II SA/Ol 1248/14

WyrokWSA w Olsztynie2015-03-17

Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Katarzyna Matczak, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jest nieważna z powodu istotnego naruszenia trybu jej sporządzenia, w tym nierozpatrzenia uwag zgłoszonych do projektu studium oraz błędnego określenia obszarów rozmieszczenia obiektów handlowych?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, jeśli doszło do istotnego naruszenia trybu jej sporządzenia. Dotyczy to sytuacji, gdy rada gminy nie rozstrzygnęła merytorycznie poszczególnych uwag zgłoszonych do projektu studium, a jedynie głosowała nad listą uwag, a także gdy nieprawidłowo określono obszary rozmieszczenia obiektów handlowych, co stanowi naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Gminy Dźwierzuty w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zarzucając istotne naruszenie trybu jej sporządzenia. Wskazano na nierozpatrzenie uwag zgłoszonych do projektu studium, błędne uznanie niektórych wniosków za złożone po terminie, a także na niezgodność zapisów dotyczących obiektów handlowych i ochrony dziedzictwa kulturowego z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Rada Gminy miała ograniczyć się do głosowania nad listą uwag, nie analizując ich zasadności.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały i orzekł, że uchwała nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant Referent-Stażysta Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2015 roku sprawy ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Gminy z dnia "[...]", nr "[...]" w sprawie: uchwalenia zmiany studium ukierunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. orzeka, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że w dniu 4 lipca 2014r. Rada Gminy Dźwierzuty podjęła uchwałę Nr XXXIV/310/14 w sprawie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty. Skargę na ww. uchwałę wywiódł Wojewoda Warmińsko-Mazurski, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu podniesiono, że analiza dokumentacji planistycznej oraz dodatkowo protokołu z sesji, na której uchwalono zmianę studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty oraz z posiedzeń komisji, których przedmiotem był projekt uchwały w sprawie uchwalenia zmiany studium, prowadzi do wniosku, że rada gminy ograniczyła się jedynie do głosowania nad listą uwag przedstawioną przez wójta, nie rozstrzygając zgłoszonych poszczególnych uwag w sposób merytoryczny oraz nie analizując przy tym ich zasadności. Dodatkowo, wskazano, że został błędnie nazwany i skonstruowany załącznik nr 5 do uchwały w sprawie uchwalenia studium, gdyż wraz z "listą nieuwzględnionych uwag" podpisaną przez przewodniczącego rady gminy, stanowi go "wykaz uwag zgłoszonych na podstawie art. 11 pkt 11 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do wyłożonego projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty", podpisany przez wójta. W ramach przeprowadzonej procedury planistycznej uchwalonej zmiany studium doszło również do naruszenia w sposób istotny trybu sporządzenia zmiany studium, poprzez niezajęcie przez wójta Gminy Dźwierzuty stanowiska co do wszystkich wniosków, które wpłynęły w terminie. Z analizy dokumentacji planistycznej wynika, że ogłoszenie o przystąpieniu do sporządzenia uchwalonej zmiany studium ukazało się w prasie miejscowej w dniu 28 czerwca 2012r. oraz w BlP na stronie internetowej Urzędu Gminy w dniu 26 czerwca 2012r. Z treści ogłoszenia publicznego w lokalnej prasie - Tygodniku A, o przystąpieniu do sporządzenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty, wnioski należało składać na piśmie w siedzibie Urzędu Gminy, w terminie 21 dni od ukazania się niniejszego ogłoszenia. W ogłoszeniu w sposób jednoznaczny określono datę, od której należało liczyć termin na składanie wniosków. Tym samym 21-dniowy termin na złożenie wniosku upływał, wliczając do tego dni wolne od pracy urzędu, w dniu 18 lipca 2012r. W trakcie trwania procedury planistycznej, w dniu 16 lipca 2012 r., a więc przed upływem ostatecznego terminu składania wniosków, wpłynęły do Urzędu Gminy w Dźwierzutach dwa wnioski do projektu zmiany studium: pierwszy Stowarzyszenia A oraz Stowarzyszenia B, a drugi Stowarzyszenia C. Na obu wnioskach, znajdujących się w dokumentacji planistycznej, widnieją prezentaty z datą 16.07.2012r. Z wykazu wniosków złożonych na podstawie art. 11 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do zmiany studium gminy Dźwierzuty, podpisanego przez zastępcę wójta wynika natomiast, że wnioski te pozostały bez rozpatrzenia ze względu na to, iż zostały złożone po terminie. Ponadto Wojewoda wskazał, że w dziale 8, części II Studium, stanowiącej załącznik Nr 2 do uchwały "Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty" zapisów dotyczących rozmieszczenia obiektów handlowych, nie dostosowano do art. 10 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu, z którego wypływa obowiązek określenia w studium obszarów rozmieszczenia obiektów handlowych, przy czym w związku z wyrokiem TK z dnia 8 lipca 2008 r. w obowiązującym stanie prawnym nie wyznacza się powierzchni sprzedaży obiektów handlowych, które należy uwzględnić w studium. W uchwalonym studium nie wyznaczono natomiast obszarów rozmieszczenia obiektów handlowych, a jedynie wskazano, że jest to możliwe na podstawie ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, co pozostaje w sprzeczności z powołanym przepisem - art.10 ust. 2 pkt 8 ustawy. Wojewoda zakwestionował również te zapisy Studium, które zawierają odwołanie się do zapisów planu miejscowego. Według organu nadzoru tworzenie takich zapisów powoduje brak pełnej regulacji w uchwalonym studium. Poza tym według Wojewody ustalenia Studium zawarte w rozdziale 1.8 w części II – Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty, zawierają częściowo treści zastrzeżone jedynie dla planu miejscowego. W uchwalonej zmianie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy, Rada Gminy Dźwierzuty, w załączniku Nr 2 do uchwały, na stronie 55-58 części II- Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty zawarła również zapisy dotyczące kwestii współdziałania organów w administracyjnym procesie budowlanym związanym z zabytkiem lub innymi obiektami. Stosownie do art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy, w studium określa się w szczególności obszary i zasady ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej. W ramach powyższego zapisu nie mieści się zatem regulacja odnosząca się do współdziałania organów. Organ nadzoru stwierdził również, że w załączniku Nr 2 do uchwały - część II, str. 73 części Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty, dopuszczono w dalece nieprecyzyjny sposób na oznaczonym obszarze gminy, lokalizację elektrowni wiatrowych, w bezpośrednim sąsiedztwie wrażliwych na tego rodzaju inwestycje form ochrony przyrody, występujących na terenie gmin sąsiednich (w tym m.in. użytku ekologicznego Rozlewisko Łąki Dymerskie oraz Zlotowisko Żurawi - w Gminie Biskupiec). Zachodzi zatem uzasadniona obawa o możliwość wykroczenia z ich oddziaływaniem, poza granice administracyjne gminy, co stanowi o naruszeniu przepisów o właściwości organu. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 3 cytowanej wyżej ustawy, ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. W ocenie Wojewody z uwagi na to, że doszło do istotnego naruszenie trybu sporządzenia studium, mającego wpływ na prawa uczestników procesu planistycznego oraz przepisów wskazanych w treści uzasadnienia, w myśl art. 28 ust. 1 powołanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zaskarżona uchwała winna zostać uznana za nieważną. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty w niej zawarte za bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2012r., poz. 270) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na akt organu jednostki samorządu terytorialnego z zakresu administracji publicznej Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jego podejmowaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. W pierwszej kolejności należy wskazać, że stosownie do art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 6 sierpnia 2010r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2010r., Nr 155, poz. 1043), do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu lub studium, a postępowanie nie zostało zakończone do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Procedura zmiany przedmiotowego studium została zainicjowana uchwałą Rady Gminy nr XVII/151/08 z dnia 30 grudnia 2008r. w sprawie przystąpienia do zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty. Dlatego też dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia należy stosować przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012r., poz. 647), u.p.z.p., w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie przepisów ww. ustawy zmieniającej. W tym stanie prawnym nie obowiązywał jeszcze przepis art. 10 ust. 2a u.p.z.p. w brzmieniu: jeżeli na obszarze gminy przewiduje się wyznaczenie obszarów, na których rozmieszczone będą urządzenia wytwarzające energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW, a także ich stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie oraz zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu; w studium ustala się ich rozmieszczenie. Na gruncie zaskarżonej uchwały organ nie dysponował zatem podstawą prawną obligującą do szczegółowego uregulowania lokalizacji ww. elektrowni wiatrowych. Przypomnieć należy, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jest obowiązkową formą realizacji polityki przestrzennej gminy. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 1 u.p.z.p., w celu określenia polityki przestrzennej gminy, w tym lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego, rada gminy podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Studium - jako forma realizacji polityki przestrzennej - z założenia winno być aktem elastycznym, który pozwala na maksymalne uwzględnienie warunków i potrzeb lokalnych przy tworzeniu planów miejscowych, w zakreślonych nieprzekraczalnych granicach. Realizacja tej polityki następuje w drodze podstawowego wyznaczenia terenów przeznaczonych pod zabudowę, wstępnej lokalizacji infrastruktury technicznej, obszarów chronionych i innych, wymienionych w art. 10 ust. 2 u.p.z.p. (zob. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, (red.) Z Niewiadomski, Warszawa 2011, s. 82-83). Podkreślenia jednocześnie wymaga, że akt ten, choć nie jest aktem prawa miejscowego (ust. 5 art. 9 u.p.z.p.), zgodnie z ust. 4 art. 10 u.p.z.p., wiąże organy gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Uchwała podejmowana w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego składa się z dwóch części. W pierwszej - diagnostycznej - określane są uwarunkowania, czyli okoliczności faktyczne już istniejące w chwili sporządzania studium oraz wymagania prawne dla polityki przestrzennej, niezależne od woli gminy w chwili sporządzania studium gminy. Część ta ma charakter opisowy i winna zawierać m.in. dane ekonomiczne, przyrodnicze, geograficzne, demograficzne, a także ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego województwa i programów rządowych przyjętych w drodze rozporządzenia, które gmina ma ustawowy obowiązek uwzględnić w studium. W drugiej części studium przedstawiane powinny być kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, czyli ustalone przez gminę wytyczne wiążące przy sporządzaniu planów miejscowych (op.cit. s. 99). Dodać trzeba, że kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy mogą mieć charakter zarówno postulatów i rekomendacji do innych władz planistycznych, jak i charakter wiążący przy stanowieniu planów miejscowych, np. ustalenia wymagające zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. Ustawodawca określił zakres zagadnień, które organ gminy winien uwzględnić przy opracowywaniu studium, a następnie określić w tym akcie. Zaznaczyć należy, że określony w u.p.z.p. zakres merytoryczny studium jest minimalny, lecz jest on obligatoryjny. Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 12 u.p.z.p. w studium uwzględnia się uwarunkowania wynikające w szczególności z występowania terenów górniczych wyznaczonych na podstawie przepisów odrębnych. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego artykułu w studium określa się w szczególności: obszary, dla których gmina zamierza sporządzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w tym obszary wymagające zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne (pkt 9); obiekty lub obszary, dla których wyznacza się w złożu kopaliny filar ochronny (pkt 12). procedurę uchwalania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego regulują przepisy art. 9 – 13 u.p.z.p. Art. 11 określa, jakie czynności podejmuje wójt, burmistrz lub prezydent miasta po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium. Zgodnie z tą regulacją organ wykonawczy gminy ma obowiązek m.in. ogłoszenia w prasie miejscowej oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium, określając formę, miejsce i termin składania wniosków dotyczących studium, nie krótszy jednak niż 21 dni od dnia ogłoszenia (art. 11 pkt 1 u.p.z.p.), ogłoszenie w ten sam sposób o wyłożeniu projektu studium do publicznego wglądu na okres co najmniej 7 dni przed dniem wyłożenia i wyłożenia tego projektu do publicznego wglądu oraz opublikowania go na stronach internetowych urzędu gminy na okres co najmniej 21 dni, a także zorganizowania w tym czasie dyskusji publicznej nad przyjętymi w tym projekcie studium rozwiązaniami (art. 11 pkt 10 u.p.z.p.), a także wyznacza w ogłoszeniu termin, w którym osoby prawne i fizyczne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogą wnosić uwagi dotyczące projektu studium, nie krótszy niż 21 dni od dnia zakończenia okresu wyłożenia studium (art. 11 pkt 11 u.p.z.p.) oraz przedstawia radzie gminy do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag (art. 11 pkt 12 u.p.z.p.). Przy czym naruszenie istotne naruszenie trybu sporządzania Studium powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części (art. 27 u.p.z.p.). W myśl powołanych wyżej przepisów ważnym elementem procedury uchwalania Studium jest rozpatrzenie uwag dotyczących projektu studium, do których wniesienia są uprawnione osoby fizyczne, osoby prawne, a także jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. Przy czym w pierwszej kolejności uwagi te rozpatruje wójt, burmistrz lub prezydent miasta, a w przypadku ich nieuwzględnienia przekazuje je radzie gminy wraz z projektem studium. W myśl bowiem art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, rada gminy uchwala studium rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag, o których mowa w art. 11 pkt 12 u.p.z.p. Podnieść tym miejscu należy, że w wyroku z dnia 20 kwietnia 2010r, (sygn. akt II OSK 337/10) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że niewątpliwie gminie przysługuje władztwo planistyczne dające jej możliwość samodzielnego decydowania o sposobie zagospodarowania terenu, w ramach którego ustala przeznaczenie terenu i zasady zagospodarowania terenu położonego na obszarze gminy. Jednakże w doktrynie i orzecznictwie zgodnie podkreśla się, że samodzielność planistyczna gminy nie oznacza niczym nie skrępowanej władzy gminy w tym zakresie. W demokratycznym państwie prawa działania władzy publicznej doznają ograniczeń przewidzianych prawem. Przede wszystkim wskazać należy na art. 7 Konstytucji RP, zgodnie z którym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Przekroczenie tych granic stanowi istotne naruszenie prawa. W przypadku uchwalania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego swoboda organu stanowiącego gminy ograniczona jest podwójnie. Z jednej strony studium uchwalane jest w wyniku sformalizowanej procedury określonej szczegółowo w ustawie, z drugiej treść studium powinna odpowiadać wymogom określonym w przepisach prawa materialnego. W powołanym wyżej wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że przepisy u.p.z.p zawierają sformalizowany tryb sporządzania i uchwalania studium. Określony w art. 12 ust. 1 wymóg rozstrzygnięcia przez radę gminy o sposobie rozpatrzenia uwag stanowi gwarancję udziału czynnika społecznego w procedurze sporządzania studium i stwarza jedną z możliwości wpływania na treść studium. Z przepisów u.p.z.p. wynika, że uwzględniając indywidualny charakter uwag, wymagać należy indywidualnych rozstrzygnięć w stosunku do poszczególnych uwag. Rozstrzygnięcie rady ma charakter merytoryczny i towarzyszy mu ocena zasadności uwagi, w której wyniku uwaga może zostać uwzględniona lub odrzucona. Z tego wynika, że rada nie może ograniczyć się do rozpatrzenia "listy uwag" nieuwzględnionych przez organ sporządzający projekt studium ale musi się zapoznać z ich treścią oraz poddać głosowaniu poszczególne uwagi z listy, a nie rozstrzygać zbiorczo wobec całej listy w jednym głosowaniu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag co do projektu studium musi mieć charakter merytoryczny, a więc rada musi ocenić zasadność wniesionej uwagi, czego efektem będzie jej uwzględnienie lub odrzucenie (nieuwzględnienie). Rozstrzygając co do sposobu rozpatrzenia uwag - niezależnie od tego czy nastąpi to w jednym głosowaniu dotyczącym również studium czy też w odrębnej uchwale, podjętej przed uchwałą w sprawie studium - rada musi opowiedzieć się, czy uwagi uwzględnia czy też nie. W niniejszej sprawie określona wyżej procedura dotycząca rozpatrzenia uwag wniesionych przez skarżących do Studium nie została zachowana. Należy bowiem podnieść, że bezsprzecznie analiza dokumentacji planistycznej prowadzi do wniosku, że rada gminy ograniczyła się jedynie do głosowania nad listą uwag przedstawioną przez wójta, nie rozstrzygając zgłoszonych poszczególnych uwag w sposób merytoryczny oraz nie analizując przy tym ich zasadności. Z protokołu Nr XXXIV/14 trzydziestej czwartej sesji Rady Gminy odbytej w dniu 4 lipca 2014r. w Sali Konferencyjnej Urzędu Gminy w Dźwierzutach wynika, że Przewodniczący Rady odczytał także "Wykaz uwag zgłoszonych na podstawie art. 11 pkt 11 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do wyłożonego projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty" (stanowiący załącznik nr 5 do uchwały) oraz poinformował o sposobie rozstrzygnięcia każdej z uwag. Bezsprzecznie zatem w ocenie Sądu Rada Gminy Dźwierzuty nie podjęła indywidualnego rozstrzygnięcia stosownie do każdej z uwag, co byłoby zgodne art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tym samym uchybiła regulacji tego przepisu. Zwrócić należ również uwagę, że w dniu 16 lipca 2012 r., wpłynęły do Urzędu Gminy w Dźwierzutach dwa wnioski do projektu zmiany studium: Stowarzyszenia A oraz Stowarzyszenia B, i Stowarzyszenia C. Obydwa wnioski opatrzone są prezentatą z datą 16.07.2012r. Ogłoszenie zaś o przystąpieniu do sporządzenia uchwalonej zmiany studium ukazało się w prasie miejscowej w dniu 28 czerwca 2012r. oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie internetowej Urzędu Gminy w dniu 26 czerwca 2012r. Z ogłoszenia w Tygodniku A, o przystąpieniu do sporządzenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Dźwierzuty, wynikało, że wnioski należało składać na piśmie w siedzibie Urzędu Gminy, w terminie 21 dni od ukazania się niniejszego ogłoszenia. Termin na złożenie wniosku upłynął, uwzględniając dni wolne od pracy, w dniu 18 lipca 2012r. Bezzasadnie zatem uznano ww. wnioski, które wpłynęły do Urzędu Gminy w dniu 16 lipca 2014r. za złożone po upływie terminu przewidzianego do ich skutecznego wniesienia. Dalej należy podnieść, że stosownie do z art. 10 ust. 2 pkt 8 u.p.z.p. w studium określa się w szczególności obszary, dla których obowiązkowe jest sporządzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na podstawie przepisów odrębnych, w tym obszary wymagające przeprowadzenia scaleń i podziału nieruchomości, a także obszary rozmieszczenia obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 400 m2 oraz obszary przestrzeni publicznej. Z przywołanej regulacji prawnej wypływa obowiązek określenia w studium obszarów rozmieszczenia wielkopowierzchniowych obiektów handlowych, przy czym w związku z wyrokiem TK z dnia 8 lipca 2008 r. (zob. przypis 29), podzielić trzeba stanowisko, że w obowiązującym stanie prawnym art. 10 ust. 2 pkt 8 u.p.z.p. nie wyznacza powierzchni sprzedaży obiektów handlowych, które należy uwzględnić w studium. Z brzmienia art. 10 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 3 u.p.z.p. wprost wynika obowiązek rozmieszczenia obiektów handlowych o znacznej powierzchni sprzedaży w studium, w konsekwencji sporządzenia dla tak wyznaczonych obszarów planów miejscowych , przy czym wobec skutków wyroku TK z dnia 8 lipca 2008 r. przyjąć należy, że do decyzji rady gminy podejmowanej w ramach władztwa planistycznego należy określenie minimalnej wielkości powierzchni sprzedaży obiektów, które będą rozmieszczone w studium zgodnie z wymogiem art. 10 ust. 2 pkt 8 u.p.z.p.; dokonując tego rozstrzygnięcia, rada gminy musi kierować się zasadami i wymogami określonymi w art. 1 ust. 1 i 2 u.p.z.p. oraz zasadą proporcjonalności. Dlatego też organ nadzoru zasadnie stwierdził, że w dziale 8, części II Studium, stanowiącej załącznik Nr 2 do uchwały "Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty", zapisów dotyczących rozmieszczenia obiektów handlowych nie dostosowano do art. 10 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu. W zmienionym Studium bowiem nie wyznaczono obszarów rozmieszczenia obiektów handlowych, a jedynie wskazano, że jest to możliwe na podstawie ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, co pozostaje w sprzeczności z powołanym przepisem - art. 10 ust. 2 pkt 8 ustawy. Wojewoda słusznie zakwestionował również te zapisy Studium, które zawierają odwołanie się do zapisów planu miejscowego. Chodzi tu o regulacje, które jedynie orientacyjnie określają na "Rysunku Studium" projektowane kierunki rozwoju terenów zabudowy mieszkaniowej i usługowej, jak również tereny rozwojowe funkcji turystycznej (część II – Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty). W nieuprawniony sposób i niezgodnie art. 10 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu uregulowano, że uściślenie granic, a także szczegółowych zasad zagospodarowania i kształtowania nowej zabudowy należy określić w planie miejscowym. Podobny zapis zastosowano w przypadku ustalenia obszarów lokalizacji wszystkich form pozyskiwania energii słonecznej i wodnej. Skład orzekający w niniejszej sprawie w całej rozciągłości podziela pogląd zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 lipca 2012r., II OSK 1108/12, że nie do zaakceptowania jest pogląd, iż zapisy studium uwarunkowań i zagospodarowania terenu mogą być interpretowane przez stosowne zapisy projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Projekt taki winien bowiem odzwierciedlać ustalenia studium, a w każdym razie być z nim zgodny, nie zaś odwrotnie. Co więcej podkreślić należy, że projekt taki już w samej swej istocie ma charakter przyszły i niepewny. Słusznie również dostrzegł organ nadzoru, że w załączniku Nr 2 do uchwały, na stronie 55-58 części II- Kierunki Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dźwierzuty zawarto również zapisy dotyczące kwestii współdziałania organów w administracyjnym procesie budowlanym związanym z zabytkiem lub innymi obiektami. Tymczasem stosownie do art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy, w studium określa się w szczególności obszary i zasady ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej. Powyższa regulacja prawna nie daje żadnej podstawy do ustalania zagadnienia współdziałania organów w administracyjnym procesie budowlanym związanym z zabytkami. Są to kwestie regulowane przepisami odrębnymi, zawartymi przede wszystkim w ustawie o ochronie zabytków. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona uchwała w sposób istotny narusza tryb sporządzania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i w związku z tym jest nieważna. Wobec powyższego na podstawie art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd orzekł w pkt II, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu. Zgodnie bowiem z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie uwzględnienia skargi Sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło