II FZ 449/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 3315/14 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 3 września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności płatnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 3315/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwanej dalej: "Spółką") wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że w skardze do sądu administracyjnego Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podnosząc, że wysokość zobowiązania podatkowego określonego zaskarżonym aktem jest niebagatelna i jej zapłata wiąże się z uzasadnionymi problemami. Ewentualna egzekucja tej kwoty zagrozi dalszej stabilnej egzystencji skarżącej i doprowadzi do powstania u niej szkody majątkowej. W ocenie strony za wstrzymaniem wykonania przemawia także interes publiczny, bowiem przy tak poważnych zarzutach naruszenia prawa materialnego i procesowego, istnieje realne prawdopodobieństwo uchylenia decyzji. W motywach rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że Spółka nie uzasadniła wnikliwie swojego wniosku. Skarżąca nie przedstawiła żadnych konkretnych okoliczności, które w istocie wskazywałyby na wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu, podnoszone przez nią twierdzenia, iż ewentualna egzekucja kwoty zobowiązania podatkowego zagrozi jej dalszej stabilnej egzystencji powinny zostać poparte dokumentami, które pozwalałyby na dokonanie pozytywnej dla skarżącej oceny zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."). Tymczasem skarżąca nie zestawiła nawet wielkości posiadanych składników majątku z wysokością wymaganego zobowiązania podatkowego. Sąd nie stwierdził również, aby znajdujące się w aktach sprawy, czy to sądowych, czy też administracyjnych, dokumenty uprawdopodobniały prezentowaną przez Spółkę argumentację. Sąd podkreślił również, że wywody skarżącej dotyczące zarzutów naruszenia prawa materialnego i procesowego w wydanej decyzji, a więc odnoszące się w istocie do przedmiotu zaskarżenia, nie miały znaczenia dla toczącego się postępowania wpadkowego, w ramach którego badaniu podlegają przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka zarzuciła naruszenie art. 61 § 2 i 3 w związku z art. 49 § 1 p.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania decyzji z uwagi na nieprzedstawienie dokumentów finansowych oraz majątkowych uzasadniających wniosek bez wcześniejszego wezwania Spółki do uzupełnienia braków formalnych żądania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, że sporne zagadnienie było już przedmiotem rozstrzygnięć Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach Spółki zapadających na gruncie tożsamego stanu faktycznego (zob. postanowienia NSA: z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FZ 252/15 i II FZ 253/15, treść orzeczeń dostępna w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd odwoławczy w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela prezentowaną w powołanych orzeczeniach argumentację, odwołując się do niej wprost dla uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia. Otóż zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Podkreślenia wymaga, że ostateczne decyzje administracyjne co do zasady podlegają wykonaniu (por. art. 61 § 1 p.p.s.a.). Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, prowadzące do wyjątku od tej zasady, jest inicjowane wnioskiem strony. Z uwagi na powyższe, na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy jeszcze raz podkreślić – jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy podnieść należy, że podmiotem inicjującym postępowanie w przedmiocie przyznania środka ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym była Spółka i to na niej ciążył – z mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. – obowiązek wykazania, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Analiza treści skargi, w której zawarty był wniosek, doprowadziła Sąd pierwszej instancji do słusznej konstatacji, że wniosek nie został prawidłowo uzasadniony, tj. przede wszystkim nie wskazano w nim okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie środka ochrony tymczasowej. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14 NSA stwierdził, że "obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Jednocześnie brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd". W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy Spółka nie dołączyła do wniosku (do czego była zobowiązana) żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym uniemożliwiła Sądowi pierwszej instancji zapoznanie się oraz analizę jej stanu majątkowego, co jest niezbędne do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny słusznie stwierdził, że w rozpatrywanym przypadku przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie zostały spełnione. Podkreślenia wymaga, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze ewentualnej egzekucji, której obawia się Spółka ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego, jednak wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej, a instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.