I SA/Wr 2496/14
WyrokWSA we Wrocławiu2015-02-20
Skład orzekający: Marek Olejnik, Dagmara Dominik-Ogińska, Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydane w toku postępowania kontrolnego, jest zgodne z prawem, jeśli skarżąca kwestionuje brak wystarczającego uzasadnienia i naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydane w toku postępowania kontrolnego, jest zgodne z prawem. Przedłużenie terminu było uzasadnione koniecznością weryfikacji rozliczenia podatnika w ramach toczącej się kontroli skarbowej, a organ podatkowy mógł oprzeć się na ustaleniach z tego postępowania. Sąd uznał również, że organ podjął działania w celu zminimalizowania negatywnych skutków dla podatnika, zwracając część kwoty niebudzącej wątpliwości.Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację VAT za czerwiec 2014 r. z deklarowaną nadwyżką podatku naliczonego do zwrotu. W związku z wszczętym postępowaniem kontrolnym Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej zawnioskował o przedłużenie terminu zwrotu części tej kwoty, wskazując na podejrzenie istnienia tzw. 'znikających podatników' i oszustw karuzelowych w łańcuchach dostaw. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem przedłużył termin zwrotu do czasu zakończenia postępowania kontrolnego, zwracając część kwoty niebudzącą wątpliwości. Spółka złożyła skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, w tym brak wystarczającego uzasadnienia i naruszenie zasady zaufania. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Olejnik (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Protokolant asystent sędziego Marek Sosnowski, po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale I w dniu 20 lutego 2015 r. sprawy ze skargi: N. S.A. we W. na postanowienie Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. z dnia [...] 2014 r. Nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za czerwiec 2014 r. oddala skargę.
"A" S.A. (zwana dalej: Spółka, Skarżąca, Strona) złożyła w dniu 25.07.2014 roku do D. Urzędu Skarbowego we W. deklarację dla podatku od towarów i usług VAT-7 za czerwiec 2014 roku, w której zadeklarowała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w wysokości 4.423.251,00 zł w terminie 60 dni od dnia złożeni, rozliczenia. Ustawowy termin zwrotu przypadał na dzień 23.09.2014 roku.
W dniu 13.08.2014 roku Dyrektor Kontroli Skarbowej we W. wszczął postępowanie kontrolne wobec Spółki, w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 roku.
Pismem nr [...] z dnia 19.09.2014 roku Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. zawnioskował o przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług w części wynikającej z eksportu towarów i wewnątrzwspólnotowych dostaw wybranej elektroniki (laptopów/tabletów, telefonów GSM oraz telewizorów), tj. kwoty 1.933.689,00 zł. Organ kontroli skarbowej podniósł, że w dotychczas ustalonych łańcuchach dostaw stwierdził podmioty, które na wcześniejszych etapach obrotu nie rozliczały się z urzędami skarbowymi, tj. nie złożyły w ogóle deklaracji podatkowych lub złożyły deklaracje "zerowe" (tzw. znikający podatnicy). Ponadto Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. dotarł do Spółki, która brała udział w przestępstwie karuzelowym pełniąc rolę bufora, a prowadzona przez nią działalność nie miała charakteru działalności gospodarczej prowadzonej niezależnie. Wobec czego istnieje uzasadniona obawa, że doszło do nadużycia w podatku od towarów i usług. Z uwagi na zawarte w piśmie dane podmiotów, których nieuprawnione ujawnienie mogłoby narazić na szkodę interes publiczny, wyrażający się ochroną interesów obywateli albo jednostek organizacyjnych, Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. postanowieniem nr [...] z dnia [...]12.2014 roku postanowił wyłączyć z akt Spółki przedmiotowe pismo pozostawiając w aktach wyciąg z pisma.
Z uwagi na powyższe Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. postanowieniem nr [...] z dnia [...].09.2014 działając na podstawie art.87 ust.2 ustawy o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177 poz.1054 ze zm., dalej w skrócie "ustawa o VAT") przedłużył Spółce termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wynikającej z deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za czerwiec 2014 roku, do czasu zakończenia postępowania kontrolnego oraz zwrócił część kwoty nie budzącej wątpliwości w wysokości 2.489.562,00 zł na rachunek bankowy podatnika.
Skarżąca pismem z 07.10.2014 roku wezwała Organ do usunięcia naruszenia prawa, jakie, według Strony, miało miejsce w postanowieniu nr [...] z dnia [...].09.2014 roku.
Pismem nr [...] z dnia 21.10.2014 roku, Organ poinformował Stronę, iż nie znajduje przesłanek do zmiany wydanego postanowienia, uznając iż nie doszło w nim do naruszenia prawa. Odpowiedź została doręczona Spółce w dniu 24.10.2014 roku.
Organ kontroli skarbowej pismem nr [...] z dnia 12.11.2014 roku poinformował Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W., że zebrany materiał dowodowy wskazuje na zasadność dokonania zwrotu Spółce części zatrzymanej kwoty zwrotu, tj. kwoty 221.801,00 zł, którą to Organ niezwłocznie zwrócił na rachunek bankowy Strony (oprócz zwróconej już kwoty 2.489.562 zł.).
Jednocześnie Organ kontroli skarbowej wskazał, iż nie ustalono jeszcze całości łańcuchów pośredników uczestniczących w dostawach telefonów komórkowych, w szczególności nie ujawniono podmiotów wprowadzających telefony na terytorium Polski, dlatego w tej części zawnioskowano o dalsze wstrzymanie zwrotu.
W dniu 24.11.2014 Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
W złożonej skardze Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa, które miały wpływ na treść wydanego postanowienia, a mianowicie:
1. art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz.749 ze zm., dalej w skrócie "O.p."), poprzez niepodjęcie żadnych konkretnych i zarazem niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego sprawy,
2. art. 121 i art. 124 O.p., poprzez przeprowadzenie postępowania i wydanie rozstrzygnięcia, którego treść i uzasadnienie naruszają zasadę zaufania podatnika do organów podatkowych,
3. art. 210 § 4 w związku z art. 219 O.p., poprzez zaniechanie obowiązku zawarcia w postanowieniu rzetelnego uzasadnienia faktycznego oraz niewskazanie faktów, które zostały uznane za udowodnione, dowodów, którym dano wiarę oraz przyczyn dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności, a przez to naruszenie również art. 87 ust 2 ustawy o VAT, w związku z art. 216 ustawy O.p., poprzez brak skrupulatnego uzasadnienia wydanego postanowienia oraz przedłużenie podatnikowi zwrotu różnicy podatku w sposób dowolny, niepoparty racjonalnymi argumentami,
4. art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o VAT polegające na przedłużeniu skarżącej terminu do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wynikającej z deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za czerwiec 2014 roku, w sytuacji gdy skarżąca spełniła wszystkie wymogi określone przepisami art. 87 ust. 1 ustawy o VAT, a zatem uprawniona jest do jej zwrotu.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. wydając skarżony akt naruszył art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie żadnych konkretnych i zarazem niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zarzuca brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i tym samym ustalenie nieprawidłowego stanu faktycznego. Jednocześnie Skarżąca podkreśliła. że niezrozumiałe dla Niej pozostaje działanie Naczelnika D. Urzędu Skarbowego, który we W., który wydaje postanowienie wyłącznie w oparciu o informacje przekazane przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W..
Odnośnie zarzutów naruszenia art. 121 i art. 124 O.p., Skarżąca podniosła, że zgodnie z art. 121 wskazanej ustawy postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Wyjaśniła, że w doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że postępowanie budzące zaufanie to postępowanie staranne i merytorycznie poprawne, w którym dopuszcza się wnioskowane dowody, traktuje się równo interesy podatnika i Skarbu Państwa, nie zmienia się ocen tych interesów, a materialnoprawych wątpliwości nie rozstrzyga się na niekorzyść podatnika.
Ponadto Strona zarzuca naruszenie art. 210 § 4, w związku z art. 219 O.p. podatkowa, twierdząc że Organ podatkowy pozbawił ją możliwości poznania szczegółowego stanowiska, popartego wszechstronnymi ustaleniami faktycznymi, jednocześnie traktując zawarty w przepisach ustawy Ordynacja podatkowa obowiązek w sposób marginalny, a przez to pozbawił Skarżącą możliwości uzyskania rzetelnych i skrupulatnych wyjaśnień wydanego rozstrzygnięcia, przez co naruszył nie tylko wspomniane powyżej przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, ale również art. 87 ust. 2 ustawy o VAT.
W odpowiedzi na skargę Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie procesowym z dnia 8.01.2015 r. Skarżąca podtrzymała w całości swoje stanowisko zawarte w skardze. W odpowiedzi na ww. pismo procesowego organ w piśmie z dnia 4.02.2015r. również podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje :
W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli jest postanowienie Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. wydane w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc czerwiec 2014r.
Ocenę prawną takiego rozstrzygnięcia należy rozpocząć od ogólnych rozważań związanych z dopuszczalnością jego zaskarżenia do sądu administracyjnego. Zauważenia wymaga fakt, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi – zgodnie z art.3 §2 pkt 4 p.p.s.a. – orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
W orzecznictwie ugruntowany jest natomiast pogląd, że postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu wydane trakcie kontroli podatkowej stanowi indywidualny akt naczelnika urzędu skarbowego i spełnia wszystkie kryteria wynikające z art.3 §2 pkt 4 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2013r. sygn. akt I FSK 1133/13). Pogląd ten należy odnieść do postanowienia wydanego także w toku postępowania kontrolnego prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 28 września 1991r. o kontroli skarbowej ( t.j. z 2011r., Nr 41, poz. 241 ze zm.). Oznacza to, że legalność postanowienia w kwestii przedłużenia terminu do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydanego w ramach postępowania kontrolnego, jest objęta kontrolą sądową, a podatnikowi przysługuje na tego rodzaju postanowienie skarga.
W związku z tym, że przepisy prawa nie przewidują możliwości wniesienia na wskazane wyżej postanowienie środka zaskarżenia, o jakim mowa w art.52 §2 p.p.s.a., skargę na ten akt można wnieść w warunkach wskazanych w art.52 §3 i art.53 §2 p.p.s.a.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie skarga została złożona z zachowaniem wymogów przewidzianych w tych przepisach.
Kwestią sporną, która zarysowała się na tle przedmiotowej sprawy jest odpowiedź na pytanie, czy Naczelnik US dokonał zgodnego z prawem przedłużenia podatnikowi terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.
Zdaniem strony, brak jest jakichkolwiek przesłanek uzasadniających przedłużenie terminu zwrotu, a lakoniczne uzasadnienie postanowienia, nie podaje jakichkolwiek przesłanek mogących skutkować przedłużeniem ustawowego terminu zwrotu VAT. Postanowienie nie spełnia wymogów formalnych, o których mowa w art.217 §2 O.p., gdyż nie zawiera ono wskazania podstawy faktycznej leżącej u podstaw decyzji organu podatkowego.
Natomiast z argumentów organu podatkowego, wynika, że u podstaw wydania przedmiotowego postępowania legły dwie kwestie. Po pierwsze, treść przepisu art.87 §2 zdanie 2 ustawy o VAT. Po drugie, organ podatkowy wskazał, że w celu zbadania zasadności zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2014r. w zadeklarowanej kwocie, Dyrektor UKS wszczął wobec strony postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności zadeklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczenia podatku od towarów i usług, ze szczególnym uwzględnieniem zadeklarowanej kwoty zwrotu podatku VAT. Ponieważ nie zostało ono zakończone do dnia wydania przedmiotowego postanowienia i w związku z tym, postanowiono o przedłużeniu terminu zadeklarowanego zwrotu różnicy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc czerwiec 2014r. do czasu weryfikacji rozliczenia.
Ustosunkowując się do tak zarysowanej kwestii spornej w pierwszej kolejności należy poddać analizie przepisy stanowiące ramy prawne przedmiotowej sprawy. Zgodnie z art.87 ust.1 ustawy o VAT, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art.86 ust.2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Stosownie zaś do treści art.87 ust.2 ustawy o VAT, zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust.6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika (...). Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
Koniecznym jest zaznaczenie, że powyższa regulacja nie oznacza bezwzględnego obowiązku zwrotu we wskazanym terminie. Z jej treści wynika uprawnienie organu podatkowego do dodatkowego zbadania zasadności zwrotu podatku. Przepis ten zakreśla również ramy postępowania organu podatkowego, w jakich to badanie ma się odbywać. Ustawodawca wskazuje bowiem na czynności sprawdzające, kontrolę podatkową i postępowanie podatkowe na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowanie kontrolne na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. W związku z tym działania podejmowane przez organy podatkowe wobec podatnika mogą przyjąć tylko i wyłącznie opisane wyżej formy. Jednocześnie należy zaznaczyć, że przepisy prawa nie nakładają na organ obowiązku, aby w pierwszej kolejności stosował instytucję czynności sprawdzających, a dopiero w dalszej kolejności ewentualnie wszczął kontrolę. Organ ma prawo skorzystać od razu z instytucji kontroli podatkowej dla zweryfikowania zwrotu. Przepis art.87 ust.2 ustawy o VAT stanowi wprost, że organ może przedłużyć termin zwrotu "do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego" w ramach wskazanych postępowań. Skoro weryfikacja w ramach wskazanych postępowań ma być "dokonywana", oznacza to, że postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu może być wydane odpowiednio w toku czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, postępowania podatkowego, bądź w toku postępowania kontrolnego (podobnie: A. Bartosiewicz, Komentarz do art.87 ustawy o podatku od towarów i usług, LEX).
Trzeba też zauważyć, że przesłanką przedłużenia terminu zwrotu jest stwierdzenie przez organ, że zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, co może niewątpliwie nastąpić w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Nadto, termin zwrotu może być przedłużony do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.
Z tych względów wydanie postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu VAT może nastąpić w toku czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.
Istotnym jest, że organ może przedłużyć czas zwrotu podatku, jednakże tylko wtedy, jeżeli zasadność zwrotu wymaga weryfikacji. Przywołany przepis nie zawiera przy tym konkretnych przesłanek nakazujących dokonanie weryfikacji zasadności zwrotu. Oznacza to, że podjęcie działań zmierzających do oceny zasadności zwrotu, co samo w sobie rodzi istotne dla podatnika skutki w podatku od towarów i usług, zależy wyłącznie od woli organu, jednak nie oznacza to dowolności. W związku z tym, postanowienie przedłużające wnioskowany przez podatnika zwrot, które w konsekwencji rodzi istotne dla podatnika skutki w podatku od towarów i usług, powinno wskazywać przyczyny dokonania dodatkowej weryfikacji i je uzasadniać.
Podkreślenia przy tym wymaga okoliczność, że przepis art.87 ust.2 ustawy o VAT był przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 13 października 2008r. sygn. akt K 16/07 stwierdził jego zgodność z art.2 oraz art.64 ust.1 i 2 w związku z art.31 ust.3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny odnosząc się do zarzutu braku określoności art.87 ust.2 zdanie drugie ustawy o VAT skonstatował, że zarzut ten trzeba "analizować także w świetle wcześniej dokonanych ustaleń dotyczących środków gwarancyjnych danych przez ustawodawcę do dyspozycji podatnika, tj. m.in. możliwości zaskarżenia nie tylko postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu, ale także bezczynności organu podatkowego".
Odnosząc się natomiast do wspólnotowej zasady neutralności podatku VAT podkreślić należy, że wskazane wyżej możliwości kontroli przestrzegania prawidłowych zasad rozliczania podatku VAT znajdują pełne uzasadnienie w ustawodawstwie unijnym. Szczególne umocowanie wynika z art. 273 Dyrektywy Rady UE 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE.L 2006 Nr 347 s.1 ze zm.), który stanowi, że "państwa członkowskie mogą nałożyć inne obowiązki, jakie uznają za niezbędne dla zapewnienia prawidłowego poboru VAT i zapobieżenia oszustwom podatkowym, pod warunkiem równego traktowania transakcji krajowych i transakcji dokonywanych pomiędzy państwami członkowskimi przez podatników [...]". Przepis ten potwierdza tezę o zagrożeniu dokonywania nadużyć przy rozliczaniu podatku VAT i stanowi jednocześnie akceptację dla tworzenia w prawie krajowym skutecznych mechanizmów zapobiegających oszustwom podatkowym.
Spektakularnym przykładem akceptowania potrzeby zapobiegania nadużyciom podatkowym i skutecznego ich eliminowania jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 grudnia 2007 r. sygn. akt U 6/06, w którym Trybunał, mając na względzie zasadę neutralności podatku VAT wynikającą z ww. Dyrektywy 112, ale równocześnie uwzględniając konieczność zapewnienia właściwej kontroli rozliczania przez podatników tego podatku – podkreślił, że orzecznictwo ETS wyraźnie chroni interes państw członkowskich w zapobieganiu próbom niewłaściwego wykorzystywania prawa do odliczania podatku należnego. Z tego powodu Trybunał uznał, że "przy kształtowaniu treści przepisów mających zapewnić kontrolę prawidłowości rozliczeń w podatku od towarów i usług, konieczne jest uwzględnienie z jednej strony wymogów płynących z zasady neutralności podatku VAT, z drugiej zaś – ochrony interesu finansowego Skarbu Państwa".
Z powyższych rozważań wynika, że zarówno przepisy krajowe (art. 87 ust. 2 ustawy o VAT) jak i uregulowania unijne (art. 273 Dyrektywy Rady UE 2006/112/WE) przyznają kompetencję organowi podatkowemu I instancji do podejmowania takich czynności, jakie organ ten uzna za stosowne dla realizacji celu, jakim jest zbadanie zasadności zwrotu. W ramach tych uprawnień mieści się w szczególności możliwość przedłużenia terminu zwrotu podatku i to na czas jaki konieczny jest do weryfikacji rozliczenia według jednej z procedur przewidzianych w przepisach podatkowych.
Ponieważ jak już wskazano powyżej przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym możliwe jest także w trakcie toczącej się kontroli prowadzonej na podstawie przepisów o kontroli skarbowej trudno zarzucać Naczelnikowi D. Urzędu Skarbowego, że nie prowadził odrębnego postępowania celem dokładnego wyjaśnienia sprawy (art.122 O.p.). Przepis art.87 ust.2 ustawy o VAT nie wymaga aby to organ podatkowy, a nie organ kontroli skarbowej prowadził czynności zmierzające do weryfikacji poprawności i rzetelności deklarowanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu bezpośredniego. Organ podatkowy dokonując przedłużenia może oprzeć się na ustaleniach z postępowania prowadzonego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.
Odnosząc się do zasadności zarzutów naruszenia art.121 i art.124 O.p. w związku z art.87 ust.2 ustawy o VAT zauważyć należy, że wobec Skarżącej prowadzone jest przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 roku. Jak wynika z informacji uzyskanych z Organu kontrolnego, postępowanie kontrolne jest w toku i trwa gromadzenie materiału dowodowego. W kontekście powyższego nie sposób uznać, że przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia wskazywanych przez stronę przepisów Ordynacji podatkowej. Zwrócenia uwagi wymaga bowiem, że organ nie zakończył jeszcze postępowania wyjaśniającego i nie rozstrzygał istoty sprawy, zatem nie można mu zarzucić, że nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego, nie rozpatrzył całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący czy też dokonał oceny zebranych dowodów w sposób dowolny. Weryfikacja zasadności zwrotu podatku VAT nie jest tożsama z określeniem zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Wydanie postanowienia o przedłużeniu terminu do zwrotu podatku nie musi być zatem poprzedzone przeprowadzeniem postępowania dowodowego w takim zakresie, jaki jest wymagany dla wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Z poczynionych przez Dyrektora UKS ustaleń wynika, że Skarżąca dokonuje wewnątrzwspólnotowych dostaw i eksportu towarów, w tym elektroniki (m.in. Laptopów/tabletów, telefonów GSM, telewizorów), będącej obecnie obszarem wysokiego ryzyka nadużyć podatkowych. Mechanizm oszustw funkcjonujących na rynku w tej branży polega na takim obrocie, gdzie najczęściej jednym z poprzednich dostawców elektroniki jest znikający podatnik, nabywający towar z zagranicy (WNT) bez zapłaty podatku, który "daje" VAT do odliczenia następnym polskim podmiotom, w tym brokerowi żądającemu zwrotów z tytułu WDT i eksportu. Ze zbadanego dotychczas łańcucha dostaw wynika, iż wśród dostawców Skarżącej wystąpiły podmioty nie składające deklaracji VAT. Jednocześnie także wśród kontrahentów unijnych zidentyfikowano podmioty, co do których potwierdzono, że są znikającymi podmiotami (podkr. Sądu). Dodatkowym argumentem uzasadniającym konieczność zbadania wszystkich kwestii związanych z działalnością podatnika jest stwierdzenie, że przynajmniej część towarów, będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy, w późniejszym okresie była przedmiotem ponownego obrotu na terenie kraju przez podatników nie płacących podatku od towarów i usług.
Nadmienić należy również, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. prowadzi także wobec Skarżącej postępowanie w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczenia i wpłacania podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień oraz maj 2014 roku.
Wszystkie ww. okoliczności zostały przywołane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zatem Sąd nie dopatrzył się naruszenia art.217§2 O.p. Zasadnie także Naczelnik Urzędu Skarbowego z uwagi na zawarte w piśmie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej dane podmiotów (zarówno dostawców jak i nabywców wewnątrzwspólnotowych), którzy nierzetelnie rozliczali się z obowiązków podatkowych postanowił wyłączyć z akt Spółki przedmiotowe pismo pozostawiając w aktach wyciąg z pisma, bowiem przedwczesne ich ujawnienie mogłoby narazić na szkodę interes publiczny i utrudnić prowadzenie dalszych czynności przez organy kontroli skarbowej.
W świetle powyższych okoliczności, w ocenie Sądu, decyzja organu o konieczności weryfikacji zasadności zwrotu nie budzi zastrzeżeń. Zgodność z prawem działania organu należy bowiem oceniać nie tylko przez pryzmat wydanego rozstrzygnięcia, ale na podstawie całości akt sprawy. Aby zminimalizować negatywne skutki przedłużenia terminu zwrotu organ podatkowy zwrócił część kwoty nie budzącej wątpliwości w wysokości 2.489.562,00 zł a następnie jeszcze dodatkowo 221.801,00 zł na rachunek bankowy podatnika.
Podsumowując Sąd stwierdził, że organ nie dokonał niezgodnego z prawem zaniechania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Brak dokonania tego zwrotu w terminie wskazanym w art. 87 ust. 2 zd. 1 ustawy o VAT wynikał natomiast z zastosowania przez organ mającej oparcie w przepisach prawa instytucji przedłużenia terminu zwrotu. Przedłużenie to nastąpiło w związku z koniecznością dodatkowej weryfikacji celowości zwrotu, a postanowienie, które je wprowadzało było wydane z zachowaniem odpowiednich wymogów.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło