III SA/Wa 2824/14
WyrokWSA w Warszawie2015-03-17
Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko, Marek Krawczak, Elżbieta Olechniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie zarzutów zobowiązanego dotyczących prowadzenia egzekucji administracyjnej, uznając je za bezprzedmiotowe w sytuacji, gdy należność została wyegzekwowana, mimo że zarzuty dotyczyły niedopuszczalności egzekucji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo umorzył postępowanie w sprawie zarzutów zobowiązanego dotyczących egzekucji administracyjnej jako bezprzedmiotowe, mimo że zarzuty dotyczyły niedopuszczalności egzekucji. Wyegzekwowanie należności nie przesądza o zasadności zarzutów, a organ odwoławczy był zobowiązany do merytorycznego rozpatrzenia tych zarzutów, nawet jeśli egzekucja okazała się skuteczna. Brak takiego rozpatrzenia stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Spółka R. złożyła zarzuty dotyczące prowadzonej egzekucji administracyjnej zaległości podatkowych. Burmistrz W., działając jako wierzyciel, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło postanowienie wierzyciela i umorzyło postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na wyegzekwowanie należności. Spółka zaskarżyła postanowienie SKO, zarzucając m.in. naruszenie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym i administracyjnym oraz błędne umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., stwierdził, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, i zasądził od SKO na rzecz R. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędziowie sędzia WSA Marek Krawczak (sprawozdawca), sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Protokolant referent stażysta Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2015 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia i umorzenia postępowania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz R. Sp. z o. o. z siedzibą w W. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Burmistrz W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. działając jako wierzyciel, po rozpatrzeniu zarzutów R.. Spółka z o.o. z siedzibą w W. (zwanej dalej "Skarżącą", "Spółką" lub "Stroną") z dnia 5 stycznia 2012 r. co do prowadzonej egzekucji administracyjnej, uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazał, iż w dniu 13 grudnia 2011 r. w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] dotyczącego zaległości z tytułu podatku od nieruchomości od osób prawnych, roszczenia wierzyciela zostały zaspokojone w całości wraz z należnymi odsetkami za zwłokę.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 7, 8, 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) zwanej dalej "k.p.a." polegające na niewyjaśnieniu przez organ (wierzyciela) należytego stanu faktycznego, dokonania cząstkowej oceny materiału dowodowego, brak w uzasadnieniu oceny materiału dowodowego oraz nieustosunkowania się do podniesionego przez zobowiązanego zarzutu naruszenia art. 33 § 1 pkt 6 oraz art. 33 § 1 pkt 10 w zw. z art. 27 § 1 pkt 3, pkt 4 i pkt 11 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 r. poz. 1015 z późn. zm.), zwanej dalej "u.p.e.a." i oparcie zaskarżonego postanowienia jedynie na fakcie wyegzekwowania przez organ egzekucyjny w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] całej należności wraz odsetkami za zwłokę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i umorzyło w tym zakresie postępowanie pierwszej instancji
W uzasadnieniu wyjaśniło, że zaskarżone postanowienie działającego jako wierzyciel Burmistrza W. zostało podjęte w trybie określonym w art. 34 § 1 u.p.e.a. Stosownie do tego przepisu, zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9, 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów o których mowa w art. 33 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Regułą wynikającą z powyższego przepisu jest obowiązek udzielenia przez wierzyciela merytorycznej wypowiedzi odnośnie podnoszonych przez zobowiązanego okoliczności i opartych na nich zarzutów, jednakże w trakcie prowadzonego przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego. Tymczasem jak wynika z materiału dowodowego, wszczęta na podstawie wystawionego przez wierzyciela, tytułu wykonawczego egzekucja administracyjna należności z podatku od nieruchomości, a prowadzona przez organ egzekucyjny, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego W. została zakończona. W grudniu 2011 r. organ egzekucyjny wyegzekwował w ramach prowadzonego postępowania należności wskazane w ww. tytule wykonawczym, dokonując zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego. W takiej sytuacji, skoro doszło do wyegzekwowania należności, która w całości zaspokoiła wierzyciela, niemożliwe jest wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, do czego zmierzały zarzuty zobowiązanego, a więc wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Postępowanie egzekucyjne osiągnęło swój cel - dochodzona należność została wyegzekwowana wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi.
W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła o jego uchylenie, zarzuciła przy tym:
1. naruszenie przepisu art. 34 § 1 i § 4 w zw. z art. 35 § 1 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 21 listopada 2013 r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wyegzekwowanie w całości dochodzonej należności objętej tytułem wykonawczym nr [...] przed zajęciem przez wierzyciela stanowiska co do wniesionych zarzutów, w tym opartych na podstawie niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, uniemożliwia wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, do czego zmierzały zarzuty zobowiązanego, przeto niemożliwe jest wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, co z kolei czyni bezprzedmiotowym postępowanie wszczęte zarzutami zobowiązanego, podczas gdy zarzuty zobowiązanego nie zmierzały do wstrzymania postępowania egzekucyjnego, lecz do tego by w konsekwencji ich wniesienia postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z uwagi na fakt m.in. niedopuszczalności egzekucji administracyjnej wynikający z braku doręczenia zobowiązanemu orzeczenia/decyzji z dnia [...] stycznia 2006 r. stanowiącej podstawę prawną dochodzonej należności (art. 33 pkt 6 u.p.e.a.);
2. naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a., polegające na nie wyjaśnieniu w sposób należyty stanu faktycznego, dokonania cząstkowej oceny materiału dowodowego oraz nieustosunkowania się do podniesionego przez zobowiązanego zarzutu naruszenia art. 33 pkt 6 1 u.p.e.a. oraz zarzutu naruszenia art. 33 pkt 10 w zw. z art. 27 § 1 pkt 3, pkt 4 i pkt 11 u.p.e.a. i oparcie zaskarżonego postanowienia jedynie na fakcie wyegzekwowania przez organ egzekucyjny w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] całej należności wraz z odsetkami za zwłokę;
3. naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 i art. 144 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenie w tym zakresie postępowania pierwszej instancji z uwagi na jego bezprzedmiotowość, zamiast uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 dalej "p.p.s.a.") sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przystępując do oceny legalności zaskarżonych decyzji (postanowień) sąd bada czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza prawa oraz czy zostały wydane w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu.
Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie narusza w sposób istotny przepisy postępowania egzekucyjnego w administracji i mające odpowiednie zastosowanie w tym postępowaniu - przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Rozważania należy zacząć od stwierdzenia, że organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie wierzyciela wyrażające stanowisko w zakresie zarzutów jest właściwy dla tego wierzyciela organ wyższego stopnia, o którym mowa w art. 17 k.p.a. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że organem wyższego stopnia dla Burmistrz W. jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O..
Przepis art. 34 u.p.e.a. przewiduje dwa rozstrzygnięcia mające formę postanowienia, a zmierzające do załatwienia sprawy zgłoszonych zarzutów.
Jest to postanowienie w sprawie zgłoszonych na podstawie art. 33 cytowanej ustawy zarzutów (§ 4), które wydaje organ egzekucyjny oraz postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów (§1). Na obydwa postanowienia służy zażalenie.
W niniejszej sprawie przedmiotem zażalenia Strony było postanowienie wierzyciela, o którym mowa w art. 34 § 1 tejże ustawy.
Postępowanie prowadzące do wyrażenia, w formie postanowienia, stanowiska wierzyciela inicjowane jest przez organ egzekucyjny. Ponadto postępowanie to dotyczy kwestii wynikłych w toku egzekucji, ale nie rozstrzygnięcia co do dalszego jej prowadzenia bądź umorzenia. Stąd niewątpliwie ma charakter uboczny, ale jednocześnie bezpośrednio wpływający na dalszy bieg egzekucji.
Jak słusznie wskazano w wyroku WSA w Gliwicach z dnia 27 grudnia 2007r. (I SA/Gl 60/07, LEX nr 441087), organ odwoławczy ustosunkowuje się do zarzutów skierowanych przeciwko postanowieniu wierzyciela w uzasadnieniu postanowienia wydanego w wyniku rozpoznania zażalenia na rozstrzygnięcie w sprawie zarzutów. W takiej sytuacji organ odwoławczy niebędący organem egzekucyjnym nie jest związany stanowiskiem wierzyciela.
Przepis art. 33 cyt. ustawy, wskazuje co może być podstawą zarzutów. I tak podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; błąd co do osoby zobowiązanego; niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. po rozpatrzeniu zażalenia Spółki z o.o. na postanowienie Burmistrza W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie stanowiska tego organu jako wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych przez Spółkę jako zobowiązanego co do prowadzonej egzekucji administracyjnej postanowiło na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 i 144 k.p.a. oraz art. 18 i art. 34 § 1 u.p.e.a. uchylić zaskarżone postanowienie w całości i umorzyć w tym zakresie postępowanie pierwszej instancji.
Zdaniem organu odwoławczego, skoro w grudniu 2011 r. organ egzekucyjny wyegzekwował w ramach prowadzonego postępowania należności wskazane w tytule wykonawczym, dokonując zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego, to w takiej sytuacji doszło do wyegzekwowania należności, która w całości zaspokoiła wierzyciela. Tym samym niemożliwe jest wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, do czego zmierzały zarzuty zobowiązanego, a więc wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Postępowanie egzekucyjne osiągnęło swój cel - dochodzona należność została wyegzekwowana wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi. Racjonalne jest zatem wydanie w takiej sytuacji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienia uchylającego w całości zaskarżone postanowienie Burmistrza W. i umarzającego w tym zakresie postępowanie wszczęte zarzutami zobowiązanego, z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
W tym zakresie Spółka podniosła zarzuty naruszenia przepisu art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 i art. 144 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenie w tym zakresie postępowania pierwszej instancji z uwagi na jego bezprzedmiotowość, zamiast uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy.
Skarżąca podkreśliła, że wniosła zarzuty m.in. z uwagi na to, że w jej ocenie egzekucja administracyjna była niedopuszczalna. Wyegzekwowanie w ramach postępowania egzekucyjnego w całości zaległości z tytułu podatku od nieruchomości od osób prawnych wcale nie przesądza, że wniesione zarzuty nie są uzasadnione, czy też, że postępowanie wszczęte zarzutami stało się bezprzedmiotowe. Przeciwnie, jeśli zarzuty okażą się uzasadnione, organ egzekucyjny zobowiązany jest umorzyć postępowanie na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. Dlatego też wierzyciel zobowiązany jest odnieść się merytorycznie do zarzutów, wskazując dlaczego uznał zarzuty za zasadne lub niezasadne. Ewentualne wyegzekwowanie należności przed zajęciem przez wierzyciela merytorycznego stanowiska, nie zwalnia wierzyciela od ustosunkowania się do zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Zasadność takiego zarzutu musi skutkować uznaniem, że egzekucja choć okazała się skuteczna to w istocie była niedopuszczalna.
Sąd podzielił stanowisko wyrażone we wskazanej powyżej spornej kwestii zaprezentowane w skardze przez Skarżącą. Sąd uznał za zasadny zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 105 § 1 k.p.a. tj. umorzenie postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów.
Wskazać należy, że w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym - co do zasady - można wyróżnić trzy stadia: stadium poprzedzające wszczęcie egzekucji administracyjnej, stadium stosowania egzekucji oraz stadium następujące po przeprowadzeniu egzekucji. Nie zawsze postępowanie egzekucyjne przebiega przez wszystkie wymienione stadia, może ono zakończyć się na etapie poprzedzającym wszczęcie egzekucji, albo też może przebiegać tylko przez dwa pierwsze stadia i zakończyć się wraz z zakończeniem egzekucji administracyjnej.
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozróżnia bowiem postępowanie egzekucyjne oraz egzekucję administracyjną. Administracyjne postępowanie egzekucyjne obejmuje, oprócz stosowania środków egzekucyjnych, także inne czynności procesowe podejmowane przez podmioty inne niż organ egzekucyjny, np. przez wierzyciela. Egzekucja administracyjna oznacza zaś stosowanie przez powołane do tego organy egzekucyjne konkretnych środków przymusu służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych obowiązków o charakterze pieniężnym bądź niepieniężnym. Związek pomiędzy egzekucją i postępowaniem egzekucyjnym wyraża się w tym, że egzekucja odbywa się w ramach tego postępowania i nie może się odbyć inaczej niż w tym postępowaniu.
Zakończenie egzekucji administracyjnej, co następuje z momentem wyegzekwowania dochodzonej należności, nie zawsze oznacza zakończenie postępowania egzekucyjnego. Z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia, gdy pomimo zrealizowania środka egzekucyjnego organ egzekucyjny będzie musiał podjąć jeszcze inne czynności procesowe związane z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym.
W myśl art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego wg ustalonego wzoru. Organ egzekucyjny lub egzekutor, przystępując do czynności egzekucyjnych, doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, z pouczeniem, o możliwości wniesienia w terminie 7 dni zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji (art. 32 w zw. z art. 27 § 1 pkt. 9 powołanej ustawy ).
Zdaniem Sądu, wniesienie zarzutów w terminie skutecznie wszczynało postępowania wymagające ich merytorycznej oceny bez względu na stan postępowania. Tym samym wykluczało możliwość jego umorzenia z powodu bezprzedmiotowości, podobnie jak w postępowaniu "wymiarowym" wygaśnięcie zobowiązania przez jego zapłatę nie pozbawiało podatnika prawa do rozpoznania przez organ podatkowy wniesionego w terminie odwołania od decyzji ustalającej bądź określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Przedmiotem sprawy stawały się wniesione zarzuty (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 632/08).
Ponadto, należy podkreślić, że w myśl art. 34 § 1 powołanej ustawy, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt. 1 -7, 9 i 10, z zastrzeżeniem nie mającym zastosowania w rozpoznawanej sprawie, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt. 1- 5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.
Odstąpienie przez organ egzekucyjny, nie będący jednocześnie wierzycielem od wymogu uzyskania wypowiedzi wierzyciela, zwłaszcza gdy się zważy, iż w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt. 1 - 5 powołanej ustawy jest ona dla organu egzekucyjnego wiążąca, jest naruszeniem prawa mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania egzekucyjnego.
Jak wynika z art. 34 § 1 i § 3 u.p.e.a., jeżeli wierzyciel nie wyraził stanowiska w terminie 14 dni od dnia powiadomienia go przez organ egzekucyjny o wniesionych zarzutach, organ egzekucyjny wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania do czasu wydania (ostatecznego) postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów.
Z akt sprawy nie wynika kiedy wierzyciel - Burmistrz W. został powiadomiony o wniesionych zarzutach. Nie wynika czy wyraził stanowisko w terminie 14 dni od dnia powiadomienia go przez organ egzekucyjny o wniesionych zarzutach. Powyższa kwestia jest o tyle istotna gdyż gdyby wierzyciel nie wyraził stanowiska w zakreślonym ww. przepisem terminie, to organ egzekucyjny zobligowany był zawiesić postępowanie egzekucyjne.
Powołany przepis art. 34 § 3 u.p.e.a. ma bowiem brzmienie kategoryczne "wydaje postanowienie", nie pozostawiając rozstrzygnięcia w przedmiocie zawieszenia postępowania do uznania organu egzekucyjnego.
Należy zauważyć, iż przepis art. 34 § 3 u.p.e.a. nie uzależnia zawieszenia postępowania w przedmiocie rozpoznania zarzutów od zakończenia egzekucji administracyjnej.
Gdyby przyjąć stanowisko organu odwoławczego zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu za prawidłowe to niecelowe byłoby powiadamianie przez organ egzekucyjny wierzyciela - Burmistrza W. o wniesionych zarzutach, jak również niecelowe było ewentualne zawieszenie postępowania przez organ egzekucyjny do czasu wydania (ostatecznego) postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów. Gdyż jak to ujęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. "egzekucja administracyjna należności z podatku od nieruchomości, a prowadzona przez organ egzekucyjny, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego W. została zakończona".
Reasumując, Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, iż jeżeli strona postępowania dąży do kontroli aktów administracyjnych, zgodnie z przysługującymi jej uprawnieniami - w tym przypadku na podstawie art. 33 u.p.e.a. - to brak jest podstaw do przyjęcia tezy, że mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania. Zdaniem Sądu, skoro nie było podstaw do umorzenia postępowania w sprawie jako bezprzedmiotowego, to doszło zatem również do naruszenia art. 105 k.p.a.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu, za nieuprawnione należy uznać wywody i ocenę dokonaną przez organ odwoławczy skutkujące tym, że w rozpatrywanej sprawie zarzuty zażalenia nie podlegały ocenie organu odwoławczego i pozostały one poza przedmiotem rozstrzygnięcia, gdyż umorzenie postępowania było orzeczeniem formalnym bez merytorycznego rozstrzygnięcia.
W ponownym postępowaniu organ drugiej instancji, odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu Spółki, zobowiązany jest uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. rozstrzygnie co do istoty sprawę, co winno mieć również swoje odzwierciedlenie w sentencji postanowienia.
Sąd zauważa również, iż w aktach administracyjnych przesłanych Sądowi wraz ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. zostały wykazane jedynie dwa dokumenty źródłowe dotyczące postępowania egzekucyjnego (tytuł wykonawczy i upomnienie).
Z nadesłanych przez organ odwoławczy akt sprawy nie wynika kiedy tytuł wykonawczego wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej został doręczony Spółce. Nie wynika również aby Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. zapoznało się z zarzutami Skarżącej zawartymi w piśmie z dnia 2 stycznia 2012 r. (data wpływu do organu egzekucyjnego - 5 stycznia 2012 r.).
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Natomiast w myśl postanowień § 2 tego artykułu organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz
z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
Przez akta sprawy administracyjnej należy rozumieć pełną dokumentację, stanowiącą dowód przeprowadzonych przez organy administracji i strony czynności prawnych oraz dowody pozwalające skonfrontować twierdzenia i zarzuty skarżących.
Akta administracyjne, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., przesyłane do kontroli sądowej wraz ze skargą, winny zawierać wszystkie dokumenty obrazujące kolejne czynności formalne i merytoryczne, wykonywane przez organy prowadzące postępowanie w rozstrzyganej sprawie. Akta postępowań toczących się przed organem pierwszej i drugiej instancji, przedkładane sądowi winny zawierać komplety oryginalnych dokumentów ułożonych chronologicznie, złączonych i ponumerowanych, wyposażonych w kartę przeglądową. Akta winny zawierać oryginały wszystkich dokumentów stanowiących dowody w sprawie, w tym także formalnych. Niespełnienie tych wymagań skutkuje tym, iż sąd, nie będąc w stanie wyjaśnić nasuwających się wątpliwości, nie może uznać za udowodnione okoliczności, na które powołuje się organ administracji.
Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Sąd administracyjny ocenia zatem, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy jest pełny, został prawidłowo zebrany i jest wystarczający do ustalenia stanu faktycznego.
W sytuacji takiej jaka wystąpiła w niniejszej sprawie tj. braku nadesłania przez organ pierwszej instancji pisma Skarżącej zawierającego zarzuty, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. zobowiązane było wyjaśnić tę kwestię przed wydaniem zaskarżonego postanowienia.
Każde akta administracyjne powinny być kompletne. Niedopuszczalna jest sytuacja, iż do Sądu są wysyłane niekompletne akta, tak jak i niedopuszczalne jest, aby organ procedował na podstawie akt niekompletnych. Z całą stanowczością podkreślić trzeba, że obowiązkiem organu jest przekazanie Sądowi wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę kompletnych akt administracyjnych, a rolą Sądu nie jest poszukiwanie akt w celu ich skompletowania.
Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie nie ma dowodów świadczących o tym, że organ odwoławczy rozpatrując zażalenie Skarżącej dysponował pismem z dnia 2 stycznia 2012 r. Kwestia ta jest istotna z uwagi na fakt, iż Skarżąca w zażaleniu i w skardze wskazywała, iż organ pierwszej instancji w postanowieniu nie odniósł się w ogóle do zarzutów zobowiązanego zwartych w jego piśmie z dnia 2 stycznia 2012 r.
Ponadto, ten fakt świadczy również o tym, iż organ odwoławczy de facto nie skontrolował postępowania organu pierwszej instancji, a tym samym wydanego w dniu [...] kwietnia 2014 r. postanowienia, skoro nie dysponował podaniem Spółki i nie mógł zapoznać się z jego treścią. Ponownie rozpatrując sprawę organ podatkowy powinien uzupełnić akta sprawy o pismo Skarżącej z dnia 2 stycznia 2012 r. oraz ewentualnie o inne istotne w sprawie dokumenty, w szczególności o te na które powołuje się Skarżąca w zażaleniu i w skardze, mające znaczenie w przedmiotowej sprawie.
Wykazane powyżej wady decyzji i nieprawidłowości są przyczyną uchylenia zaskarżonego postanowienia. Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ odwoławczy zobowiązany jest uwzględnić stanowisko Sądu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji. Zakres, w jakim uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu określono w oparciu o art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł o kosztach postępowania sądowego, zgodnie z art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło