VI SA/Wa 594/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-03
Skład orzekający: Izabela Głowacka - Klimas, Pamela Kuraś - Dębecka, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo ochronne na znak towarowy może zostać unieważnione na podstawie naruszenia dóbr osobistych (prawa do nazwy przedsiębiorstwa) w sytuacji, gdy znak został zgłoszony do ochrony w dniu 10 sierpnia 2000 r., a prawo ochronne udzielono 15 września 2004 r., a wniosek o unieważnienie złożono 15 listopada 2007 r.? Czy ochrona nazwy przedsiębiorstwa istniała przed nowelizacją Kodeksu cywilnego z 25 września 2003 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił prawo ochronne na znak towarowy w części dotyczącej usług w klasie 37 na podstawie art. 8 pkt 2 ustawy o znakach towarowych. Udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, który odpowiada oznaczeniu innego przedsiębiorstwa używanemu wcześniej, narusza dobra osobiste tego przedsiębiorcy. Prawo do nazwy przedsiębiorstwa było chronione również przed nowelizacją Kodeksu cywilnego z 2003 r. na podstawie przepisów o ochronie dóbr osobistych.Stan faktyczny
Spółka K. S.A. wniosła skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (UP RP) o częściowym unieważnieniu prawa ochronnego na znak towarowy "[...]". Wniosek o unieważnienie złożył J. G., twierdząc, że znak narusza jego prawo do nazwy przedsiębiorstwa "K.", którą posługiwał się od 1993 r. UP RP unieważnił prawo ochronne w części dotyczącej usług w klasie 37, uznając naruszenie prawa do nazwy przedsiębiorstwa, ale oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Skarżąca spółka zarzuciła organowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując m.in. prawo wnioskodawcy do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie oraz ochronę jego nazwy przed nowelizacją KC z 2003 r.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2013 r. sprawy ze skargi K. S. A. z siedzibą w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej UP RP) decyzją z dnia
[...] kwietnia 2012 r., działając na podstawie art. 8 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia
1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. z 1985 r. Nr 5, poz. 17 ze zm., cytowanej dalej jako "u.z.t.") w związku z art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm., cytowanej dalej jako "p.w.p."), po rozpoznaniu wniosku J. G. o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "[...]" nr [...] udzielonego na rzecz K. S.A. z siedzibą w P. – skarżącej w niniejszej sprawie, unieważnił prawo ochronne na ww. znak towarowy w części dotyczącej usług w klasie 37,
tj. instalowania, konserwacji i naprawy sprzętu komputerowego, w pozostałej części wniosek oddalił.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym
i prawnym.
W dniu [...] listopada 2007 r. wpłynął do Urzędu Patentowego RP wniosek J. G. (cytowanego dalej jako "wnioskodawca") o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "[...]" o nr [...] udzielonego
na rzecz skarżącej spółki.
Przedmiotowy znak towarowy został zgłoszony do ochrony w dniu [...] sierpnia 2000 r., a decyzja o udzieleniu prawa ochronnego została wydana przez Urząd Patentowy RP w dniu [...] września 2004 r. Sporne oznaczenie jest przeznaczone do sygnowania towarów w klasie 9, tj. komputery, części do komputerów, podzespoły, osprzęt komputerowy, urządzenia peryferyjne, programy komputerowe, gry komputerowe, magnetyczne, cyfrowe nośniki danych, aparaty fotograficzne cyfrowe i kamery cyfrowe, telefony i centrale telefoniczne, telefony komórkowe, przenośne odtwarzacze muzyczne i urządzenia do łączności bezprzewodowej, a ponadto usług w klasie 35, tj. zgrupowanie na rzecz osób trzecich różnych towarów pozwalające nabywcy wygodnie oglądać i kupować te towary na stronie Web oraz w sieci i hurtowni dotyczącej sprzedaży artykułów: komputery, części do komputerów, podzespoły, osprzęt komputerowy, urządzenia peryferyjne, programy komputerowe, gry komputerowe, magnetyczne, cyfrowe nośniki danych, aparaty fotograficzne cyfrowe i kamery cyfrowe, telefony i centrale telefoniczne, telefony komórkowe, elektronika użytkowa, przenośne odtwarzacze muzyczne, urządzenia do łączności bezprzewodowej, komputerowe materiały eksploatacyjne w postaci taśmy do drukarek komputerowych nasączone tuszem, tonery, kasety do drukarek, atramenty, papier do kserokopiarek, papier do drukarek komputerowych, książki, czasopisma, meble biurowe, skomputeryzowane zarządzanie plikami oraz usługi sortowania danych w bazach komputerowych, w klasie 37, tj. instalowanie, konserwacja, naprawy sprzętu komputerowego, serwisowanie sieci komputerowej i instalacja sieci komputerowych, w klasie 38, tj. wypożyczanie modemów, telefonów, urządzeń do przekazywania informacji, urządzeń telekomunikacyjnych, a ponadto usługi transmisji danych i wiadomości, w klasie 41, tj. organizowanie i prowadzenie kursów, szkoleń, seminariów oraz pracowni specjalistycznych, a także w klasie 42 tj. usługi internetowe: rejestracja i utrzymywanie serwerów wirtualnych, kont poczty elektronicznej, serwisów internetowych, oprogramowanie komputerów-opracowanie, aktualizacja, serwisowanie oprogramowania komputerowego, doradztwo w zakresie systemów informatycznych, sprzętu komputerowego i internetu, a nadto projektowanie serwisów internetowych.
Wnioskodawca, jako podstawę prawną wskazał art. 8 pkt 2 ustawy u.z.t.
w związku z art. 315 ust. 3 p.w.p. Swój interes prawny uzasadnił tym, że od dnia
[...] czerwca 1993 r. w zakresie usług elektronicznych prowadził działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą K., a po jej rozwiązaniu w dniu [...] grudnia 2000 r. nadal, od dnia [...] stycznia 2001 r. kontynuuje samodzielnie działalność gospodarczą pod tą samą nazwą w dotychczasowym
i dodatkowym zakresie. Zdaniem wnioskodawcy, jego interes prawny wynika
z "naruszenia przez uprawnionego jego praw osobistych, tj. prawa do nazwy przedsiębiorstwa prowadzonego w formie jednoosobowej działalności we własnym imieniu". Nadmienił, że pismem z dnia [...] lipca 2007 r. uprawniony do spornego prawa wezwał go do zaprzestania korzystania w obrocie handlowym z oznaczenia [...]. Co do naruszenia art. 8 pkt 2 u.z.t. wnioskodawca wyjaśnił, że sporny znak towarowy został zgłoszony do ochrony w dniu [...] sierpnia 2000 r. i tym samym uprawniony do tego znaku towarowego narusza dobra określone w tym przepisie. Podkreślił, że prowadził reklamę nazwy [...] nie tylko w prasie z terenu obecnego województwa [...], ale też w prasie ogólnopolskiej (na tę okoliczność przedstawił materiały dowodowe).
Skarżąca (uprawniona do spornego znaku) w piśmie z dnia [...] września
2007 r. zajęła stanowisko wobec ww. wniosku o unieważnienie, wnosząc o wydanie decyzji odmawiającej unieważnienia w całości prawa ochronnego na ww. znak towarowy i przyznanie kosztów postępowania według norm przepisanych. Stwierdziła, że wniosek o unieważnienie strony przeciwnej jest niezasadny. Wyjaśniła, że działalność gospodarcza pod nazwą "K." została podjęta
w dniu [...] grudnia 1996 r., od tego czasu kilkakrotnie zmieniała się forma jej prowadzenia, w grudniu 2001 r. przekształcono spółkę cywilną w spółkę jawną,
a następnie w grudniu 2006 r. podjęta została uchwała o przekształceniu tej spółki
w spółkę akcyjną. Wskazała, że począwszy od roku 2000 znak ten był szeroko eksponowany w licznych kampaniach reklamowych i informacyjnych.
Skarżąca wskazała na instytucję uregulowaną w art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p. dotyczącą okoliczności wyłączającej możliwość unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy. Powołując się na powyższy przepis podniosła, że posługiwała się spornym oznaczeniem przez "okres dłuższy niż pięć lat". Podała, że wnioskodawca był świadomy wykorzystywania znaku "[...]" przez skarżącą spółkę
co najmniej od 2000 roku i nigdy nie sprzeciwił się wykorzystaniu tego znaku towarowego, aż do dnia złożenia wniosku w przedmiotowej sprawie. Zdaniem skarżącej, wnioskodawca nie wykazał, że przysługiwało mu prawo do firmy "K." w okresie do września 2003 r. Skarżąca wskazała też, że spółka cywilna wnioskodawcy została rozwiązana w dniu [...] grudnia 2000 r.,
a "wnioskodawcy nie przysługują żadne uprawnienia związane z działalnością tej spółki". Podniosła, że wnioskodawca rozpoczął własną działalność gospodarczą pod nazwą "K." dopiero w dniu [...] stycznia 2001 r. Zwróciła uwagę na przepisy prawa cywilnego, a konkretnie regulacje kodeksu cywilnego obowiązujące w okresie do dnia 25 września 2003 r., czyli wejścia w życie nowelizacji tej ustawy pozwalającej na ochronę. Stwierdziła, że "fantazyjne dodatki do nazw przybieranych przez osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą nie podlegały ochronie prawnej na podstawie prawa firmowego". Podniosła, że z uwagi na przepisy intertemporalne wnioskodawca nie może powołać się na regulację art. 8 pkt 2 u.z.t.
i dlatego jego wniosek o unieważnienie spornego znaku towarowego należy oddalić. Ponadto skarżąca wskazała, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa do firmy, gdyż ochrona nazwy handlowej rozciąga się, jej zdaniem, jedynie na obszar rzeczywistej działalności przedsiębiorstwa i dotyczy realnego, a nie tylko potencjalnego niebezpieczeństwa wprowadzenia odbiorców w błąd. Skarżąca dokonała analizy porównawczej spornego znaku towarowego i oznaczenia przeciwstawionego oraz zakresu działalności obu podmiotów, dochodząc do wniosku, że nie dojdzie do ryzyka wprowadzenia w błąd klienteli. W jej opinii, znak towarowy "[...]" jest "znakiem towarowym mocnym, odznaczającym się silną zdolnością odróżniającą" i tym samym konsumenci będą potrafili odróżnić towary sygnowane w ten sposób. Dodała, że strony niniejszego postępowania nie są podmiotami działającymi na tym samym rynku.
Do pisma z dnia [...] maja 2008 r., stanowiącego uzupełnienie odpowiedzi
na wniosek o unieważnienie, skarżąca załączyła dokumenty dotyczące używania znaku towarowego "[...]" w okresie od 1998 roku. Oznajmiła równocześnie, że wnioskodawca był świadomy tego faktu i nie sprzeciwiał się temu. Wskazała, że wnioskodawca prowadzi "niewielki serwis sprzętu elektronicznego,
a strona postępowania jest dużą spółką giełdową zajmującą się sprzedażą sprzętu komputerowego, oprogramowania, akcesoriów oraz innego sprzętu". Dodała, że jej zdaniem nie zachodzi w niniejszej sprawie ryzyko konfuzji znaku towarowego "[...]", z nazwą, pod którą działa wnioskodawca.
W dniu [...] maja 2010 r. wpłynęło do Urzędu Patentowego RP pismo wnioskodawcy, do którego załączył wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia
[...] marca 2010 r. (sygn. akt [...]), ustalający "prawo do używania przez J. G. nazwy firmy K. jako oznaczenia przedsiębiorstwa prowadzonego przez J. G. w wyniku likwidacji z dniem [...] grudnia
2000 r. przedsiębiorstwa K. Spółki Cywilnej w K." oraz "prawo do używania przez J. G. nazwy firmy K. w K. jako oznaczenia przedsiębiorcy J. G.". Wnioskodawca zaznaczył, że dopiero z dniem publikacji informacji o udzieleniu ochrony na sporny znak towarowy, tj. [...] czerwca 2005 r., mógł się dowiedzieć o jego rejestracji. Zanegował niemożność zastosowania przepisów kodeksu cywilnego. Wnioskodawca podniósł również, że podmioty pozostające w niniejszym sporze działają na tym samym rynku i odwołał się do wykazu towarów i usług spornego znaku towarowego oraz zakresu prowadzonej przez siebie działalności. Zdaniem wnioskodawcy, okoliczność tę potwierdza wezwanie wnioskodawcy przez uprawnionego do zaniechania naruszania praw ochronnych do spornego znaku towarowego. W jego przekonaniu świadczy to o "uznaniu istnienia stanu konkurencyjności firm wnioskodawcy i uprawnionego".
Podczas rozprawy w UP RP w dniu [...] marca 2012 r. przesłuchani zostali świadkowie w osobach T. B., K. B., D. B. i E. B. na okoliczność faktu wykorzystywania w obrocie znaku towarowego [...] w okresie od 1996 roku, sposobu wykorzystywania przedmiotowego znaku w tym okresie, z uwzględnieniem sposobu jego eksponowania, w szczególności poprzez prowadzone kampanie reklamowe,
a także braku zgłaszania sprzeciwu przez wnioskodawcę co do wykorzystania tego znaku od 1996 roku do chwili rozpoczęcia sporu przed Urzędem Patentowym RP. Jak wynika z protokołu rozprawy, ww. świadkowie zeznali, że działalność pod nazwą K. została zapoczątkowana w roku 1996, początkowo prowadzona była
w P., a dopiero potem, wraz z rozwojem działalności, objęła teren całego kraju. Nie byli oni w stanie odpowiedzieć na pytanie, kiedy rozpoczęto działalność uprawnionego na terenie województwa [...], a jedynie K. B. stwierdził, że "można przyjąć, że działalność taka była prowadzona od 1998 r.
w momencie powstania sklepu internetowego".
W uzasadnieniu zaskarżonej do Sądu decyzji UP RP podał, że w świetle
art. 164 p.w.p. prawo ochronne na znak towarowy może być unieważnione, w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania tego prawa. Z kolei przepis art. 165 p.w.p. precyzuje, że z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego nie można wystąpić, po pierwsze, z powodu kolizji
z wcześniejszym znakiem bądź naruszenia praw osobistych lub majątkowych wnioskodawcy, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca, będąc świadomym jego używania, nie sprzeciwiał się temu, po drugie, po upływie pięciu lat od udzielenia prawa ochronnego, jeżeli prawo to udzielone zostało z naruszeniem przepisów art. 129, lecz znak w wyniku używania nabrał charakteru odróżniającego, oraz, po trzecie, z powodu kolizji ze znakiem towarowym powszechnie znanym, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku towarowego, uprawniony do znaku towarowego powszechnie znanego, będąc świadomym jego używania, nie sprzeciwiał się temu.
UP RP odnosząc się do regulacji art. 165 p.w.p. podkreślił, że prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone dnia [...] września 2004 r.,
a wnioskodawca złożył wniosek o jego unieważnienie dnia [...] listopada 2007 r. Tym samym, z uwagi na okres wskazany przez ustawodawcę w ww. przepisie, brak jest podstaw do zastosowania art. 165 p.w.p., w szczególności art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p., na który powoływał się uprawniony. Prawodawca posłużył się zwrotem "jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca", tym samym wskazując, zdaniem organu, na datę rejestracji jako początek biegu pięcioletniego terminu określonego w tym przepisie. Przesłanki wskazane w art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p. powinny zachodzić kumulatywnie, stąd niespełnienie pierwszej
z nich powoduje, że nie ma potrzeby analizy kolejnych dotyczących tego czy wnioskodawca był świadomy używania spornego znaku towarowego i tego czy sprzeciwiał się temu.
Co do przepisu art. 164 p.w.p. UP RP odniósł się do kwestii interesu prawnego wnioskodawcy w żądaniu unieważnienia spornego prawa. Organ uznał za prawidłową i wystarczającą dla uznania, że wnioskodawca legitymuje się
w niniejszej sprawie interesem prawnym, jego argumentację odnoszącą się do sfery dóbr osobistych, w tym naruszenia prawa do nazwy przedsiębiorstwa. Ponadto, zdaniem UP RP, wnioskodawca wskazując, iż uprawniony do spornego prawa towarowego skierował do niego pismo przedprocesowe domagając się zaprzestania używania nazwy "K.", potwierdził istnienie po jego stronie interesu prawnego w sprawie. Podkreślono przy tym, że sądy administracyjne potwierdzały wielokrotnie, że powyższe przyczyny mogą stanowić podstawę do uznania interesu prawnego (np. wyrok WSA z dnia 24 czerwca 2010 r. o sygn. akt VI SA/Wa 203/10). UP RP stwierdził, odnosząc się do faktu wystosowania przez uprawnionego powyższego pisma przedprocesowego oraz mając na uwadze zakres działalności gospodarczej wnioskodawcy i zakres ochrony wynikający z wykazu towarów i usług uprawnionego do spornego prawa ochronnego, że działalność usługowa podmiotów pozostających w sporze przynajmniej w części pokrywa się. Tym samym zarzut uprawnionego dotyczący tego, że działalność stron pozostających w sporze jest odmienna, nie znajduje potwierdzenia w rozpatrywanym stanie faktycznym.
UP RP wskazał, że zgodnie z art. 315 ust. 3 p.w.p. ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia znaku towarowego. W przedmiotowej sprawie, sporny znak towarowy zgłoszony został dnia [...] sierpnia 2000 r., stąd ocena czy zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do udzielenia prawa ochronnego na ten znak, winna być dokonana w oparciu o obowiązujące w tej dacie przepisy wskazanej powyżej ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych.
Organ przypomniał, że wnioskodawca domagając się unieważnienia prawa wyłącznego na sporny znak towarowy podniósł zarzut udzielenia ochrony na ten znak z naruszeniem przepisów o charakterze materialnym, mianowicie art. 8 pkt 2 u.z.t. Przepis ten, zdaniem organu, został słusznie podniesiony wobec powyższych uwag dotyczących regulacji art. 315 p.w.p. Według art. 8 pkt 2 u.z.t. niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich. Jednocześnie organ podkreślił, że przedmiotowy przepis zbliżony jest do uregulowania art. 131 ust. 1 pkt 1 obecnie obowiązującej ustawy - Prawo własności przemysłowej.
Zdaniem organu, zarzut uprawnionego dotyczący ograniczenia ochrony firmy jako nazwy przedsiębiorstwa w oparciu o kodeks cywilny w wersji sprzed dnia 25 września 2003 r. jest chybiony. Organ wskazał, że kwestię ochrony prawa do firmy na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy podkreślali w swoich komentarzach przedstawiciele doktryny U. Promińska (zob. Ustawa o znakach towarowych - Komentarz, Warszawa 1998) i R. Skubisz (zob. Prawo z rejestracji znaku towarowego i jego ochrona. Studium z zakresu prawa polskiego na tle prawnoporównawczym, Lublin 1988). Prawo do firmy było chronione na gruncie ustawy o znakach towarowych z 1985 r., na co wskazują wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 2010 r. (sygn. akt II GSK 746/09) oraz z dnia
24 listopada 2010 r. (sygn. akt II GSK 1011/09). Nadto wyjaśniono, że wykładnia przepisów ustawy o znakach towarowych z 1985 r. obowiązujących w dacie zgłoszenia spornego oznaczenia winna być dodatkowo dokonywana
z uwzględnieniem przepisów Pierwszej Dyrektywy Rady z dnia 21 grudnia 1988 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (89/104/EWG) oraz orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego (por. wyrok z dnia 8 stycznia 2003, sygn. akt III RN 239/01) przy dokonywaniu wykładni obowiązujących przepisów, istotne znaczenie mają zobowiązania międzynarodowe Polski, a w szczególności obowiązek dostosowania prawa polskiego do prawa Wspólnoty Europejskiej (obecnie Unii Europejskiej). Dostosowanie prawa polskiego winno, zdaniem Sądu Najwyższego, być realizowane także poprzez interpretację obowiązujących przepisów w taki sposób, by służyło to uzyskaniu rezultatu zbieżnego z dyspozycjami norm prawa wspólnotowego. Przedmiotowa dyrektywa unijna zakłada jako jedną
z przesłanek unieważnienia prawa wyłącznego na znak towarowy okoliczność naruszenia prawa do nazwiska.
Jak podał organ, bezspornym jest, że wśród praw o charakterze osobistym należy wyróżnić dobra osobiste w rozumieniu art. 23 k.c. Wskazane wyżej przepisy ustanawiają zasadę cywilnoprawnej ochrony dóbr osobistych, niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. W ocenie UP RP, zasadę tę - na podstawie
art. 43 - należy odnosić także do osób prawnych, jednostek nieposiadających osobowości prawnej oraz spółek cywilnych, a także osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą. Listy wymienionych przykładowo w art. 23 k.c. dóbr osobistych osób fizycznych nie da się wprawdzie odnieść wprost do osób prawnych, jednak wskazówki, które z niej wynikają, są wielce pomocne przy konstruowaniu dóbr osobistych po stronie osób prawnych (por. M. Pazdan, K. Pietrzykowski, Kodeks Cywilny. Komentarz, Warszawa 2010). Możliwość naruszenia firmy (jako nazwy przedsiębiorstwa) w powyższym zakresie sygnalizują też inni autorzy (np. P. Kostański, Prawo własności przemysłowej. Komentarz, Warszawa 2011). Organ podkreślił, że w doktrynie i orzecznictwie ustalony jest pogląd, zgodnie z którym rejestracja słownego znaku towarowego, odpowiadającego oznaczeniu innego przedsiębiorstwa, używanemu przez nie przed zarejestrowaniem znaku, narusza dobra osobiste tego przedsiębiorstwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2002 r., sygn. akt II SA 3390/2001). Przyjmuje się jednocześnie, iż ingerencja w sferę dóbr osobistych, a konkretnie prawa do nazwy przedsiębiorstwa może nastąpić nawet w przypadku wykorzystania części tej nazwy, jeżeli jest to część spełniająca w sposób wystarczający funkcję indywidualizującą osobę prawną, umożliwiająca jej jednoznaczną identyfikację
i odróżnianie od innych osób (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 października 1998 r., sygn. akt II CKN 25/98).
W konsekwencji powyższego UP RP wyraził pogląd, że w odniesieniu
do dobra osobistego, jakim jest prawo do nazwy wnioskodawcy – K. - zachodzą wskazane powyżej sytuacje.
W przedmiotowej sprawie ocenie na gruncie art. 8 pkt 2 u.z.t. podlega jedynie znak jako przedmiot spornego prawa ochronnego, a nie zaś późniejszy sposób korzystania z tego prawa czy też okoliczności temu korzystaniu towarzyszące. Organ ponownie podkreślił, że ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia znaku towarowego. Powoduje to, iż przedstawione przez uprawnionego materiały dowodowe dotyczące późniejszego okresu (m.in. nakłady na reklamę, nagrody i wyróżnienia) nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Kluczowe pozostaje ustalenie tego, który z podmiotów pozostających w sporze dysponował "lepszym pierwszeństwem" w posługiwaniu się oznaczeniem "K.". Niewątpliwe i oczywiste jest to, jak wskazał UP RP, że sporny znak towarowy w warstwie słownej zawiera w zasadzie całość nazwy wnioskodawcy
(tj. człon "K."). Jak wskazano wyżej, element "s.c." odnosi się wyłącznie do formy organizacyjno-prawnej wnioskodawcy (spółki cywilnej) i fakt posługiwania się nim przez niego jako elementem firmy nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie.
Organ wydając zaskarżoną do Sądu decyzję miał na względzie rolę firmy jako nazwy przedsiębiorstwa oraz znaku towarowego w życiu gospodarczym. Wskazał, że dowody przedstawione przez wnioskodawcę świadczą o tym, iż prowadził on działalność gospodarczą i posługiwał się w niej nazwą K. przed datą, w której dokonane zostało zgłoszenie spornego znaku towarowego. Zasadniczo posługiwał się tym oznaczeniem kierując ofertę do potencjalnych klientów oraz w reklamie. Działania te były podejmowane na terenie województwa [...] ([...]), ale obejmowały też terytorium Polski. Zakres działalności gospodarczej został określony w zaświadczeniu o prowadzeniu działalności gospodarczej wydanym na rzecz "K. s.c. " dnia [...] września 1993 r., w którym wskazano na: obsługę i naprawę maszyn biurowych, księgujących i liczących, produkcję sprzętu do sterowania procesami przemysłowymi oraz naprawy elektrycznych artykułów gospodarstwa domowego.
UP RP uznał, że przez cały okres swojej działalności gospodarczej wnioskodawca prowadził na terenie Polski, w szczególności na terenie województwa [...] (obecnie województwa [...]) działalność pod firmą K., a oferta obejmowała zasadniczo usługi między innymi w zakresie instalowania, konserwacji i naprawy sprzętu komputerowego. Organ zaznaczył, że
w zakresie działalności wnioskodawcy, co wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, nie znajdowały się inne towary i usługi wskazane w wykazie towarów
i usług uprawnionego do spornego prawa ochronnego. Świadczą o tym materiały przedstawione w sprawie (m.in. kopia zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, reklamy umieszczone w polskiej prasie, faktury, rachunki oraz oświadczenia kontrahentów). Wnioskodawca przedstawił liczne materiały potwierdzające używanie nazwy K. w określonym zakresie. Organ, dokonując oceny, wziął pod uwagę wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie (wyrok z dnia 17 marca 2008 roku, sygn. akt VI SA/Wa 1332/07),
w świetle którego "zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przy ocenie podobieństwa towarów i usług należy mieć na uwadze wszystkie istotne czynniki, które charakteryzują wzajemny stosunek tych towarów i usług. Czynniki te obejmują między innymi charakter towarów, ich przeznaczenie, sposób użytkowania, jak również to czy konkurują ze sobą, czy też wzajemnie się uzupełniają".
Organ dodatkowo dokonał porównania samych oznaczeń, tj. firmy wnioskodawcy oraz spornego znaku towarowego (przeciwstawiona firma ma charakter słowny, a sporny znak jest oznaczeniem słowno-graficznym). Zdaniem UP RP, przeciwstawione oznaczenie w postaci firmy oraz znak towarowy "[...]" używany przez uprawnionego do spornego prawa są w warstwie fonetycznej identyczne. Z kolei w warstwie wizualnej porównywane oznaczenia są podobne, a to z uwagi na użycie w strukturze znaku towarowego elementów graficznych. Mają one jednak drugorzędne znaczenie, gdyż o dystynktywności decyduje element słowny "[...]", czyli oznaczenie używane jako firma przez wnioskodawcę. W sferze znaczeniowej natomiast, ze względu na fantazyjny charakter słowa "[...]", ocena podobieństwa nie była możliwa. Organ uznał, że w spornym znaku towarowym została inkorporowana firma wnioskodawcy. Wobec powyższego UP RP stwierdził wysoki stopień podobieństwa porównywanych oznaczeń (identyczność na płaszczyźnie fonetycznej). W ocenie organu, może dojść do sytuacji pomylenia badanych oznaczeń przez konsumentów (ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców). Jest ono wypadkową dwóch - ściśle ze sobą powiązanych - elementów: po pierwsze - podobieństwa/identyczności oznaczeń, a po drugie podobieństwa/identyczności towarów/usług, dla których znaki są zgłaszane, zarejestrowane lub używane (wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 lutego 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1904/09). W rozpatrywanym przypadku chodziło o podobieństwo firmy jako nazwy przedsiębiorstwa oraz spornego znaku towarowego i podobieństwo oraz identyczność usług oferowanych przez podmioty pozostające w sporze. W doktrynie powszechnie przyjmuje się, że "im większe podobieństwo między towarami/usługami, tym surowsze wymagania, co do koniecznych cech odróżniających konkurujące znaki. Jednorodzajowość towarów/usług wzmaga ryzyko pomyłki podobnych znaków" (zob. U. Promińska, Prawo własności przemysłowej, Warszawa 2004). Zasada ta jest również prezentowana w orzecznictwie wspólnotowym, które wskazuje, że całościowa ocena podobieństwa znaków "powinna uwzględniać pewną współzależność między czynnikami, które brane są pod uwagę, a w szczególności współzależność między podobieństwem znaków towarowych a podobieństwem towarów i usług tymi znakami oznaczanych. Niewielkie podobieństwo określonych towarów lub usług może bowiem zostać zrekompensowane wysokim stopniem podobieństwa znaków towarowych i odwrotnie" (zob. wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 10 października 2006 r., sygn. akt T-172/05). Zdaniem organu, występujące
w niniejszej sprawie podobieństwa dotyczące porównywanych usług i oznaczeń
są tak znaczne, że może dojść do pomylenia spornego znaku towarowego
i przeciwstawionej firmy jako oznaczenia przedsiębiorstwa.
Po dokonaniu oceny zakresu przedmiotowej działalności gospodarczej
i wykazu towarów i usług spornego znaku towarowego oraz podobieństwa porównywanych oznaczeń, a także ryzyka wprowadzenia błąd, oraz mając na uwadze zasadę braku pełnej ochrony prawa do firmy, UP RP uznał, iż istnieją podstaw do zastosowania art. 8 pkt 2 u.z.t. jedynie w części.
W skardze na powyższą decyzję UP RP z dnia [...] kwietnia 2012 r. zarzucono "obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy" oraz "naruszenie przepisów prawa materialnego".
Odnośnie do zarzutów w zakresie prawa materialnego skarżąca wskazała na niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 315 ust. 1 i 2 p.w.p., poprzez błędne zastosowanie w sprawie art. 8 pkt 2 u.z.t., zamiast art. 164 i art. 165 p.w.p. Przypomniała, że organ zastosował art. 315 ust. 3 p.w.p. stanowiący wyjątek od zasady określonej w art. 315 ust. 1 p.w.p. i wyjaśniła, że przepisy art. 164 p.w.p. nakazuje jedynie zastosowanie odpowiednich, przewidzianych ustawą, warunków wymaganych do uzyskania prawa wyłącznego.
Skarżąca zarzuciła też naruszenie art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p. w związku
z art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p. oraz art. 875 k.c. przyjmując, że nazwa K. przysługiwała wnioskodawcy dopiero od dnia [...] stycznia 2001 r.
Skarżąca wskazała na naruszenie art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p. w związku
z art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., a także art. 23 i art. 431-4310 k.c., poprzez błędne przyjęcie, że w dniu dokonania zgłoszenia spornego znaku do ochrony (tj. 10 sierpnia 2000 r.) nie obowiązywała ochrona nazwy przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą. Podkreśliła, że kwestię ochrony prawa do firmy (w tym osób prowadzących działalność gospodarczą) na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy podkreślali w swoich komentarzach przedstawiciele doktryny, a mianowicie U. Promińska (zob. Ustawa o znakach towarowych - Komentarz, Warszawa 1998) i R. Skubisz (zob. Prawo z rejestracji znaku towarowego i jego ochrona. Studium z zakresu prawa polskiego na tle prawnoporównawczym, Lublin 1988). Prawo do firmy było chronione na gruncie ustawy o znakach towarowych
z 1985 r., na co wskazują wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia
10 sierpnia 2010 r. (sygn. akt II GSK 746/09) oraz z dnia 24 listopada 2010 r.
(sygn. akt II GSK 1011/09).
Skarżąca podniosła naruszenie art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p. w związku
z art. 131 ust. 1 pkt 1 p.w.p., a także art. 23 i art. 433 § 1 i 2 k.c., poprzez błędne przyjęcie, że kolizja spornego znaku towarowego z nazwą wykorzystywaną przez wnioskodawcę wystarcza do jego unieważnienia. Skarżąca wskazała na konieczność uwzględnienia między innymi tożsamości rynków oraz dostateczności odróżniania. Dodała, że w oparciu o orzecznictwo (m.in. wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2006 r., sygn. akt II GSK 31/06) takiej analizy organ dokonał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, mając świadomość, że wyłączność prawa do nazwy (firmy) nie jest zupełna.
Według skarżącej naruszony został przepis art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p.
w związku z art. 153 ust. 2 p.w.p., poprzez błędne przyjęcie, że znajdzie on zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. Skarżąca poniosła, że upłynął "okres 7 lat od dnia powstania prawa ochronnego na ten znak". Wskazała na wyjaśnienia UP RP, zgodnie z którymi prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone dnia
[...] września 2004 r., a wnioskodawca złożył wniosek o jego unieważnienie dnia [...] listopada 2007 r. Tym samym, z uwagi na okres wskazany przez ustawodawcę
w cytowanym przepisie, brak było, w ocenie organu, podstaw do zastosowania ww. przepisu. Skarżąca nie zgodziła się z tak zaprezentowanym stanowiskiem. Podkreśliła, że prawodawca posłużył się zwrotem "jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca", tym samym wskazano na datę rejestracji jako początek biegu pięcioletniego terminu określonego w cytowanym przepisie.
Ponadto w kwestii przepisów proceduralnych skarżąca wskazała na naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 84 i art. 86 Kpa. Wskazała przy tym na niezebranie całego materiału dowodowego, nieprzeprowadzenie licznych dowodów wnioskowanych przez K. S.A., nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność wymagających wiadomości specjalnych oraz nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron. Skarżąca wskazała między innymi, że nie został przeprowadzony dowód z opinii biegłego na okoliczność różnic pomiędzy znakiem "[...]" a nazwą przedsiębiorstwa wnioskodawcy. Nie zgodziła się ze stanowiskiem organu, jakoby tego rodzaju dowód nie był w sprawie konieczny.
Dodatkowo skarżąca podniosła brak sukcesji uprawnień do nazwy, pod którą działalność prowadził J. G.. Kluczowe znaczenie, jej zdaniem, miały
w tym względzie wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] marca 2010 r. oraz zgromadzone materiały dowodowe.
W konkluzji skarżąca stwierdziła, że w toku postępowania spornego organ zaniechał dokonania wszechstronnej oceny wszystkich dowodów, które mogłyby być przeprowadzone w sprawie. W jej ocenie, dowody, które zostały przeprowadzone, organ ocenił w sposób pobieżny. Kontradyktoryjność postępowania spornego została w istotny sposób ograniczona z uwagi na nieprzeprowadzenie zdecydowanej większości dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, o które wnioskowała skarżąca. Zdaniem skarżącej, niewyjaśnienie stanu faktycznego znalazło odzwierciedlenie w treści decyzji w przedmiocie częściowego unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy, które pozbawione jest całkowicie wskazania dowodów, na których oparł się organ wydający decyzję. Zdaniem skarżącej, faktyczny brak postępowania dowodowego skutkuje w niniejszej sprawie wydaniem błędnej decyzji o unieważnieniu częściowym prawa ochronnego, wobec czego skarga jest konieczna i uzasadniona. W konsekwencji powyższego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedz na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r. poz. 270 dalej "p.p.s.a.").
Mając powyższe kryteria na uwadze, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi, należy stwierdzić, co następuje. Skarżąca spółka niezasadnie zarzuca, że organ dopuścił się naruszenia prawa materialnego tj. art. 315 ust. 1 i 2 Prawa własności przemysłowej w związku z art. 8 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych poprzez błędne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 8 pkt 2 w/w ustawy, w sytuacji, gdy organ winien badać przesłanki unieważnienia znaku towarowego na podstawie art. 164 i 165 Prawa własności przemysłowej. Podnosząc powyższy zarzut skarżąca zdaje się nie zauważać, iż zgodnie z art. 315 ust. 3 Prawa własności przemysłowej ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku, wzoru użytkowego, znaku towarowego albo topografii układów scalonych w Urzędzie Patentowym.
Wobec tego, że sporny znak towarowy został zgłoszony do ochrony w dniu [...] sierpnia 2000 r. dla oceny zdolności rejestracyjnej mają zastosowanie przepisy obowiązującej w tej dacie tj. przepisy ustawy o znakach towarowych. Natomiast skoro wniosek o unieważnienie wpłynął do Urzędu Patentowego RP w dniu [...] listopada 2007 r. organ prawidłowo powołał się na art. 164 obowiązującego Prawa własności przemysłowej, który stanowi, że prawo ochronne na znak towarowy może być unieważnione w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uwzględnienia tego prawa.
Natomiast owe ustawowe warunki co zostało wyżej zaznaczone zgodnie z art. 315 ust. 3 Prawa własności przemysłowej określone zostały w obowiązującej w dacie zgłoszenia znaku towarowego ustawie o znakach towarowych. Tak więc w sprawie, organ prawidłowo oceniał zasadność zgłoszonego wniosku w kontekście art. 8 pkt 2 ustawy o znakach towarowych a nie, jak podnosi skarżąca z powołaniem się na art. 131 ust. 1 pkt 1 Prawa własności przemysłowej.
Urząd Patentowy RP, wbrew twierdzeniom skargi, nie naruszył art. 165 ust. 1
pkt 1 Prawa własności przemysłowej. W myśl powyższego przepisu z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego nie można wystąpić z powodu kolizji z wcześniejszym znakiem bądź naruszeniem praw osobistych lub majątkowych wnioskodawcy, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca będąc świadomym jego używania, nie sprzeciwiał się temu. Z wykładni językowej powyższego przepisu wynika, że okres owych pięciu lat należy liczyć od daty udzielenia prawa ochronnego na znak, a więc w niniejszej sprawie od [...] września 2004 r. a nie jak wywodzi spółka co najmniej od 2000 r. tj. od czasu, gdy działalność spółki wykroczyła poza rynek regionalny. Tak więc, skoro uczestnik postępowania złożył wniosek o unieważnienie w dniu [...] listopada 2007 r., nie upłynęło jeszcze pięć lat od [...] września 2004 r. i art. 165 Prawa własności przemysłowej nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, tak więc powyższy wniosek o unieważnienie prawa ochronnego był uprawniony.
Kolejny zarzut skargi zmierza do wykazania, że uczestnik postępowania nie jest następcą prawnym spółki cywilnej G., Spółka cywilna w odniesieniu do ochrony firmy tej spółki a w konsekwencji przysługuje mu prawo do złożenia wniosku, albowiem w dniu [...] sierpnia 2000 r. tj. w dniu zgłoszenia spornego znaku towarowego nazwa "K." nie była nazwą spółki cywilnej "G. s.c." a nadto z pewnością nie przysługiwała uczestnikowi postępowania, który prowadzi działalność gospodarczą dopiero od dnia [...] stycznia 2001 r.
Z ustaleń Urzędu Patentowego RP, które nie były kwestionowane przez skarżącą wynika, że uczestnik postępowania od [...] czerwca 1993 r. prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług elektronicznych w formie spółki cywilnej pod nazwą K.. Spółka ta uległa rozwiązaniu w dniu [...] grudnia 2000 r. zaś uczestnik postępowania, nadal od [...] stycznia 20001 r. prowadził działalność gospodarczą pod tą samą nazwą w dotychczasowym i dodatkowym zakresie. Wbrew twierdzeniom skargi organ miał podstawę prawną aby uznać sukcesję prawa do nazwy przedsiębiorstwa przez J. G.. Przeprowadzając powyższą analizę Urząd Patentowy RP oparł się m.in. na prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt [...] ustalającym "prawo do używania przez J. G. nazwy firmy K. jako oznaczenia przedsiębiorstwa prowadzonego przez J. G. w wyniku likwidacji z dnia [...] grudnia 2000 r. przedsiębiorstwa K. Spółki Cywilnej w K.". Sąd Okręgowy ustalił nadto "prawo do używania przez J. G. nazwy firmy K. w K. jako oznaczenia przedsiębiorcy J. G.". Niezależnie od powyższego należy zgodzić się z organem, iż uczestnik postępowania ma prawo do oznaczenia [...], albowiem przed rozpoczęciem na własną rękę działalności gospodarczej był od 1993 roku wspólnikiem spółki cywilnej, która posługiwała się tą nazwą. Natomiast skarżąca podała, że rozpoczęła prowadzenie działalności w
1996 r. i od tej daty korzysta z oznaczenia [...], które następnie zgłosiła w 2000 r. do Urzędu Patentowego RP celem uzyskania prawa ochronnego. Z tego wynika, że J. G. legitymuje się pierwszeństwem w posługiwaniu się nazwą K.. Jeżeli chodzi o zasięg terytorialny powyższej działalności prowadzony przez uczestnika postępowania to ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu z rejestru działalności gospodarczej spółki cywilnej nie wynika, że był on w jakikolwiek sposób ograniczony, a więc należy przyjąć, że swym zasięgiem obejmował całą Polskę.
Nie można się również zgodzić z twierdzeniem skargi, iż nazwa przedsiębiorstwa, spółki lub osoby fizycznej nie podlegała ochronie przed dniem 25 września 2003 r. tj. przed nowelizacją kodeksu cywilnego, pozwalającą na taką, ochronę. Obowiązujący do nowelizacji art. 43 kodeksu cywilnego nakazywał przepisy o ochronie dóbr osobistych osób fizycznych stosować odpowiednio do ochrony dóbr osobistych osób prawnych. W doktrynie i orzecznictwie cytowanym przez organ przeważył pogląd, że zasadę tę należy również odnieść do jednostek nieposiadających osobowości prawnej, spółek cywilnych a także do osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą. Tak więc oznaczenie " K." jako nazwa najpierw spółki cywilnej a następnie przedsiębiorstwa J. G. od początku posługiwania się nią przez w/w podmioty pozostawała pod ochroną prawa.
Wbrew twierdzeniom skargi Urząd Patentowy RP dokonał pogłębionego porównania firmy J. G. i spornego znaku towarowego. Zaznaczył, że nazwa przedsiębiorstwa uczestnika postępowania jak i sporny znak towarowy mają
charakter słowny. Sąd zgadza się z oceną organu, że znak towarowy "[...]", używany przez uprawnionego do spornego prawa w warstwie fonetycznej i wizualnej jest podobny do firmy "K. s.c.", którą posługuje się J. G.. Niewątpliwe jest bowiem, że znak towarowy zawiera w zasadzie całość nazwy przedsiębiorstwa uczestnika postępowania (człon "[...]"), natomiast elementy "B." i "s.c." nie są dystynktywne, albowiem odnoszą się do nazwiska rodziny prowadzącej działalność gospodarczą oraz do formy działalności gospodarczej.
Oprócz dokonania analizy przeciwstawionych oznaczeń Urząd Patentowy RP porównał także zakres działalności uczestnika postępowania i uprawnionego do spornego prawa a także możliwość ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd. Nietrafnie skarga zarzuca, że J. G. prowadzi działalność gospodarczą tylko na lokalnym rynku. Przedstawił bowiem dowody na potwierdzenie okoliczności, że prowadził reklamę nazwy K. nie tylko w prasie z terenu obecnego województwa [...], ale też w prasie ogólnodostępnej. Organ trafnie uznał, że działalność przedsiębiorstwa J. G. tylko częściowo pokrywa się z działalnością spółki, która jest znacznie szersza. Uczestnik postępowania przedstawił bowiem liczne dowody, na podstawie, których organ słusznie stwierdził, że jego działalność gospodarcza przede wszystkim dotyczyła instalacji, konserwacji i naprawy sprzętu komputerowego. Konsekwencją było unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "[...]" jedynie w części dotyczącej usług w klasie 37 zaś w pozostałej części odnośnie sygnowania towarów w klasie 9, 38, 41, 42 wniosek o unieważnienie spornego znaku towarowego został oddalony.
W tym miejscu należy podnieść, że uczestnik postępowania również złożył skargę na powyższą decyzję uznając, że niesłusznie organ orzeczenie o unieważnienie spornego znaku towarowego ograniczył do usług w klasie 37, podczas, gdy istniały dowody na unieważnienie znaku także co do towarów i usług w klasie 9, 35, 38, 41, 42. Skarga powyższa została odrzucona. Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 kwietnia 2006 r. sygn. akt II GSK 31/06 "Nazwa przedsiębiorstwa (firma) służy jego identyfikacji i wyróżnieniu w obrocie prawnym i gospodarczym. Jest również nośnikiem pewnych informacji o cechach i walorach prowadzonej przez nie działalności. Nieuprawnione zakłócanie tych funkcji nazwy przedsiębiorstwa narusza prawo do nazwy. O tym naruszeniu nie przesądza jednakże samo zarejestrowanie identycznego lub podobnego do nazwy znaku towarowego na rzecz innego przedsiębiorstwa. Wyłączność prawa do nazwy (firmy) nie jest bowiem zupełna. Jej granice wyznacza zasięg (terytorialny, przedmiotowy) faktycznej działalności używającego nazwy. Tylko w tych granicach może dojść do kolizji pomiędzy identycznymi lub podobnymi: nazwą i znakiem towarowym. Jeżeli więc ze względu na odrębność zakresów działania uprawnionego do nazwy i uprawnionego z rejestracji znaku towarowego nie istnieje niebezpieczeństwo wprowadzenia ich klientów w błąd co do tożsamości przedsiębiorstw albo też np. uprawniony z późniejszego znaku towarowego nie wykorzystuje renomy związanej z wcześniejszą (identyczną lub podobną) nazwą przedsiębiorstwa, to trudno mówić o kolizji tych dwóch praw i w konsekwencji o naruszeniu wcześniejszego prawa do nazwy przez późniejszy znak towarowy".
Mając powyższe na uwadze Sąd, w składzie orzekającym w tej sprawie doszedł do przekonania, że Urząd Patentowy RP w sposób prawidłowy unieważnił sporny znak towarowy "[...]" dla towarów i usług w klasie 37, na podstawie art. 8 pkt 2 ustawy o znakach towarowych albowiem udzielenie prawa ochronnego na słowny znak towarowy skarżącej, odpowiadający oznaczeniu innego przedsiębiorstwa, które było używane przez to przedsiębiorstwo przed wydaniem decyzji o udzieleniu prawa ochronnego narusza dobra osobiste tego przedsiębiorcy.
W tym miejscu należy jeszcze raz przypomnieć, że nazwa firmy identyfikująca podmiot gospodarczy na rynku jest odpowiednikiem nazwiska osoby fizycznej i stanowi dobro osobiste w rozumieniu art. 23 k.c. W związku z czym okoliczność powyższa wypełnia przesłankę z art. 8 pkt 2 u.z.t., zgodnie z którym przeszkodą do rejestracji znaku jest naruszenie praw osobistych lub majątkowych przedsiębiorcy wcześniej używającego dany znak towarowy.
Sąd nie podzielił także zarzutów skargi dotyczących naruszenia przez organ art. 256 ust. 1 p.w.p. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1, 84, 86 k.p.a.
Wbrew twierdzeniom skarżącej, organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i zastosował przepisy prawa materialnego. Uzasadnienie decyzji jest obszerne i wyczerpujące. Na poparcie swojego stanowiska Urząd Patentowy RP przytoczył poglądy doktryny jak i liczne orzeczenia Sądu Najwyższego jak również orzeczenia sądów administracyjnych. W sprawie nie istniała potrzeba dopuszczenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność różnic pomiędzy znakiem "[...] " a nazwą przedsiębiorstwa wnioskodawcy "K. ".
Urząd Patentowy RP stanowi wyspecjalizowany organ administracji publicznej, zajmujący się zagadnieniami z zakresu własności przemysłowej, posiada też odpowiednią wiedzę, z tej dziedziny.
Wbrew twierdzeniom skargi, organ na rozprawie w dniu [...] marca 2012 r. przesłuchał świadków w osobach T. B., K. B., D. B. i E. B. na okoliczność faktu wykorzystania w obrocie znaku towarowego "[...]" w okresie od 1996 r., sposobu wykorzystania przedmiotowego znaku w tym okresie, z uwzględnieniem sposobu jego eksponowania, w szczególności poprzez prowadzone kampanie reklamowe, a także braku zgłoszenia sprzeciwu przez wnioskodawcę co do wykorzystania tego znaku od 1996 r. do chwili rozpoczęcia sporu przed Urzędem Patentowym RP. Istotnie, organ nie dopuścił dowodu z zeznań pozostałych świadków oraz z przesłuchania stron, argumentując to względami ekonomiki procesowej. Skarżąca jednakże nie wykazała jaki wpływ na wynik sprawy miało pominięcie powyższych dowodów przez organ, a tylko takie uchybienie mogło skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Biorąc powyższe pod rozwagę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło