia w ramach postępowania egzekucyjnego, pozwalały na stwierdzenie, że zobowiązany nie posiada składników majątkowych nawet na pokrycie wydatków egzekucyjnych. Jako, że umorzenie postępowania egzekucyjnego w kontrolowanej sprawie było uzasadnione, nie doszło do naruszenia art. 59 § 2 u.p.e.a., gdyż postępowanie egzekucyjne przeprowadzone w sposób opisany powyżej, spełniało kryteria rzetelności i kompletności. Na koniec stwierdzić należy, że organ odwoławczy słusznie zauważył w zaskarżonym postanowieniu, że umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 59 § 2 u.p.e.a. nie zamyka ostatecznie wierzycielowi możliwości dochodzenia należności, bowiem zgodnie z art. 61 u.p.e.a., w razie umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2, wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić wówczas, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródła dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych. Powyższy przepis stanowi zatem zabezpieczenie interesów wierzyciela na wypadek, gdyby po umorzeniu postępowania egzekucyjnego uległ zmianie stan faktyczny w ten sposób, że wyjdą na jaw okoliczności świadczące o istnieniu majątku zobowiązanego, umożliwiającego skuteczne prowadzenie egzekucji. Istnienie takiej, jedynie potencjalnej, możliwości nie uzasadnia jednak, w przekonaniu Sądu, pozostawienia postępowania egzekucyjnego ciągle otwartym w sytuacji, gdy na dany moment ustalono, że nie może ono doprowadzić do choćby częściowego zaspokojenia wierzyciela i istnieją ustawowe przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego z tego tytułu. Godzi się też przypomnieć, że zgodnie z art. 19 § 4 u.p.e.a. dyrektor oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania egzekucji z wynagrodzenia za pracę, ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego, z renty socjalnej, z wierzytelności pieniężnych oraz z rachunków bankowych, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i należności pochodnych od składek oraz nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego lub innych świadczeń wypłacanych przez ten oddział, które nie mogą być potrącane z bieżących świadczeń. Zatem w sytuacji uzyskania informacji o posiadanym przez zobowiązanego majątku Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych działając jako organ egzekucyjny na podstawie powołanego art. 19 § 4 u.p.e.a. może sam wszcząć egzekucję. W tym stanie rzeczy, zarzuty skargi okazały się bezzasadne, wobec czego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło