I SAB/Wa 653/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Przybysz (spr.) Sędziowie: WSA Anna Wesołowska WSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2015 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku J. G. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. ozn. [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz J. G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 8 października 2014 r. J. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczoną jako [...]. Skarga została wniesiona w ramach następującej sprawy: Przedmiotowa nieruchomość została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279). Wcześniej nieruchomość ta stanowiła własność S. A. Pismem z dnia 20 grudnia 1996 r. (data prezentaty) J. G. i P. T. jako następcy prawni S. A. wystąpili o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Następcą prawnym J. G. jest J. G. Pismem z dnia 24 grudnia 2012 r. J. G. wniósł do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Na skutek zażalenia na bezczynność wniesionego przez J. G. Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [... lutego 2013 r. wyznaczył Prezydentowi W. dodatkowy termin na zakończenie postępowania w przedmiotowej sprawie – do dnia 30 kwietnia 2013 r. Pismem z dnia 2 stycznia 2014 r. organ poinformował strony o konieczności sporządzenia operatu szacunkowego określającego wysokość odszkodowania oraz o konieczności zabezpieczenia środków pieniężnych na jego wypłatę. Ponadto organ wskazał, działając na podstawie art. 36 § 1 k.p.a., że decyzja w przedmiotowej sprawie zostanie wydana w terminie do dnia 31 maja 2014 r. Wobec niewydania przez organ decyzji w ww. terminie J. G. wniósł przywołaną na wstępie skargę na bezczynność. W skardze wniesiono o zobowiązanie Prezydenta W. do wydania w zakreślonym mu przez Sąd terminie decyzji w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] oraz o zasądzenie od Prezydenta W. na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Prezydent W. w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi wyjaśniając, że w toku prowadzonego postępowania organ podjął szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego niezbędnego do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, a strony postępowania były wielokrotnie informowane o podejmowanych czynnościach oraz przyczynach niezakończenia postępowania w terminie wyznaczonym przez Wojewodę [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Bezczynność organu występuje wówczas, gdy nie dotrzymuje on terminu załatwienia sprawy, a także w przypadku odmowy wydania stosownego aktu czy podjęcia czynności, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga podjęcia takich działań (zob. np. NSA z dnia 17 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1811/10 LEX nr 745170). Należy podkreślić, że stan bezczynności powstaje dopiero po przekroczeniu terminów wynikających z art. 35 k.p.a. lub terminów przedłużonych w związku z postanowieniami art. 36 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 13 marca 2014 r., I SAB/Ol 10/13 – LEX nr 1443341). Skarga na bezczynność jest środkiem kwestionowania przez stronę obiektywnego stanu niepodjęcia przez organ administracji w terminie aktów lub czynności w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4 p.p.s.a. Należy podkreślić, że organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub wyznaczonym w myśl art. 36 § 1 k.p.a. (zob. np. uzasadnienie uchwały 7 sędziów NSA z 25 listopada 2013 r., I OPS 12/13 – CBOSA). Organ nie pozostaje natomiast w bezczynności, jeżeli wyznacza nowy termin załatwienia sprawy w myśl art. 36 § 1 k.p.a. Przyczyny bezczynności organu nie mają znaczenia dla oceny zasadności skargi na bezczynność (zob. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 lipca 2014 r., III SAB/Gl 6/14 LEX nr 1520767), mają jednakże znaczenie dla stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, iż rozpatrywana skarga jest dopuszczalna, albowiem zarzucana przez Skarżącego bezczynność dotyczy sprawy załatwianej decyzją administracyjną, to jest nierozpoznania przez organ pierwszej instancji wniosku z dnia 20 grudnia 1996 r. o przyznanie odszkodowania w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami, złożonego przez J. G., której następcą prawnym jest Skarżący, oraz przez P. T. Ponadto, jak wynika z akt sprawy, Skarżący pismem z dnia 24 grudnia 2012 r. wniósł zażalenie na bezczynność Prezydenta W. w przedmiotowej sprawie. Została zatem spełniona, wymagana w myśl art. 52 § 1 p.p.s.a., przesłanka dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego w postaci wyczerpania środków zaskarżenia służących skarżącemu. Przechodząc do meritum należy stwierdzić, że realizacja zasady ogólnej szybkości i racjonalnego postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., ale także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a.). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później, niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ powinien zawiadomić o tym strony, podając przyczyny zwłoki oraz wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Wprawdzie Prezydent W. w piśmie z dnia 2 stycznia 2014 r. wskazał stronie nowy termin załatwienia sprawy, to jest – do dnia 31 maja 2014 r., jednakże nie dotrzymał tego terminu. W dniu wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, to jest w dniu 10 października 2014 r. (data prezentaty), Prezydent W. pozostawał w bezczynności, ponieważ upłynął wówczas termin załatwienia sprawy wyznaczony w trybie art. 36 § 1 k.p.a. Decyzja w rozpatrywanej sprawie nie została wydana do dnia orzekania przez Sąd. W tym stanie rzeczy stało się konieczne zobowiązanie organu do wydania decyzji w rozpatrywanej sprawie. W ocenie Sądu termin dwóch miesięcy na wydanie decyzji w rozpatrywanej sprawie jest terminem odpowiednim. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie bezczynność organu nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Oceniając tę okoliczność należy mieć na uwadze, iż niewątpliwie organ przekroczył terminy ustawowe określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, jednakże należy wziąć pod uwagę okoliczności podnoszone przez organ, to jest dużą liczbę spraw tego rodzaju rozpatrywanych przez Prezydenta W. oraz ograniczenia finansowe stojące na przeszkodzie bezzwłocznemu sporządzaniu operatów szacunkowych i wypłacie należnych odszkodowań. Okoliczności te przemawiają za stwierdzeniem, że stwierdzona bezczynność nie miała cechy rażącego naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a.